Σε ότι αφορά την αίτηση του Χρίστου Σάββα v. Γεώργιου Κονναρή κ.α., Πολιτική Έφεση Αρ.: 218/2020, 4/11/2026
print
Τίτλος:
Σε ότι αφορά την αίτηση του Χρίστου Σάββα v. Γεώργιου Κονναρή κ.α., Πολιτική Έφεση Αρ.: 218/2020, 4/11/2026

ΕΦΕΤΕΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ‑ ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΔΙΚΑΙΟΔΟΣΙΑ

 

(Πολιτική Έφεση Αρ.: 218/2020)

 

04 Νοεμβρίου 2026

 

[Δ. ΚΙΤΣΙΟΣ, Μ.Γ. ΠΙΚΗΣ, Μ. ΔΡΟΥΣΙΩΤΗΣ, Δ/ΣΤΕΣ]

 

Σε ότι αφορά την αίτηση του Χρίστου Σάββα,

Εφεσείοντας,

 

v.

 

1.  Γεώργιου Κονναρή,

2.  Μαρίτσας Σάββα,

Εφεσίβλητοι.

___________________

 

Α. Στεφάνου (κα) για Ηλία & Ηλία Δ.Ε.Π.Ε., για τον Εφεσείοντα.

Φρ. Βερεσιέ (κα) για Γεώργιος Ε. Κονναρής & Σία Δ.Ε.Π.Ε., για τους Εφεσίβλητους.

 

ΚΙΤΣΙΟΣ, Δ: Η απόφαση του Δικαστηρίου είναι ομόφωνη.

 

ΑΠΟΦΑΣΗ

 

ΚΙΤΣΙΟΣ, Δ.:  Ο εφεσείοντας, εκ των διαχειριστών και κληρονόμων της περιουσίας του αποβιώσαντα Χρ. Σάββα – στο εξής ο αποβιώσαντας -, καταχώρισε πρωτοδίκως, ως αιτητής, εναρκτήρια κλήση (originating summons), η οποία βασίστηκε στο Άρθρο 53 του περί Διαχείρισης Κληρονομιών Αποθανόντων Νόμου, Κεφάλαιο 189. Αιτήματα του ήταν (1) όπως το Δικαστήριο αποφασίσει ποιο είναι το κληρονομικό δικαίωμα του κάθε κληρονόμου επί της κινητής περιουσίας του αποβιώσαντα και (2) όπως το Δικαστήριο εκδώσει οδηγίες προς τους διαχειριστές να πράξουν τα δέοντα για να εκτελέσουν την οποιαδήποτε απόφαση του.  

 

Η εναρκτήρια κλήση είχε ως πραγματικό υπόβαθρο τα όσα διατυπώνονται στην ένορκη δήλωση του ίδιου του Αιτητή, στο περιεχόμενο της οποίας θα αναφερθούμε σε κατοπινό στάδιο, στον βαθμό που απαιτείται για την αιτιολόγηση της παρούσας απόφασης μας.

 

Ενάντια στα αιτήματα της εναρκτήριας κλήσης καταχωρίστηκε ένσταση εκ μέρους του έτερου διαχειριστή της περιουσίας του αποβιώσαντα, καθώς και από την κληρονόμο Μ. Σάββα, εφεσίβλητους 1 και 2, αντίστοιχα.  Προς αντίκρουση της εναρκτήριας κλήσης προωθήθηκαν πέντε λόγοι ένστασης, οι οποίοι υποστηρίχθηκαν από ένορκη δήλωση του εφεσίβλητου 1 - έτερου διαχειριστή – πρωτοδίκως Καθ’ ου η Αίτηση 1.

