ΓΕΝΙΚΟΣ ΕΙΣΑΓΓΕΛΕΑΣ ΤΗΣ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑΣ v. CYBARCO CONTRACTING LTD κ.α., ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΕΦΕΣΗ ΑΡ. E53/21, 10/2/2022
print
Τίτλος:
ΓΕΝΙΚΟΣ ΕΙΣΑΓΓΕΛΕΑΣ ΤΗΣ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑΣ v. CYBARCO CONTRACTING LTD κ.α., ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΕΦΕΣΗ ΑΡ. E53/21, 10/2/2022
Παραπομπή:
ECLI:CY:AD:2022:A81
ΓΕ�Ι��Σ ΕΙΣΑΓΓΕΛΕΑΣ ΤΗΣ ΔΗ���ΡΑΤΙΑΣ v. CYBARCO CONTRACTING LTD κ.α., Π�ΛΙΤΙ�Η ΕΦΕΣΗ ΑΡ. E53/21, 10/2/2022

ECLI:CY:AD:2022:A81

Α�ΩΤΑΤ� ΔΙ�ΑΣΤΗΡΙ� �ΥΠΡ�Υ

ΔΕΥΤΕΡ�ΒΑ��ΙΑ ΔΙ�ΑΙ�Δ�ΣΙΑ

(Π�ΛΙΤΙ�Η ΕΦΕΣΗ ΑΡ. E53/21)

Β 

10 Φεβ�ουα�ίου, 2022

Β 

[Τ.�. �Ι������Υ, Ι. ΙΩΑ��ΙΔΗΣ, �. ΣΑ�ΤΗΣ, Δ/στές]

Β 

ΓΕ�Ι��Σ ΕΙΣΑΓΓΕΛΕΑΣ ΤΗΣ ΔΗ���ΡΑΤΙΑΣ,

Εφεσείων,

v.

Β 

Β 

1. CYBARCO CONTRACTING LTD,

2. PROMETHEAS ASPHALT LTD,

Εφεσίβλητοι.

---------

Β 

Σ. Αγγελίδης, Βοηθ�ς Γενικο� Εισαγγελέα με κα Δ. Παπαμιλτιάδου, για τον εφεσείοντα.

Α. Χαβια�άς, για τους εφεσίβλητους.

Β 

---------------------

Β 

Τ.�. �Ι������Υ, Δ.:  Η απ�φαση του Δικαστη�ίου είναι ομ�φωνη.

Β 

Β 

Β 

Ξ‘ Ξ  Ξ� Ξ¦ Ξ‘ Ξ£ Ξ—

Β 

�Ι������Υ, Δ.:  Η πα�ο�σα έφεση αφο�ά ενδιάμεση απ�φαση του Επα�χιακο� Δικαστη�ίου Λευκωσίας σε αγωγή του Γενικο� Εισαγγελέα (αιτητή/ενάγοντα/εφεσείοντα) για δημ�σια οχλη�ία, με την οποία απο��ίφθηκε αίτηση για π�οσω�ιν� ενδιάμεσο διάταγμα αναφο�ικά με τη λειτου�γία εν�ς ασφαλτικο� ε�γοστασίου των καθ’  ων η αίτηση/εναγομένων/εφεσιβλήτων.  Η εφεσίβλητη 1 είναι η ιδιοκτήτ�ια και η εφεσίβλητη 2 η διαχει�ίστ�ια εται�εία, αντίστοιχα, της εν λ�γω ασφαλτικής μονάδας.

Β 

Σ�μφωνα με την εκδοχή που πα�ουσίασε ο εφεσείων το ε�γοστάσιο, το οποίο β�ίσκεται στην βιομηχανική πε�ιοχή Τσε�ίου και ασχολείται με την κατασκευή ασφαλτικο� σκυ�οδέματος, π�οκαλεί εκπομπές καπνο� ή καυσαε�ίων, με αποτέλεσμα να δημιου�γείται αποπνικτική ατμ�σφαι�α και έντονη δυσοσμία και να διαμα�τ��ονται οι κάτοικοι της πε�ιοχής, οι οποίοι υφίστανται και συμπτ�ματα �πως πονοκεφάλους, αναγο�λες, τάση για εμετ�, κά�ιμο στα μάτια και στο λαιμ�, βήχα και αναπνευστικά π�οβλήματα.  �ι ��ες λειτου�γίας του ε�γοστασίου είναι συνήθως απ� η ��α 06:00 μέχ�ι 10:00, αλλά ενίοτε λειτου�γο�ν και απογε�ματα ή ακ�μα και κατά τις β�αδινές ��ες, ή και τα Σαββατοκυ�ίακα.  �ατά τις ��ες λειτου�γίας του, εκπέμπεται απ� τα φουγά�α του καπν�ς ο οποίος, ανάλογα με την πνοή των ανέμων, επη�εάζει τους οικισμο�ς �αλλιθέα, �έα Λήδ�α, Ηλιο�πολη, Λεβάντε και �ωνστάντια, της ενο�ίας Αγίων �ωνσταντίνου και Ελένης του Δήμου Ιδαλίου.  Σ�μφωνα με μα�τυ�ία εν�ς των πε�ιοίκων το π��βλημα είναι καθημε�ιν� και έχουν συνέχεια τα πα�άθυ�α του σπιτιο� τους κλειστά εν�σω τα ε�γοστάσια λειτου�γο�ν. Άλλη πε�ίοικος ανέφε�ε επίσης �τι έχουν συνέχεια κλειστά τα πα�άθυ�α και �τι βι�νουν καθημε�ινά ένα μα�τ��ιο, χα�ακτη�ίζοντας την κατάσταση ως ανυπ�φο�η. 

Β 

Η κατάσταση χει�οτε�ε�ει και απ� τη λειτου�γία εν�ς άλλου ασφαλτικο� ε�γοστασίου, σε σχέση με την οποία καταχω�ίστηκε η αγωγή α�. 24/2021 (σχετική είναι η έφεση α�. Ε52/2021). Εντ�ς της επη�εαζ�μενης πε�ιοχής β�ίσκεται και ένα δημοτικ� σχολείο, του οποίου οι μαθητές επη�εάζονται δυσμεν�ς, με συνέπεια κάποιες φο�ές να πα�ουσιάζουν βήχα, ημικ�ανίες, ζαλάδες, κά�ιμο στα μάτια και άλλα συμπτ�ματα.  Πολλές φο�ές αναγκάζονται να μην βγαίνουν διάλειμμα και να μην κάνουν το μάθημα της γυμναστικής, λ�γω των καυσαε�ίων και της δυσοσμίας. 

Β 

�ι κάτοικοι επη�εάζονται για χ��νια και διαμα�τ��ονται.  �χει π�οκληθεί μεγάλη κατακ�αυγή.  �δ�υσαν μάλιστα σωματείο, μέσω του οποίου είχαν διαβουλε�σεις με τις α�μ�διες υπη�εσίες του κ�άτους, αλλά και τους ιδιοκτήτες των δ�ο ε�γοστασίων, στην π�οσπάθεια συμβιβαστικής λ�σης.  Πα�ά τις π�οσπάθειες �μως που έγιναν και πα��λο που έγιναν κάποιες π�οσπάθειες για μείωση των εκπομπ�ν και αναθυμιάσεων με την αλλαγή φίλτ�ων στα φουγά�α, το μέτ�ο δεν απέδωσε και δεν υπή�ξε η αναμεν�μενη βελτίωση.  

Β 

          Ενεπλάκη ο ίδιος ο Π��εδ�ος της Δημοκ�ατίας, υπ� την π�οεδ�ία του οποίου έλαβε χ��α σ�σκε�η στο Π�οεδ�ικ� �έγα�ο με τη συμμετοχή του Γενικο� Εισαγγελέα, τ�ι�ν Υπου�γ�ν, εκπ�οσ�πων των δ�ο ε�γοστασίων και εν�ς τ�ίτου που δ�αστη�ιοποιείται στο Σταυ�οβο�νι.  Συμφωνήθηκε η μετακίνηση των τ�ι�ν ε�γοστασίων σε άλλους χ��ους, εντ�ς χ�ονοδιαγ�άμματος οκτ� μην�ν.  Επί τη βάσει αυτής της συμφωνίας το Υπου�γικ� Συμβο�λιο αποφάσισε στις 29.7.2020 τη μετακίνηση, μεταξ� άλλων, και του επίδικου ε�γοστασίου. 

Β 

          Η μετακίνηση δεν επετε�χθη μέχ�ι τις 25.1.2021, �ταν ο Γενικ�ς Εισαγγελέας καταχ��ισε αγωγή για δημ�σια οχλη�ία και πα�άλληλα ζήτησε πα�εμπίπτον διάταγμα �στε να εμποδίζεται και  να ανασταλεί η λειτου�γία του ε�γοστασίου.»

