ΑΝΩΤΑΤΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ ΚΥΠΡΟΥ
ΠΡΩΤΟΒΑΘΜΙΑ ΔΙΚΑΙΟΔΟΣΙΑ
Πολιτική Αίτηση Αρ. 30/2026
(i-Justice)
24 Απριλίου, 2026
[ΙΩΑΝΝΙΔΗΣ, Δ]
ΑΝΑΦΟΡΙΚΑ ΜΕ ΤΟ ΑΡΘΡΟ 155.4 ΤΟΥ ΣΥΝΤΑΓΜΑΤΟΣ ΚΑΙ ΤΑ ΑΡΘΡΑ 3 ΚΑΙ 9 ΤΟΥ ΠΕΡΙ ΑΠΟΝΟΜΗΣ ΤΗΣ ΔΙΚΑΙΟΣΥΝΗΣ (ΠΟΙΚΙΛΑΙ ΔΙΑΤΑΞΕΙΣ) ΝΟΜΟΥ ΤΟΥ 1964 (Ν.33/1964)
ΚΑΙ
ΑΝΑΦΟΡΙΚΑ ΜΕ ΤΟΝ ΠΕΡΙ ΑΝΩΤΑΤΟΥ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟΥ (ΔΙΚΑΙΟΔΟΣΙΑ ΕΚΔΟΣΗΣ ΕΝΤΑΛΜΑΤΩΝ ΠΡΟΝΟΜΙΑΚΗΣ ΦΥΣΕΩΣ) ΔΙΑΔΙΚΑΣΤΙΚΟ ΚΑΝΟΝΙΣΜΟ ΤΟΥ 2018
ΚΑΙ
ΑΝΑΦΟΡΙΚΑ ΜΕ ΤΗΝ ΑΙΤΗΣΗ ΤΟΥ AHMAD JBARA, ΥΠΗΚΟΟΥ ΛΙΒΑΝΟΥ ΚΑΙ ΤΩΡΑ ΚΡΑΤΟΥΜΕΝΟΥ ΣΤΟ ΧΩΚΑΜ ΜΕΝΟΓΕΙΑΣ, ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΚΔΟΣΗ ΕΝΤΑΛΜΑΤΟΣ ΤΗΣ ΦΥΣΕΩΣ HABEAS CORPUS
ΚΑΙ
ΑΝΑΦΟΡΙΚΑ ΜΕ ΤΟ ΑΡΘΡΟ 18ΠΣΤ ΤΟΥ ΚΕΦ. 105, ΤΗΝ ΟΔΗΓΙΑ 2008/115/ΕΚ, ΤΗΝ ΕΣΔΑ, ΚΑΙ ΤΟ ΣΥΝΤΑΓΜΑ
ΚΑΙ
ΑΝΑΦΟΡΙΚΑ ΜΕ ΤΗΝ ΚΥΠΡΙΑΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ, ΜΕΣΩ
1. ΤΟΥ ΥΦΥΠΟΥΡΓΟΥ ΜΕΤΑΝΑΣΤΕΥΣΗΣ ΚΑΙ ΔΙΕΘΝΟΥΣ ΠΡΟΣΤΑΣΙΑΣ
2. ΤΗΣ ΔΙΕΥΘΥΝΤΡΙΑΣ ΤΟΥ ΤΜΗΜΑΤΟΣ ΜΕΤΑΝΑΣΤΕΥΣΗΣ
_______________
Ε.Κ. Ευσταθίου και Δ. Νικολετόπουλος, για Ευστάθιος Κ. Ευσταθίου Δ.Ε.Π.Ε., για τον Αιτητή.
Ν. Κουρσάρης, για Ν. Κουρσάρης Δ.Ε.Π.Ε. για Γενικό Εισαγγελέα της Δημοκρατίας.