 

Πρωτόδικο Δικαστήριο, το οποίο εκδίκασε την εναρκτήρια κλήση, αναφέρθηκε στο Άρθρο 53 του Κεφαλαίου 189, στη Δ.55 των παλαιών Θεσμών Πολιτικής Δικονομίας, αλλά και σε νομολογία (στις υποθέσεις Τερζής v. Πετουφά (2011) 1 Α.Α.Δ. 336, και  Αναφορικά με την Αίτηση των Ν. Σιδέρη κ.α. (2009) 1(Β) Α.Α.Δ. 1390), καθώς επίσης, αφού διατύπωσε, αντιπαραβάλλοντας, τις εκατέρωθεν εκδοχές των διαδίκων, προέβη σε διαπίστωση των αδιαμφισβήτητων γεγονότων, τα οποία αποτέλεσαν και ανάλογα ευρήματα του, τα οποία έχουν ως ακολούθως:

 

«Ο αποβιώσας είχε κατατεθειμένο σε διάφορους λογαριασμούς του στη Λαϊκή Τράπεζα το συνολικό ποσό των €494.803,88.  Μέρος του ως άνω ποσού χρησιμοποιήθηκε για την πληρωμή οφειλών του κατόπιν επιβληθείσας φορολογίας ενώ άλλο μέρος του μεταφέρθηκε στο λογαριασμό της διαχείρισης ο οποίος τηρείται με την Τράπεζα Κύπρου Δημόσια Εταιρεία Λτδ.  Οι πληρωμές και μεταφορές που έγιναν περιγράφονται αναλυτικά στους ενδιάμεσους λογαριασμούς οι οποίοι καταχωρίστηκαν από τους διαχειριστές της περιουσίας του αποβιώσαντα στην αίτηση διαχείρισης υπ' αρ. 16/2012 (Τεκμήριο 3 της ένορκης δήλωσης του Αιτητή).  Κατά την 17/3/2014 το υπόλοιπο από τους λογαριασμούς του αποβιώσαντα στη Λαϊκή Τράπεζα ανερχόταν σε €295.733,38 το οποίο ήταν κατατεθειμένο στο όνομα του αποβιώσαντα με αρ. λογαριασμού XXX.  Κατά την 20/3/2014 η Λαϊκή Τράπεζα απομείωσε (κούρεψε) από το ανωτέρω λογαριασμό το συνολικό ποσό των €190.424,36.  Ως βάση για την απομείωση λήφθηκε υπόψη το ποσό το οποίο ο κάθε κληρονόμος είχε κατατεθειμένο σε προσωπικούς του λογαριασμούς.  Μετά την ανωτέρω απομείωση παρέμεινε στο λογαριασμό του αποβιώσαντα το ποσό των €105.484,84, το οποίο δεν έχει ακόμα διανεμηθεί στους κληρονόμους.»

 

Στη συνέχεια, το πρωτόδικο Δικαστήριο, αφού παρέθεσε τα επιχειρήματα και τις θέσεις των συνηγόρων των διαδίκων, κατέληξε στην απόρριψη της εναρκτήριας κλήσης.  Παρεμβάλλει να αναφέρουμε πως, παρότι στην εκκαλούμενη απόφαση γίνεται αναφορά περί αίτησης, είναι σαφές ότι το Δικαστήριο επιλήφθηκε της εναρκτήριας κλήσης, αφού δεν προκύπτει να υπήρξε οποιαδήποτε άλλη αίτηση στο πλαίσιο της εναρκτήριας κλήσης.  Στο προαναφερόμενο αποτέλεσμα, το Δικαστήριο, κατέληξε με το πιο κάτω σκεπτικό:

 

«Είμαι της άποψης ότι το αναφυόμενο ζήτημα δεν θα μπορούσε να αποφασιστεί στα πλαίσια της παρούσας διαδικασίας.  Όπως έχει διαφανεί, δεν πρόκειται για απλό ζήτημα υπολογισμού του μεριδίου του κάθε κληρονόμου επί της κινητής περιουσίας του αποβιώσαντα, όπως προσπάθησε να το παρουσιάσει ο Αιτητής.  Αντίθετα άπτεται της νομιμότητας του υπολογισμού του μεριδίου του κάθε κληρονόμου κατά τον τρόπο που εισηγείται η πλευρά του Αιτητή ή, από την αντίθετη πλευρά, του ποσού της συνεισφοράς του στη ζημιά η οποία ανέκυψε από την απομείωση μέρους των κεφαλαίων του αποβιώσαντα, λαμβάνοντας ως βάση του υπολογισμού την προσωπική περιουσία του κάθε κληρονόμου.  Θεωρώ ότι ένα τόσο σοβαρό ζήτημα για το οποίο υπάρχει έντονη διαφωνία μεταξύ των εκατέρωθεν πλευρών βρίσκεται εκτός της εμβέλειας τόσο των προνοιών του άρθρου 53 όσο και των Θεσμών Πολιτικής Δικονομίας στους οποίους το άρθρο αυτό παραπέμπει (Aναφορικά με την Αίτηση των Ν. Σιδέρη κ.ά. (2009) 1(Β) ΑΑΔ 1390).  Το ορθό δικονομικό πλαίσιο επίλυσης ενός τόσο σοβαρού ζητήματος είναι, κατά την άποψη μου, η αγωγή. 