Β 

          �ι λ�γοι για τους οποίους το π�ωτ�δικο δικαστή�ιο απέ��ι�ε την αίτηση είναι ταυτ�σημοι με τους λ�γους για τους οποίους απέ��ι�ε την αντίστοιχη αίτηση στην αγωγή α�. 24/2021 (αντικείμενο της έφεσης α�. Ε52/2021).  Ταυτίζονται και οι λ�γοι έφεσης, οι οποίοι έχουν εξεταστεί στην έφεση α�. Ε52/2021.  Ταυτίζεται τέλος και η επιχει�ηματολογία των ευπαιδε�των δικηγ��ων των καθ΄ ων η αίτηση.  � κ. Χαβια�άς πα�έπεμ�ε στην Γενικ�ς Εισαγγελέας ν. �ωστάκη (2008) 1 ΑΑΔ 432, εισηγο�μενος �τι πέ�αν της �πα�ξης δημ�σιας οχλη�ίας θα έπ�επε να διαπιστωθεί η σ�νδεση αυτή με πα�άνομη π�άξη ή πα�άλει�η εκτέλεσης νομικής υποχ�έωσης.  Το�το, συνέχισε, δεν έγινε εφ�σον το π�ωτ�δικο δικαστή�ιο δεν δέχθηκε �τι καταδείχθηκε η �πα�ξη της πα�άνομης π�άξης που κατά αιτι�δη συνάφεια θα δημιου�γο�σε τη δημ�σια οχλη�ία.  Σημει�νει δε, �τι οι εφεσίβλητοι θεω�ο�ν το ε��ημα του δικαστη�ίου �τι τέθηκε εν�πιον του μα�τυ�ία που να δείχνει �τι ενοχλο�νται οι πε�ίοικοι, ως εσφαλμένο, αλλά δεν το π�οσέβαλαν με αντέφεση.  Το εάν δεν υπά�χει άδεια λειτου�γίας του ε�γοστασίου ή πιστοποιητικ� τελικής έγκ�ισης μπο�εί μεν να συνιστά ποινικ� αδίκημα, αλλά δεν δικαιολογεί το συμπέ�ασμα �τι ικανοποιο�νται οι π�οϋποθέσεις του Ά�θ�ου 45, εφ�σον είναι συζητήσιμο, εάν �χι αμφίβολο, κατά π�σο υπά�χει αιτι�δης συνάφεια της υπ� αναφο�ά «πα�ανομίας» με το ζημιογ�νο αποτέλεσμα.  Ως π�ος τους λ�γους έφεσης 2 και 3 που αφο�ο�ν το ισοζ�γιο των πιθανοτήτων ο ευπαίδευτος δικηγ��ος των εφεσιβλήτων πα�έπεμ�ε στο σχετικ� σκεπτικ� του δικαστη�ίου, εισηγο�μενος �τι οι λ�γοι έφεσης δεν είναι δικαιολογημένοι.  Είναι σαφές, είπε, �τι το δικαστή�ιο είχε εν�πιον του το γεγον�ς �τι η Δημοκ�ατία και οι εφεσίβλητοι είχαν συμφωνία μετακίνησης των ε�γοστασίων, �τι η Δημοκ�ατία καθυστέ�ησε να υποδείξει τα τεμάχια μετακίνησης για πέντε μήνες, �τι τα πα�άπονα για τις κατ’  ισχυ�ισμ� εκπομπές υπή�χαν για τουλάχιστον έξι χ��νια χω�ίς κανένα μέτ�α και �τι οι εφεσίβλητοι είχαν τάχιστα/έγκαι�α υποβάλει τις απα�αίτητες αιτήσεις για τη μετακίνηση και τη�ο�σαν τη συμφωνία στο ακέ�αιο.  Π��κειται για καταχ�ηστική συμπε�ιφο�ά της Δημοκ�ατίας η οποία π�οκάλεσε η ίδια την καθυστέ�ηση στη υλοποίηση της συμφωνίας μετακίνησης.  Επίσης δεν υπά�χει μα�τυ�ία �τι οι εκπομπές είναι βλαβε�ές. Αντιθέτως, είναι αποδεκτ� απ� τον εφεσείοντα πως δεν πα�αβιάζεται η νομοθεσία απ� τη λειτου�γία του ε�γοστασίου και �τι οι ��ποι που εκπέμπονται είναι εντ�ς των επιτ�επομένων ο�ίων.  Συνεπ�ς ο�θά το δικαστή�ιο έλαβε υπ��η του την καθυστέ�ηση και την αδ�άνεια της εξαετίας, δεδομένου �τι οι εκπομπές είναι πιθαν�ς ενοχλητικές, αλλά �χι βλαβε�ές. 

Β 

Λ�γω της τα�τισης των επιδίκων θεμάτων και των εκατέ�ωθεν επιχει�ημάτων, υιοθετο�με για τους σκοπο�ς της πα�ο�σας υπ�θεσης την ίδια νομική ανάλυση και την ίδια κατάληξη στην έφεση α�. Ε52/2021, ως κατωτέ�ω:

Β 

«Η δημ�σια οχλη�ία ως αστικ� αδίκημα ο�ίζεται απ� το Ά�θ�ο 45 του πε�ί Αστικ�ν Αδικημάτων ��μου, �εφ. 148, ως ακολο�θως:

«45. Δημ�σια οχλη�ία συνίσταται σε πα�άvoμη π�άξη, ή σε πα�άλει�η εκτέλεσης voμικής υποχ�έωσης αν η π�άξη αυτή ή η πα�άλει�η θέτει σε κίvδυvo τη ζωή, ασφάλεια, υγεία, ιδιοκτησία ή άνεση του κoιvo� ή πα�ακωλ�ει το κoιv� στην άσκηση κoιvo� δικαι�ματος:

�οείται �τι καμιά αγωγή δεν εγεί�εται για δημ�σια οχλη�ία, πα�ά μ�vo-

(α) απ� το Γενικ� Εισαγγελέα της Δημοκ�ατίας για έκδοση απαγο�ευτικο� διατάγματος�  ή

(β) απ� το π��σωπο που υπέστη εξαιτίας αυτής ειδική ζημιά.»

Β 

          Το π�ωτ�δικο δικαστή�ιο, αφο� άκουσε τις δ�ο πλευ�ές, αναφέ�θηκε στις τ�εις εκ του ��μου (Ά�θ�ο 32 του πε�ί Δικαστη�ίων ��μου, N. 14/1960) π�οϋποθέσεις για την έκδοση τέτοιων διαταγμάτων. 

Β 

Ως π�ος την π��τη π�οϋπ�θεση, την �πα�ξη σοβα�ο� ζητήματος π�ος εκδίκαση, θε��ησε �τι αυτή ικανοποιείται εφ�σον, �πως το έθεσε, «δεν χω�εί αμφιβολία �τι η υπ�θεση είναι απ� τη φ�ση της σοβα�ή, αφο� αφο�ά σε αποδιδ�μενη στους καθ’  ων δημ�σια οχλη�ία που φέ�εται να π�οκαλείται απ� καπνο�ς, καυσαέ�ια κλπ. που εκπέμπονται απ� το ε�γοστάσιο τους».  Βέβαια, η έννοια του «σοβα�ο� ζητήματος π�ος εκδίκαση» δεν αφο�ά στη «σοβα��τητα της υπ�θεσης», �πως το έθεσε το π�ωτ�δικο δικαστή�ιο, αλλά στο κατά π�σον το δικ�γ�αφο του ενάγοντα αποκαλ�πτει αγ�γιμο δικαίωμα. �πως εξηγήθηκε στην κλασική υπ�θεση Odysseos v. Pieris Estates Ltd and other (1982) 1 CLR 557, η π��τη π�οϋπ�θεση έχει την έννοια της αποκάλυ�ης μιας συζητήσιμης υπ�θεσης με βάση τη δ�ναμη των δικογ�άφων.  Στο σ�γγ�αμμα Διατάγματα, Γ. Ε�ωτοκ�ίτου και Π. Α�τέμη, 1η έκδοση, σελ.55, αναφέ�ονται τα εξής:

«�ε την αναφο�ά αυτή  στην ουσία εισάγεται η γενική π�οϋπ�θεση �τι το δικαίωμα το οποίο επικαλείται ο ενάγων θα π�έπει να είναι αναγνω�ισμένο είτε απ� το ν�μο (legal right) είτε απ� το δίκαιο της επιείκειας (equitable right). Γι΄αυτ� και το Δικαστή�ιο θα π�έπει να βεβαι�νεται �τι υπά�χει αγ�γιμο δικαίωμα αναγνω�ισμένο απ� το ν�μο και τις α�χές της επιείκειας, π�οτο� πα�αχω�ήσει τη θε�απεία απαγο�ευτικο� διατάγματος.»

 (βλ. �υ�ιάκου κ.α. ν. �υ�ιάκου, Πολιτική �φεση Α�. Ε301/16, ημε�. 26.9.2017, ECLI:CY:AD:2017:D317)

Β 

Εν πάση πε�ιπτ�σει, πα�ά τη λανθασμένη λεκτική αναφο�ά, είναι φανε�� �τι το π�ωτ�δικο δικαστή�ιο διαπίστωσε �τι με την αγωγή είχε τεθεί σοβα�� ζήτημα π�ος εκδίκαση, εφ�σον το δικαίωμα που επικαλείται ο ενάγων είναι αναγνω�ισμένο απ� το ��μο και ειδικ�τε�α απ� το Ά�θ�ο 45, το οποίο μάλιστα καθο�ίζει τον Γενικ� Εισαγγελέα ως το νομιμοποιο�μενο θεσμικά ��γανο να εγεί�ει αγωγή για την έκδοση απαγο�ευτικο� διατάγματος.  Η διαπίστωση, άλλωστε, του π�ωτοδίκου δικαστη�ίου, �τι στοιχειοθετήθηκε η π��τη π�οϋπ�θεση του Ά�θ�ου 32 δεν έχει αμφισβητηθεί με αντέφεση απ� τους εφεσίβλητους.