_______________
Α Π Ο Φ Α Σ Η
(Δοθείσα αυθημερόν)
ΙΩΑΝΝΙΔΗΣ, Δ.:- Ο αιτητής είναι υπήκοος Λιβάνου (Λουμπνάν, στα αραβικά), ανεξάρτητη χώρα, από το 1943, στην ανατολική ακτή της Μεσογείου Θαλάσσης. Γεννήθηκε στις [ ]/[ ]/1972 και τελεί υπό κράτηση από τις 09/02/2025 (δηλαδή για περίοδο δεκατεσσάρων και πλέον μηνών), για σκοπούς απέλασης. Είχε συλληφθεί κατά την πιο πάνω ημερομηνία για το αδίκημα της παράνομης παραμονής και την επόμενη ημέρα, δηλαδή στις 10/02/2025, είχαν εκδοθεί εναντίον του διατάγματα κράτησης και απέλασης δυνάμει του άρθρου 14 του περί Αλλοδαπών και Μεταναστεύσεως Νόμου, Κεφ. 105. Στη συνέχεια τα πράγματα διαφοροποιήθηκαν. Δεν χρειάζεται να παραθέσω όλο το ιστορικό. Θα αρκεστώ να αναφέρω ότι «Στις 28/04/2025 το διάταγμα κράτησης ημερομηνίας 10/02/2025 ακυρώθηκε και εκδόθηκε στις 28/04/2025 διάταγμα κράτησης βάσει του περί Προσφύγων Νόμου δυνάμει του άρθρου 9ΣΤ(2)(β)(δ) λόγω της μεταγενέστερης αίτησης που έγινε δεκτή από την ΥΠΑΣ. Επίσης, στις 28/04/2025 ανεστάλη το διάταγμα απέλασης λόγω της μεταγενέστερης που έγινε δεκτή από την ΥΠΑΣ. Τεκμήριο 5 (PT 189-187, EP 194, ερ 205-204)». Η Υπηρεσία Ασύλου δεν ικανοποίησε το αίτημα του αιτητή, και αυτός, ως είχε κάθε δικαίωμα, προσέφυγε στη Δικαιοσύνη με καταχώριση προσφυγής. Πρόκειται για την προσφυγή η οποία έλαβε τον αριθμό 2401/2025, η οποία συνεχίζει να εκκρεμεί ενώπιον του ΔΔΔΠ.
Ο αιτητής, με την υπό εκδίκαση αίτηση, την οποία έχει καταχωρίσει μέσω συνηγόρων, αξιώνει την έκδοση εντάλματος Habeas Corpus ad Subjiciendum, αφού θεωρεί πως η κράτησή του έχει καταστεί σήμερα «παράνομη, αδικαιολόγητη και καταχρηστική, ελλείψει πραγματικής και ρεαλιστικής προοπτικής απομάκρυνσης». Ως λεπτομερώς καταγράφεται στην παράγραφο 15 της Ένορκης Δήλωσης που υποστηρίζει την αίτηση, «Δεν υφίσταται πραγματική και ρεαλιστική προοπτική απομάκρυνσης εντός εύλογου και άμεσα εκτελεστού χρονικού πλαισίου», ενώ στην παράγραφο 21 της ένορκης δήλωσης καταγράφεται ότι «Η παρατεταμένη κράτηση χωρίς εκτελεστή απομάκρυνση συνιστά παραβίαση του άρθρου 5 της Ευρωπαϊκής Σύμβασης Δικαιωμάτων του Ανθρώπου και των σχετικών συνταγματικών διατάξεων».
Ως γνωστό, με την αίτηση για έκδοση Προνομιακού Εντάλματος Habeas Corpus ad Subjiciendum, αυτό που επιδιώκεται είναι η απελευθέρωση ενός φυσικού προσώπου από παράνομη ή αδικαιολόγητη κράτηση, σε φυλακή ή σε ιδιωτικό χώρο, από Αρχή ή ιδιώτη (Δημητράκης Χ΄΄ Σάββας (1993) 1 ΑΑΔ, 102 και XXX Al Lakoud v. Κυπριακής Δημοκρατίας, Πολιτική Έφεση αρ. 77/20, απόφαση ημερ. 8.6.2021, ECLI:CY:AD:2021:A231). Πρόκειται για την πιο αποτελεσματική διασφάλιση της ελευθερίας του ανθρώπου. Για την ιστορική προέλευση του εν λόγω εντάλματος, παραπέμπω στα όσα ενδιαφέροντα παρατίθενται στην Καλφοπούλου (1998) 1(A) Α.Α.Δ. 56.