 

Οι ευπαίδευτοι συνήγοροι του Αιτητή στη γραπτή τους αγόρευση υποστηρίζουν ότι δεν ζητείται από το Δικαστήριο να λάβει υπόψη του την προσωπική περιουσία του κάθε κληρονόμου κατά τον καθορισμό του κληρονομικού του μεριδίου, αλλά τη συνεισφορά του στη ζημιά της περιουσίας η οποία προέκυψε λόγω του κουρέματος.  Θεωρώ ότι πρόκειται για τις δύο όψεις του ίδιου νομίσματος.  Τα προσωπικά κεφάλαια του κάθε κληρονόμου εμμέσως θα ληφθούν υπόψη και για τον υπολογισμό της συνεισφοράς του στη ζημιά που προέκυψε συνεπεία της απομείωσης.   

 

Ανεξάρτητα από τα όσα έχω αναφέρει πιο πάνω θεωρώ ορθό να σχολιάσω το βασικό επιχείρημα του Αιτητή το οποίο προβάλλεται μέσω της γραπτής αγόρευσης των ευπαίδευτων συνηγόρων του σύμφωνα με το οποίο σε περίπτωση που το εναπομείναν υπόλοιπο των €105.484,84 διανεμηθεί εξίσου στους 4 κληρονόμους θα επέλθει αδικία εις βάρος του ίδιου και των δύο αδελφών του τους οποίους αντιπροσωπεύει.  Είμαι της άποψης όμως ότι, κατά τον ίδιο τρόπο, θα μπορούσε να επέλθει αδικία εις βάρος της Καθ' ης η Αίτηση σε περίπτωση μη ισομερούς κατανομής, για το λόγο ότι η ίδια δεν φαίνεται να είχε οποιαδήποτε ευθύνη στην απόφαση για απομείωση των καταθέσεων του αποβιώσαντα.  Διερωτώμαι λοιπόν για ποιο λόγο θα πρέπει να επωμιστεί το μεγαλύτερο κόστος στη ζημιά που προέκυψε, απλά και μόνο επειδή έτυχε να έχει το μεγαλύτερο ποσό κεφαλαίων σε προσωπικούς της λογαριασμούς, συγκριτικά με τους άλλους κληρονόμους, των οποίων τα προσωπικά κεφάλαια ήταν πολύ μικρότερα.  Συνεπώς η θέση του Αιτητή ότι θα προκληθεί αδικία στον ίδιο και στους άλλους δύο κληρονόμους στην περίπτωση που το εναπομείναν στο λογαριασμό του αποβιώσαντα ποσό διανέμετο κατ' ίσα μερίδια μεταξύ  των τεσσάρων κληρονόμων δεν θα μπορούσε να κριθεί ως λογική. 

 

Οι ευπαίδευτοι συνήγοροι των Καθ' ων η Αίτηση προς υποστήριξη των θέσεων τους επικαλούνται το άρθρο 51[1] του Περί Διαθηκών και Διαδοχής Νόμου Κεφ.195.  Αυτό το οποίο ρυθμίζει το συγκεκριμένο άρθρο είναι το ποια περιουσία η οποία λήφθηκε από τον αποβιώσαντα σε οποιοδήποτε χρόνο λαμβάνεται υπόψη κατά τον υπολογισμό του μεριδίου τέκνου ή άλλου κατιόντα στο αδιάθετο μέρος της κληρονομιάς.  Είμαι της άποψης ότι το άρθρο αυτό δεν μπορεί να τύχει εφαρμογής στην προκείμενη περίπτωση για το λόγο ότι τα κεφάλαια της Καθ' ης η Αίτηση τα οποία ζητούνται να ληφθούν υπόψη στον υπολογισμό του μεριδίου της δεν λήφθηκαν από τον αποβιώσαντα αλλά πρόκειται για προσωπική της περιουσία.»

