ΔΙΟΙΚΗΤΙΚΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ
Υπόθεση αρ. 1318/2024(i)
23 Ιανουαρίου, 2026
[Α. ΖΕΡΒΟΥ, Δ.Δ.Δ.]
Αναφορικά με το Άρθρο 146 του Συντάγματος
Μεταξύ:
BRIGIDA DURAN SULIT (DEMETRIADES)
Αιτήτρια,
ΚΑΙ
ΚΥΠΡΙΑΚΗΣ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑΣ, ΜΕΣΩ
ΥΦΥΠΟΥΡΓΕΙΟΥ ΜΕΤΑΝΑΣΤΕΥΣΗΣ ΚΑΙ ΔΙΕΘΝΟΥΣ ΠΡΟΣΤΑΣΙΑΣ
Καθ’ ων η αίτηση.
------------
Μ. Μπαγιαζίδου (κα), για την αιτήτρια.
Σ. Καρασαμάνης, Δικηγόρος της Δημοκρατίας, για τους καθ’ ων η αίτηση.
Α Π Ο Φ Α Σ Η
Α. ΖΕΡΒΟΥ, Δ.Δ.Δ.: Με την παρούσα προσφυγή η αιτήτρια αμφισβητεί τη νομιμότητα των αποφάσεων της Διευθύντριας του Τμήματος Αρχείου Πληθυσμού και Μετανάστευσης να κηρύξει τον γάμο της με Κύπριο πολίτη ως εικονικό και, ως επακόλουθο, να ακυρώσει της άδεια παραμονής της και να την καλέσει να αναχωρήσει άμεσα από τη Δημοκρατία, αποφάσεις οι οποίες κοινοποιήθηκαν με επιστολές με ημερομηνίες 19.08.2024 και 20.08.2024, αντίστοιχα.
Η απόφαση για κήρυξη του γάμου ως εικονικού λήφθηκε κατόπιν σύστασης της Συμβουλευτικής Επιτροπής εξέτασης εικονικών γάμων, η οποία συνεδρίασε στις 18.07.2024 για τη συγκεκριμένη περίπτωση. Στα πρακτικά της εν λόγω συνεδρίας καταγράφεται το ιστορικό της υπόθεσης, οι έλεγχοι που διενεργήθηκαν και τα ευρήματα της Επιτροπής, επί των οποίων η Διευθύντρια βασίστηκε, ως ακολούθως (η υπογράμμιση είναι του κειμένου και ο τονισμός του Δικαστηρίου):
«Σύμφωνα με τα στοιχεία που τέθηκαν ενώπιον της Συμβουλευτικής Επιτροπής αποφασίστηκε όπως γίνει σύσταση στη Διευθύντρια ότι υπάρχουν επαρκή στοιχεία που τείνουν να καταδείξουν ότι ο γάμος είναι εικονικός. Η απόφαση βασίζεται στα ακόλουθα στοιχεία (άρθρο 7Α(3) του περί Αλλοδαπών και Μεταναστεύσεως Νόμου):
• Έλλειψη κατάλληλης συμβολής στην αντιμετώπιση των υποχρεώσεων που απορρέουν από το γάμο - άρθρο 7Α(3)(γ)
• Οι δηλώσεις των συζύγων αναφορικά με στοιχεία της ταυτότητας τους (όνομα, διεύθυνση διαμονής, ιθαγένεια και επάγγελμα), τις περιστάσεις της πρώτης τους γνωριμίας ή αναφορικά με άλλες σημαντικές πληροφορίες προσωπικού χαρακτήρα που τους αφορούν είναι αντιφατικές - άρθρο 7Α(3)(δ)
• Οποιαδήποτε άλλη πληροφορία, η οποία εγείρει βάσιμες υποψίες ότι ο γάμος ή η πολιτική συμβίωση είναι εικονική - άρθρο 7Α(3)(θ)
Ιστορικό
1. Η εν θέματι αλλοδαπή αφίχθηκε στη Δημοκρατία για πρώτη φορά στις 14/07/2007 με άδεια εισόδου ως Οικιακή Βοηθός. Στις 07/08/2007 υπέβαλε αίτηση για άδεια διαμονής και απασχόλησης ως Οικιακή Βοηθός στον […] και της παραχωρήθηκε άδεια με ισχύ μέχρι τις 10/05/2011.