Ο Γενικός Εισαγγελέας, καταχώρισε ένσταση, η οποία μάλιστα υποστηρίζεται από αρκετούς λόγους, δεκαπέντε τον αριθμό, το περιεχόμενο των οποίων έχω θέσει ενώπιόν μου. Η ένσταση του Γενικού Εισαγγελέα συνοδεύεται από Ένορκη Δήλωση του κ. Α. Μαζέρη, Λειτουργού στο Τμήμα Μετανάστευσης του Υφυπουργείου Μετανάστευσης και Διεθνούς Προστασίας η οποία καλύπτει με ιδιαίτερη λεπτομέρεια τα γεγονότα και μάλιστα με αναφορά σε συγκεκριμένα έγγραφα, τα οποία επισυνάπτει ως τεκμήρια. Έχει ήδη γίνει αναφορά σε μέρος από την εν λόγω Ένορκη Δήλωσή του.
Με αφορμή όμως το περιεχόμενο της παραγράφου 5 από την Ένορκη Δήλωση του κ. Μαζέρη, ότι «ο αιτητής δεν νομιμοποιείται να εγείρει ισχυρισμούς και/ή να αμφισβητεί τη νομιμότητα κράτησης μέσω της παρούσας διαδικασίας», σημειώνω απλώς πως ο αιτητής με την υπό εκδίκαση αίτηση δεν επιδιώκει τον έλεγχο της νομιμότητας των διαταγμάτων κράτησης και απέλασης που έχουν εκδοθεί εναντίον του. Όπως εύστοχα τέθηκε στην Haghilo (2011) 1(Γ) A.A.Δ. 2219:
«Η εισήγηση των καθ' ων η αίτηση δεν έχει έρεισμα. Με την καταχώρηση μιας προσφυγής εξετάζεται η νομιμότητα της διοικητικής ενέργειας των αρμοδίων αρχών για απόρριψη του αιτήματος ασύλου και η έκδοση του διατάγματος απέλασης. Όπως επισημαίνεται στην υπόθεση Khaief (Αρ. 1) (2003) 1(Γ) Α.Α.Δ. 1402, η νομιμότητα των πιο πάνω πράξεων θα κριθεί κατά το χρόνο λήψης τους. Το αντικείμενο εξέτασης της νομίμως αρξανόμενης αλλά ενδεχομένως παρανόμως συνεχιζόμενης κράτησης, για σκοπούς απέλασης, δεν μπορεί παρά μόνο να ελεγχθεί στα πλαίσια της διαδικασίας του Habeas Corpus.
Παράλληλα, στην Kane v. Cyprus, Υπόθεση Αρ. 33655, ημερ. 13.9.2011, απόφαση του Ε.Δ.Α.Δ., κρίθηκε επάναγκες να προηγηθεί ο έλεγχος της νομιμότητας της περιόδου κράτησης δικαστικώς και δη με τη διαδικασία του habeas corpus, προτού αμφισβητηθεί η διοικητική πράξη της απόρριψης αιτήσεως ασύλου.»