 

Ο εφεσείοντας καταχώρισε την παρούσα έφεση επιδιώκοντας την ανατροπή της προαναφερόμενης απόφασης, με την οποία απορρίφθηκε η εναρκτήρια κλήση, και προωθεί τις θέσεις του μέσω δύο λόγων έφεσης. Με τον πρώτο λόγο έφεσης προωθείται η θέση ότι «Το Πρωτόδικο Δικαστήριο λανθασμένα και/ή αυθαίρετα και/ή αντικανονικά και/ή παράνομα και/ή άλλως πως αδικαιολόγητα και/ή αναιτιολόγητα έκδωσε Απόφαση με την οποίαν απέρριψε την Αίτηση, θεωρώντας ότι το ορθό δικονομικό πλαίσιο επίλυσης του ζητήματος είναι η αγωγή» και, με τον δεύτερο λόγο έφεσης, τη θέση ότι «Το Πρωτόδικο Δικαστήριο λανθασμένα και/ή αυθαίρετα και/ή αντικανονικά και/ή άλλως πως αδικαιολόγητα και/ή αναιτιολόγητα έκρινε την τύχη της Αίτησης, χωρίς να αιτιολογήσει επαρκώς ή καθόλου την Απόφαση του επί της ουσίας.».

 

Προκειμένου να αποφανθούμε επί των δύο λόγων έφεσης έχουμε διεξέλθει με κάθε δυνατή προσοχή το περιεχόμενο της εναρκτήριας κλήσης και της ένστασης που καταχωρίστηκαν πρωτοδίκως, το κείμενο της εκκαλούμενης απόφασης, στην ολότητα του, το περιεχόμενο της αιτιολογίας που υποστηρίζει τους δύο λόγους έφεσης και τα περιγράμματα αγόρευσης των ευπαίδευτων συνηγόρων των διαδίκων.  Δεν θεωρούμε χρήσιμο να παραθέσουμε, στο παρόν στάδιο, κάθε επιχείρημα και θέση που αναπτύσσεται μέσα από τα περιγράμματα.  Θα δοθούν, όμως, απαντήσεις επί των θέσεων των διαδίκων στο κατάλληλο στάδιο, κυρίως κατά την αιτιολόγηση της απόφασης μας, στο βαθμό που θα κρίνουμε αναγκαίο.

 

Το Άρθρο 53 του Κεφ. 189, προνοεί τα ακόλουθα:

 

«Επίλυση oρισμέvωv θεμάτων με εναρκτήρια κλήση (originating summons)

 

53.-(1) Πρoσωπικoί αvτιπρόσωπoι ή oπoιoσδήπoτε από αυτούς, πιστωτές, κληρoδόχoι ή οι πλησιέστεροι συγγενείς, ή πρόσωπα που αξιώvoυv μέσω των εν λόγω πιστωτών ή δικαιoύχωv με εκχώρηση ή με άλλο τρόπο, δύvαvται να ζητήσoυv από το Δικαστήριο με εναρκτήρια κλήση (originating summons) την επίλυση, χωρίς διαχείριση της κληρovoμιάς σε Δικαστήριο, οποιουδήποτε από τα πιο κάτω ζητήματα ή θέματα:

 

(α) οποιοδήποτε ζήτημα που επηρεάζει τα δικαιώματα ή τα συμφέρovτα του προσώπου που αξιώνει ότι είναι πιστωτής, κληρoδόχoς, o πλησιέστερος συγγενής ή εκ του vόμoυ κληρovόμoς

 

(β) τη διακρίβωση oπoιασδήπoτε τάξης πιστωτών, κληρoδόχωv, πλησιέστερων συγγεvώv ή άλλων

 