2. Στις 06/11/2008 τέλεσε πολιτικό γάμο στο Δήμο Λύσης της Επαρχίας Λάρνακας με το Κύπριο πολίτη Δ.Δ.. Στις 03/03/2009 υπέβαλε αίτηση για άδεια διαμονής ως σύζυγος Κύπριου πολίτη με σκοπό την επίσκεψη και της παραχωρήθηκε άδεια με ισχύ μέχρι τις 03/12/2009. Στις 12/01/2010 υπέβαλε αίτηση ως σύζυγος Κύπριου πολίτη με σκοπό την εργασία και της παραχωρήθηκε άδεια με ισχύ μέχρι τις 28/12/2012. Στη συνέχεια, η αλλοδαπή υπέβαλε διαδοχικά αιτήσεις για ανανέωση των αδειών διαμονής και εργασίας της, ως σύζυγος Κύπριου πολίτη και της παραχωρείτο άδεια με την τελευταία να είναι σε ισχύ μέχρι 14/10/2027.
Διερεύνηση
04/01/2010 Πρώτος Έλεγχος Γνησιότητας Γάμου - Εγχειρίδιο Ευρωπαϊκής Επιτροπής ( ερ. 106--102)
1. Στις 29/12/2009 έγινε επίσκεψη στη δηλωθείσα διεύθυνση του ζεύγους, όπου το ζεύγος απουσίαζε από την οικία του. Τη γνησιότητα του γάμου και την αρμονική συμβίωση επιβεβαίωσε αδερφός του Κύπριου συζύγου. Επίσης, την αρμονική συμβίωση επιβεβαίωσε και η γειτόνισσα του ζεύγους.
2. Στις 04/01/2010 το ζεύγος κλήθηκε και παρουσιάστηκε στα γραφεία του Κλιμακίου όπου έτυχε συνέντευξη σχετικά με το γάμο τους. Αμφότεροι ανάφεραν ότι ο γάμος τους είναι γνήσιος ενώ η μεγάλη διαφορά ηλικίας που έχουν (20 χρόνια) δεν αποτελεί πρόβλημα στη σχέση τους. Το ζεύγος γνωρίστηκε μέσω Κύπριου του οποίου η σύζυγος είναι Φιλιππινέζα υπήκοος και ξαδέρφη της αλλοδαπής.
3. Η άποψη της Αστυνομίας είναι ότι υπάρχει συμβίωση και ο γάμος φαίνεται γνήσιος. Δεν μπορεί όμως να παραγνωριστεί η μεγάλη διαφορά ηλικίας του ζεύγους παράγοντας που ενδέχεται να επηρεάσει αρνητικά την βιωσιμότητα του γάμου και ως εκ τούτου εισηγείται να αποστέλλεται ο διοικητικός φάκελος της αλλοδαπής σε τακτά χρονικά διαστήματα για έλεγχο.
11/06/2004[1] Δεύτερος Έλεγχος Γνησιότητας Γάμου - Έκθεση Αστυνομίας (ερ-164)
1. Στις 09/04/2014 και ώρα 12:40 μέλη της ΥΑΜ διενήργησαν έλεγχο στη δηλωθείσα διεύθυνση του ζεύγους στην οδό […] χωρίς όμως να εντοπιστεί το ζεύγος.
2. Στο μέρος βρέθηκε η ένοικος της κατοικίας 12 της εν λόγω οδού, η οποία επιβεβαίωσε την καθημερινή συμβίωση του ζεύγους. Επίσης, ως ανάφερε η αλλοδαπή προ δύο ημερών αναχώρησε για τη χώρα της. Ακολούθως, κατόπι ελέγχου που διενεργήθηκε μέσω Η/Υ διαφάνηκε ότι η αλλοδαπή σύζυγος αναχώρησε από το έδαφος της Κυπριακής Δημοκρατίας στις 06/06/2014.