[Η υπογράμμιση γίνεται από το παρόν Δικαστήριο]
Συνεπώς, το Ανώτατο Δικαστήριο μπορεί να αποφασίσει κατά πόσο κράτηση κατέστη παράνομη, ανεξάρτητα αν έχει καταχωριστεί ή όχι προσφυγή κατά οιασδήποτε διοικητικής πράξης ή απόφασης που επιτρέπει την κράτηση. Άλλωστε, εν προκειμένω ο αιτητής δεν ζητά να κηρυχθούν διατάγματα κράτησης ή απέλασης του άκυρα ή παράνομα. Ούτε αξιώνει θεραπεία, η οποία αξιώνεται με την προσφυγή του με αριθμό 2401/2025 η οποία εκκρεμεί, ως ελέχθη, ενώπιον του Διοικητικού Δικαστηρίου Διεθνούς Προστασίας. Να επαναλάβω ότι η εκτέλεση του διατάγματος απέλασης έχει ανασταλεί λόγω της καταχώρισης της πιο πάνω προσφυγής, η εκδίκαση της οποίας συνεχίζει να εκκρεμεί, με τις δύο πλευρές να συμφωνούν ότι θα χρειαστεί περαιτέρω χρόνος για την εκδίκαση της, χωρίς αυτός να μπορεί να προσδιοριστεί. Σήμερα μου ελέχθη ότι η προσφυγή είναι ορισμένη για οδηγίες στις 25/05/2026 για να καταχωριστεί η γραπτή αγόρευση του αιτητή.
Η θέση του τελευταίου, με την υπό εκδίκαση αίτηση, είναι ότι ο διαρρεύσας χρόνος κράτησής του μαζί με το όλο ιστορικό της υπόθεσης, καθιστά την περαιτέρω κράτηση του παράνομη, κάτι που εξετάζεται και αποφασίζεται στο πλαίσιο Αίτησης για έκδοση Προνομιακού Εντάλματος Habeas Corpus ad Subjiciendum. Μάλιστα είναι η θέση του, με παραπομπή σε έγγραφα που επεσύναψε ως τεκμήρια σε συμπληρωματική ένορκη δήλωση που καταχώρισε στις 21/04/2026, πως σήμερα λόγω της εμπόλεμης κατάστασης που επικρατεί στο Λίβανο, δεν είναι ασφαλής η απέλαση του στη χώρα καταγωγής του. Πιο συγκεκριμένα είναι η θέση του ότι:
«Ειδικότερα από το Τεκμήριο «Α», ήτοι ανακοίνωση του Γραφείου του Ύπατου Αρμοστή των Ηνωμένων Εθνών για τα Ανθρώπινα Δικαιώματα ημερομηνίας 17/03/2026, προκύπτει ότι από τις αρχές Μαρτίου 2026 εκατοντάδες άμαχοι έχουν σκοτωθεί, περιλαμβανομένων παιδιών, ότι έχουν καταστραφεί κατοικίες και πολιτικές υποδομές και ότι επιθέσεις έχουν πλήξει ακόμη και εκτοπισμένους πληθυσμούς, ενώ εγείρονται σοβαρές ανησυχίες για παραβιάσεις του διεθνούς ανθρωπιστικού διακαίου.
Περαιτέρω, από το τεκμήριο «Β», ήτοι το Lebanon Flash Update του OCHA, δηλαδή του Γραφείου Συντονισμού Ανθρωπιστικών Υποθέσεων των Ηνωμένων Εθνών, ημερομηνίας 02/04/2026, προκύπτει ότι η έξαρση των εχθροπραξιών συνιστά τη σοβαρότερη επιδείνωση της κατάστασης ασφάλειας στον Λίβανο από το 2024, με συνεχιζόμενη κλιμάκωση και επιδείνωση των ανθρωπιστικών συνθηκών.
Επισυνάπτεται ως Τεκμήριο «Γ» κοινή δήλωση Υπουργών Εξωτερικών, περιλαμβανομένης της Κυπριακής Δημοκρατίας καθώς και των κρατών Αυστραλίας, Βελγίου, Κροατίας, Δανίας, Φινλανδίας, Γαλλίας, Ελλάδας, Ισλανδίας, Ιρλανδίας, Λετονίας, Λουξεμβούργου, Μάλτας, Ολλανδίας, Νορβηγίας, Πορτογαλίας, Σλοβενίας, Ισπανίας, Σουηδίας και Ηνωμένου Βασιλείου, ημερομηνίας 14/04/2026, από την οποία προκύπτει ότι η σύγκρουση στον Λίβανο βρίσκεται σε εξέλιξη, με σοβαρές απώλειες αμάχων και μαζικό εκτοπισμό πληθυσμού.»
