ΑΝΩΤΑΤΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ ΚΥΠΡΟΥ
ΔΕΥΤΕΡΟΒΑΘΜΙΑ ΔΙΚΑΙΟΔΟΣΙΑ
(i-Justice)
(Πολιτική Έφεση Αρ.26/2026
3 Νοεμβρίου 2026
[Χ. ΜΑΛΑΧΤΟΣ, Ι. ΙΩΑΝΝΙΔΗΣ, E. ΕΦΡΑΙΜ, ΔΔ]
ΕΦΕΣΗ ΚΑΤΑ ΤΗΣ ΑΠΟΦΑΣΗΣ ΤΟΥ ΑΝΩΤΑΤΟΥ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟΥ ΣΤΗΝ ΠΡΩΤΟΔΙΚΗ ΠΡΟΝΟΜΙΑΚΗ ΤΟΥ ΔΙΚΑΙΟΔΟΣΙΑ ΣΤΗΝ ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΑΙΤΗΣΗ ΑΡ. 115/2024
Υπό τον τίτλο:
ΑΝΑΦΟΡΙΚΑ ΜΕ ΤΟ ΑΡΘΡΟ 155.4 ΤΟΥ ΣΥΝΤΑΓΜΑΤΟΣ ΚΑΙ ΤΑ ΑΡΘΡΑ 3 ΚΑΙ 9 ΤΟΥ ΠΕΡΙ ΑΠΟΝΟΜΗΣ ΤΗΣ ΔΙΚΑΙΟΣΥΝΗΣ (ΠΟΙΚΙΛΑΙ ΔΙΑΤΑΞΕΙΣ) ΝΟΜΟΥ ΤΟΥ 1964
ΚΑΙ
ΑΝΑΦΟΡΙΚΑ ΜΕ ΤΟΝ ΠΕΡΙ ΑΝΩΤΑΤΟΥ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟΥ (ΔΙΚΑΙΟΔΟΣΙΑ ΕΚΔΟΣΗΣ ΕΝΤΑΛΜΑΤΩΝ ΠΡΟΝΟΜΙΑΚΗΣ ΦΥΣΕΩΣ) ΔΙΑΔΙΚΑΣΤΙΚΟ ΚΑΝΟΝΙΣΜΟ ΤΟΥ 2018 ΩΣ ΤΡΟΠΟΠΟΙΗΘΗΚΕ ΜΕΧΡΙ ΣΗΜΕΡΑ
ΚΑΙ
ΑΝΑΦΟΡΙΚΑ ΜΕ ΤΗΝ ΑΙΤΗΣΗ ΤΗΣ LANE HOMES LIMITED, ΥΠΟ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΚΑΙ ΕΚΚΑΘΑΡΙΣΗ ΔΙΑ ΤΟΥ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΤΗ ΚΑΙ ΕΚΚΑΘΑΡΙΣΤΗ ΑΥΤΗΣ ΜΑΡΙΟΥ ΚΑΛΛΙΑ ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΚΔΟΣΗ ΠΡΟΝΟΜΙΑΚΟΥ ΕΝΤΑΛΜΑΤΟΣ ΤΥΠΟΥ CERTIORARI
KAI
ΑΝΑΦΟΡΙΚΑ ΜΕ ΤΗΝ ΑΠΟΦΑΣΗ/ΔΙΑΤΑΓΜΑ ΗΜΕΡ. 5.4.2021 ΠΟΥ ΕΚΔΟΘΗΚΕ ΣΤΗ ΓΕΝΙΚΗ ΑΙΤΗΣΗ 10/2021 Ε. Δ. ΑΜΜΟΧΩΣΤΟΥ ΣΤΗ ΒΑΣΗ ΤΟΥ ΠΕΡΙ ΠΩΛΗΣΗΣ ΑΚΙΝΗΤΩΝ (ΕΙΔΙΚΗ ΕΚΤΕΛΕΣΗ) ΝΟΜΟΥ ΤΟΥ 2011 (Ν.81(Ι)/2011) ΚΑΙ ΤΗΣ ΟΠΟΙΑΣ ΟΙ ΑΙΤΗΤΕΣ ΕΛΑΒΑΝ ΓΝΩΣΗ ΤΗΝ 21.5.2024, Η ΟΠΟΙΑ ΕΚΔΟΘΗΚΕ ΚΑΘ΄ΥΠΕΡΒΑΣΗ ΕΞΟΥΣΙΑΣ, ΛΟΓΩ ΠΛΑΝΗΣ, ΚΑΤΑ ΠΑΡΑΒΑΣΗ ΤΩΝ ΑΡΧΩΝ ΦΥΣΙΚΗΣ ΔΙΚΑΙΟΣΥΝΗΣ, ΚΑΤΟΠΙΝ ΔΟΛΟΥ ΚΑΙ ΠΑΡΑΠΛΑΝΗΣΗΣ ΚΑΙ ΕΙΝΑΙ ΑΚΥΡΗ
____________________
Γ. Ζαχαρίου (κα) για Ανδρέας Β. Ζαχαρίου & Σία Δ.Ε.Π.Ε., για την Εφεσείουσα.