3. Σε τηλεφωνική επικοινωνία με τον Κύπριο σύζυγο ανάφερε ότι η σύζυγος του αναχώρησε στις 06/06/2014 για τη χώρα της ώστε να μεταβιβάσει τεμάχιο γης στο όνομα της. Επίσης, ανάφερε ότι θα μεταβεί και ο ίδιος την ερχόμενη εβδομάδα αφού πρώτα μεταβεί στο ΤΑΠ&Μ και εξασφαλίσει ανανεωμένη άδεια παραμονής της συζύγου του. Υπολογίζουν ότι θα επιστρέψουν μαζί τέλη του τρέχοντας μήνα.
13/01/2024- Τρίτος Έλεγχος Γνησιότητας Γάμου - Έκθεση Αστυνομίας (ερ.275- 274
1. Κατά τον πρώτο έλεγχο που διενεργήθηκε από την Υπηρεσία της ΥΑΜ διαπιστώθηκε ότι υπήρχε συμβίωση του ζεύγους και δεν προέκυψε οποιοδήποτε αρνητικό στοιχείο όσον αφορά τη γνησιότητα του γάμου.
2. Στις 03/01/2024 διενεργήθηκαν εξετάσεις στη δηλωθείσα διεύθυνση διαμονής του ζεύγους στην οδό […], όπου εντοπίστηκε μόνο ο Κύπριος σύζυγος. Με τη συγκατάθεση του διενεργήθηκε έλεγχος εντός της οικίας τους όπου διαπιστώθηκε ότι υπήρχαν είδη ρουχισμού καθώς και άλλα προσωπικά αντικείμενα αμφοτέρων. Κατά το έλεγχο διαπιστώθηκε ότι το ζεύγος χρησιμοποιεί χωριστά δωμάτια κάτι το οποίο επιβεβαίωσε και ο σύζυγος. Ερωτηθείς, δήλωσε ότι η σύζυγος του βρισκόταν στη εργασία της κάτι το οποίο επιβεβαιώθηκε σε τηλεφωνική επικοινωνία που είχαν στη συνέχεια με την αλλοδαπή.
3. Σχετικά με τον γάμο του, ο Κύπριος δήλωσε ότι η αλλοδαπή εργάζεται πολλές ώρες καθημερινά και ότι αναχωρεί από το σπίτι νωρίς το πρωί κα επιστρέφει αργά το βράδυ. Δεν καθαρίζει, δεν μαγειρεύει, δεν τον φροντίζει και δε συνεισφέρει καθόλου οικονομικά. Όλα της τα χρήματα τα στέλνει κάθε μήνα στην πατρίδα της.
4. Ακολούθως, λήφθηκαν πληροφορίες από την ένοικο της κατοικίας 12, για την καθημερινή συμβίωση του ζεύγους η οποία επιβεβαίωσε ότι η αλλοδαπή απουσιάζει από το σπίτι πολλές ώρες και όταν επιστρέφει συχνά τους ακούει να τσακώνονται. Συμπληρωματικά, ανάφερε ότι σύμφωνα με τα λεγόμενα του Κύπριου, η αλλοδαπή δεν είναι συνεπής στις υποχρεώσεις οι οποίες απορρέουν από το γάμο, ενώ και η ίδια τον βλέπει να καθαρίζει μόνος του το σπίτι και να απλώνει τα ρούχα του. Εκτιμά ότι η αλλοδαπή τον εκμεταλλεύεται για να εξασφαλίσει τη νόμιμη παραμονή της στη Δημοκρατία.
