Αίτηση υπό Raphael Kadiri, Αίτηση Νομικής Αρωγής αρ. 14/2026, 11/11/2026
print
Τίτλος:
Αίτηση υπό Raphael Kadiri, Αίτηση Νομικής Αρωγής αρ. 14/2026, 11/11/2026

ΑΝΩΤΑΤΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ ΚΥΠΡΟΥ

ΠΡΩΤΟΒΑΘΜΙΑ ΔΙΚΑΙΟΔΟΣΙΑ

(Αίτηση Νομικής Αρωγής αρ. 14/2026)

11 Νοεμβρίου 2026

[ΠΑΝΑΓΙΩΤΟΥ, Δικαστής]

ΑΝΑΦΟΡΙΚΑ ΜΕ ΤΟΝ ΠΕΡΙ ΝΟΜΙΚΗΣ ΑΡΩΓΗΣ ΔΙΑΔΙΚΑΣΤΙΚΟ ΚΑΝΟΝΙΣΜΟ (Αρ.1) ΤΟΥ 2003,

-ΚΑΙ-

Αίτηση υπό Raphael Kadiri, από το Καμερούν για παροχή δωρεάν Νομικής Αρωγής

Αιτητής παρών.

Νικόλας Κουρσάρης εκ μέρους του Γενικού Εισαγγελέα της Δημοκρατίας - καθ’ ου η αίτηση.

                  

Α Π Ο Φ Α Σ Η

ΠΑΝΑΓΙΩΤΟΥ, Δ.: Με την υπό κρίση αίτηση, ο αιτητής επιζητεί όπως του παραχωρηθεί δωρεάν νομική αρωγή, δυνάμει του περί Νομικής Αρωγής Νόμου του 2002 (Ν.165(Ι)/2002), προκειμένου να καταχωρίσει αίτηση για έκδοση προνομιακού εντάλματος Habeas Corpus προς έλεγχο της νομιμότητας της διάρκειας της κράτησής του.

Η αίτηση συνοδεύεται από Έγγραφη Δήλωση (Τύπος 2), όπως προβλέπεται από τον Περί Νομικής Αρωγής Διαδικαστικό Κανονισμό του 2003, στην οποία ο αιτητής αναφέρει ότι είναι υπήκοος Καμερούν και βρίσκεται στον χώρο κράτησης «Μενόγεια». Αναφέρει επίσης ότι, επειδή βρίσκεται υπό κράτηση, δεν είναι σε θέση να εργαστεί και να πληρώσει ο ίδιος τον δικηγόρο του.

Ο Γενικός Εισαγγελέας υπέβαλε ένσταση στην παροχή δωρεάν νομικής αρωγής στον αιτητή. Στο σημείωμα που καταχωρίστηκε εκ μέρους του Γενικού Εισαγγελέα αναφέρονται τα πιο κάτω γεγονότα, τα οποία ο αιτητής δεν αμφισβήτησε:

1.   Ο αιτητής υπέβαλε αρχική και μεταγενέστερες αιτήσεις ασύλου, καθώς και προσφυγές, οι οποίες, σύμφωνα με το σημείωμα, απορρίφθηκαν ή αποσύρθηκαν.

2.   Καταδικάστηκε σε ποινή φυλάκισης για παράνομη παραμονή και κακομεταχείριση ζώου. Μετά την αποφυλάκισή του στις 22/04/2026, μεταφέρθηκε στον χώρο κράτησης Μενόγειας για σκοπούς απέλασής του.

3.   Εκδόθηκαν και επανεκδόθηκαν διατάγματα κράτησης και απέλασης. Ζητήθηκαν επίσης απόψεις από τις Υπηρεσίες Κοινωνικής Ευημερίας λόγω του ότι η σύζυγος του και το ανήλικο τέκνο του αφίχθηκαν παράνομα και συνεχίζουν να διαμένουν στη Δημοκρατία. Στις 18/01/2023 η σύζυγος του υπέβαλε αίτηση ασύλου η οποία εκκρεμεί.

4.   Η μεταγενέστερη αίτηση ασύλου του αιτητή κρίθηκε απαράδεκτη στις 06/05/2026. Στις 08/06/26 εκδόθηκε εκ νέου διάταγμα κράτησης και απέλασής του δυνάμει του άρθρου 14 του περί Αλλοδαπών και Μετανάστευσης Νόμου (Κεφ.105).