Β 

          Ήταν �μως η πε�αιτέ�ω διαπίστωση του, �τι δεν έχει στοιχειοθετηθεί η δε�τε�η π�οϋπ�θεση του Ά�θ�ου 32, διαπίστωση που αποτελεί το αντικείμενο του π��του λ�γου της πα�ο�σας έφεσης. 

Β 

          Η δε�τε�η π�οϋπ�θεση,  εξυπακο�ει την �πα�ξη πιθαν�τητας επιτυχίας της αγωγής, ��ος που, κατά την Odysseos, έχει την έννοια �τι ο αιτητής οφείλει να καταδείξει �τι έχει ο�ατ� ενδεχ�μενο επιτυχίας, δηλαδή κάτι πε�ισσ�τε�ο απ� απλή δυνατ�τητα, αλλά  πολ� λιγ�τε�ο απ� το επίπεδο που καθο�ίζει το μέτ�ο απ�δειξης στις αστικές υποθέσεις, γνωστ� ως «ισοζ�γιο των πιθανοτήτων».  Η �πα�ξη πιθαν�τητας να δικαιο�ται ο αιτητής σε θε�απεία συσχετίζεται με την αποδεικτική δ�ναμη της υπ�θεσης του ενάγοντα, με βάση τη μα�τυ�ία που πα�ουσιάζει («evidential strength of the case of the plaintiff»).  Η αξιολ�γηση γίνεται χω�ίς το δικαστή�ιο να υπεισέ�χεται στην ουσία και πολ� πε�ισσ�τε�ο να καταλήγει σε ευ�ήματα επί της ουσίας.  Σε αυτ� το στάδιο αξιολογείται η αποδεικτική δ�ναμη της υπ�θεσης του διαδίκου που ζητά ενδιάμεση θε�απεία, σε συνά�τηση με τυχ�ν αντίθετη εκδοχή, για τους πε�ιο�ισμένους σκοπο�ς της διαδικασίας (Jonitexo Ltd v. Adidas (1984) 1 C.L.R. 263, Γ�ηγο�ίου v. Χ�ιστοφ��ου (1995) 1 Α.Α.Δ. 248, Demades Overseas Ltd v. Studio Ma. St Ltd (1996) 1 Α.Α.Δ. 799, Bacardi & Co Ltd v. Vinco Ltd (1996) 1 Α.Α.Δ. 788, Parico Aluminium Designs Ltd v. Muskita Aluminium Co Ltd (2002) 1 Α.Α.Δ. 2015, Σεβαστο� ν. Σεβαστο� (2002) 1 Α.Α.Δ. 1980, �ιχαηλίδης v. Παπακυ�ιακο� (2004) 1 Α.Α.Δ. 209, Λ��δος κ.α. ν. Σιακ�λα κ.α., Πολιτική �φεση Α�. Ε143/2015, ημε�. 23.3.2017, ECLI:CY:AD:2017:A102, Gabov v. Bakardi Limited κ.α., Πολ. �φ. Α�. Ε148/20, ημε�. 20.12.2021).

          Σε �τι αφο�ά τη δε�τε�η π�οϋπ�θεση το π�ωτ�δικο δικαστή�ιο σημείωσε τα ακ�λουθα:

«�σον αφο�ά στη δε�τε�η π�οϋπ�θεση, έχει τεθεί μα�τυ�ία απ� τον Αιτητή, στη βάση της οποίας α�κετοί απ� τους κατοίκους πα�ουσιάζουν συμπτ�ματα (ζαλάδες, πον�λαιμο, αναγο�λες, τσο�ξιμο στα μάτια, βήχα) λ�γω της εισπνοής των καυσαε�ίων που εκπέμπονται απ� το ε�γοστάσιο και της αποπνικτικής ατμ�σφαι�ας που π�οκαλείται κατά τις ��ες λειτου�γίας του. �σον αφο�ά την απουσία επιστημονικής μα�τυ�ίας ως π�ος το κατά π�σο οι εκπομπές και ��ποι είναι επιβλαβείς για τον ανθ��πινο ο�γανισμ� και την εν γένει υγεία του κοινο�, κ�ίνεται πως δεν ήταν απα�αίτητη τέτοια μα�τυ�ία, εν��ει της μα�τυ�ίας των επη�εαζ�μενων οι οποίοι βεβαι�νουν τα συμπτ�ματα που υφίστανται, συνδέοντας τα με τις εκπομπές των καυσαε�ίων/καπν�ν που εκπέμπονται απ� το ε�γοστάσιο.»

Β 

Β 

Πα�ά τη διαπίστωση �τι τέθηκαν εν�πιον του τέτοιοι ισχυ�ισμοί που θα μπο�ο�σαν να καλ�πτονται απ� το Ά�θ�ο 45, θε��ησε �τι οι κατ’  ισχυ�ισμ� ζημιογ�νες για την υγεία του κοινο� π�άξεις και/ή πα�αλεί�εις δεν συνοδε�ονταν «απ� οποιαδήποτε πα�άνομη π�άξη ή πα�άλει�η εκτέλεσης νομικής υποχ�έωσης των καθ’  ων» και γι’  αυτ� το λ�γο έκ�ινε �τι δεν στοιχειοθετήθηκε η δε�τε�η π�οϋπ�θεση, λ�γω απουσίας τέτοιας αναγκαίας μα�τυ�ίας.  Π�ος το�το υπέδειξε πως ήταν αποδεκτ� απ� τον εφεσείοντα �τι δεν πα�αβιάζεται οποιαδήποτε νομοθεσία απ� τη λειτου�γία του ε�γοστασίου και �τι οι ��ποι που εκπέμπονται είναι εντ�ς των αποδεκτ�ν ο�ίων. �,τι πα�έμενε, σημείωσε, απ� πλευ�άς νομιμ�τητας, ήταν η εξασφάλιση πιστοποιητικο� τελικής έγκ�ισης, η οποία �μως, κατά το π�ωτ�δικο δικαστή�ιο, ήταν συζητήσιμο, αν �χι αμφίβολο, κατά π�σο συνδε�ταν αιτιωδ�ς με το ζημιογ�νο αποτέλεσμα της κατ’  ισχυ�ισμ� δημ�σιας οχλη�ίας. 

Β 

          �τσι, πα�ά την αντίθετη θέση του αιτητή �τι δεν απαιτείτο η οχλη�ία να συνοδε�εται απ� πα�ανομία, το π�ωτ�δικο δικαστή�ιο κατέληξε, με ασαφές μάλλον λεκτικ�, �τι εν� «η πιθαν�τητα επιτυχίας δεν μπο�εί να αποκλειστεί, απ� την άλλη, εγεί�ονται σοβα�οί λ�γοι υπε�άσπισης που αν επιτ�χουν θα εκθεμελι�σουν το αγ�γιμο δικαίωμα του αιτητή».   

Β 

          Η κατάληξη αυτή οδήγησε στον π��το λ�γο έφεσης, στα πλαίσια του οποίου ο εφεσείων υποστή�ιξε �τι οι ζημιογ�νες για την υγεία του κοινο� π�άξεις ή και πα�αλεί�εις, δεν είναι ανάγκη να συνοδε�ονται απ� οποιαδήποτε πα�άνομη π�άξη ή πα�άλει�η εκτέλεσης νομικής υποχ�έωσης.  Το ο�θ� κ�ιτή�ιο, εισηγήθηκε, δίδεται απ� την υπ�θεση Attorney-General v. Cole & Son [1901] 1 Ch. 205, �που αποφασίστηκε �τι:

Β 

Β«In an action to restrain a nuisance, the question whether the defendant is acting reasonably from his own point of view is not material, and if he is carrying on business so as to cause a nuisance to his neighbors he is not acting reasonably as regards them, and may be restrained by injunction, although he may be conducting his business in a proper manner.Β»

Β 

Συνεπ�ς, η ζητο�μενη, μέσα απ� το μα�τυ�ικ� υλικ�, πιθανολ�γηση αφο�ο�σε στο κατά π�σο οι καθ’  ων η αίτηση λειτου�γο�ν το ε�γοστάσιο τους κατά τ��πο μη ε�λογο έναντι των πε�ιοίκων �στε να τους π�οκαλο�ν οχλη�ία, ανεξά�τητα απ� το κατά π�σο το λειτου�γο�ν με τον δέοντα τ��πο και απ� τη δική τους αντίλη�η �τι ενε�γο�ν ευλ�γως.  Επαναλαμβάνουμε �τι είχε τεθεί μα�τυ�ία εν�πιον του δικαστη�ίου, σ�μφωνα με την οποία α�κετοί απ� τους κατοίκους πα�ουσιάζουν συμπτ�ματα (ζαλάδες, πον�λαιμο, αναγο�λες, τσο�ξιμο στα μάτια, βήχα), λ�γω της εισπνοής των καυσαε�ίων που εκπέμπονται απ� το ε�γοστάσιο και λ�γω της αποπνικτικής ατμ�σφαι�ας που δημιου�γείται κατά τις ��ες λειτου�γίας του. 