5. Στις 13/01/2024 το ζεύγος κλήθηκε και παρουσιάστηκε στα γραφεία του Κλιμακίου Λευκωσίας όπου διενεργήθηκαν ξεχωριστά προσωπικές συνεντεύξεις. Σε ερωτήσεις προσωπικού χαρακτήρα που τους υποβλήθηκαν σχετικά με το γάμο τους έδωσαν απαντήσεις του ιδίου περιεχομένου. Από τις απαντήσεις τους εξάγεται το συμπέρασμα ότι συμβιώνουν κάτω από την ίδια στέγη, αλλά δεν έχουν κοινές κοινωνικές δραστηριότητες.
6. Η αλλοδαπή δήλωσε ότι εργάζεται πολλές ώρες καθημερινά και για αυτό τον λόγο δεν έχει ελεύθερο χρόνο για κοινωνικές δραστηριότητες. Αρνήθηκε ότι δεν φροντίζει τον σύζυγο της και ότι δεν συνεισφέρει οικονομικά στο σπίτι.
7. Αμφότεροι δήλωσαν ότι τη ημέρα των Χριστουγέννων ήταν μαζί στο σπίτι τους. Ενώ την Πρωτοχρονιά ο σύζυγος βρισκόταν στο σπίτι της αδερφής του για φαγητό, ενώ η ίδια αλλοδαπή βρισκόταν στην εργασία της.
8. Σε τηλεφωνική επικοινωνία με την αδερφή του Κύπριου επιβεβαίωσε ότι ο αδερφός της ήταν καλεσμένος στο σπίτι της την Πρωτοχρονιά. Όσον αφορά την αλλοδαπή, δήλωσε ότι παρόλο που συζούν κάτω από την ίδια στέγη, αυτή ουδέποτε συνοδεύει τον σύζυγο της κατά τις οικογενειακές συναντήσεις και πάντοτε προβάλλει τον ισχυρισμό ότι εργάζεται.
9. Επικοινωνούν μεταξύ τους στην Αγγλική και την Ελληνική γλώσσα, ενώ σε σχετική ερώτηση δήλωσαν ότι δεν διατηρούν κοινό λογαριασμό και στο παρόν στάδιο δεν έχουν εισέλθει σε μια κοινή σοβαρή μακροπρόθεσμη νομική ή οικονομική δέσμευση από κοινού.
10. Ο σύζυγος χρησιμοποιεί τον αριθμό τηλεφώνου […] και λαμβάνει σύνταξη 600 ευρώ. Η αλλοδαπή η οποία χρησιμοποιεί τον αριθμό τηλεφώνου […], εργάζεται ως καθαρίστρια στο […] με μηνιαίο μισθό 1100 ευρώ.
11. Η άποψη της Αστυνομίας είναι ότι υπάρχει συμβίωση του ζεύγους, ωστόσο διαπιστώνεται ότι η αλλοδαπή εκμεταλλεύεται τον Κύπριο για να εξασφαλίσει την νόμιμη παραμονή της στη Δημοκρατία.»
Στις 30.07.2024 η Διευθύντρια κήρυξε τον γάμο ως εικονικό και στις 19.08.2024 κοινοποιήθηκε στο σύζυγο της αιτήτριας επιστολή εκ μέρους της Διευθύντριας, με το ακόλουθο περιεχόμενο:
«Απόφαση του Διευθυντή του Τμήματος Αρχείου Πληθυσμού και Μετανάστευσης για χαρακτηρισμό του γάμου σας ως εικονικού.
Έχω οδηγίες να αναφερθώ στο πιο πάνω θέμα και να σας ενημερώσω ότι κατόπιν εκτενούς έρευνας, ο γάμος σας με την κυρία Brigida Duran SULIT, υπήκοος Φιλιππίνων, διαπιστώθηκε ότι είναι εικονικός σύμφωνα με το άρθρο 7Α (3) (γ), (δ) και (θ) του περί Αλλοδαπών και Μεταναστεύσεως Νόμου, στη βάση των πιο κάτω αναφερόμενων στοιχείων:
i. Υπάρχει έλλειψη κατάλληλης συμβολής στην αντιμετώπιση των υποχρεώσεων που απορρέουν από το γάμο
ii. Οι δηλώσεις σας και οι δηλώσει της κυρίας Brigida Duran SULIT αναφορικά με προσωπικά σας στοιχεία ή αναφορικά με άλλες σημαντικές πληροφορίες προσωπικού χαρακτήρα που σας αφορούν είναι αντιφατικές.
iii. Υπάρχουν άλλες πληροφορίες, οι οποίες εγείρουν βάσιμες υποψίες ότι ο γάμος είναι εικονικός (οικογενειακό, κοινωνικό, φιλικό περιβάλλον και άλλες πληροφορίες).