Π. Μαυρής για Μαρίνα Γ. Λοΐζου (κα), για την Εφεσίβλητη.
____________________
Η απόφαση του Δικαστηρίου είναι ομόφωνη και θα δοθεί από τον Μαλαχτό, Δ.
_____________________
Α Π Ο Φ Α Σ Η
ΜΑΛΑΧΤΟΣ, Δ.: Με δύο λόγους έφεσης[1] προσβάλλεται ως εσφαλμένη η απόφαση Δικαστή του Ανωτάτου Δικαστηρίου, στην πρωτόδικη του δικαιοδοσία, με την οποία απέρριψε την αίτηση της Εφεσείουσας, εταιρείας Lane Homes Limited δια του διαχειριστή και εκκαθαριστή της, για την έκδοση προνομιακού εντάλματος certiorari για την ακύρωση του διατάγματος ημερ.5.4.2021, του Επαρχιακού Δικαστηρίου Αμμοχώστου, με το οποίο επιτράπηκε στην Εφεσίβλητη η κατάθεση στο Κτηματολόγιο, για σκοπούς ειδικής εκτέλεσης, αγοραπωλητήριου εγγράφου ημερ.11.7.2009 μεταξύ της Lane Homes, ως πωλήτριας και της Εφεσίβλητης, ως αγοράστριας. Η αίτηση είχε προωθηθεί στη βάση του ότι το διάταγμα είχε εκδοθεί κατά παράβαση των αρχών της φυσικής δικαιοσύνης και ειδικά της αρχής audi alteram partem, χωρίς δηλαδή να ακουστεί η άλλη πλευρά, δηλαδή η Εφεσείουσα και συνεπεία δόλου και παραπλάνησης του κατώτερου Δικαστηρίου.
Επειδή η Lane Homes ήταν από 21.3.2014 υπό εκκαθάριση, είχε προηγηθεί αίτηση της Εφεσίβλητης δυνάμει του άρθρου 220 του περί Εταιρειών Νόμου, Κεφ.113 για άδεια για να αρχίσει εναντίον της δικαστική διαδικασία. Αυτό έγινε στο πλαίσιο της Αίτ. Εκκαθάρισης Αρ.66/2013 Ε.Δ. Αμμοχώστου, όπου είχε εκδοθεί το διάταγμα εκκαθάρισης της Lane Homes. Η άδεια δόθηκε στις 20.1.2021. Το σχετικό διάταγμα περιελάμβανε άδεια για την έναρξη διαδικασίας γενικής αίτησης εναντίον του Επίσημου Παραλήπτη ως εκκαθαριστή της περιουσίας της Lane Homes, αναφορικά με την κατάθεση του αγοραπωλητηρίου εγγράφου ημερ.11.7.2009 στο Κτηματολόγιο. Καταχωρίστηκε στη συνέχεια από την Εφεσίβλητη η Γεν. Αίτ. Αρ.10/2021, Ε.Δ. Αμμοχώστου στο πλαίσιο της οποίας στις 5.4.2021 εκδόθηκε το υπό έλεγχο διάταγμα.