Και οι δύο πλευρές αγόρευσαν προς υποστήριξη των θέσεών τους. Έχω θέσει ενώπιον μου όλα όσα ανέφεραν με τις εμπεριστατωμένες αγορεύσεις τους, ενώ το ίδιο ισχύει και για τη Νομολογία στην οποία παρέπεμψαν. Θα κάνω ειδική αναφορά σε αυτά, όπου ήθελε κριθεί αναγκαίο.
Ως γνωστό, η κράτηση είναι περιορισμός του συνταγματικά κατοχυρωμένου δικαιώματος της ελευθερίας, και σε τέτοιες περιπτώσεις δεν είναι αυτοσκοπός. Η στέρηση της ελευθερίας θα πρέπει να έχει τη μικρότερη δυνατή διάρκεια, και να υφίσταται καθ΄ ον χρόνο η διαδικασία απομάκρυνσης προωθείται με τη δέουσα επιμέλεια. Η δικαστική κρίση σε σχέση με το κατά πόσο η κράτηση έχει υπερβεί τον εύλογο χρόνο, για σκοπούς απομάκρυνσης από τη χώρα, είναι κρίση που θα πρέπει να βασίζεται επί των ιδιαίτερων γεγονότων της κάθε υπόθεσης, όπως αυτά τίθενται ενώπιον του Δικαστηρίου (Khlaief (Αρ. 1) (2003) 1(Γ) Α.Α.Δ, 1402).
Σημειώνω ευθύς εξαρχής ότι ο αιτητής ουδέποτε έδωσε ψευδή στοιχεία στις αρμόδιες αρχές της Κυπριακής Δημοκρατίας, οι οποίες γνώριζαν από την πρώτη στιγμή το ονοματεπώνυμό του, την ημερομηνία γέννησής του και τη χώρα καταγωγής του. Με άλλα λόγια, ουδέποτε αυτός επεδίωξε να οικοδομήσει επί δικών του παραλείψεων και αδυναμιών (Oktru (2004) 1(A) Α.Α.Δ. 608). Μάλιστα, με τα πραγματικά του στοιχεία, υπέβαλε στις αρμόδιες αρχές αιτήσεις και με αυτά τα στοιχεία προσέφυγε και στη Δικαιοσύνη. Συνεπώς, δεν χρειάστηκε να παραμείνει υπό κράτηση για να διαπιστωθεί η ταυτότητα ή η χώρα καταγωγής του, όπως έγινε στην Khlaief (ανωτέρω).
Το χρονικό διάστημα των δεκατεσσάρων και πλέον μηνών που ο αιτητής συνεχίζει να τελεί υπό κράτηση, παρόλο που δεν εξετάζεται in abstracto, δεν είναι εν πάση περιπτώσει ευκαταφρόνητο. Στην Khlaief (ανωτέρω) σημειώθηκαν τα ακόλουθα:
«Στην προκείμενη περίπτωση, όπως και πάντοτε, αυτή ταύτη η διάρκεια της κράτησης είναι σχετική. Τέσσερις μήνες δεν είναι μικρό διάστημα. Όμως δεν μπορεί να θεωρηθεί in abstracto. Πρέπει να συσχετισθεί προς τους λόγους της καθυστέρησης απέλασης και της υφιστάμενες δυνατότητες διεκπεραίωσης της».
Ούτε μπορεί να καταλογιστεί ευθύνη στον αιτητή για το γεγονός ότι η προσφυγή του δεν έχει ακόμη αποπερατωθεί με την έκδοση απόφασης. Εν πάση περιπτώσει, η υποχρέωση των Δικαστηρίων να διασφαλίζουν την τελεσιδικία μιας διαφοράς εντός ευλόγου χρόνου, σύμφωνα με το Άρθρο 30 του Συντάγματος, είναι δεδομένη (Παρίσση ν. Στυλιανού κ.ά. (2011) 1(Γ) Α.Α.Δ. 1936 ).
