ΔΙΟΙΚΗΤΙΚΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ
(Υπόθεση αρ. 1582/2022 (i-Justice))
26 Μαρτίου 2026
[ΓΑΒΡΙΗΛ, Δ.Δ.Δ.]
ΑΝΑΦΟΡΙΚΑ ΜΕ ΤΑ AΡΘΡA 1Α, 25, 28, 29, 35, 146 ΚΑΙ 150 ΤΟΥ ΣΥΝΤΑΓΜΑΤΟΣ
ΣΑΒΒΑΣ ΙΕΖΕΚΙΗΛ
Αιτητής,
v.
ΚΥΠΡΙΑΚΗΣ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑΣ, ΜΕΣΩ
ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ ΔΗΜΟΣΙΑΣ ΥΠΗΡΕΣΙΑΣ
Καθ’ ων η αίτηση.
……………………………
Ξένια Ευγενίου, για Ανδρέας Σ. Αγγελίδης Δ.Ε.Π.Ε., για τον αιτητή.
Θάσος Χατζηλούκας, Δικηγόρος της Δημοκρατίας, για τον Γενικό Εισαγγελέα της Δημοκρατίας, για τους καθ’ ων η αίτηση.
Α Π Ο Φ Α Σ Η
ΓΑΒΡΙΗΛ, Δ.Δ.Δ.: Με την προσφυγή του, ο αιτητής αξιώνει από το Δικαστήριο την ακόλουθη θεραπεία:-
«Δήλωση του Δικαστηρίου ότι η πράξη και/ή απόφαση της Καθ’ ης η Αίτηση η οποία στάληκε με επιστολή ημερομηνία 31.5.2022 (Παράρτημα Α) και η οποία παραλήφθηκε κατά ή περί την 6η.6.2022 και με την οποία απέρριψε αυθαίρετα το αίτημα του Αιτητή για πλήρη και/ή αναδρομική αποκατάσταση της επαγγελματικής του ανέλιξης και σταδιοδρομίας, ώστε να υπάρξει πλήρης συμμόρφωση προς το ακυρωτικό αποτέλεσμα, κατ΄ίση μεταχείριση, είναι άκυρη, παράνομη και στερημένη οποιουδήποτε αποτελέσματος και πως ότι παραλείφθηκε να διαταχθεί να γίνει».
Ο αιτητής, διεκδικούσε προαγωγή στην θέση Συντηρητή Δασών Α΄, από το έτος 2008, αλλά αντί του ιδίου, προήχθησαν δύο άλλα πρόσωπα. Αρχικά, καταχώρισε την προσφυγή 1440/2008, στην οποία εκδόθηκε ακυρωτική απόφαση ημερομηνίας 11.11.2011. Κατόπιν επανεξέτασης, ο αιτητής και πάλιν δεν προήχθη. Καταχώρισε την προσφυγή 582/2012, στην οποία επίσης εκδόθηκε ακυρωτική απόφαση, ημερομηνίας 31.3.2015. Ακολούθησε και δεύτερη επανεξέταση από την Επιτροπή Δημόσιας Υπηρεσίας (ΕΔΥ), διαδικασία κατά την οποία δεν προάχθηκε. Προσέβαλε για τρίτη φορά την απόφαση της ΕΔΥ και πέτυχε και πάλιν ακυρωτική απόφαση (Ιεζεκιήλ ν. Δημοκρατίας, υπόθ. αρ. 959/2015, ημερομηνίας 29.1.2018).
Ακολούθησε τρίτη επανεξέταση της διαδικασίας πλήρωσης των δύο κενών θέσεων Συντηρητή Δασών Α΄, μετά την έκδοση και της τελευταίας απόφασης του Δικαστηρίου, με την οποία ακυρώθηκε η προαγωγή, στην προαναφερόμενη θέση, δύο άλλων προσώπων, από 15.5.2008.
Κατά την εν λόγω συνεδρία ημερομηνίας 17.11.2021, η ΕΔΥ αποφάσισε την προαγωγή, τόσο του αιτητή, όσο και ενός δεύτερου υποψηφίου στην εν λόγω θέση, αναδρομικά από 15.5.2008, την οποία ο αιτητής αποδέχθηκε με επιστολή ημερομηνίας 30.11.2021. Η ΕΔΥ, με επιστολή της ημερομηνίας 16.12.2021, ενημέρωσε τον αιτητή πως οι μετέπειτα προαγωγές του στις θέσεις Ανώτερου Συντηρητή Δασών και Πρώτου Συντηρητή Δασών, από 1.12.2016 και 15.6.2019, δεν επηρεάζονται από την αναδρομική προαγωγή του στη θέση Συντηρητή Δασών Α΄, από 15.5.2008.