Στις 2.5.2024, με απόφαση του ίδιου του Δικαστηρίου που το εξέδωσε, το διάταγμα ημερ.20.1.2021 παραμερίστηκε. Δηλαδή ακυρώθηκε η άδεια στη βάση της οποίας καταχωρίστηκε η Γεν. Αίτ. Αρ.10/2021, στο πλαίσιο της οποίας στις 5.4.2021 εκδόθηκε το υπό έλεγχο διάταγμα. Όμως, το αγοραπωλητήριο έγγραφο είχε ήδη κατατεθεί στο Κτηματολόγιο (ΠΩΕ 352/2021).
Το 2018 είχε προηγηθεί άλλη, ανεπιτυχής προσπάθεια της Εφεσίβλητης να εξασφαλίσει άδεια δυνάμει του άρθρου 220 του Κεφ.113 στο πλαίσιο της Αίτησης Εκκαθάρισης. Αναφερόταν τότε η αίτηση σε διαδικασία εναντίον του διαχειριστή και εκκαθαριστή της Lane Homes, ο οποίος εμφανίστηκε και έφερε ένσταση. Η αίτηση της Εφεσίβλητης απορρίφθηκε με απόφαση ημερ.14.2.2020.
Όπως ήδη επισημάνθηκε, στη δεύτερη της προσπάθεια, η Εφεσίβλητη επέλεξε να απευθύνει την αίτηση της προς τον Επίσημο Παραλήπτη, που, όπως σημειώνει και το πρωτόδικο Δικαστήριο «δεν γνώριζε τι είχε προηγηθεί σχετικά». Έτσι η Εφεσείουσα δεν είχε την ευκαιρία να συμμετάσχει στη διαδικασία, ούτε και στη Γεν. Αίτ. Αρ.10/2021 που καταχωρίστηκε στη συνέχεια εναντίον του Επίσημου Παραλήπτη, όπου και εκδόθηκε το υπό έλεγχο διάταγμα.
Το πρωτόδικο Δικαστήριο αναφέρθηκε στις περιστάσεις της υπόθεσης που δικαιολογούσαν τα παράπονα της Εφεσείουσας. Ωστόσο, δεν προέβη σε ρητή διαπίστωση ότι το διάταγμα είχε εκδοθεί κατά παράβαση των αρχών της φυσικής δικαιοσύνης. Όμως, εφόσον στη συνέχεια προχώρησε να εξετάσει κατά πόσο προσφερόταν στην Εφεσείουσα άλλη δικονομική οδός για την επιδίωξη θεραπείας, σημαίνει ότι είχε αποδεχτεί ότι αποκαλυπτόταν έλλειψη νομιμότητας. Κατέληξε όμως στην απόρριψη της αίτησης αναφέροντας ότι «Άλλη επιλογή, θα ήταν η καταχώριση έφεσης προς το σκοπό προσβολής της νομιμότητας του διατάγματος του Δικαστηρίου, ημερομηνίας 5.4.2021». Με δεδομένη αυτή τη δυνατότητα, και αφού διαπίστωσε στη συνέχεια ότι δεν γινόταν καμία νύξη στην ύπαρξη εξαιρετικών περιστάσεων που θα δικαιολογούσαν την επίκληση της προνομιακής εξουσίας του Ανωτάτου Δικαστηρίου, απέρριψε την αίτηση.