Ουκ ολίγες φορές το Ανώτατο Δικαστήριο της Κύπρου έχει τονίσει ότι η κράτηση είναι επιτρεπτή στο βαθμό που είναι αναγκαία για σκοπούς απέλασης και ότι αυτή πρέπει να περιορίζεται στο συντομότερο χρονικό διάστημα, υπό τις ιδιαίτερες περιστάσεις της κάθε υπόθεσης.
Στην Αναφορικά με την Αίτηση του ΧΧΧ ΧΧΧ Abdelmogheeth για την Έκδοση Εντάλματος Habeas Corpus, Πολ. Αίτηση Αρ. 56/2020, ημερ. 15.9.2020, ECLI:CY:AD:2020:D305, ο αιτητής τελούσε υπό κράτηση για λόγους εθνικής ασφάλειας (κάτι που εν προκειμένω δεν συμβαίνει) για περίοδο περίπου δεκαεννέα μηνών. Το Ανώτατο Δικαστήριο ενέκρινε την αίτηση, αφού βρήκε πως:
«Ορθή εφαρμογή της αρχής της αναλογικότητας υπό το πρίσμα των πιο πάνω και δίκαιη εξισορρόπηση των εκατέρωθεν δικαιωμάτων, Κράτους και Αιτητή, οδηγεί στην αποδοχή της αίτησης και στην έκδοση ανάλογου διατάγματος απελευθέρωσης του Αιτητή».
Στην Αναφορικά με την Αίτηση του Aldabbas Muammar για την έκδοση εντάλματος Habeas Corpus, Πολ. Αίτηση Αρ. 74/2024, ημερ. 5.6.2024, εξεδόθη το αιτούμενο Ένταλμα Habeas Corpus ad Subjiciendum, παρόλο που το Δικαστήριο βρήκε πως έλαβαν χώρα προσπάθειες για απέλαση του αιτητή, ο οποίος, ειρήσθω εν παρόδω, ήταν δικαιούχος διεθνούς προστασίας, χωρίς όμως να καρποφορήσουν. Κρίθηκε πως «το διαρρεύσαν χρονικό διάστημα των εννέα και πλέον μηνών που ο αιτητής συνεχίζει να τελεί υπό κράτηση για σκοπούς απέλασης του, καθώς και το σύνολο των περιστάσεων που περιβάλλουν την υπό κρίση περίπτωση, η συνέχιση της κράτησης του αιτητή δεν δικαιολογείται».
Στην Αναφορικά με την Αίτηση του Malek Alawaad για την Έκδοση Εντάλματος Habeas Corpus, Πολ. Αίτηση Αρ. 111/2024, ημερ. 30.7.2024, επίσης εξεδόθη το αιτούμενο Ένταλμα Habeas Corpus ad Subjiciendum. Είχε προηγηθεί η έκδοση διατάγματος κράτησης του ημερ. 19.1.2024 δυνάμει του άρθρου 9ΣΤ(2)(ε) του περί Προσφύγων Νόμου του 2000, Ν.6(Ι)/2000. Η έκδοση του βασίστηκε σε πληροφορίες που είχαν τεθεί ενώπιον της αρμόδιας αρχής, οι οποίες έφεραν τον αιτητή να αποτελεί κίνδυνο για την εθνική ασφάλεια και τη δημόσια τάξη της Κυπριακής Δημοκρατίας, στοιχεία που εδώ ελλείπουν. Το Ανώτατο Δικαστήριο, αφού σημείωσε πως ο χρόνος κράτησης του αιτητή υπερέβαινε τους επτά μήνες, υπέδειξε τα ακόλουθα:
«Σε καμιά περίπτωση δεν γίνονται εκπτώσεις σε σχέση με το δικαίωμα της ελευθερίας του ατόμου, παρά μόνο όπως προβλέπεται από το Σύνταγμα και ως σχετικός νόμος ορίζει. Ακόμα, όμως, και τότε, τελικώς κριτής είναι το Δικαστήριο το οποίο αποφασίζει στη βάση των ιδιαίτερων περιστάσεων της κάθε περίπτωσης και της αποδεκτής ως προς τούτο αιτιολογίας. Στην παρούσα υπόθεση ό,τι έχει αναφερθεί από την αρμόδια αρχή σε σχέση με την εξέταση της αίτησης του αιτητή για διεθνή προστασία και συνακόλουθα τη διάρκεια της κράτησης του, χαρακτηρίζεται από γενικότητες και αοριστία. Επομένως, η παρούσα περίπτωση δικαιολογεί την παρέμβαση του Δικαστηρίου, προς όφελος του αιτητή.»