Οι δικηγόροι του αιτητή, απηύθυναν επιστολή προς την ΕΔΥ, ημερομηνίας 10.1.2022, υποβάλλοντας αίτημα για αποκατάσταση της σταδιοδρομίας του, ζητώντας, κατά τις διατάξεις του Άρθρου 146.5 του Συντάγματος, ενεργό συμμόρφωση με την ακυρωτική απόφαση. Σύμφωνα με τον αιτητή, η αναδρομική του αποκατάσταση στη θέση Συντηρητή Δασών Α΄, έπρεπε να οδηγήσει στην ίδια ανέλιξη που είχε και το ενδιαφερόμενο μέρος Λ. Λοΐζου στην προσφυγή 959/15, ο οποίος προήχθη στην θέση Ανώτερου Συντηρητή Δασών από 1.9.2011, ενώ ο αιτητής από 1.12.2016. Ως προς την επόμενη θέση, ήτοι αυτή του Πρώτου Συντηρητή Δασών, ο αιτητής συμφώνησε με την ΕΔΥ, πως αυτή δεν επηρεαζόταν.
Ειδικότερα, με αναφορά, μεταξύ άλλων και στην Θεοφυλάκτου ν. Δημοκρατίας (2006) 3 Α.Α.Δ 322, υπέβαλε τα εξής:-
«Έχω εντολή από τον πελάτη μου κύριο Σάββα Ιεζεκιήλ να αναφερθώ στο πιο πάνω θέμα και στην επιστολή σας ημερομηνίας 16.12.2021 (ειδικά για την παράγραφο (4) αυτής) για να παρατηρήσω τα ακόλουθα που καταδεικνύουν ότι δεν υπήρξε πλήρης και δίκαια συμμόρφωση με το δεδικασμένο και το άρθρο 146(5) και (6) του Συντάγματος.
1. Η υποχρέωση, την οποία επιβάλλει το άρθρο 146(5) του Συντάγματος προς ενεργό συμμόρφωση προς την ακυρωτική απόφαση, δεν εξαντλείται μόνο με την αναδρομική αποκατάσταση του πελάτη μου από 15.5.2008 στη θέση Συντηρητή Δασών Α.
Η αναδρομική αποκατάσταση του κυρίου Ιεζεκιήλ στη θέση Συντηρητή Δασών Α΄ έπρεπε να οδηγήσει στην ίδια ανέλιξη που είχε ο ομόβαθμος του και ενδιαφερόμενο πρόσωπο στην Προσφυγή 959/15 κύριος Λοΐζος Λοΐζου στην ανώτερη θέση του Ανώτερου Συντηρητή Δασών.
2. Ειδικότερα ενώ ο πελάτης μου και ο κύριος Λοΐζου προήχθησαν αναδρομικά στην θέση Συντηρητή Δασών Α΄ από 15.5.2008, προάξατε τον κον Λοΐζου στη θέση Ανώτερου Συντηρητή Δασών από 1.9.2011, ενώ για τον κύριο Ιεζεκιήλ αναφέρετε (παράγραφος 3) στην επιστολή σας ημερομηνίας 16.12.2021 ότι:
«Νοείται ότι οι μετέπειτα προαγωγές σας στις θέσεις Ανώτερου Συντηρητή Δασών και Πρώτου Συντηρητή Δασών, από 1.12.2016 και 15.6.2019 δεν επηρεάζονται».
Συμφωνώ κατά το σκέλος της απόφασης σας για την επιλογή του στη θέση Πρώτου Συντηρητή, πλην όμως διαφωνώ για την ημερομηνίας προαγωγής του στη θέση Ανώτερου Συντηρητή. Τούτο γιατί ο πελάτης μου με την αναδρομική προαγωγή του στη θέση Συντηρητή Δασών Α από 15.5.2008 απέκτησε τα ίδια δικαιώματα με τον κον Λοίζου για αναδρομική προαγωγή και στη θέση Ανώτερου Συντηρητή Δασών και άρα έπρεπε και πρέπει να τύχει ίσης μεταχείρισης με βάση το χρόνο αυτό της αναδρομικής προαγωγής του, δηλαδή από 01.09.2011 αντί της 01.12.2016
[…]
Συνεπώς, κατά πλήρη συμμόρφωση προς το άρθρο 146(5) του Συντάγματος και την αρχή της ίσης μεταχείρισης της ανεμπόδιστης σταδιοδρομίας οφείλετε να αποκαταστήσετε πλήρως την σταδιοδρομία του πελάτη μου και να τον προάξετε αναδρομικά στη θέση Ανώτερου Συντηρητή Δασών από 1.9.2011 την ίδια ημερομηνία που προάξατε τον κον Λοΐζου».