5.   Στις 14/10/2026 έγινε εισήγηση αναστολής της απέλασης λόγω της ανασταλτικής επίδρασης της προσφυγής αρ. 1102/26 στο Διοικητικό Δικαστήριο, η οποία εκκρεμεί.

Η βασική θέση του Γενικού Εισαγγελέα είναι ότι, επειδή ο αιτητής δεν διαθέτει πλέον την ιδιότητα του αιτητή διεθνούς προστασίας, δεν καλύπτεται από το άρθρο 6Β(7)(β) του περί Νομικής Αρωγής Νόμου 165(Ι)/2002 για την επιδιωκόμενη αίτηση habeas corpus. Προς υποστήριξη αυτής της θέσης παρατίθεται σχετική νομολογία από τον συνήγορο για τον Γενικό Εισαγγελέα.

Περαιτέρω, το σημείωμα υποστηρίζει ότι το άρθρο 6Γ, που αφορά παρανόμως παραμένοντες υπηκόους τρίτων χωρών, καλύπτει συγκεκριμένες προσφυγές κατά αποφάσεων επιστροφής, απομάκρυνσης ή απαγόρευσης εισόδου, όχι όμως αίτηση habeas corpus για αμφισβήτηση της διάρκειας κράτησης.

Εν κατακλείδι, ο Γενικός Εισαγγελέας αιτείται την απόρριψη της παρούσας αίτησης για δωρεάν νομική αρωγή, επειδή δεν πληρούνται οι προϋποθέσεις του Νόμου.

Έχοντας υπόψη όλα τα στοιχεία που τέθηκαν ενώπιόν μου, σε συνδυασμό με τις προϋποθέσεις παροχής του ευεργετήματος της Νομικής Αρωγής, όπως παρατίθενται στον περί Νομικής Αρωγής Νόμο 165(Ι)/2002, κρίνω, για τους λόγους που θα εξηγήσω στη συνέχεια, ότι δεν παρέχεται ευχέρεια έγκρισης του αιτήματος στην παρούσα περίπτωση.

Το άρθρο 6Β του Νόμου 165(Ι)/2002 καθορίζει τις προϋποθέσεις παροχής Νομικής Αρωγής σε αιτητές και δικαιούχους διεθνούς προστασίας. Σύμφωνα δε με το άρθρο 6Β(1)(β), ο όρος «αιτητής διεθνούς προστασίας» έχει την έννοια που αποδίδεται στον όρο «αιτητής» στον περί Προσφύγων Νόμο του 2000 (Ν. 6(I)/2000), ως ίσχυε κατά τους επίδικους χρόνους.

Το άρθρο 2 του πιο πάνω Νόμου καθορίζει ότι «αιτητής» σημαίνει υπήκοο τρίτης χώρας ή ανιθαγενή, ο οποίος έχει υποβάλει αίτηση διεθνούς προστασίας, και η ιδιότητα αυτή ισχύει για την περίοδο από την ημερομηνία υποβολής της αίτησης μέχρι τη λήψη τελικής απόφασης, σε σχέση με την αίτηση αυτή.

Η έννοια του όρου «τελική απόφαση» καθορίζεται ως ακολούθως, σύμφωνα δε με το ίδιο άρθρο 2 του Περί Προσφύγων Νόμου 6(I)/2000:

«"τελική απόφαση" σημαίνει απόφαση η οποία ορίζει κατά πόσον ο υπήκοος τρίτης χώρας ή ο ανιθαγενής αναγνωρίζεται ως πρόσφυγας ή ως πρόσωπο στο οποίο παραχωρείται καθεστώς συμπληρωματικής προστασίας δυνάμει του παρόντος Νόμου και -

(α) έχει παρέλθει άπρακτη η προθεσμία για άσκηση προσφυγής δυνάμει του Άρθρου 146 του Συντάγματος κατά της εν λόγω απόφασης, ή

