ΔΙΟΙΚΗΤΙΚΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ
Υπόθεση Αρ. 130/2023 iJustice
2 Ιουνίου, 2026
[Φ. ΚΑΜΕΝΟΣ, ΔΔΔ.]
ΑΝΑΦOΡΙΚΑ ΜΕ ΤA ΑΡΘΡA 146, 28 και 15 ΤΟΥ ΣΥΝΤΑΓΜΑΤΟΣ
Ali Talaat
Αιτητή
Και
Κυπριακής Δημοκρατίας μέσω Υπουργείου Εσωτερικών
Καθ' ων η Αίτηση
.........
Ελίνα Ταβλαρίδη για Κασσάνδρα Κουππαρή, Δικηγόρος για Αιτητή
Σίλια Χαραλάμπους, Δικηγόρος της Δημοκρατίας για Γενικό Εισαγγελέα της Δημοκρατίας, για τους Καθ' ων η αίτηση.
ΑΠΟΦΑΣΗ
Φ. Καμένος, ΔΔΔ.: Ο Αιτητής είναι υπήκοος Συρίας που αφίχθη για πρώτη φορά στην Δημοκρατία στις 14.09.2000 με άδεια για να εργαστεί ως εργάτης. Στις 22.06.2016, υπέβαλε αίτηση για απόκτηση Κυπριακής υπηκοότητας με πολιτογράφηση, η οποία απορρίφθηκε στις 18.09.2018. Στις 27.11.2018, υπέβαλε εκ νέου αίτηση για απόκτηση της κυπριακής υπηκοότητας με πολιτογράφηση (εφεξής η «αίτηση»), η οποία απορρίφθηκε και ο Αιτητής ενημερώθηκε σχετικά με επιστολή ημερομηνίας 29.11.2022, στην οποία αναφέρθηκαν τα ακόλουθα:
«Έχω οδηγίες να αναφερθώ στην αίτησή σας ημερ. 27/11/2018 για απόκτηση της κυπριακής υπηκοότητας με πολιτογράφηση και να σας πληροφορήσω ότι μετά από δέουσα έρευνα, η αίτησή σας τέθηκε ενώπιον του Υπουργού Εσωτερικών και εξετάσθηκε με τη δέουσα προσοχή αλλά δεν κατέστη δυνατό να εγκριθεί καθότι δεν έχετε επαρκείς πόρους για τη διαβίωσή σας στη Δημοκρατία και ως εκ τούτου, υπάρχει κίνδυνος να καταστείτε βάρος στα δημόσια οικονομικά ενώ κατόπιν ενυπόγραφης δήλωσης σας κατά την προσωπική συνέντευξη διαφάνηκε ότι δεν δηλώνεται τα πραγματικά σας εισοδήματα στο ταμείο κοινωνικών ασφαλίσεων του κράτους. Επιπλέον δεν έχετε ενταχθεί επαρκώς στο κυπριακό κοινωνικό σύνολο αφού όπως διαπιστώθηκε από την προσωπική συνέντευξη αγνοείτε βασικές πληροφορίες της κυπριακής ιστορίας και πραγματικότητας.
2. Καταληκτικά, σας πληροφορώ ότι έχετε το δικαίωμα υποβολής προσφυγής κατά της Απόφασης στο Διοικητικό Δικαστήριο, με βάση το άρθρο 146 του Συντάγματος της Κυπριακής Δημοκρατίας, εντός 75 ημερών από τη γνωστοποίηση της παρούσας επιστολής.»
Την πράξη αυτή ο Αιτητής προσβάλλει με την παρούσα προσφυγή με τη δε αγόρευση της ευπαίδευτης συνήγορου του εγείρεται ότι υπό πλάνη, χωρίς δέουσα έρευνα και αναιτιολόγητα οι Καθ΄ ων η αίτηση εξέδωσαν την προσβαλλόμενη απορριπτική απόφασή τους. Συγκεκριμένα τίθεται ότι αναιτιολόγητα και χωρίς δέουσα έρευνα οι οικονομικοί πόροι του Αιτητή θεωρήθηκαν ανεπαρκείς και ότι δε δηλώνει τα πραγματικά εισοδήματά του στις κοινωνικές ασφαλίσεις. Αναιτιολόγητη και αυθαίρετη θεωρεί και τη διαπίστωση των Καθ’ ων η αίτηση ότι ο Αιτητής δεν έχει ενταχθεί επαρκώς στο κυπριακό κοινωνικό σύνολο λόγω των απαντήσεών του στη προφορική συνέντευξη δεδομένου ότι στο ερ. 43.2 αναφέρθηκε ότι απάντησε με άνεση και λεπτομέρειες στις ερωτήσεις που του υποβλήθηκαν.