Λόγω του ότι δεν υπήρξε οποιαδήποτε ενημέρωση του αιτητή, απεστάλη και δεύτερη επιστολή ημερομηνίας 6.4.2022.
Το αίτημα που υπέβαλε ο αιτητής, εξετάστηκε από την ΕΔΥ, κατά τη συνεδρία ημερομηνίας 17.5.2022, από την οποία μεταφέρω το ακόλουθο απόσπασμα:-
«Η Επιτροπή, αφού μελέτησε το αίτημα του ΙΕΖΕΚΙΗΛ Σάββα, Πρώτου Συντηρητή Δασών, Τμήμα Δασών, αναδρομικά από 01.09.2011, έκρινε ότι δεν μπορεί να ικανοποιηθεί, καθότι δεν συντρέχουν οι προϋποθέσεις που καθορίζονται για εφαρμογή του άρθρου 45 των περί Δημόσιας Υπηρεσίας Νόμων του 1990 έως 2022, που είναι το μόνο νομικό εργαλείο που έχει στη διάθεση της η Επιτροπή σε αυτές τις περιπτώσεις. Περαιτέρω, η Επιτροπή δεν παρέλειψε να σημειώσει ότι ο Λοΐζου Λοΐζος, με τον οποίο ο Ιεζεκιήλ αιτείται να τύχει ίσης μεταχείρισης, κατέχει σήμερα τη θέση Ανώτερου Συντηρητή Δασών, Τμήμα Δασών, ενώ ο Ιεζεκιήλ κατέχει τη θέση Πρώτου Συντηρητή Δασών, Τμήμα Δασών, 15.6.2019.
Με επιστολή ημερομηνίας 31.5.2022, γνωστοποιήθηκε στον αιτητή η πιο πάνω απόφαση της ΕΔΥ, η νομιμότητα της οποίας αποτελεί το αντικείμενο της υπό κρίση προσφυγής.
Προωθείται από την ευπαίδευτη δικηγόρο του αιτητή, η θέση πως μετά την έκδοση της ακυρωτικής απόφασης στα πλαίσια της προσφυγής 959/15, δεν υπήρξε εκ μέρους της ΕΔΥ ενεργός συμμόρφωση, όπως επιβάλλεται από τις διατάξεις του Άρθρου 146.5 και 146.6 του Συντάγματος, αφού τέτοια συμμόρφωση, δεν εξαντλείται μόνον με την αναδρομική αποκατάσταση του αιτητή στη θέση Συντηρητή Δασών Α΄ από 15.5.2008. Έπρεπε να εξαφανίσει και τις όποιες εις βάρος του παρεπόμενες παράνομες συνέπειες, σχετικά με την υπηρεσιακή του ανέλιξη, κατά την μετέπειτα προαγωγή του στην επόμενη θέση, αυτήν του Ανώτερου Συντηρητή Δασών, κατ΄εφαρμογή της αρχής της ίσης μεταχείρισης και αποκτώντας τα ίδια δικαιώματα με τον Λοΐζου, ο οποίος προήχθη στην εν λόγω θέση από 1.9.2011, ενώ ο αιτητής από 1.12.2016.
Κατά δεύτερον, εισηγείται πως πεπλανημένα η ΕΔΥ επικαλέστηκε τις διατάξεις του άρθρου 45 του Ν. 1/90, αφού ο αιτητής ουδέποτε στήριξε το αίτημά του επ’ αυτού, λόγω του ότι το εν λόγω άρθρο, πράγματι, δεν εφαρμόζεται στην περίπτωση του αιτητή, αλλά μόνον στις περιπτώσεις προσώπου του οποίου η προαγωγή ακυρώνεται και κατά την επανεξέταση δεν επαναπροάγεται. Στην παρούσα περίπτωση, κατά τις εισηγήσεις, δεν ακυρώθηκε η προαγωγή του αιτητή, αλλά είναι ο τελευταίος που πέτυχε τρεις ακυρωτικές αποφάσεις, δημιουργώντας προς την διοίκηση την υποχρέωση για ενεργό συμμόρφωση με το δεδικασμένο, βάσει του Άρθρου 146.5 του Συντάγματος, υποβάλλοντας πως δεν έχει καμία σημασία εάν ο ίδιος κατέχει από 15.6.2018 τη θέση Πρώτου Συντηρητή Δασών. Με αναφορά στις Θεοφυλάκτου (ανωτέρω), Κουφτερός ν. Δημοκρατίας (2013) 3 Α.Α.Δ. 646, Ε.Δ.Δ. 33/2016, Χατζηχάννα ν. Δημοκρατίας, ημερομηνίας 20.7.2022 και Ε.Δ.Δ. 91/2020, Δημοκρατία ν. Αττά, ημερομηνίας 9.4.2025, υπέβαλε πως η ακυρωτική απόφαση καλύπτει όλα τα παράγωγα της αναδρομικότητας και επιβάλλει όχι μόνο τη στατική αποκατάσταση, αλλά κα τη δυναμική, προχωρώντας και στις προαγωγικές διαδικασίες που ακολούθησαν και τις οποίες έχασε, ενώ εδικαιούτο, υποστηρίζοντας πως υπήρξε παράλειψη νόμιμης οφειλόμενης ενέργειας.