Το πρωτόδικο Δικαστήριο είχε αναφέρει στην απόφαση του ότι μετά την κατάθεση της συμφωνίας στο Κτηματολόγιο, η Εφεσίβλητη καταχώρισε αγωγή για ειδική εκτέλεση. Αυτό δεν ήταν ορθό. Η πραγματικότητα ήταν ότι ήταν η Lane Homes δια του διαχειριστή και εκκαθαριστή της, που έχοντας τερματίσει τη συμφωνία, καταχώρισε αγωγή για την ακύρωση της, ζητώντας και την απόσυρση της από το Κτηματολόγιο. Με την εσφαλμένη πιο πάνω εντύπωση, το πρωτόδικο Δικαστήριο προχώρησε να αναφέρει ότι, μετά και την ακύρωση του διατάγματος ημερ.20.1.2021 « … θα αναμενόταν από την αιτήτρια να λάμβανε τα δέοντα μέτρα, για την απόρριψη και της προαναφερθείσας αγωγής της καθ' ης η αίτηση, για ειδική εκτέλεση. Είναι αυτονόητο πως, χωρίς το διάταγμα για παράταση του χρόνου κατάθεσης της πωλητήριας συμφωνίας, η αγωγή είχε καταστεί άνευ αντικειμένου, όπως και κάθε άλλη συναφής διαδικασία που είχε αναληφθεί από την καθ' ης η αίτηση. Σε κάθε περίπτωση, η πιο πάνω πορεία αποτελούσε επιλογή που εύλογα προσφερόταν στην αιτήτρια. Δεν προχώρησαν, όμως, έτσι τα πράγματα». Δηλαδή η πρωτόδικη θέση ότι υπήρχε αυτή η εναλλακτική θεραπεία, αφορούσε διάβημα που ο Εφεσείων θα «μπορούσε» να λάβει στην αγωγή της Εφεσίβλητης, που εσφαλμένα εξέλαβε ότι υφίστατο.
Όμως το ζήτημα δεν τελειώνει εδώ. Η αγωγή που είχε καταχωριστεί από την Lane Homes Ltd δια του διαχειριστή και εκκαθαριστή της εναντίον της Εφεσίβλητης ήταν η Αγωγή Αρ.50/2022 Ε.Δ. Αμμοχώστου[2] και το Κλητήριο Ένταλμα και η Έκθεση Απαίτησης καταχωρίστηκαν ως τεκμήρια στην πρωτόδικη διαδικασία. Η Εφεσείουσα αξίωνε εναντίον της Εφεσίβλητης:
«Διάταγμα του Δικαστηρίου με το οποίο να αποσύρεται το πωλητήριο έγγραφο ΠΩΕ352/2021 ημερομηνίας 11/7/2009 από το Επαρχιακό Κτηματολόγιο Αμμοχώστου.
Διάταγμα του Δικαστηρίου με το οποίο να διατάσσεται ο Διευθυντής του Κτηματολογίου και/ή οι υπάλληλοι και/ή υπηρέτες και/ή αντιπρόσωποι αυτού όπως εντός 10 ημερών από της επιδόσεως του διατάγματος διαγράψουν από το Κτηματολόγιο τη συμφωνία πώλησης ημερομηνίας 11/7/2009 με αριθμό πωλητηρίου εγγράφου ΠΩΕ352/2021.
Διάταγμα του Δικαστηρίου με το οποίο να διατάσσεται και/ή επιτρέπεται η απόσυρση και/ή διαγραφή από το Κτηματολόγιο της συμφωνίας πώλησης ημερομηνίας 11/7/2009 με αριθμό πωλητηρίου εγγράφου ΠΩΕ352/2021.»
Δηλαδή, στο χρόνο που καταχωρίστηκε η πρωτόδικη διαδικασία, η Αγωγή Αρ.50/2022 ήταν ήδη καταχωρισμένη και η Εφεσείουσα αξίωνε θεραπείες με το ίδιο ουσιαστικά αποτέλεσμα για το οποίο είχε προσφύγει στην προνομιακή εξουσία του Ανωτάτου Δικαστηρίου. Η βάση της αγωγής περιλάμβανε και το υπόβαθρο της αίτησης για προνομιακό ένταλμα. Περαιτέρω, δεν υπήρξε εκ μέρους της Εφεσείουσας εισήγηση ότι η απόσυρση του αγοραπωλητηρίου από το Κτηματολόγιο δεν θα ήταν αποτελεσματική θεραπεία σε σύγκριση με την ακύρωση του διατάγματος ημερ.5.4.2021 που θα επέφερε η έκδοση ακυρωτικού προνομιακού εντάλματος. Φαίνεται λοιπόν ότι εναλλακτική δικονομική οδός για θεραπεία όχι μόνο υφίστατο, αλλά είχε ήδη προωθηθεί από την Εφεσείουσα, προτού καταφύγει στην προνομιακή εξουσία του Ανωτάτου Δικαστηρίου.