(γ) την παροχή oπoιωvδήπoτε συγκεκριμέvωv λoγαριασμώv από τους εκτελεστές ή τους διαχειριστές και όταν είναι αvαγκαίo, τα αποδεικτικά στοιχεία των εν λόγω λoγαριασμώv

 

(δ) την καταβολή στο Δικαστήριο oπoιωvδήπoτε χρημάτων που βρίσκovται στα χέρια των εκτελεστών ή των διαχειριστών

 

(ε) την έκδοση διαταγών προς τους εκτελεστές ή τους διαχειριστές για να διαπράξoυv ή να απέχoυv από τη διάπραξη oπoιασδήπoτε συγκεκριμένης πράξης υπό την ιδιότητα τους ως εκτελεστών ή διαχειριστών

 

(στ) την έγκριση oπoιασδήπoτε πώλησης, αγοράς, συμβιβασμού ή άλλης συναλλαγής

 

(ζ) την επίλυση οποιουδήποτε ζητήματος που προκύπτει κατά τη διαχείριση της κληρovoμιάς.

 

(2) Οι Διαδικαστικοί Κανονισμοί που ισχύoυv εκάστοτε, οι oπoίoι αφoρoύv εναρκτήριες κλήσεις (originating summons) εφαρμόζovται σε κάθε διαδικασία δυνάμει του άρθρου αυτού.

 

(3) Αιτήσεις δυνάμει του άρθρου αυτού δύvαvται να ακoύovται και να απoφασίζovται όχι ενώπιον ακρoατήριoυ (in chambers).»

 

(Η υπογράμμιση έγινε από το παρόν Εφετείο)

 

Επίσης, η Δ.55 των παλαιών Θεσμών Πολιτικής Δικονομίας, έχει ως ακολούθως:

 

«ORDER 55 : DECLARATION ON ORIGINATING SUMMONS

 

1. Any person claiming to be interested under a deed, will, or other written instrument, may apply to the Court by originating summons (Forms 50 and 51) for the determination of any question of construction arising under the instrument, and for a declaration of the rights of the persons interested.

 

2. The Court or Judge may direct such persons to be served with the summons as they or he may think fit.

 

3. The application shall be supported by such evidence as the Court or Judge may require.

 

4. The Court or Judge shall not be bound to determine any such question of construction if in their or his opinion it ought not to be determined on originating summons.»

 

(Η υπογράμμιση έγινε από το παρόν Εφετείο)

 

Στην υπόθεση Wortham κ.α. v. Τσίμον κ.α. (2001) 1 Α.Α.Δ. 1442, όπου με εναρκτήρια κλήση (originating summons) οι εφεσείοντες, ως κληρονόμοι αποβιώσαντος προσώπου, επιδίωξαν, πρωτοδίκως, μεταξύ άλλων, τον καθορισμό του ύψους των κληροδοτημάτων και/ή κληρονομικού μεριδίου έκαστου των κληροδόχων και των κληρονόμων του αποβιώσαντος, το Ανώτατο Δικαστήριο, ως Εφετείο, ανέτρεψε την πρωτόδικη κατάληξη με την οποία είχε απορριφθεί η εναρκτήρια κλήση.  Πρωτόδικο Δικαστήριο είχε αποδεχθεί αίτηση των εκεί εφεσίβλητων για εκδίκαση, πριν από οτιδήποτε άλλο, των ενστάσεων τους αναφορικά με θεμελιακής φύσης ζητήματα, όπως αυτά εξειδικεύθηκαν στις ένορκες δηλώσεις που κατατέθηκαν, αποφαινόμενο πως η επιτυχία των ενστάσεων θα οδηγούσε σε καταληκτική πορεία για την εναρκτήρια κλήση και δεν εξέτασε τη δυνατότητα επιτυχίας δυνάμει του αιτήματος στο οποίο στόχευαν οι εφεσείοντες.  Αναφέρθηκαν, στην εν λόγω υπόθεση, τα ακόλουθα:

 