Ο ευπαίδευτος συνήγορος της Δημοκρατίας, υποστηρίζει πως με την υπό εκδίκαση προσφυγή, προσβάλλεται ουσιαστικά η παράλειψη της ΕΔΥ να τον προάξει στη θέση Ανώτερου Συντηρητή Δασών από 1.9.2011, ενώ δεν υπάρχει εκ του Νόμου τέτοια οφειλόμενη ενέργεια, πέραν της επανεξέτασης για την προαγωγή στην θέση Συντηρητή Δασών Α΄, στην οποία και προήχθη ο αιτητής αναδρομικά από 15.5.2008. Με αναφορά στις Ε.Δ.Δ. 132/2018 Δημοκρατίας ν. Ανδρέου, ημερομηνίας 15.2.2024 και Ευσταθιάδης ν. Α.Η.Κ. (2006) 3 Α.Α.Δ. 657 υπέβαλε πως η διοίκηση δεν είχε θετική υποχρέωση να τον διορίσει στις θέσεις αυτές, εγείροντας το ζήτημα υπό μορφή προδικαστικής ένστασης. Επί της ουσίας, υιοθετώντας τα όσα η ΕΔΥ επικαλέστηκε, επανέλαβε πως ορθά δεν έγινε αποδεκτό το αίτημα για αποκατάσταση, αφού η περίπτωση του αιτητή δεν μπορούσε να ενταχθεί στις διατάξεις του άρθρου 45 του Ν.1/90.
Αυτό που πρέπει, εν πρώτοις, να διευκρινιστεί, είναι πως το αίτημα που υπέβαλε ο αιτητής για αποκατάσταση της σταδιοδρομίας του, ως συμμόρφωση με το ακυρωτικό αποτέλεσμα και το δεδικασμένο που προέκυψε μετά την έκδοση των ακυρωτικών αποφάσεων, αφορούσε την αποκατάσταση του αιτητή στη θέση Ανώτερου Συντηρητή Δασών, από 1.9.2011, αντί από 1.12.2016, ημερομηνία κατά την οποία είχε προαχθεί και ο κος Λοΐζου, που αποτελούσε το (ένα εκ των δύο) ενδιαφερόμενο μέρος σε όλες τις ακυρωτικές αποφάσεις και τούτο, προς πλήρη συμμόρφωση με το ακυρωτικό αποτέλεσμα. Όπως ο αιτητής διευκρινίζει μέσα στην επιστολή του ημερομηνίας 10.1.2022, δεν υπέβαλε το ίδιο αίτημα και για την θέση Πρώτου Συντηρητή Δασών, στην οποία είχε προαχθεί από 15.6.2019, αλλά μόνον για την επόμενη θέση προαγωγής του Συντηρητή Δασών Α΄, ήτοι, αυτήν του Ανώτερου Συντηρητή Δασών.
Η Δημοκρατία έθεσε ως ζήτημα προδικαστικό, πως η απόρριψη του αιτήματος του αιτητή, δεν αφορά σε παράλειψη νόμω οφειλόμενης ενέργειας. Το ζήτημα όμως αυτό, δεν αποτελεί θέμα παραδεκτού, αλλά άπτεται της ουσίας της προσφυγής, το οποίο αποτελεί το αντικείμενο της προσφυγής που θα πρέπει να τύχει εξέτασης.
Προχωρώντας να εξετάσω τις εκατέρωθεν θέσεις, βρίσκω έρεισμα στα όσα εισηγείται ο αιτητής. Το αίτημα που υπέβαλε για αναδρομική αποκατάσταση και στην επόμενη θέση προαγωγής, ήτοι αυτήν του Ανώτερου Συντηρητή Δασών, μετά την αναδρομική του προαγωγή στη θέση Συντηρητή Δασών Α΄, στηρίχθηκε στις διατάξεις του Άρθρου 146.5 του Συντάγματος, για ενεργό συμμόρφωση με το ακυρωτικό αποτέλεσμα, αλλά και στη νομολογία, κατ’ επίκληση των Θεοφυλάκτου (ανωτέρω) και Κουφτερός (ανωτέρω).