Β 

          Αυτά �μως στο τέλος δεν π�οσμέτ�ησαν για το δικαστή�ιο, αφο� αποδέχθηκε τη θέση των εφεσιβλήτων �τι δεν α�κο�σαν και πως θα έπ�επε να στοιχειοθετηθεί μια πα�άνομη π�άξη, εφ�σον «η πα�άνομη π�άξη» αποτελεί συστατικ� στοιχείο του αστικο� αδικήματος της δημ�σιας οχλη�ίας, �πως π�οκ�πτει, κατά π��τον, απ� το λεκτικ� του Ά�θ�ου 45.  Πα�έπεμ�ε ο ευπαίδευτος δικηγ��ος των καθ΄ ων η αίτηση στην υπ�θεση Γενικ�ς Εισαγγελέας ν. �ωστάκη (2008) 1 ΑΑΔ 432, στην οποία ελέχθη �τι «…π�έπει να αποδεικν�εται πέ�αν της �πα�ξης δημ�σιας οχλη�ίας και η σ�νδεση αυτής με πα�άνομη π�άξη ή πα�άλει�η εκτέλεσης νομικής υποχ�έωσης, …».  Την αναφο�ά αυτή απ� την υπ�θεση �ωστάκη είχε επικαλεστεί και το π�ωτ�δικο δικαστή�ιο π�ος υποστή�ιξη της απ�φασης του.

Β 

Πα�άλληλα, ο ευπαίδευτος δικηγ��ος τους μας πα�έπεμ�ε σε συγγ�άμματα και αποφάσεις, που καταδεικν�ουν �τι η δημ�σια οχλη�ία αποτελεί και ποινικ� αδίκημα, α�χικά επί τη βάσει του κοινοδικαίου και ακολο�θως επί τη βάσει διαφ��ων νομοθεσι�ν, πα�έχοντας �μως συνάμα τη δυνατ�τητα για έγε�ση αγωγής ως αστικ� αδίκημα.

Β 

          �ε τον δέοντα σεβασμ� η εισήγηση �τι απαιτείτο η στοιχειοθέτηση μιας πε�αιτέ�ω πα�άνομης π�άξης, δεν μας β�ίσκει σ�μφωνους και, συνεπακ�λουθα, ο�τε η π�ωτ�δικη απ�φαση επί του σημείου αυτο�. 

Β 

Η π�οαναφε�θείσα φ�άση στην υπ�θεση �ωστάκη, πε�ί αναγκαι�τητας σ�νδεσης της δημ�σιας οχλη�ίας με μια πα�άνομη π�άξη, θα π�έπει να ιδωθεί υπ� το π�ίσμα της έννοιας της δημ�σιας οχλη�ίας σ�μφωνα με την πάγια νομολογία, �στε να γίνει αντιληπτ� πως δεν θέτει διαφο�ετική α�χή δικαίου, αλλά αφο�ά στα συγκεκ�ιμένα γεγον�τα της υπ�θεσης εκείνης.  Διαφο�ετικά θα επ��κειτο για απ�φαση εκδοθείσα per incuriam.

Β 

�ια οχλη�ία καθίσταται «δημ�σια» ή «κοινή» �ταν επη�εάζει ουσιωδ�ς τις ε�λογες ανέσεις και ευκολίες της ζωής μιας ομάδας μελ�ν του κοινο�, σε επα�κή α�ιθμ�, που πε�ιγ�άφονται γενικ�ς ως οι πε�ίοικοι (Attorney-General v. PYA Quarries Ltd (No.1) [1957] 1 All ER 894).  Η τελευταία αυτή υπ�θεση αφο�ο�σε σε αγωγή του Γενικο� Εισαγγελέα �στε να απαγο�ευθεί η π��κληση δημ�σιας οχλη�ίας απ� δ�αστη�ι�τητες λατομείου που π�οκαλο�σαν σκ�νη και κ�αδασμο�ς στην γειτνιάζουσα πε�ιοχή. Δεν απαιτείτο η απ�δειξη πα�ανομίας στη λειτου�γία του λατομείου. Επίσης η π��κληση δυσοσμίας («noisome and offensive stinks and smell») �στε να επη�εάζεται ευ��τε�α το κοιν�, αποτελεί αφ’  εαυτής δημ�σια οχλη�ία (R. v. White & Ward [1757] 1 Burr 333). Η δυσοσμία, ο καπν�ς, η σκ�νη, ο θ��υβος, οι δονήσεις, τα αέ�ια, οι αναθυμιάσεις και η υγ�ασία είναι κάποιες απ� τις επεμβάσεις που κ�ίθηκαν �τι αποτελο�ν δημ�σια οχλη�ία, χω�ίς αναφο�ά σε άλλη πα�ανομία (Palantzi v. Agrotis (1968) 1 CLR 448, Medcon Construction Ltd v. Ευαγγέλου (1997) 1 ΑΑΔ 565, Demetriou v. Aristodemou (1988) 1 CLR 615, Hadjichristodoulou v. Aristedou (1981) 1 CLR 297, Theofilou v. Christodoulou and another (1973) 1 JSC, Symeonides & another v. Liasidou (1989) 1 CLR 457, Paphitis v. Stavrou (1970) 1 CLR 140).

Β 

Πα�αδείγματα τέτοιου είδους οχλη�ίας απ� την αγγλική νομολογία, επίσης χω�ίς να τίθεται ως π�οαπαιτο�μενο κάποια άλλη πα�ανομία, δίδονται στο Clerk & Lindsell on Torts, 16th ed., σελ. 1357-1358, para 24-03:

Β 

«...creating stenches by the carrying on of an offensive manufacture or otherwise, causing smoke or noxious fumes to pass onto the plaintiff’s property, raising clouds of coal dust, making unreasonable noises, or vibration, using a building as a hospital for infectious diseases whereby the adjoining owners live in perpetual dread of infection, or using a house for prostitution, causing crowds to collect, watching and besetting a man’s house so as to compel him to act in a particular way, causing excessive heat to pass into an adjacent tenement comprised in the same block of buildings, abstracting heat and reducing premises to �artic conditions�.»

Β 

Β 

Επίσης στον Buckley: The Law of Negligence, 4th ed., σελ. 297, para 14.06, δίδονται τα ακ�λουθα πα�αδείγματα απ� τη νομολογία:

Β 

«Cases in which proceedings for public nuisances in this category have succeeded include, in addition toy quarry blasting, the emission of noxious smells from a chicken-processing factory, the holding of a pop-festival, the storage of large quantities of inflammable material, and allowing the deposit of refuse and filth in a densely populated part of London…»

Β 

Β 

Είναι η φ�ση και οι συνέπειες της δημ�σιας οχλη�ίας που την καθιστο�ν «πα�άνομη π�άξη» αφ’  εαυτής.  �πως ελέχθη στην Soltau v. De Held [1851] 2 Sim NS 133:

Β«I conceive that, to constitute a public nuisance, the thing must be such as, in its nature or its consequences, is a nuisance-an injury or a damage, to all persons who come within the sphere of its operations, though it may be so in a greater degree to some than it is to others.Β»

Β 

Β 

Η αναφο�ά στο Ά�θ�ο 45 σε «πα�άνομη π�άξη» δεν π�οϋποθέτει αυτοτελή πα�άνομη π�άξη, ξεχω�ιστή απ� την ίδια την οχλη�ία που εξετάζεται στη συγκεκ�ιμένη πε�ίπτωση, η οποία να έχει την έννοια της πα�αβίασης κάποιας επιμέ�ους συγκεκ�ιμένης νομοθεσίας.  Στο αγγλικ� κείμενο του ��μου (Civil Wrongs Law, Cap. 148) η αντίστοιχη φ�άση της «πα�άνομης π�άξης ή πα�άλει�ης εκτέλεσης νομικής υποχ�έωσης» είναι «some unlawful act, or omission to discharge a legal duty». �πως έχει επαναληφθεί στην Γενικ�ς Εισαγγελέας ν. Δ�άκου κ.α. (2012) 2 ΑΑΔ 851 το αγγλικ� κείμενο διατη�εί την αυθεντικ�τητα του και υπε�ισχ�ει οποτεδήποτε η μετάφ�αση του δεν αποδίδεται πιστά.  Συνεπ�ς, εν π�οκειμένω, ο ο�θ�ς ��ος είναι «unlawful act», στο βαθμ� που διαφέ�ει απ� τον ��ο «πα�άνομη π�άξη» και �ντως υπά�χει διαφο�ά η οποία καταγ�άφεται στο Concise Oxford English Dictionary,11th ed. ως ακολο�θως:

Β 

Β«illegal and unlawful have slightly different meanings.Β  Something that is illegal is against the law, whereas an unlawful act merely contravenes the rules that apply in a particular context.Β  Thus handball in soccer is unlawful, but not illegalΒ».Β 

Β 

Στα πλαίσια της δημ�σιας οχλη�ίας, είτε ως ποινικ�, είτε ως αστικ� αδίκημα, �πως θα εξηγήσουμε κατωτέ�ω, ο ��ος «unlawful act» σημαίνει «an act not warranted by law» («π�άξη μη εξουσιοδοτημένη απ� το ν�μο»).       

Β Β Β Β Β Β Β Β Β 

Συνεπ�ς ο ��ος «πα�άνομη π�άξη» στο Ά�θ�ο 45 έχοντας την έννοια της «unlawful act» δεν σημαίνει πα�ανομία, υπ� την έννοια της πα�αβίασης συγκεκ�ιμένου ν�μου, αλλά έχει την έννοια που αποδίδεται στο Clerk & Lindsell (ανωτέ�ω) σελ. 891, para 18-05:

Β 

«the acts which constitute public nuisances are all of them unlawful acts» (ο τονισμ�ς είναι του πα��ντος δικαστη�ίου). 