«..Η ουσιαστική φύση των θεραπειών του άρθρου 53 καθορίζεται από αυτό και η παραπομπή στους Διαδικαστικούς Κανονισμούς αποβλέπει στην κάλυψη του θέματος από την καθαρά δικονομική σκοπιά. Θα αυτοαναιρείτο το άρθρο αν είχε την έννοια που του αποδίδουν οι εφεσίβλητοι. Εκείνο που σαφώς προκύπτει είναι πως οι θεραπείες που αναφέρει μπορούν να δοθούν στο πλαίσιο εναρκτήριας κλήσης, για την οποία θα ισχύουν οι ιδιαίτερες δικονομικές διατάξεις. Και σημειώνουμε πως η Δ.55 θ. 2 και 3 περιλαμβάνει πρόνοιες αναφορικά με την επίδοση της εναρκτήριας κλήσης και τη στήριξή της με μαρτυρία, όπως θα ζητούσε το Δικαστήριο.

 

Καταλήγουμε με τη διαπίστωση ότι η πρωτογενής αίτηση δεν θα έπρεπε να είχε απορριφθεί χωρίς επίλυση και του ζητήματος που εγειρόταν κατ' επίκληση του άρθρου 53 του Κεφ. 189.  Δεν είναι θέμα της παρούσας διαδικασίας η εξέταση αυτού του ζητήματος πρωτογενώς και πρέπει να διευκρινιστεί πως, αναλόγως, θα χρειαστεί και επίλυση των περαιτέρω ενστάσεων των εφεσιβλήτων, που παραμένουν ανοικτές.»

 

Έχοντας λάβει υπόψη μας όλα τα στοιχεία που βρίσκονταν ενώπιον του πρωτόδικου Δικαστηρίου, προκύπτει ότι (α) τα γεγονότα που υποστήριξαν την εναρκτήρια κλήση δεν αμφισβητούνταν, αν και η μη αμφισβήτηση των γεγονότων δεν είναι προϋπόθεση, (δέστε υπόθεση Ευστρατίου ή Χ’’Σάββα Παναγιώτης (1997) 1 Α.Α.Δ. 751), η δε διαφωνία μεταξύ των διαδίκων εδράζεται στην ερμηνεία που αποδίδεται ουσιαστικά σε ένα, έστω, ουσιώδες γεγονός, ήτοι τη βάση απομείωσης της περιουσίας του αποβιώσαντα και πως γι’ αυτήν λήφθηκε υπόψη το ποσό το οποίο ο κάθε κληρονόμος είχε κατατεθειμένο σε προσωπικούς του λογαριασμούς και (β) αναμφίβολα το εν λόγω ζήτημα προκύπτει κατά τη διαχείριση της κληρονομιάς και, ως εκ τούτου, εμπίπτει στις περιπτώσεις που προνοούνται στο Άρθρο 53(1)(α) και (ζ) (ανωτέρω).

 

Το πρωτόδικο Δικαστήριο, ως διαφαίνεται από το σκεπτικό του, βασίστηκε στην υπόθεση αναφορικά με την Αίτηση των Ν. Σιδέρη κ.α. (ανωτέρω), ωστόσο, ως διαπιστώνεται, αντικείμενο της διαφοράς, στην εν λόγω υπόθεση, η οποία είχε αχθεί ενώπιον πρωτόδικου Δικαστηρίου με εναρκτήρια κλήση, είχε ως κύριο αίτημα των αιτητών την αναγνώριση τους ως πιστωτών αποβιώσαντος προσώπου, ούτως ώστε να δεσμεύσουν τον εκτελεστή της διαθήκης του για πληρωμή ποσού ΛΚ97.235,31 πριν αυτός προβεί σε διανομή της περιουσίας στους νόμιμους κληρονόμους του αποβιώσαντος προσώπου.  Λέχθηκε, συναφώς, ότι «… Το θέμα της διαφοράς, δηλαδή το κατά πόσο η περιουσία της αποβιώσασας είναι υπόλογη ή όχι στην πληρωμή του χρέους η ύπαρξη του οποίου έντονα αμφισβητείται από τους αιτητές, φαίνεται εκ πρώτης όψεως ότι βρίσκεται εκτός της εμβέλειας τόσο των προνοιών του Άρθρου 53 του περί Διαχείρισης Κληρονόμων Νόμου όσο και των Θεσμών Πολιτικής Δικονομίας στους οποίους η διάταξη παραπέμπει».