Δεν έγινε καμία επίκληση από τον αιτητή των διατάξεων του άρθρου 45 του Ν. 1/90, πρόνοιες οι οποίες, δεν αφορούν την περίπτωση του εδώ αιτητή, αλλά αποκατάσταση υπαλλήλων, των οποίων η προαγωγή ακυρώθηκε και κατά την επανεξέταση δεν αποφασίστηκε η εκ νέου προαγωγή τους.
Τέτοια επίκληση, γίνεται για πρώτη φορά, από την ίδια την ΕΔΥ. Και πεπλανημένα, αλλά και εσφαλμένα το υποβληθέν αίτημα, εξετάστηκε υπό αυτή τη σκοπιά, αντί να εξεταστεί στη βάση του Άρθρου 146.5 του Συντάγματος και της παγιωμένης γραμμής της νομολογίας.
Τα γεγονότα της παρούσας υπόθεσης, ομοιάζουν με τα κριθέντα στην Θεοφυλάκτου (ανωτέρω), επίκληση της οποίας έγινε από τον αιτητή, κατά την υποβολή του αιτήματός του. Σε εκείνη την υπόθεση, ο εκεί αιτητής είχε πετύχει την ακύρωση του διορισμού άλλων προσώπων στη θέση Ακόλουθου του Υπουργείου Εξωτερικών, θέση στην οποία διορίστηκε από την ΕΔΥ, αναδρομικά. Στη συνέχεια, υπέβαλε αίτημα όπως εξεταστεί άμεσα το δικαίωμα προαγωγής του στην αμέσως επόμενη θέση Γραμματέα Β΄, λαμβανομένου υπόψη πως είχε τα προσόντα για προαγωγή με τον αναδρομικό του διορισμό στην προηγούμενη εκείνης θέση, αίτημα το οποίο απερρίφθη. Κατά της απορριπτικής αυτής απόφασης, ο εκεί αιτητής άσκησε προσφυγή, επικαλούμενος την υποχρέωση της διοίκησης για ενεργό συμμόρφωση με την ακυρωτική απόφαση του Δικαστηρίου, σύμφωνα με τις διατάξεις του Άρθρου 146.5 του Συντάγματος και την οφειλόμενη υποχρέωση για ίση μεταχείριση του ιδίου με τους άλλους συναδέλφους του, που στο μεταξύ είχαν προαχθεί στην αμέσως ανώτερη θέση, έτσι ώστε να υπάρχει για όλους κοινή υπηρεσιακή ανέλιξη. Με αναφορά στην Λεοντίου ν. Δημοκρατίας (1997) 3 Α.Α.Δ. 70, αλλά και στο σύγγραμμα της Δ. Κοντόγιωργα – Θεοχαροπούλου «Αι Συνέπειαι της Ακυρώσεως Διοικητικής Πράξεως (Ανατύπωση 1988)», σελ. 275, εξηγείται ποια είναι η υποχρέωση της διοίκησης μετά την ακυρωτική απόφαση.
Όπως εκεί αναφέρεται:-
«Στη Λεοντίου ν. Δημοκρατίας (1997) 3 Α.Α.Δ. 70, εξετάστηκε κατά πόσο με τον αναδρομικό διορισμό της εφεσείουσας στο εξωτερικό θα έπρεπε να της καταβληθεί όχι μόνο ο μισθός αλλά και το ειδικό επίδομα που προβλεπόταν ως αποζημίωση για υπαλλήλους που υπηρετούσαν στο εξωτερικό, αφού η υπηρεσία της ήταν πλασματική. Η Ολομέλεια αποφάσισε ότι η εφεσείουσα είχε δικαίωμα σε όλα τα ωφελήματα:
“Ο αναδρομικός διορισμός μεταβάλλει την παρελθούσα πραγματικότητα αντικαθιστώντας την με τη νέα δημιουργηθείσα κατάσταση. Η οποία βέβαια, από τη φύση της, δεν διατρέχει το διαρρεύσαν διάστημα παρά μόνο νοητικά. Η σημασία της όμως έγκειται στα παράγωγα της. Η αναγνώριση των οποίων ως προκυψάντων δικαιωμάτων εξηγεί και δικαιολογεί την αναδρομικότητα εφόσον βέβαια δεν προσβάλλεται η νομιμότητα της. Σε ό,τι αφορά δε αυτά τα παράγωγα δεν χωρεί διάκριση μεταξύ τους ανάλογα με την εκ των υστέρων διαφορική θεώρηση αποτελεσμάτων.