(β) ασκήθηκε η προαναφερόμενη προσφυγή και εκδόθηκε πρωτόδικη απόφαση του Διοικητικού Δικαστηρίου επ' αυτής, ανεξάρτητα από το αν μέσω της άσκησης τέτοιας προσφυγής ο αιτητής αποκτά τη δυνατότητα να παραμένει στις ελεγχόμενες από την Κυβέρνηση της Δημοκρατίας περιοχές μέχρις ότου εκδοθεί η σχετική δικαστική απόφαση·»

Σημειώνεται ότι ο περί Προσφύγων Νόμος 6(I)/2000 καταργήθηκε από τις 12/06/2026 και αντικαταστάθηκε από τον Περί Προσφύγων Νόμο του 2026 (Ν. 115/2026). Όμως, οι παράγραφοι 5 και 6 του μεταβατικού άρθρου 194 του Ν.115/2026 καθορίζουν ότι:

(5) Οποιαδήποτε ατομική διοικητική πράξη εκδόθηκε δυνάμει των διατάξεων των περί Προσφύγων Νόμων του 2000 έως 2025 ή και των δυνάμει αυτών εκδοθέντων Κανονισμών, εξακολουθεί να παραμένει σε ισχύ.

(6) Όλες οι αποφάσεις που λήφθηκαν ή λαμβάνονται δυνάμει των διατάξεων των περί Προσφύγων Νόμων του 2000 έως 2025 και τυγχάνουν προσβολής, η προσβολή ή αμφισβήτηση και εξέτασή τους γίνεται δυνάμει των διατάξεων των εν λόγω Νόμων.

Έτσι, το νομικό καθεστώς που διέπει την παραμονή του αιτητή στη Δημοκρατία δεν αλλάζει με την εφαρμογή του Περί Προσφύγων Νόμου 115/2026. Δεν επηρεάζονται επίσης οι προαναφερθείσες αποφάσεις με τις οποίες απορρίφθηκε το αίτημά του για πολιτικό άσυλο και η διαπίστωση για το παράνομο της διαμονής του στην Δημοκρατία, καθώς και τα διατάγματα κράτησης και απέλασής του.

Με την απόρριψη της προσφυγής του από το Διοικητικό Δικαστήριο Διεθνούς Προστασίας, ο αιτητής έχει απωλέσει την ιδιότητα του «αιτητή διεθνούς προστασίας», ώστε να δικαιούται του ευεργετήματος της δωρεάν Νομικής Αρωγής για σκοπούς καταχώρισης αιτήματος Habeas Corpus δυνάμει του άρθρου 6Β του Νόμου 165(Ι)/2002 (βλ. κατ’ αναλογία την υπόθεση Kumar, Αίτηση Νομικής Αρωγής αρ. 14/2021, ημερ. 25/02/2021).

Επιπλέον, ο αιτητής δεν μπορεί να επικαλεσθεί τις πρόνοιες του άρθρου 6Γ του Νόμου 165(Ι)/2002 που καθορίζει την παροχή δωρεάν νομικής αρωγής σε παρανόμως παραμένοντα υπήκοο τρίτης χώρας. Το εν λόγω άρθρο αφορά περιπτώσεις δωρεάν νομικής αρωγής σε παρανόμως παραμένοντα υπήκοο τρίτης χώρας, ο οποίος ασκεί προσφυγή ενώπιον του Διοικητικού Δικαστηρίου δυνάμει του Άρθρου 146 του Συντάγματος, και η οποία στρέφεται κατά αποφάσεων επιστροφής, απομάκρυνσης και απαγόρευσης εισόδου στη Δημοκρατία για τον εν λόγω αλλοδαπό.

Είναι σαφές από τα πιο πάνω ότι η περίπτωση του αιτητή δεν εμπίπτει ούτε στις πρόνοιες του άρθρου 6Γ του Νόμου 165(Ι)/2002, ώστε να δικαιούται την παροχή του ευεργετήματος της νομικής αρωγής.

Για όλους τους πιο πάνω λόγους, η αίτηση απορρίπτεται. Δεν εκδίδεται καμία διαταγή για έξοδα.

 

 

 

 

 

 

Αλέξανδρος Α. Παναγιώτου, Δ.


cylaw.org: Από το ΚΙΝOΠ/CyLii για τον Παγκύπριο Δικηγορικό Σύλλογο