2. Σημειώνεται ότι, βάσει του άρθρου 146 του Συντάγματος, έχετε το δικαίωμα να προσβάλετε την πιο πάνω απόφαση ενώπιον του Διοικητικού Δικαστηρίου, εντός εβδομήντα πέντε (75) ημερών από την ημερομηνία της παρούσας επιστολής».
Στις 20.08.2024 κοινοποιήθηκε στην αιτήτρια επιστολή με την οποία πληροφορήθηκε πως η άδεια διαμονής της με ισχύ μέχρι την 14.10.2027 ακυρώθηκε, καθότι ο γάμος της κρίθηκε εικονικός ως η απόφαση της Διευθύντριας, ημερομηνίας 30.07.2024. Με την ίδια επιστολή η αιτήτρια κλήθηκε να αναχωρήσει άμεσα και εντός 14 ημερών από την Κυπριακή Δημοκρατία, διαφορετικά προειδοποιήθηκε πως θα ληφθούν μέτρα για την απομάκρυνσή της.
Στις 26.09.2024 η αιτήτρια καταχώρισε την παρούσα προσφυγή και παράλληλα αίτηση για έκδοση προσωρινού διατάγματος αναστολής της εκτέλεσης των προσβαλλομένων αποφάσεων. Στις 21.11.2024 η αίτηση αναστολής αποσύρθηκε και εκδόθηκε εκ συμφώνου διάταγμα αναστολής εκτέλεσης της απόφασης ημερομηνίας 20.08.2024, με την οποία η άδεια διαμονής της αιτήτριας ακυρώθηκε και αυτή κλήθηκε να αναχωρήσει άμεσα από τη Δημοκρατία. Δόθηκαν δε οδηγίες για την ταχεία εκδίκαση της προσφυγής.
Διά της γραπτής αγόρευσης της ευπαίδευτης δικηγόρου της η αιτήτρια διατείνεται ότι η απόφαση για κήρυξη του γάμου της ως εικονικού έχει ληφθεί υπό νομική και πραγματική πλάνη, είναι προϊόν μη δέουσας έρευνας και δεν είναι δεόντως αιτιολογημένη. Επιπρόσθετα, ότι λήφθηκε κατά παράβαση του Ν.7(Ι)/2007[2], καθότι οι καθ’ ων η αίτηση παρέλειψαν να την ενημερώσουν για το δικαίωμα που παρέχεται από το άρθρο 32Α για άσκηση ιεραρχικής προσφυγής ενώπιον του Υπουργού Εσωτερικών.
Ο ευπαίδευτος δικηγόρος των καθ’ ων η αίτηση απορρίπτει τους λόγους ακύρωσης και αντιτείνει πως οι προσβαλλόμενες πράξεις είναι νόμιμες και ορθές, έχουν ληφθεί σύμφωνα με την ισχύουσα νομοθεσία, μετά από δέουσα έρευνα και ορθή ενάσκηση των εξουσιών των καθ’ ων η αίτηση, κατ’ εφαρμογή των αρχών του διοικητικού δικαίου και αφού λήφθηκαν υπόψη όλα τα σχετικά γεγονότα και περιστατικά της υπόθεσης, είναι δε δεόντως και επαρκώς αιτιολογημένες. Επιπλέον, κατά την εισήγηση, ο Ν.7(Ι)/2007 δεν τυγχάνει εφαρμογής στην παρούσα περίπτωση.