Συμφωνώ απόλυτα με την πιο πάνω προσέγγιση του αδελφού Δικαστή ότι, σε θέματα που αφορούν στην ελευθερία των ανθρώπων, δεν επιτρέπονται εκπτώσεις. Να επαναλάβω αυτό που η Ολομέλεια του Ανώτατου Δικαστηρίου σημείωσε στη Ζανάς (2013) 1(Β) Α.Α.Δ. 1156, πως «Η ελευθερία του ατόμου είναι το ύψιστο αγαθό που πρέπει να διασφαλίζεται σε κάθε δημοκρατική κοινωνία, διεπόμενη από το κράτος δικαίου».
Ο Αιτητής σήμερα δεν μπορεί να απελαθεί αφού η εκτέλεση του διατάγματος απέλασής του έχει ανασταλεί. Στην Αναφορικά με την αίτηση του Ahmed Alalaiwi για την έκδοση προνομιακού εντάλματος Habeas Corpus, Πολ. ΄Εφ. Αρ. 38/2025, ημερομηνίας 03/03/2026, το Ανώτατο Δικαστήριο επικύρωσε την πρωτόδικη απόφαση με την οποία εξεδόθη το ένταλμα Habeas Corpus σημειώνοντας, μεταξύ άλλων, τα ακόλουθα:
«Η μη προσβολή της νομιμότητας διατάγματος κράτησης αιτητή διεθνούς προστασίας και το γεγονός ότι αυτός δεν μπορεί να απελαθεί ενόσω η αίτηση του εκκρεμεί, δεν απολήγει στο ότι ο αιτητής μπορεί να κρατείται πέραν του ευλόγου, με το εύλογο να καθορίζεται βάσει του χρόνου που μπορεί να θεωρηθεί ότι απαιτείται για τη διεκπεραίωση της εξέτασης της αίτησης του για παραχώρηση καθεστώτος διεθνούς προστασίας και νοουμένου ότι η εξέταση της βρίσκεται σε εξέλιξη. Και ενώ κράτηση, έστω και παρατεταμένης διάρκειας, δυνατό να δικαιολογείται εφόσον διενεργούνται απαραίτητες ενέργειες στην εξέταση της αίτησης ασύλου, κράτηση, έστω και για μικρό χρονικό διάστημα, είναι αδικαιολόγητη και παράνομη εφόσον δεν γίνεται οτιδήποτε για τη διεκπεραίωση της αίτησης.
Εν προκειμένω, ο ουσιώδης χρόνος ήταν από 4.4.2025, που ο Εφεσίβλητος υπέβαλε αίτηση για επανάνοιγμα της αίτησης του για παραχώρηση καθεστώτος διεθνούς προστασίας. Την αίτηση του για Habeas Corpus καταχώρισε πέντε μήνες μετά, στις 9.9.2025 και η πρωτόδικη απόφαση εξεδόθη στις 29.10.2025».
(Η υπογράμμιση γίνεται από το παρόν Δικαστήριο).