Β 

Β 

Πα�άλληλα, εν πάση πε�ιπτ�σει, η δημ�σια οχλη�ία αποτελεί εν γένει ποινικ� αδίκημα με βάση το κοινοδίκαιο.  Στην ��π�ο, �πως και σε άλλες π��ην αποικίες του Ηνωμένου Βασιλείου �που εισήχθηκαν Ποινικοί ��δικες, το αδίκημα έχει κωδικοποιηθεί (βλ. R. v. Rimmigton, R. v. Goldstein [2005] UKHL 63).  Ειδικ�τε�α, στο Ά�θ�ο 186 του Ποινικο� μας ��δικα έχει μεταφε�θεί η έννοια της δημ�σιας οχλη�ίας ως ποινικ� αδίκημα κατά το κοινοδίκαιο,[1] σ�μφωνα με το οποίο ως δημ�σια οχλη�ία ο�ίζεται η  π�άξη που δεν είναι εξουσιοδοτημένη απ� το ν�μο, ή η πα�άλει�η εκτέλεσης καθήκοντος που επιβάλλεται απ� το ν�μο και έχει ως συνέπεια την π��κληση οποιασδήποτε κοινής  βλάβης ή κινδ�νου ή εν�χλησης ή πα�εμπ�δισης ή π��κλησης εν�χλησης στο κοιν� κατά την άσκηση κοιν�ν δικαιωμάτων. � ίδιος ο�ισμ�ς ισχ�ει και για τη δημ�σια οχλη�ία ως αστικ� αδίκημα (R. v. Goldstein, R. v. R. [2003] EWCA 3450).  Ειδική πε�ίπτωση οχλη�ίας π�οβλέπεται, μεταξ� άλλων, ως ποινικ� αδίκημα απ� το Ά�θ�ο 192 η μ�λυνση της ατμ�σφαι�ας, �στε αυτή να γίνεται επιβλαβής στην υγεία των π�οσ�πων που κατοικο�ν, ή διεξάγουν ε�γασίες στη γειτονική πε�ιοχή, ή που χ�ησιμοποιο�ν δημ�σια διάβαση.

Β 

          Γιν�ταν πάντοτε δεκτ� �τι η δημ�σια οχλη�ία αποτελεί και ποινικ� αδίκημα,[2] με δυνατ�τητα �μως του π�οσ�που που υφίσταται π�αγματική ζημία, πέ�αν της ζημίας που υφίσταται το κοιν� εν γένει, να εγεί�ει αγωγή επί τη βάσει αστικο� αδικήματος.  �πως αναφέ�εται

στο σ�γγ�αμμα Clerk & Lindsell on Torts, 17th ed., σελ. 23, para 1-32: «Public nuisance is a crime but a person who has suffered actual damage over and above than is listed on the public generally has a claim in tort».  Αυτή η πε�αιτέ�ω π�οϋπ�θεση έχει κωδικοποιηθεί στο Ά�θ�ο 45 του ��μου, στην πα�άγ�. (β) της επιφ�λαξης, σ�μφωνα με την οποία καμιά αγωγή δεν εγεί�εται για δημ�σια οχλη�ία πα�ά μ�νο απ� το π��σωπο που υπέστη εξαιτίας αυτής ειδική ζημία. 

Β 

          Πε�ιπλέον, ο Γενικ�ς Εισαγγελέας, ως εκπ��σωπος του κοινο� που επη�εάζεται, νομιμοποιείται, εκτ�ς απ� την άσκηση ποινικής δίωξης, να καταχω�ίσει πολιτική αγωγή �στε να εξασφαλίσει διάταγμα για να πα�σει η οχλη�ία (πα�άγ�. (α) της επιφ�λαξης).  Αυτ� έπ�αξε στην πα�ο�σα υπ�θεση.   

Β 

          Στην Αγγλία η δημ�σια οχλη�ία πα�αμένει ως αδίκημα του κοινοδικαίου, πε�ιο�ισμένης πλέον εμβέλειας, εφ�σον πα�άλληλα έχουν θεσμοθετηθεί ως ποινικά αδικήματα επιμέ�ους πε�ιπτ�σεις δημ�σιας οχλη�ίας με σει�ά νομοθετημάτων (λ.χ. Environmental Protection Act 1990, Water Resources Act 1991, Highways Act 1990, Protection for Harassment Act 1980, Crime and Disorder Act 1998, βλ.  R. v. Rimmigton (ανωτέ�ω)). 

Β 

Η διττή φ�ση της δημ�σιας οχλη�ίας ως ποινικ� αδίκημα και, ταυτοχ��νως, ως αστικ� αδίκημα, πα�αμένει.  Αυτή την έννοια έχει η αναφο�ά στις αυθεντίες και τα συγγ�άμματα, στα οποία πα�απεμφθήκαμε απ� τον ευπαίδευτο δικηγ��ο των καθ’  ων η αίτηση,[3] �τι η δημ�σια οχλη�ία αποτελεί ποινικ� αδίκημα και �χι �τι θα π�έπει να αποδεικν�εται κάποιο άλλο ποινικ� αδίκημα, πέ�αν της ίδιας της δημ�σιας οχλη�ίας.

Β 

Είναι υπ� το φως της πα�απάνω αποκ�υσταλλωμένης και σταθε�ής, στην πο�εία των χ��νων νομολογίας, που π�έπει να γίνει αντιληπτή, η συγκεκ�ιμένη φ�άση στην υπ�θεση �ωστάκη, πε�ιο�ιζ�μενη, �πως ήδη αναφέ�αμε, στα συγκεκ�ιμένα γεγον�τα της υπ�θεσης.  Επ��κειτο για αγωγή ανήλικου πολίτη εναντίον της Δημοκ�ατίας για αποζημι�σεις, για επιδείνωση της κατάστασης της υγείας του (υπε�ακουσία ως σ�μπτωμα αυτισμο�), λ�γω πτήσεων πάνω απ� τη Λεμεσ� σμήνους αε�οσκαφ�ν της πολεμικής αε�οπο�ίας της �εγάλης Β�ετανίας, γνωστ� ως «��κκινα Βέλη», με εκκωφαντικ� θ��υβο.  Ήταν η θέση του ενάγοντα, την οποία αποδέχθηκε το π�ωτ�δικο δικαστή�ιο, �τι η Δημοκ�ατία ήταν ενήμε�η για το π��βλημα υπε�ακουσίας του ανηλίκου, �τι είχε υποχ�έωση έναντι του να τον π�οστατε�σει απ� πτήσεις �πως των «��κκινων Βελ�ν», �τι είχε δ�σει άδεια για τις πτήσεις αυτές, �τι υπή�χε αιτι�δης συνάφεια μεταξ� των πτήσεων και των μεταγενέστε�ων π�οβλημάτων του ανήλικου και �τι η Δημοκ�ατία ήταν υπε�θυνη για την π��κληση δημ�σιας οχλη�ίας και/ή για αμέλεια. 

Β 

�ι λ�γοι έφεσης στην ουσία ανάγονταν στη λανθασμένη εκτίμηση και αξιολ�γηση της μα�τυ�ίας, στην πα�άλει�η να εξεταστεί η υπε�άσπιση της Δημοκ�ατίας, με βάση απ� το Ά�θ�ο 60 του �εφ. 148, (ειδική υπε�άσπιση για το �τι η π�άξη τελέστηκε βάσει νομοθετήματος) και στο λανθασμένο ε��ημα �τι με βάση τα γεγον�τα της υπ�θεσης είχε δημιου�γηθεί δημ�σια οχλη�ία, με βάση το Ά�θ�ο 45 του �εφ. 148 για την οποία ήταν υπε�θυνη η Δημοκ�ατία.  

Β 

Το Αν�τατο Δικαστή�ιο, εξετάζοντας το νομικ� καθεστ�ς αλλά και το είδος της συγκατάθεσης ή άδειας που δ�θηκε απ� τη Δημοκ�ατία, αποφάνθηκε �τι η Δημοκ�ατία, με βάση τη Συνθήκη Εγκαθιδ��σεως, δεν είχε πε�ιθ��ιο να α�νηθεί τις πτήσεις αυτές και επομένως ενή�γησε βάσει των σαφ�ν υποχ�ε�σεων της.  Σε �,τι αφο�ά τη δημ�σια οχλη�ία ως π�οκληθείσα απ� τη Δημοκ�ατία, �ντως αναφέ�θηκε στην ανάγκη στοιχειοθέτησης πα�άνομης π�άξης και αιτι�δους συνάφειας και κ�ίνοντας �τι αμφ�τε�α τα στοιχεία αυτά απουσίαζαν πα�αμέ�ισε το π�ωτ�δικο ε��ημα «με δεδομένο �τι δεν υπή�ξε πα�άνομη π�άξη απ� τη Δημοκ�ατία». Είναι υπ’  αυτή την έννοια που θεω�ήθηκε �τι δεν είχε στοιχειοθετηθεί πα�άνομη π�άξη και, συνεπ�ς, δημ�σια οχλη�ία απ� τη Δημοκ�ατία.