Έχοντας παραθέσει ανωτέρω τα ευρήματα της Συμβουλευτικής Επιτροπής, τα οποία η Διευθύντρια έλαβε υπόψη, αλλά και την αιτιολογία της προσβαλλόμενης απόφασης, καταλήγω ότι βάσιμα η αιτήτρια διαμαρτύρεται για πλάνη και έλλειψη δέουσας έρευνας και νόμιμης αιτιολογίας της απόφασης για κήρυξη του γάμου της ως εικονικού.
Ειδικότερα, διαπιστώνω καταρχάς ότι το εύρημα της Συμβουλευτικής Επιτροπής και η αιτιολογία της προσβαλλόμενης απόφασης ότι η αιτήτρια και ο σύζυγός της προχώρησαν σε αντιφατικές δηλώσεις, είναι προδήλως πεπλανημένα και συγκρούονται με τη ρητή αναφορά στα πρακτικά της Συμβουλευτικής Επιτροπής ότι η αιτήτρια και ο σύζυγός της, σε ερωτήσεις προσωπικού χαρακτήρα που τους υποβλήθηκαν σχετικά με το γάμο τους, έδωσαν απαντήσεις του ιδίου περιεχομένου.
Υπενθυμίζεται συναφώς ότι, εάν η Διοίκηση, κατά την άσκηση της διακριτικής της εξουσίας, στηρίζεται σε πραγματικά γεγονότα και προϋποθέσεις που είναι εξ αντικειμένου ανύπαρκτα, ενεργεί υπό πλάνη περί τα πράγματα, η δε πλάνη θεωρείται ουσιώδης και καθιστά την πράξη παράνομη εάν έχει επηρεάσει την απόφαση του διοικητικού οργάνου (άρθρο 46 του περί των Γενικών Αρχών του Διοικητικού Δικαίου Νόμου, Ν.158(Ι)/1999).
Όπως επεσήμανε το Ανώτατο Δικαστήριο στην απόφαση SYN-HI- TEK Ltd. ν. Δημοκρατίας, Υπόθεση αρ. 747/96, ημερ. 20.11.1998:
«Κατά γενική αρχή του δικαίου, για να τελεσφορήσει ο ισχυρισμός για πλάνη περί τα πράγματα πρέπει η πλάνη αφενός να είναι ουσιώδης, δηλαδή, να επηρέασε το διοικητικό όργανο στη λήψη της προσβαλλόμενης απόφασης και να αποδεικνύεται από τα στοιχεία του φακέλου αφετέρου. Ως πλάνη νοείται η λανθασμένη αντίληψη της πραγματικότητας με βάση την οποία διαμορφώθηκε η διοικητική απόφαση. Ένα εύστοχα περιεκτικό ορισμό της πλάνης παρέχει ο καθηγητής Π. Δ. Δαγτόγλου "Γενικό Διοικητικό Δίκαιο" τρίτη έκδοση, σελ. 305, παράγραφος 685:
".............................. η πλήρως εσφαλμένη αντίληψη της διοικήσεως για την ύπαρξη ή μη ύπαρξη των πραγματικών προϋποθέσεων της διοικητικής πράξεως, είτε αυτές απαιτούνται αμέσως από τον νόμο, είτε στήριξε σε αυτές η διοίκηση την άσκηση της διακριτικής της ευχέρειας.".
Μόνο η αληθινή εικόνα της πραγματικότητας μπορεί να αποτελέσει στέρεη βάση για τη διοικητική απόφαση. Η παραπάνω θέση απηχεί την κεντρική ιδέα των αναλύσεων της νομολογίας για την έννοια της πλάνης: βλέπε Νιόβη Παπαϊωάννου και Άλλοι (αρ. 2) ν. Δημοκρατίας (1991) 3 Α.Α.Δ. 713, 723-724 και Κωνσταντίνου ν. Συμβουλίου Αμπελουργικών Προϊόντων (1992) 3 Α.Α.Δ. 228, 234-235.».