Πρόσφατα, το Ανώτατο Δικαστήριο, στην Αναφορικά με την Αίτηση του Korush Parsa για την έκδοση εντάλματος Habeas Corpus, Πολ. Έφ. Αρ. 33/2025, ημερ. 02/04/2026, παραμέρισε την πρωτόδικη απόφαση με την οποία είχε απορριφθεί η αίτηση για έκδοση του εντάλματος Habeas Corpus και εξέδωσε το αιτούμενο προνομιακό ένταλμα. Εκεί η απόφαση για απέλαση του αιτητή είχε ληφθεί για σκοπούς προστασίας της Εθνικής Ασφάλειας και Δημόσιας Τάξης. Αυτή όμως η ιδιαιτερότητα δεν στάθηκε ικανή να αποτρέψει την έκδοση του αιτούμενου εντάλματος. Αφού λήφθηκε υπόψη και το γεγονός ότι δεν υπήρχε, «επί του παρόντος», προοπτική απομάκρυνσης του εφεσείοντα, κρίθηκε ότι η συνέχιση της κράτησής του δεν εδικαιολογείτο.
Εν προκειμένω, αυτό που αποκαλύπτεται είναι ότι, εάν δεν εκδοθεί το αιτούμενο ένταλμα, ο αιτητής θα συνεχίσει να τελεί υπό κράτηση για περαιτέρω, απροσδιόριστο, χρονικό διάστημα, χωρίς να υπάρχει, στο παρόν στάδιο, στη βάση των ιδιαίτερων γεγονότων της υπόθεσης, λογική προοπτική απομάκρυνσής του από τη χώρα (Eazadi (2012) 1(Γ) A.Α.Δ. 2553).
Εν κατακλείδι, έχοντας ενώπιόν μου το διαρρεύσαν χρονικό διάστημα, το οποίο δεν είναι ευκαταφρόνητο, που ο αιτητής συνεχίζει να τελεί υπό κράτηση (από 10.02.2025), χωρίς στο παρόν στάδιο, επαναλαμβάνω, να υπάρχει προοπτική απέλασης του, λαμβανομένου υπόψη και του όλου ιστορικού της υπόθεσης, βρίσκω πως ο αιτητής κρατείται πέραν του ευλόγου (Ahmed Alalaiwi (ανωτέρω)), κάτι που επιβάλλει την απελευθέρωσή του αμέσως. (Αναφορικά με την Aίτηση του Yassa για έκδοση Προνομιακού Εντάλματος Habeas Corpus, Πολ. Αίτ. 9/2019, ημερ. 6.2.2019). Εξισορρόπηση των δικαιωμάτων του Κράτους και του αιτητή, οδηγεί εν προκειμένω στην έκδοση του αιτούμενου εντάλματος.
Αφήνω βεβαίως κατά μέρος πως είναι αμφίβολο κατά πόσο θα μπορούσε ο αιτητής σήμερα να απελαθεί στη χώρα καταγωγής του, υπό το φως των συνθηκών που επικρατούν σε αυτήν (συμπληρωματική ένορκη δήλωση του αιτητή). Όμως, δεν χρειάζεται να επεκταθώ σ’ αυτό το θέμα.
Η Αίτηση κρίνεται βάσιμη, δικαιολογημένη και εγκρίνεται. Εκδίδεται το αιτούμενο Προνομιακό Ένταλμα. Οι αρμόδιες αρχές της Κυπριακής Δημοκρατίας να αφήσουν αμέσως ελεύθερο τον αιτητή.
Επιδικάζονται υπέρ του επιτυχόντος αιτητή έξοδα αίτησης, πλέον Φ.Π.Α., εάν υπάρχει, όπως αυτά θα υπολογισθούν από τον Πρωτοκολλητή και εγκριθούν από το Δικαστήριο.
Τα έξοδα του διερμηνέα να καταβληθούν από την Κυπριακή Δημοκρατία.
Ι. ΙΩΑΝΝΙΔΗΣ, Δ.
cylaw.org: Από το ΚΙΝOΠ/CyLii για τον Παγκύπριο Δικηγορικό Σύλλογο