 

Με δεδομένο τον σεβασμό μας στο πρωτόδικο Δικαστήριο, αν και η διαφωνία μεταξύ των κληρονόμων αφορά σε ένα σοβαρό θέμα, ως αναφέρεται στο σκεπτικό του, δεν θεωρούμε ότι είναι περίπλοκο το ζήτημα, μάλλον πρόκειται για πολύ συγκεκριμένους ισχυρισμούς στη βάση παραδεκτών γεγονότων, και δη ότι (α) ο αποβιώσαντας είχε (μετά την αφαίρεση φόρων κλπ) στον τραπεζικό λογαριασμό του – περιουσία αποβιώσαντα - ποσό €295.733,38 και η Τράπεζα απομείωσε συνολικό ποσό €190.424,38, οπότε, παρέμεινε το ποσό των €105.484,84 το οποίο δεν είχε ακόμη διανεμηθεί στους κληρονόμους.  Ζητήθηκαν οδηγίες από το Δικαστήριο προς τους Διαχειριστές για τη διανομή.  Δεν θεωρούμε ότι το εν λόγω ζήτημα δεν μπορούσε να επιλυθεί στο πλαίσιο της εναρκτήριας κλήσης, δεδομένου ότι το πρωτόδικο Δικαστήριο καλούνταν να ερμηνεύσει τι ποσό θα δοθεί σε έκαστον κληρονόμο, ανάλογα με τη θέση που αυτός κατέχει στη βάση της σχετικής νομοθεσίας.  Δεν αγνοούμε ότι η συλλογιστική της κάθε πλευράς στηριζόταν επί της θέσης ότι η απομείωση έγινε στη βάση ή λήφθηκε υπόψη το ποσό που ο κάθε κληρονόμος είχε κατατεθειμένο σε προσωπικό του λογαριασμό, ωστόσο, το Δικαστήριο, δεν εμποδίζεται να δώσει οδηγίες στο πλαίσιο της εναρκτήριας κλήσης.  Είχε, επίσης, την εξουσία, δυνάμει της Δ.55(3) των παλαιών Θεσμών Πολιτικής Δικονομίας, να απαιτήσει την προσκόμιση μαρτυρίας για περαιτέρω διαφώτιση ως προς τη βάση επί της οποίας λήφθηκε υπόψη, και με ποιο νομικό έρεισμα, προκειμένου για την απομείωση της περιουσίας του αποβιώσαντα.  Αυτό ήταν το μοναδικό κρίσιμο ζήτημα, αλλά, και έρεισμα που οδήγησε, εκ μέρους των διαδίκων, στη διατύπωση διαφορετικών τοποθετήσεων.  Εν πάση περιπτώσει, αυτό το ζήτημα, ως έχει προσδιοριστεί, δεν χρειαζόταν να επιλυθεί με αγωγή και δικόγραφα, αφού, ούτως η άλλως, εμπίπτει εντός του πλαισίου των προνοιών του Άρθρου 53 του Κεφ. 189. Αυτά ήταν τα κύρια δεδομένα και, ενώπιον μας δεν έχουμε ακούσει, υπό τύπον εισήγησης, ότι το επίδικο θέμα της εναρκτήριας κλήσης θα επιλυόταν είτε πιο δίκαια είτε πιο κατάλληλα με την καταχώριση αγωγής.

 

Στην υπόθεση Ευστρατίου (ανωτέρω), όπου κρίθηκε πως το ενδεδειγμένο δικονομικό μέτρο για ανάκληση διορισμού Διαχειριστή, ήταν η αγωγή, και όχι η εναρκτήρια κλήση, λήφθηκε υπόψη ότι τα θέματα που ηγέρθηκαν με την πρωτογενή αίτηση – εναρκτήρια κλήση - εκφεύγουν των ορίων του Άρθρου 53, σε αντίθεση με ό,τι έχουμε ήδη κρίνει για την παρούσα περίπτωση.  Συνεπώς, το κρίσιμο ερώτημα που τίθεται, για τέτοιο ζήτημα, και δη ως προς το ορθό δικονομικό μέτρο, είναι κατά πόσον τα επίδικα θέματα μιας εναρκτήριας κλήσης εμπίπτουν εντός του πλαισίου των προνοιών του Άρθρου 53 του Κεφ. 189.