Σύμφωνα δε με τη νομολογία, θετικό εύρημα από το διοικητικό δικαστήριο ότι η προσβαλλόμενη απόφαση στηρίζεται σε πεπλανημένα γεγονότα, οδηγεί στην ακύρωση της (Δημοκρατία ν. Καλού κ.α. (1992) 3 Α.Α.Δ. 242). Ακόμα και η πιθανότητα πλάνης οδηγεί σε ακύρωση, αφού δεν μπορεί το Δικαστήριο να πιθανολογήσει ή να υποθέσει ποια θα ήταν η άποψη της διοίκησης, αν είχε ενώπιόν της τα ορθά δεδομένα (Βραχίμης Χατζηχάννας ν. Κυπριακής Δημοκρατίας (2013) 3 Α.Α.Δ. 546).
Κατά δεύτερον, αποδέχομαι τη θέση της ευπαίδευτης δικηγόρου της αιτήτριας ότι οι καθ’ ων η αίτηση ανεπίτρεπτα εξισώνουν την έννοια της εικονικότητας ενός γάμου με τη βιωσιμότητα αυτού, επικεντρώνοντας την έρευνά τους στο κατά πόσον ο γάμος ήταν ακόμα βιώσιμος και όχι κατά πόσον ήταν εικονικός (Violeta Costiuc v Δημοκρατίας, Υπόθ. αρ. 367/2012, ημερ. 02.02.2015, ECLI:CY:AD:2015:D63). Τούτο δε προκύπτει τόσο από την αναφορά στα πρακτικά της Συμβουλευτικής Επιτροπής στην άποψη της Αστυνομίας, μετά τη διενέργεια του πρώτου ελέγχου, ότι ο γάμος φαίνεται μεν γνήσιος, πλην όμως η μεγάλη διαφορά ηλικίας του ζεύγους είναι παράγοντας «που ενδέχεται να επηρεάσει αρνητικά την βιωσιμότητα του γάμου», όσο και από τις θέσεις του κ. Καρασαμάνη (στη γραπτή του αγόρευση και προς απάντηση σχετικής επισήμανσης της πλευράς της αιτήτριας), πως «το γεγονός ότι ο γάμος ίσχυε για 16 έτη δεν αποκλείει την δυνατότητα να καταστεί ο γάμος εικονικός μεταγενέστερα» και, στη συνέχεια της αγόρευσης, ότι δεν έχει σημασία αν είναι αποτυχημένος ο γάμος αλλά ότι η αιτήτρια «τον χρησιμοποιεί για εξασφαλίζει την νόμιμη παραμονή της στην Κύπρο».
Σύμφωνα με το ερμηνευτικό άρθρο 2 του Κεφ. 105:
« “εικονικός γάμος” σημαίνει γάμο ο οποίος τελέστηκε μεταξύ πολίτη της Δημοκρατίας ή της Ευρωπαϊκής Ένωσης ή υπηκόου τρίτης χώρας που βρίσκεται στη Δημοκρατία με υπήκοο τρίτης χώρας, με σκοπό την είσοδο ή/και τη διαμονή του τελευταίου στη Δημοκρατία ή/και τη διευθέτηση της παραμονής του ή/και της απόκτησης του δικαιώματος ελεύθερης κυκλοφορίας και διαμονής στην Ευρωπαϊκή Ένωση σύμφωνα με το δίκαιο της Ένωσης·».
Εν προκειμένω, όπως ορθά υποδεικνύει η κα Μπαγιαζίδου, ο γάμος της αιτήτριας με Κύπριο πολίτη τελέστηκε το 2008 και ενώ η αιτήτρια είχε ήδη εξασφαλισμένη άδεια διαμονής και εργασίας μέχρι το 2011. Στον δε πρώτο έλεγχο που διενεργήθηκε, βεβαιώθηκε η γνησιότητα του γάμου τόσο από την Αστυνομία, όσο και από τον αδελφό του συζύγου και τη γειτόνισσα του ζεύγους.