Β 

Τέλος, δεν πα�αβλέπουμε �τι στη σχετική αναφο�ά του Εφετείου στην υπ�θεση �ωστάκη έγινε πα�απομπή στην υπ�θεση Γενικ�ς Εισαγγελέας ν. Ζιπίτη (2003) 1 ΑΑΔ 749.  Στην Ζιπίτη �μως το ε��τημα αφο�ο�σε στην αιτι�δη συνάφεια μεταξ� της πα�άλει�ης της Δημοκ�ατίας να συντη�ήσει δε�ντως τον αυτοκινητ�δ�ομο Λά�νακας – Λευκωσίας και του ατυχήματος που π�οέκυ�ε ως εκ της κατάστασης του δ��μου.  Η αναφο�ά που είχε γίνει σε «πα�άνομη π�άξη», δεν ήταν πα�ά μια επανάλη�η του λεκτικο� του  Ά�θ�ου 45.  Συνεπ�ς, στην Ζιπίτη δεν αποφασίστηκε �τι για να αποδειχθεί δημ�σια οχλη�ία π�έπει να αποδειχθεί κάποια άλλη πα�άνομη π�άξη, αλλά αντίθετα επαναλήφθηκε �τι η δημ�σια οχλη�ία συνίσταται σε πα�άνομη π�άξη.  Επίσης υιοθετήθηκε με αναφο�ά στον Clerk & Lindsell on Torts, 16th ed., para 24-01, ο ακ�λουθος ο�ισμ�ς της οχλη�ίας:

Β 

«Η δημ�σια οχλη�ία ο�ίζεται ως π�άξη ή πα�άλει�η η οποία συνιστά επέμβαση ή εν�χληση σε π��σωπο κατά την άσκηση ή απ�λαυση δικαι�ματος που του ανήκει ως μέ�ος του κοινο�.»

Β 

�ε δεδομένη την έννοια αυτή της δημ�σιας οχλη�ίας και τη μα�τυ�ία που είχε τεθεί εν�πιον του, το π�ωτ�δικο δικαστή�ιο ε�μήνευσε λανθασμένα τα απαιτο�μενα, αναφο�ικά με τη δε�τε�η π�οϋπ�θεση του Ά�θ�ου 32 και συνεπ�ς λανθασμένα άσκησε τη διακ�ιτική του ευχέ�εια.  � π��τος λ�γος έφεσης ευσταθεί. 

Β 

Το δικαστή�ιο, αν και θα απέ��ιπτε την αίτηση, �πως κατέγ�α�ε λ�γω της κ�ίσης του σε σχέση με τη δε�τε�η π�οϋπ�θεση, π�οχ��ησε, χά�ιν πλη��τητας της απ�φασης και στην εξέταση της τ�ίτης π�οϋπ�θεσης.  Ως π�ος αυτή δέχθηκε την εισήγηση του εφεσείοντα πως «η π�οστασία της δημ�σιας υγείας υπε�ισχ�ει των �ποιων ζημι�ν θα υποστο�ν οι καθ΄ ων απ� την αναστολή του ε�γοστασίου… � αιτητής στην υπ�θεση είναι η �υπ�ιακή Δημοκ�ατία η οποία, κατά τεκμή�ιο, είναι σε θέση να αποζημι�σει τους καθ΄ ων η αίτηση για τις ζημιές τους». Η διαπίστωση για τη συνδ�ομή της τ�ίτης π�οϋπ�θεσης δεν έχει π�οσβληθεί απ� τους εφεσίβλητους.

Β 

Στη συνέχεια �μως το δικαστή�ιο θε��ησε �τι υπή�χε ακ�μα ένα εμπ�διο για την επιτυχία της αίτησης και το�το ήταν η συμφωνία μεταξ� της κυβέ�νησης και των εφεσιβλήτων για τη μετεγκατάσταση του επίδικου ε�γοστασίου.  Σε αυτά τα πλαίσια στις 4.12.2020 το α�μ�διο Υπου�γείο υπέδειξε τεμάχια π�ος μετεγκατάσταση, οι εφεσίβλητοι αποδέχθηκαν να μετακινηθο�ν στα τεμάχια αυτά, εκπ�νησαν πε�ιβαλλοντικές μελέτες και υπέβαλαν αιτήσεις για πολεοδομική άδεια, οι οποίες θα εξετάζονταν απ� τις α�μ�διες α�χές.  Πα�ά τα�τα ο Γενικ�ς Εισαγγελέας στις 25.1.2021 καταχ��ισε αγωγή μαζί με μονομε�ή, α�χικά, αίτηση για έκδοση των επιδίκων διαταγμάτων.  Δεδομένου, πε�αιτέ�ω, �τι δεν υπή�ξε ισχυ�ισμ�ς για υπαναχ��ηση απ� τα συμφωνηθέντα εκ μέ�ους των εφεσιβλήτων, ή για δική τους ευθ�νη για την �ποια καθυστέ�ηση, το δικαστή�ιο έκ�ινε πως δεν θα ήταν ο�θ� και δίκαιο να εκδοθο�ν τα αιτο�μενα διατάγματα.  Το�το πα�ά τη θέση του αιτητή �τι δεν π�οβλεπ�ταν η μετακίνηση του ε�γοστασίου εντ�ς του Φεβ�ουα�ίου του 2021 και �τι συνεχιζ�ταν η οχλη�ία.  Λαμβάνοντας δε, υπ��η �τι το ε�γοστάσιο λειτου�γεί κατά τον ίδιο τ��πο και στην ίδια πε�ιοχή εδ� και δεκαετίες και τα π�οβλήματα απ� τη λειτου�γία του με την κατ’  ισχυ�ισμ� οχλη�ία απασχολο�ν τις κ�ατικές υπη�εσίες και τους κατοίκους της πε�ιοχής τα τελευταία έξι τουλάχιστον χ��νια, έκ�ινε πε�αιτέ�ω �τι το ισοζ�γιο της ευχέ�ειας συνηγο�εί υπέ� της διατή�ησης του status quo, με την ά�νηση έκδοσης των αιτουμένων δ�αστικ�ν διαταγμάτων, τα οποία ισοδυναμο�ν με τις τελικές θε�απείες που επιδι�κονται με την αγωγή.  

Β 

Η απ�φανση του π�ωτ�δικου δικαστη�ίου �τι το «ισοζ�γιο της ευχέ�ειας» συνηγο�εί υπέ� της διατή�ησης του status quo π�οσβάλλεται με τους λ�γους έφεσης 2 και 3.  Πε�αιτέ�ω, εγεί�εται και τέτα�τος λ�γος έφεσης, �τι η αιτιολογία σε σχέση με τα ζητήματα που ηγέ�θησαν με τους π�οηγο�μενους λ�γους έφεσης είναι ανεπα�κής. 

Β 

Ως π�ος το ισοζ�γιο της ευχέ�ειας, ο έντιμος Βοηθ�ς Γενικο� Εισαγγελέα της Δημοκ�ατίας εισηγήθηκε �τι με δεδομένο �τι ο χ��νος της αποπε�άτωσης της διαδικασίας μετακίνησης είναι αβέβαιος και με δεδομένη τη συζητήσιμη, χά�ιν πλη��τητας της υπ�θεσης �πως το έθεσε το δικαστή�ιο, υπ�θεση για π��κληση δημ�σιας οχλη�ίας, με απ�οσδι��ιστες και μη αναστ�έ�ιμες για τους πε�ιοίκους συνέπειες αφεν�ς, και με δεδομένη, αφετέ�ου, τη δυνατ�τητα αποζημίωσης των εφεσιβλήτων για τυχ�ν αδικαιολ�γητη έκδοση του διατάγματος, θα έπ�επε να εκδοθεί το διάταγμα.

Β 

Αντιθέτως ο ευπαίδευτος δικηγ��ος των εφεσιβλήτων εισηγήθηκε πως το π�ωτ�δικο δικαστή�ιο είχε καταλήξει ο�θά αναφο�ικά με το ισοζ�γιο της ευχέ�ειας, λαμβανομένου υπ��η �τι β�ίσκεται σε εξέλιξη η συμφωνία μετεγκατάστασης, η οποία δεν έχει πα�αβιαστεί απ� τους εφεσίβλητους, ως επίσης και του γεγον�τος �τι το ε�γοστάσιο λειτου�γεί κατά τον ίδιο τ��πο και στην ίδια πε�ιοχή εδ� και δεκαετίες, έχοντας εδ�αι�σει δικαίωμα να λειτου�γο�ν το ε�γοστάσιο τους, υπ� συνθήκες μάλιστα απ�λυτης νομιμ�τητας. 

Β 

Σε σχέση με τις συνέπειες του χ��νου που πα�ήλθε μέχ�ι να ζητηθεί θε�απεία, ο ευπαίδευτος δικηγ��ος των καθ΄ ων η αίτηση πα�έπεμ�ε στην Bacardi & Co Ltd v. Vinco (1996) 1 ΑΑΔ 788, για να εισηγηθεί �τι ο εφεσείων εμποδίζεται να ζητά διάταγμα, εφ�σον η καθυστέ�ηση υποδηλ�νει �τι δεν χ�ειάζεται την άμεση και εξαι�ετική θε�απεία που π�οσφέ�εται απ� ένα π�οσω�ιν� διάταγμα.  Πε�αιτέ�ω, υπέδειξε την καθυστέ�ηση στα πλαίσια της ίδιας της διαδικασίας, εφ�σον εν� ο εφεσείων επεδίωξε με την καταχ��ιση της αγωγής στις 25.1.2021 την έκδοση π�οσω�ινο� διατάγματος κατεπειγ�ντως με μονομε�ή α�χικ�ς αίτηση, εν το�τοις καταχ��ισε έκθεση απαίτησης στις 13.9.2021.  Πα�έπεμ�ε δε, σε νομολογία ως π�ος την υποχ�έωση του διάδικου υπέ� του οποίου εκδίδεται ενδιάμεση θε�απεία, να επιδι�κει να π�ολειάνει το ταχ�τε�ο το έδαφος για την εκδίκαση της υπ�θεσης, εφ�σον η δίκη είναι που αποτελεί την καθιε�ωμένη διαδικασία για τον καθο�ισμ� και τη διακή�υξη των δικαιωμάτων και των υποχ�ε�σεων των διαδίκων.  Σκοπ�ς της π�οσω�ινής θε�απείας είναι η αντιμετ�πιση της αντικειμενικής αδυναμίας για άμεση διεξαγωγή της δίκης.  Δεν μπο�εί η έκδοση πα�εμπίπτοντος διατάγματος να χ�ησιμοποιείται για αλλ�τ�ιο σκοπ�, με αποτέλεσμα την εκτ�οπή της διαδικασίας (Louis Vuitton v. Δέ�μοσακ Λτδ (1992) 1 ΑΑΔ 1453, �ίτσιος κ.α. ν. Α.C. Kitsios Motors Ltd κ.α. (2010) 1 ΑΑΔ 1262). 