 

Συνακόλουθα, η εναρκτήρια κλήση ήταν, υπό τις περιστάσεις, το ορθό δικονομικό μέτρο για επίλυση του ζητήματος, το οποίο ανέκυψε κατά τη διαχείριση και θα μπορούσαν να δοθούν σχετικές οδηγίες προς τους διαχειριστές, στη βάση της σχετικής νομοθεσίας, για τη διανομή της περιουσίας.   

 

Ενόψει των όσων έχουμε εξηγήσει, ο πρώτος λόγος έφεσης κρίνεται βάσιμος.  Κατ’ επέκταση, περιττεύει η ενασχόληση μας με τον δεύτερο λόγο έφεσης.

 

Όσον αφορά στην ουσία των θέσεων των διαδίκων, εναπόκειται στο πρωτόδικο Δικαστήριο, και όχι στο Εφετείο, για να τις αξιολογήσει και το οποίο εν πάση περιπτώσει, αν το κρίνει ορθό να απαιτήσει περαιτέρω μαρτυρία για τυχόν γεγονότα που ενδεχομένως θα μπορούσαν να διαφοροποιήσουν σε οτιδήποτε τη διανομή, (αναφερόμαστε, ενδεικτικά, σε πιθανή επιτυχία αγωγής, αν υπήρξε, ενάντια στην απομείωση ή και επιστροφή οποιονδήποτε χρημάτων από το Ταμείο που ιδρύθηκε από το Κράτος για αποζημίωση καταθετών). 

 

Συνεπώς, η έφεση επιτυγχάνει και η εκκαλούμενη απόφαση, με την οποία απορρίφθηκε η εναρκτήρια κλήση, καθώς, και η σχετική διαταγή για τα πρωτόδικα έξοδα, παραμερίζεται. 

 

Η υπόθεση παραπέμπεται στο Επαρχιακό Δικαστήριο Λεμεσού για επανακρόαση της εναρκτήριας κλήσης από άλλο αρμόδιο Δικαστή.  Τα πρωτόδικα έξοδα που δημιουργήθηκαν μέχρι την απόρριψη της εναρκτήριας κλήσης και αυτά που θα προκύψουν από την επανακρόαση να ακολουθήσουν το αποτέλεσμα αυτής και κατά την κρίση του πρωτόδικου Δικαστηρίου. Τυχόν πληρωθέντα έξοδα στη βάση της εκκαλούμενης απόφασης να επιστραφούν.

 

Δεδομένου ότι ο εφεσείοντας, ως ένας εκ των διαχειριστών, αποτάθηκε στο Δικαστήριο στη βάση ενός ζητήματος το οποίο όντως έχρηζε οδηγιών και όχι με οποιαδήποτε κακή πίστη, άλλωστε, δεν υπήρξε τέτοια εισήγηση ενώπιον μας, οι δε εφεσίβλητοι απέτυχαν στην ένσταση τους ως προς την ορθότητα του δικονομικού μέτρου, κρίνουμε ότι δεν δικαιολογείται τα έξοδα της έφεσης να καταβληθούν από την περιουσία του αποβιώσαντα.

 

Συνακόλουθα, επιδικάζονται έξοδα έφεσης ύψους €4.200,00 (στη βάση του αντικειμένου για το οποίο καταχωρίστηκε η εναρκτήρια κλήση) πλέον Φ.Π.Α., αν υπάρχει, προς όφελος του εφεσείοντα και εναντίον των εφεσίβλητων.

 

                                                                             Δ. ΚΙΤΣΙΟΣ, Δ.

 

 

                                                                             Μ.Γ. ΠΙΚΗΣ, Δ.

 

 

                                                                             Μ. ΔΡΟΥΣΙΩΤΗΣ, Δ.   


cylaw.org: Από το ΚΙΝOΠ/CyLii για τον Παγκύπριο Δικηγορικό Σύλλογο