Εν προκειμένω, ό,τι θα εδικαιούτο η εφεσείουσα αν κατείχε τη θέση κατά τον χρόνο στον οποίο αναφέρεται η αναδρομή, το δικαιούται και τώρα. Η έννοια της “αποζημίωσης” στην οποία αναφέρεται ο Κανονισμός 14(2) και την οποία υπογράμμισε ο συνήγορος των εφεσίβλητων ως συναρτημένη με την πραγματικότητα της καθαυτό ύπαρξης εκ της οποίας να απορρέουν τα όσα σκοπούσε η αποζημίωση να αντισταθμίσει, παραγνωρίζει τον σκοπό της αναδρομικότητας που δεν είναι άλλος από την παραγωγή αποτελεσμάτων με οντότητα εξ υπαρχής και διατρέχουσα προς το παρόν. Η διεκδικηθείσα επιχορήγηση αποτελούσε μέρος των απολαβών της θέσης από την ημερομηνία αναδρομικού διορισμού και ως εκ τούτου αναπόφευκτο παράγωγο της.”
Στο σύγγραμμα της Δ. Κοντόγιωργα – Θεοχαροπούλου «Αι Συνέπειαι της Ακυρώσεως Διοικητικής Πράξεως (Ανατύπωση 1988) εξηγείται (σελ. 275), ποια είναι η υποχρέωση της διοίκησης μετά την ακυρωτική απόφαση:
“Διά την επαναφοράν του υπαλλήλου εις την θέσιν που θα ήτο εάν δεν είχε παρεμβληθή η ακυρωθείσα απόλυσις, η Διοίκησις οφείλει να επαναφέρη τον υπάλληλον πλασματικώς και διαδοχικώς εις όλας τας θέσεις της ιεραρχίας, τας οποίας θα είχε καταλάβει ο απολυθείς μεταξύ του χρόνου της απολύσεως και της ακυρώσεώς της. Ήτοι, η Διοίκησις υποχρεούται εις βαθμολογικήν αποκατάστασιν τούτου και συνεπώς οφείλει να κρίνη και να προαγάγη τον απολυθέντα αναδρομικώς ως μηδέποτε απομακρυθέντα εκ της υπηρεσίας, αφ’ ής προήχθησαν νεώτεροί του και να επεκτείνη εις το πρόσωπόν του όλα εκείνα τα μέτρα τα εφαρμοσθέντα επί νεωτέρων του κατά το μεταξύ διάστημα και τα οποία κατέστησαν μειονεκτικήν την θέσιν αυτού έναντι τούτων, θεωρουμένου τοιουτοτρόπως του απολυθέντος ως διερχομένου πλασματικώς και διαδοχικώς από τας διαφόρους θέσεις λόγω αναδρομικών προαγωγών. Η αναδρομικότης των μέτρων αυτών είναι αναγκαία, διά να εξασφαλισθή η φυσιολογική και συνήθης εξέλιξις του υπαλλήλου.”
Παραπέμπει σχετικά στις ΣτΕ 228/43, 1356/62 και 855/63. Όπως δε εξηγεί γενικότερα (στη σελ. 267, σημ. 73):
“Η νομολογία του ΣτΕ ακολουθεί και εις αυτό το σημείον την νομολογίαν του CdE και δη την αρχήν η οποία καθιερώθη διά της σπουδαίας αποφάσεως Rodiere, 26 dec. 1925, Les grands arrets ..., op. cit., σελ. 183 επ. Βάσει της αποφάσεως αυτής, δεν ανεγνωρίσθη μόνον η αναδρομικότης της ακυρώσεως και των πράξεων αποκαταστάσεως, αλλ’ ειδικώτερον ότι η Διοίκησις οφείλει να εξασφαλίση εις τον προσφυγόντα την συνέχισιν της σταδιοδρομίας του κατά φυσιολογικόν τρόπον και με την επιβαλλομένην εξέλιξιν, λαμβανομένων υπ’ όψιν τόσον των προαγωγών κατ’ αρχαιότητα όσον και των κατ’ εκλογήν. Περαιτέρω, ορίζεται ότι ο εν λόγω υπάλληλος έχει δικαίωμα εις μίαν ανάλογον εξέλιξιν σύμφωνον τόσον ως προς το δεδικασμένον της ακυρωτικής αποφάσεως του CdE, όσον και ως προς τα άλλα δικαιώματα των λοιπών υπαλλήλων επί των οποίων η ακύρωσις έχει αμέσους ή εμμέσους επιπτώσεις.”
Ενόψει των πιο πάνω θεωρούμε πως η πλασματική υπηρεσία του εφεσείοντα έπρεπε να είχε ληφθεί υπόψη για σκοπούς προαγωγής τυγχάνοντας έτσι ισότιμης μεταχείρισης με τους υπόλοιπους συναδέλφους του με τους οποίους διορίστηκε αναδρομικά στη θέση Ακόλουθου για σκοπούς προαγωγής στην επίδικη θέση».
Τα ίδια πιο πάνω, υιοθετήθηκαν και στα πλαίσια της Κουφτερός (ανωτέρω), επίκληση της οποίας επίσης γίνεται από τον αιτητή.