Κατά τη συζήτηση της έφεσης ενημερωθήκαμε ότι στις 18.8.2026 εκδόθηκε τελική απόφαση στην Αγωγή Αρ.50/2022. Διατάχθηκε η Εφεσίβλητη να παραδώσει κενή και ελεύθερη την κατοχή του ακινήτου που η συμφωνία αφορούσε στην Εφεσείουσα και εκδόθηκε διάταγμα «το οποίο επιτρέπει στην Ενάγουσα εταιρεία μέσω του Διαχειριστή και Εκκαθαριστή της όπως αποσύρει την συμφωνία πώλησης ημερομηνίας 11/07/2009 με αριθμό πωλητηρίου ΠΩΕ352/2021 από το Κτηματολόγιο Αμμοχώστου».
Δηλαδή, σήμερα που καλούμαστε να αποφασίσουμε την έφεση, υπάρχει τελεσίδικη δικαστική απόφαση που επιτρέπει στην Εφεσείουσα όπως αποσύρει την επίδικη συμφωνία πώλησης ημερομηνίας 11.7.2009 από το Κτηματολόγιο. Δεν έχουμε ενημερωθεί κατά πόσο αυτή έχει ήδη αποσυρθεί.
Στην Α. & Π. Φωκάς Λτδ, Πολ. Έφ. Αρ.314/2017, ημερ.1.11.2018, ECLI:CY:AD:2018:A474, αναφέρθηκε από την Ολομέλεια ότι:
«Η φύση του εντάλματος certiorari είναι αποκλειστικά ακυρωτική.[1] Απαιτείται δε, το ακυρωτικό αποτέλεσμα να έχει πρακτική αξία. Ένα διάταγμα certiorari δεν εκδίδεται για σκοπούς αναγνώρισης νομικού σφάλματος και μόνο. Ακόμα και αν καταδειχθεί καλός λόγος, η έκδοση του δεν μπορεί να είναι αλυσιτελής, χωρίς συγκεκριμένη πρακτική συνέπεια. Όπως αναφέρεται στους Halsbury's Laws of England, 3rd Ed. Vol. 11, σελ. 141: «Where grounds are made out upon which the Court might grant the order, it will not do so where no benefit could arise from granting it».
[1] Είναι χαρακτηριστικό ότι στην Αγγλία το ένταλμα certiorari έχει μετονομαστεί σε «quashing order», βλ. Senior Courts Act 1981 s. 29, όπως τροποποιήθηκε το 2004.»
Καταλήγουμε ότι η προνομιακή εξουσία του Ανωτάτου Δικαστηρίου κατ’ έφεση δεν μπορεί να ασκηθεί υπέρ της Εφεσείουσας, ώστε να εκδοθεί το ζητούμενο προνομιακό ένταλμα.
Η έφεση απορρίπτεται.
Η ιδιαιτερότητα των περιστάσεων, χωρίς να παραγνωρίζουμε και τη συμπεριφορά της Εφεσίβλητης, μας οδηγεί στο να μην εκδώσουμε διαταγή για έξοδα. Ουδεμία διαταγή για έξοδα.
Χ. Μαλαχτός, Δ.
Ι. Ιωαννίδης
Ε. Εφραίμ, Δ.
[1] Οι λόγοι έφεσης 1 και 4 έχουν αποσυρθεί.
[2] Lane Homes Ltd υπό διαχείριση και εκκαθάριση, δια του διαχειριστή και εκκαθαριστή αυτής Μάριου Καλλία ν. Ανδριάνα Κλαΐδη και Corina Popespu, Αγωγή Αρ.50/2022, Ε. Δ. Αμμοχώστου
cylaw.org: Από το ΚΙΝOΠ/CyLii για τον Παγκύπριο Δικηγορικό Σύλλογο