Τα ευρήματα της τελευταίας έρευνας, η οποία επαναλαμβάνεται ότι διενεργήθηκε 16 χρόνια μετά την τέλεση του γάμου, και συγκεκριμένα η χρησιμοποίηση χωριστών υπνοδωματίων από τους συζύγους, η εκτίμηση της γειτόνισσας του ζεύγους (στη βάση των λεγομένων του συζύγου και του γεγονότος ότι τον βλέπει να καθαρίζει μόνος του το σπίτι και να απλώνει τα ρούχα του), η έλλειψη κοινών δραστηριοτήτων και η απουσία από τις οικογενειακές συναντήσεις λόγω της εργασίας της αιτήτριας, καταλήγω ότι δεν ήταν αρκετά για να αιτιολογήσουν μια τόσο σοβαρή κατάληξη, ότι δηλαδή ο γάμος ήταν εικονικός. Αποδέχομαι δε τη θέση της ευπαίδευτης δικηγόρου της αιτήτριας ότι τα εν λόγω ευρήματα δυνατόν να αποκαλύπτουν προβλήματα σε έναν γάμο, δεν συνιστούν όμως βάση για την εξαγωγή ασφαλώς του συμπεράσματος ότι ο γάμος - κατά τον χρόνο τέλεσής του και όχι 16 χρόνια αργότερα- ήταν εικονικός. Επιπρόσθετα, το εύρημα περί έλλειψης κατάλληλης συμβολής της αιτήτριας στην αντιμετώπιση των οικονομικών υποχρεώσεων που απορρέουν από το γάμο, στηρίχθηκε αποκλειστικά στον ισχυρισμό του συζύγου ότι η αιτήτρια αποστέλλει όλα της τα χρήματα κάθε μήνα στην πατρίδα της, χωρίς να ληφθεί υπόψη η άρνηση του ισχυρισμού από την ίδια και το γεγονός ότι το δικό της μηνιαίο εισόδημα είναι σχεδόν διπλάσιο από τη σύνταξη του συζύγου της.
Υπενθυμίζεται συναφώς ότι η διοίκηση, κατά την άσκηση της διακριτικής της εξουσίας, οφείλει να προβαίνει σε επαρκή έρευνα όλων των σχετικών με την υπόθεση γεγονότων, με την έκταση της έρευνας να εξαρτάται από τα περιστατικά κάθε υπόθεσης (αρ.45 του περί των Γενικών Αρχών του Διοικητικού Δικαίου Νόμου, Ν.158(Ι)/99). Σύμφωνα δε με τη νομολογία, επαρκής θεωρείται η έρευνα εφόσον εκτείνεται στη διερεύνηση κάθε σχετικού γεγονότος, το οποίο παρέχει βάση για ασφαλή συμπεράσματα (Motorways Ltd ν. Δημοκρατίας (1999) 3 Α.Α.Δ. 447).
Με βάση τα ανωτέρω, η προσφυγή επιτυγχάνει λόγω πλάνης, έλλειψης δέουσας έρευνας και νόμιμης αιτιολογίας. Ως εκ τούτου, παρέλκει η εξέταση των εκατέρωθεν θέσεων σε σχέση με την εφαρμογή του Ν.7(Ι)/2007.
Υπέρ της αιτήτριας και εναντίον των καθ’ ων η αίτηση επιδικάζονται έξοδα ύψους €1.900, πλέον ΦΠΑ (εάν καταβάλλεται).
Α. ΖΕΡΒΟΥ, Δ.Δ.Δ.
[1] Σημείωση Δικαστηρίου: Προφανώς εκ παραδρομής αναγράφεται η χρονολογία 2004 αντί του ορθού, όπως προκύπτει από τη συνέχει του κειμένου, 2014.
[2] Ο περί του Δικαιώματος των Πολιτών της Ένωσης και των Μελών των Οικογενειών τους να Κυκλοφορούν και να Διαμένουν Ελεύθερα στη Δημοκρατία Νόμος του 2007 (Ν. 7(I)/2007).
cylaw.org: Από το ΚΙΝOΠ/CyLii για τον Παγκύπριο Δικηγορικό Σύλλογο