Η ίδια αρχή, επαναλήφθηκε και στην μεταγενέστερη Χατζηχάννας (ανωτέρω), στην οποία επίσης με παρέπεμψε η ευπαίδευτη συνήγορος του αιτητή. Και εκεί, η αναδρομική προαγωγή του εκεί αιτητή έθετε την υποχρέωση προς την ΕΔΥ, κατ΄εφαρμογή του Άρθρου 146.5 του Συντάγματος, σε ενεργό συμμόρφωση και σε αποκατάσταση των πραγμάτων στην προ της ακυρωθείσας πράξεως νομική κατάσταση, κατ’ επίκληση και της Κουφτερός (ανωτέρω). Όπως κατέληξε η Ολομέλεια του Ανωτάτου Δικαστηρίου:-
«Καταλήγουμε ότι η υποχρέωση που το Άρθρο 146.5 του Συντάγματος εναπόθεσε με την ακυρωτική απόφαση στη διοίκηση ήταν, κατά πρώτο λόγο να επανεξετάσει κατά πόσο θα διόριζε τον Εφεσείοντα στη θέση Α.Λ.Δ.Δ.Π., αναδρομικά από 15.12.1990. Και, εφόσον έτσι τον διόριζε, κατά δεύτερο λόγο, να επανεξετάσει όλες τις διαδικασίες διορισμού και προαγωγής ή προαγωγής στις οποίες ήταν υποψήφιος, όπως ο ίδιος είχε θέσει το ζήτημα και να αποκαταστήσει τη νομιμότητα. Η σχέση μεταξύ της ακυρωτικής απόφασης και των διαδικασιών αυτών, ήταν ότι ο αναδρομικός διορισμός του Εφεσείοντα διαφοροποίησε τα γεγονότα που αφορούσαν τον Εφεσείοντα ως υποψήφιο στις διαδικασίες αυτές που ακολούθησαν χρονικά τη 15.12.1995. Ότι προσφυγές που είχε ασκήσει ο Εφεσείων κατά ανώτερων θέσεων της θέσης Α.Λ.Δ.Δ.Π. αποσύρθηκαν, ενώ είχε στη συνέχεια καταλάβει θέση ανώτερη της θέσης Α.Λ.Δ.Δ.Π., συνιστούν μέρος των γεγονότων που θα ληφθούν υπόψη κατά τη διαδικασία που θα πρέπει να ακολουθήσει και όχι λόγο ώστε αυτή να μην πραγματοποιηθεί.»[1]
Στην προσφάτως εκδοθείσα απόφαση του Ανωτάτου Συνταγματικού Δικαστηρίου, Αττά (ανωτέρω), επαναλήφθηκαν εκ νέου τα πιο πάνω νομολογηθέντα, κάνοντας μνεία και στην Καραγιώργης ν. Δημοκρατίας (1990) 3(Γ) Α.Α.Δ. 1669, με αναφορά σε ανάγκη καταρτισμού «προτύπου σταδιοδρομίας», κατά τα αναφερόμενα στο σύγγραμμα Odent Contentieux Administratif. Εκεί λέχθηκε πως καθίσταται απαραίτητος ο υπολογισμός της πιθανής εξέλιξης της σταδιοδρομίας του υπαλλήλου, με εξέταση των θέσεων προαγωγής που θα μπορούσε να διεκδικήσει, βασιζόμενη σε ένα πρότυπο σταδιοδρομίας των συναδέλφων του, οι οποίοι είχαν την ίδια θέση με αυτόν, με παρόμοια προσόντα και αρχαιότητα. Σε εκείνη την υπόθεση, κατόπιν υποβολής αιτήματος εκ μέρους του αιτητή για αποκατάσταση της σταδιοδρομίας του, η ΕΔΥ εξέτασε, μία προς μία τις διαδικασίες που είχαν μεσολαβήσει, προβαίνοντας σε σύγκριση του κάθε επιλεγέντα με τον εκεί Εφεσίβλητο / Αιτητή, καταλήγοντας, όμως, πως ο τελευταίος υστερούσε των συναδέλφων του, στα τρία νομοθετημένα κριτήρια προαγωγής.
Στη βάση όλων των πιο πάνω νομολογιακών αρχών, αποτελεί αρχή του διοικητικού δικαίου ότι, μετά την ακύρωση ενός διορισμού ή μιας προαγωγής υπαλλήλου, η διοίκηση έχει καθήκον να αποκαταστήσει τη σταδιοδρομία του, όπως αυτή θα εξελισσόταν, αν δεν μεσολαβούμε η ακυρωτική απόφαση, χωρίς δική του υπαιτιότητα.