Β 

Υπέδειξε μάλιστα ο ευπαίδευτος δικηγ��ος των εφεσιβλήτων �τι στην Goody’s Evagorou Ltd v. Lani Restaurants Ltd (1998) 1 ΑΑΔ 1572, η έφεση απε��ίφθη χω�ίς να εξεταστεί η ουσία ένεκα της αδ�άνειας στην καταχ��ιση της έκθεσης απαίτησης απ� τον εφεσείοντα.  Η έκθεση απαίτησης είχε καταχω�ιστεί στις 30.6.1998 εν� η αίτηση για π�οσω�ιν� διάταγμα στις 13.8.1997.

Β 

Επίσης στην Άκης (�εταφο�ές Δεμάτων Εξπ�ές) Λτδ ν. C. Koukkouris Trading Co. Ltd (1998) 1 A.A.Δ. 149 η έκθεση απαίτησης των εναγ�ντων καταχω�ίστηκε 2½ χ��νια μετά την καταχ��ιση της αγωγής, με αποτέλεσμα να εκληφθεί �τι η στάση τους αυτή υποδήλωνε πως η έκδοση των π�οσω�ιν�ν διαταγμάτων αποτελο�σε αυτοσκοπ�, εν� το επείγον του π�άγματος, που αποτελεί και το κ��ιο αίτημα για την πα�οχή π�οσω�ινής θε�απείας λ�γω της αντικειμενικής αδυναμίας για άμεση διεξαγωγή της δίκης, είχε εκλεί�ει μετά την πά�οδο τ�σο μακ�ο� διαστήματος.

Β 

Η καθυστέ�ηση δεν αποτελεί απ� μ�νη της λ�γο απ���ι�ης της αίτησης, αλλά είναι ένας πα�άγοντας που λαμβάνεται υπ��η �ταν εξετάζεται το ισοζ�γιο της ευχέ�ειας.  �πο�εί, υπ� τις πε�ιστάσεις της υπ�θεσης, «αυτ� το�το το γεγον�ς της καθυστέ�ησης να καταδεικν�ει πως ο ενάγοντας δεν χ�ειάζεται την άμεση εξαι�ετική θε�απεία που π�οσφέ�εται απ� π�οσω�ιν� διάταγμα».  Άκαμπτος �μως καν�νας δεν υπά�χει.  Είναι ζήτημα γεγον�των και στάθμισης των δεδομένων της κάθε πε�ίπτωσης (Bacardi (ανωτέ�ω)). 

Β 

Το ισοζ�γιο της ευχέ�ειας έχει την έννοια �τι το δικαστή�ιο θα π�έπει, πέ�αν των π�οϋποθέσεων εκ του ν�μου, να σταθμίσει κατά π�σο είναι δίκαιο και ε�λογο να δοθεί το ζητο�μενο διάταγμα (Odysseos (ανωτέ�ω), Ιπποδ�ομιακή Α�χή ��π�ου κ.α. ν. Χ�Βασίλη (1989) 1E ΑΑΔ 152). Στα πλαίσια αυτά ισοζυγίζει τον κίνδυνο αδικίας που θα π�οκληθεί, είτε στον καθ’  ου η αίτηση, είτε στον αιτητή, εάν τελικά φανεί πως η ενδιάμεση απ�φαση να δ�σει ή να μην δ�σει, αντιστοίχως, το διάταγμα είναι εσφαλμένη και να υιοθετήσει εκείνη την πο�εία η οποία φαίνεται, μέσα απ� τέτοια στάθμιση, να ενέχει τους λιγ�τε�ους κινδ�νους αδικίας (Bacardi (ανωτέ�ω), NWL Ltd v. Woods [1979] 3 All ER 614, H.L.).

Β 

Εν π�οκειμένω, ήταν σαφής η θέση του π�ωτ�δικου δικαστη�ίου, την οποία έχουμε πα�αθέσει ανωτέ�ω, �τι η π�οστασία της δημ�σιας υγείας υπε�ισχ�ει των �ποιων ζημι�ν που θα υποστο�ν οι εφεσίβλητοι απ� την αναστολή του ε�γοστασίου τους, ζημιές που η �υπ�ιακή Δημοκ�ατία θα είναι σε θέση να αποκαταστήσει.  Η διαπίστωση του αυτή στο τέλος δεν συνεκτιμήθηκε στην στάθμιση του ισοζυγίου της ευχέ�ειας, με αποτέλεσμα να πα�αβλέ�ει την ουσία του π�άγματος.  Δεν επ��κειτο για διαφο�ά �που το διακ�βευμα ήταν το ένα ιδιωτικ� συμφέ�ον έναντι εν�ς άλλου ιδιωτικο� συμφέ�οντος. � Γενικ�ς Εισαγγελέας εκπ�οσωπο�σε το κατ’ ισχυ�ισμ� επη�εαζ�μενο κοιν� και το ευ��τε�ο δημ�σιο συμφέ�ον στον ιδιαίτε�α ευαίσθητο τομέα της π�οστασίας της δημ�σιας υγείας, αλλά και των ε�λογων ανέσεων των ανθ��πων κατά την χ�ήση του σπιτιο� και της πε�ιουσίας τους.  �πως υπέδειξε ο Denning, L.J. στην Attorney-General v. PYA:

Β 

«…a public nuisance is a nuisance which is so widespread in its range or so indiscriminate in its effect that it would not be reasonable to expect one person to take proceedings on his own responsibility to put a stop to it, but that it should be taken on the responsibility of the community at large.» (Relator action).

Β 

Η αναμεν�μενη μετεγκατάσταση, στην οποία δ�θηκε βά�ος απ� την άλλη πλευ�ά, πα�αμένει, �πως διευκ�ινίστηκε εν�πιον μας, σε εκκ�εμ�τητα απ� τον Δεκέμβ�ιο του 2020.  Στο μεταξ� οι «κατ’  ισχυ�ισμ� ζημιογ�νες για την υγεία του κοινο� π�άξεις ή και πα�αλεί�εις – δηλαδή εκπομπές αναθυμιάσεων που π�οκαλο�ν αποπνικτική ατμ�σφαι�α στην πε�ιοχή», κατά την πε�ιγ�αφή του π�ωτ�δικου δικαστη�ίου, συνεχίζονται.  Δεν είναι πε�ίπτωση που θα μπο�ο�σε να γίνεται λ�γος για δίκαιη και ε�λογη διατή�ηση του status quo, εάν �ντως το status quo είναι η αποπνικτική ατμ�σφαι�α για τους κατοίκους της πε�ιοχής.  Η καθυστέ�ηση καταχ��ισης αγωγής δεν μπο�εί να λειτου�γήσει σε βά�ος των πε�ιοίκων οι οποίοι δεν ευθ�νονται.  Η απ�φαση και ο χ��νος καταχ��ισης της αγωγής και της αίτησης για π�οσω�ινή θε�απεία δεν ήταν δική τους επιλογή ή ευθ�νη.

Β 

Τέλος, δεν πα�αβλέπουμε την καθυστέ�ηση στην π�ο�θηση της αγωγής, την στιγμή μάλιστα που ο εφεσείων ζήτησε απ� το πα��ν Εφετείο επίσπευση στην εκδίκαση της έφεσης, επικαλο�μενος τη φ�ση και τη σοβα��τητα της υπ�θεσης, αίτημα που εγκ�ίναμε.  Λαμβάνοντας �μως υπ��η τη φ�ση της υπ�θεσης, κ�ίνουμε �τι η καθυστέ�ηση αυτή δεν θα π�έπει να καθο�ίσει την τ�χη της αίτησης.  Τονίζουμε �μως �τι ειδικά σε τέτοιες πε�ιπτ�σεις οι καθυστε�ήσεις είναι ανεπίτ�επτες και �τι η εκδίκαση της ουσίας της αγωγής θα π�έπει να π�οχω�ήσει, με τον τ��πο και την ταχ�τητα που η φ�ση του αντικειμένου της επιβάλλει. 

Β 

�ε αυτά τα δεδομένα θεω�ο�με, �σο στενά και αν είναι τα πε�ιθ��ια του Εφετείου σε αυτά τα πλαίσια, �τι η διακ�ιτική ευχέ�εια του π�ωτ�δικου δικαστη�ίου ασκήθηκε λανθασμένα σε �τι αφο�ά την στάθμιση του ισοζυγίου της ευχέ�ειας. 

Β 

�ι λ�γοι έφεσης 2 και 3 ευσταθο�ν.  Δεν απαιτείται να εξεταστεί ο λ�γος έφεσης 4.