Στην παρούσα περίπτωση, η επόμενη θέση προαγωγής από αυτήν στην οποία αποκαταστάθηκε ο αιτητής αναδρομικά, συνεπεία των τριών ακυρωτικών αποφάσεων, ήτοι αυτή του Ανώτερου Συντηρητή Δασών, η οποία αποτελούσε θέση προαγωγής και ανάμεσα στα απαιτούμενα προσόντα, βάσει του Σχεδίου Υπηρεσίας, ήταν η κατοχή τριετούς τουλάχιστον υπηρεσίας στη θέση Συντηρητή Δασών Α΄, θέση στην οποία είχε πλέον προαχθεί αναδρομικά από 15.5.2008.
Η αναδρομική αυτή προαγωγή του αιτητή στην θέση Συντηρητή Δασών Α΄, διαφοροποίησε τα γεγονότα, αφού πλέον καθίστατο προσοντούχος υποψήφιος για προαγωγή στη θέση Ανώτερου Συντηρητή Δασών, νωρίτερα, από τον 5/2011. Ενώ ο ίδιος προήχθη τον 12/2016.
Η επίκληση που γίνεται από την Δημοκρατία στις Ανδρέου (ανωτέρω) και Ευθυμιάδης (ανωτέρω), δεν με βρίσκει σύμφωνη, αφού αυτές, δεν έχουν εφαρμογή στα γεγονότα της παρούσας υπόθεσης.
Τα γεγονότα στην Ανδρέου (ανωτέρω) διαφοροποιούνται από τα επίδικα, εν προκειμένω, ζητήματα. Σε εκείνη την περίπτωση, η αιτήτρια είχε υποβάλει αίτημα για διορισμό πάνω σε υπεράριθμη θέση, βάσει των άρθρων 43 και 45 του Ν. 1/90, λόγω του ότι ο διορισμός της στη θέση που είχε διοριστεί, κατά το έτος 2007, στο Τμήμα Αναπτύξεως Υδάτων, ακυρώθηκε δικαστικώς κατά το έτος 2010, σε σχέση με προσφυγή που είχε ασκήσει άλλος υποψήφιος. Πέραν ζητημάτων εννόμου συμφέροντος, που είχαν τεθεί και μη πλήρωσης των προϋποθέσεων του άρθρου 45 του Ν. 1/90, ακολούθησε και διαφοροποίηση από τα νομολογηθέντα στην Καραγιώργης ν. Δημοκρατίας κ.ά. (1990) 3Γ Α.Α.Δ. 1669, ενόψει του ότι η τελευταία αφορούσε σε προαγωγή, ενώ η περίπτωση της εκεί αιτήτριας, αφορούσε σε διορισμό. Συνεπώς, η επίκληση της πιο πάνω απόφασης από τους καθ’ ων η αίτηση, δεν βοηθά τις θέσεις τους.
Ούτε τα κριθέντα στην Ευσταθιάδης (ανωτέρω), στην οποία με έχει παραπέμψει ο ευπαίδευτος συνήγορος της Δημοκρατίας, βρίσκουν εφαρμογή στην παρούσα. Εκεί τα όποια αιτήματα είχε υποβάλει ο Εφεσείων / Αιτητής, αφορούσαν σε αποκατάσταση σε θέσεις που δεν αφορούσαν σε προαγωγή και δεν ήταν συνδυασμένες με την αναδρομική προαγωγή του. Αλλά το αίτημα του αφορούσε σε κατάληψη θέσεων διευθυντικών, Πρώτου Διορισμού ή και Πρώτου Διορισμού και Προαγωγής που δεν σχετίζονταν με την αναδρομική του προαγωγή στη θέση που κατέλαβε.
Καταλήγω, στη βάση των πιο πάνω, πως το αίτημα που υπέβαλε ο αιτητής, στην ουσία, δεν εξετάστηκε, αλλά απορρίφθηκε, εφαρμόζοντας πεπλανημένα το άρθρο 45 του Ν. 1/90 το οποίο και δεν εφαρμόζεται σε σχέση με τα επίδικα γεγονότα.
Για τους πιο πάνω λόγους, η προσφυγή θα πρέπει να έχει επιτυχή κατάληξη.
Υπό το φως των ανωτέρω, η προσφυγή επιτυγχάνει και η προσβαλλόμενη απόφαση ακυρώνεται, βάσει του Άρθρου 146.4(β) του Συντάγματος.
Επιδικάζονται υπέρ του αιτητή και εναντίον των καθ’ ων η αίτηση €2.000 πλέον Φ.Π.Α.
Γαβριήλ, Δ.Δ.Δ.
[1] Η έμφαση προστέθηκε από το Δικαστήριο.
cylaw.org: Από το ΚΙΝOΠ/CyLii για τον Παγκύπριο Δικηγορικό Σύλλογο