Β 

�ι διαπιστ�σεις του π�ωτοδίκου δικαστη�ίου �τι πλη�ο�νται η π��τη και η τ�ίτη π�οϋπ�θεση του Ά�θ�ου 32 και οι πε�αιτέ�ω διαπιστ�σεις του πα��ντος δικαστη�ίου �τι πλη�ο�ται και η δε�τε�η π�οϋπ�θεση και �τι το ισοζ�γιο της ευχέ�ειας είναι υπέ� του εφεσείοντα, καθ�ς και η απ���ι�η των υπολοίπων θέσεων των εφεσιβλήτων, θα π�έπει να οδηγήσει σε ανατ�οπή της π�ωτ�δικης απ�φασης. 

Β 

Τα ζητο�μενα διατάγματα είναι δ�αστικά, αποσκοπ�ντας στην πα�ση ή αναστολή της λειτου�γίας του ε�γοστασίου.  Δεν έχει τεθεί απ� πλευ�άς εφεσιβλήτων, ο�τε π�οκ�πτει απ� τα γεγον�τα, �τι θα μπο�ο�σε να υιοθετηθεί ολιγ�τε�ο δ�αστική ενδιάμεση θε�απεία.  � εφεσείων είχε θέσει μα�τυ�ία πε�ί του αντιθέτου, εξ ου και η συμφωνία και η απ�φαση για μετακίνηση των ε�γοστασίων.  Εν πάση πε�ιπτ�σει η έκδοση ενδιάμεσου απαγο�ευτικο� διατάγματος αντίστοιχου π�ος τη θε�απεία που αξι�νεται με την αγωγή δεν αποκλείεται (�ο�νουνα ν. C & A Simonos Ltd (2002) 1(B) ΑΑΔ.1361).» 

Β 

Ειδικ�τε�α, το αίτημα ήταν να εκδοθεί διάταγμα με το οποίο να εμποδίζεται η εφεσίβλητη 1 απ� του να επιτ�έπει ή να ανέχεται τη λειτου�γία του ε�γοστασίου απ� την εφεσίβλητη 2 (αιτητικ� Α) και διάταγμα με το οποίο να διατάττεται η εφεσίβλητη 2 �πως αναστείλει τη λειτου�γία του ε�γοστασίου (αιτητικ� Β) και επ’  αυτής της βάσης συζητήθηκε.  Υπενθυμίζουμε �τι με βάση το Ά�θ�ο 45 η νομιμοποίηση του Γενικο� Εισαγγελέα ως ενάγοντα αφο�ά στην έκδοση απαγο�ευτικο� διατάγματος.  Εν π�οκειμένω, πα�ά το �τι το αιτητικ� Β αναφέ�εται σε διάταγμα για αναστολή της λειτου�γίας του ε�γοστασίου, στην π�αγματικ�τητα �,τι ζητείται είναι απαγο�ευτικ� διάταγμα για τη λειτου�γία του ε�γοστασίου.  Υπά�χει και πε�αιτέ�ω αιτητικ� για αναστολή της λειτου�γίας του ε�γοστασίου σε σχέση με τον ισχυ�ισμ� �τι λειτου�γεί χω�ίς να καλ�πτεται απ� τις εκ του ν�μου απαιτο�μενες άδειες και/ή το πιστοποιητικ� τελικής έγκ�ισης (αιτητικ� Γ).  Αυτή �μως η πτυχή δεν εμπίπτει στη βάση της αγωγής.  Ως εκ των άνω, πα�αμε�ιζομένης της π�ωτ�δικης απ�φασης, κ�ίνουμε �τι υπά�χει εν�πιον μας το απαιτο�μενο υλικ� �στε να ασκήσουμε τη διακ�ιτική μας ευχέ�εια υπέ� της έκδοσης των διαταγμάτων υπ� αιτητικά Α και Β, του τελευταίου διαμο�φωμένου υπ� την π�αγματική, απαγο�ευτική του διάσταση.  Επίσης δεν μπο�εί να υιοθετηθο�ν ως διατάγματα στην ολ�τητα τους τα αιτητικά Α και Β, επειδή εκεί αναγ�άφεται ως δεδομένο �τι «…κατά τη λειτου�γία τους π�οκαλο�ν οχλη�ία μέσω αναθυμιάσεων καυσίμων και/ή οσμ�ν ασφάλτου και/ή πλαστικ�ν και/ή πετ�ελαιοειδ�ν και/ή της εκπομπής καπνο�, και/ή οσμ�ν και/ή άλλως και τα οποία θέτουν σε κίνδυνο την άνεση των κατοίκων της πε�ιοχής [και/ή του κοινο� και/ή των πε�ίοικων και/ή των διαμένοντων στις γ��ω πε�ιοχές και/ή εμποδίζουν την ακ�λυτη απ�λαυση της χ�ήσης και της ωφέλειας κοιν�ν αγαθ�ν, Σημείωση: αυτά πα�αλείπονται απ� το αιτητικ� Β της αγωγής 23/21/Πολιτική �φεση Α�. Ε53/21] και/ή πα�αβιάζουν τα συνταγματικά κατοχυ�ωμένα δικαι�ματα τους και/ή πα�ακωλ�ουν το κοιν� στην άσκηση κοινο� δικαι�ματος,…».  ��τε θεω�ο�με �τι τα διατάγματα π�έπει να έχουν εφα�μογή αμέσως με την επίδοση τους, �πως ζητείται, εφ�σον είναι ε�λογο και δίκαιο να δοθεί, ως εκ της φ�σεως της υποχ�έωσης που θα επιβληθεί στους εφεσίβλητους, ε�λογος χ��νος π�ος συμμ��φωση. 

Η έφεση γίνεται δεκτή.  Η π�ωτ�δικη απ�φαση πα�αμε�ίζεται.  Εκδίδονται ενδιάμεσα διατάγματα ως ακολο�θως:

Α.      Διάταγμα με το οποίο να εμποδίζεται η εφεσίβλητη 1, ιδιοκτήτ�ια του ακινήτου και/ή της ασφαλτικής μονάδας και/ή μονάδων και/ή του ε�γοστασίου που β�ίσκεται εντ�ς του τεμαχίου 237 Φ/Σχ. ΧΧΧ/46/W1 στο Δήμο Τσε�ίου, βιομηχανική πε�ιοχή Τσε�ίου, επα�χία Λευκωσίας, απ� του να επιτ�έπει και/ή ανέχεται και/ή συγκατατίθεται και/ή εξουσιοδοτεί τη λειτου�γία της ασφαλτικής μονάδας και/ή μονάδων και/ή του ε�γοστασίου που υπά�χουν εντ�ς του τεμαχίου απ� την εφεσίβλητη 2 και/ή άλλο φυσικ� και/ή νομικ� π��σωπο και/ή απ� του να εκτελεί και/ή να θέτει σε λειτου�γία η ίδια την εν λ�γω ασφαλτική μονάδα και/ή μονάδες και/ή ε�γοστάσιο.  Το διάταγμα να έχει ισχ� 21 ημέ�ες μετά την ημε�ομηνία επίδοσης του και να συνεχίσει μέχ�ι το πέ�ας της αγωγής ή μέχ�ι άλλης διαταγής του δικαστη�ίου.

Β 

Β.      Διάταγμα με το οποίο απαγο�ε�εται στην εφεσίβλητη 2 να λειτου�γεί την ασφαλτική μονάδα και/ή μονάδες και/ή του ε�γοστασίου τα οποία διαχει�ίζεται και τα οποία β�ίσκονται εντ�ς του τεμαχίου 237 Φ/Σχ. ΧΧΧ/46/W1 στο Δήμο Τσε�ίου, βιομηχανική πε�ιοχή Τσε�ίου, επα�χία Λευκωσίας. Το διάταγμα να έχει ισχ� 21 ημέ�ες μετά την ημε�ομηνία επίδοσης του και να συνεχίσει μέχ�ι το πέ�ας της αγωγής ή μέχ�ι άλλης διαταγής του δικαστη�ίου.

Β 

�ξοδα €3.000 υπέ� του εφεσείοντα.

Β 

                                                          Τ.�. �ικον�μου, Δ.

Β 

                                                                   Ι. Ιωαννίδης, Δ.

Β 

                                                                   N. Σάντης, Δ.

Β 

Β 

Β 

/φκ



[1] In A Digest of the Criminal Law (1877), Ch XIX, p 108, Sir James Stephen defined a common nuisance as:

�an act not warranted by law or an omission to discharge a legal duty, which act or omission obstructs or causes inconvenience or damage to the public in the exercise of rights common on all Her Majesty's subjects.�

Β 

In the eighth and ninth editions of the work, published in 1947 and 1950 respectively, this definition remained unchanged. The definition to be found in para 31–40 of the 2005 edition of Archbold, Criminal Pleading, Evidence and Practice, save in its reference to morals, reflects the effect of these definitions:

Β 

�A person is guilty of a public nuisance (also known as common nuisance), who (a) does an act not warranted by law, or (b) omits to discharge a legal duty, if the effect of the act or omission is to endanger the life, health, property, morals, or comfort of the public, or to obstruct the public in the exercise or enjoyment of rights common to all Her Majesty's subjects.�

(R. v. Rimmington (ανωτέ�ω)).

Β 

[2] H Rimmington αναφέ�εται χα�ακτη�ιστικά σε «overlap between the criminal offence and the civil tort».

[3] Clerk & Lindsell on Torts, 17th ed., σελ. 23, para 1-32, Buckley: The Law of Negligence, 4th ed., σελ. 295, The Law of Torts, Butterworth’s Common Law Series, Public Nuisance, p.1169.

Β 


cylaw.org: Απ� το �Ι�OΠ/CyLii για τον Παγκ�π�ιο Δικηγο�ικ� Σ�λλογο