Η ευπαίδευτη συνήγορος των Καθ’ων η αίτηση, με τη δική της αγόρευση υποστηρίζει τη νομιμότητα της προσβαλλόμενης πράξης.
Εξέτασα με τη δέουσα προσοχή τα εκατέρωθεν επιχειρήματα. Η κατάληξη μου είναι η εξής:
Από τα έγγραφα, στα οποία παράπεμψαν οι Καθ΄ων η αίτηση (ερ 14) διαπιστώνεται ότι πράγματι τα αναφερόμενα σε έγγραφο των Κοινωνικών Ασφαλίσεων εισοδήματα του Αιτητή κατά τον χρόνο πριν την υποβολή της αίτησής του ανέρχονταν μόλις στα 150 ευρώ μηνιαίως (τον Μάιο 2018 ήταν ακόμα ολιγότερα στα 86 ευρώ). Τα ποσά αυτά μάλιστα δεν συνέπιπταν με το δηλωθέν επί της αίτησής του Αιτητή ποσό μηνιαίων εισοδημάτων των ~1.200 ευρώ. Ορθά λοιπόν οι Καθ΄ων η αίτηση έλαβαν υπόψη την πληροφόρηση που έλαβαν από τα επίσημα έγγραφα των Κοινωνικών Ασφαλίσεων προκειμένου να εδράσουν και αιτιολογήσουν την απόφασή τους.
Είναι περαιτέρω ορθή η θέση των Καθ΄ων η αίτηση προς απάντηση σε σχετική υποβολή του Αιτητή, ότι εάν ο Αιτητής ως εργοδοτούμενος διαφωνούσε με τα ποσά που ο εργοδότης του είχε δηλώσει/καταβάλει στις κοινωνικές ασφαλίσεις όφειλε να είχε προβεί στα δέοντα μέτρα προς τις αρχές. Αντίθετα όμως ο Αιτητής σε σχετική ερώτηση (ερ. 45) περιορίστηκε απλά να αναφέρει ότι «δε ξέρει» για ποιο λόγο δεν έχουν δηλωθεί τα πραγματικά εισοδήματά του στις κοινωνικές ασφαλίσεις.
Δε θεωρώ λοιπόν ότι η προσβαλλόμενη είναι προϊόν πλημμελούς έρευνας ή αιτιολογίας.
Ούτε ευσταθεί η θέση ότι είναι αναιτιολόγητη, αυθαίρετη ή αντιφατική η διαπίστωση ότι ο Αιτητής δεν έχει ενταχθεί επαρκώς στο κυπριακό κοινωνικό σύνολο λόγω των απαντήσεών του στη προφορική συνέντευξη δεδομένου ότι στο ερ. 43.2 αναφέρθηκε ότι απάντησε με άνεση και λεπτομέρειες στις ερωτήσεις που του υποβλήθηκαν. Αυτό καθότι:
Στο ερ. 43 (κεφάλαιο 2) γίνεται αναφορά στα συμπεράσματα των Καθ’ ων η αίτηση ως προς τις ερωτήσεις και απαντήσεις του Αιτητή αναφορικά με τους βιοτικούς του δεσμούς στη Κύπρο, οι οποίες δόθηκαν στα μέρη 4-9 της προφορικής συνέντευξης και όχι αναφορικά με τις (παραδεκτά) εσφαλμένες απαντήσεις επί κάποιων εκ των ερωτήσεων που έδωσε και αφορούσαν την κυπριακή ιστορία και πραγματικότητα, οι οποίες δόθηκαν στο μέρος 10 (ερ. 46) της προφορικής συνέντευξης. Τα επ’ αυτών των τελευταίων συμπεράσματα των Καθ΄ων η αίτηση εντοπίζονται στο ερ. 43 (κεφάλαιο 3) και όχι στο ερ. 43 (κεφάλαιο 2), τα οποία άλλωστε ευθέως παραπέμπουν (σχετική η αναφορά εντός παρενθέσεων) στις απαντήσεις που δόθηκαν στα μέρη αυτά της προφορικής συνέντευξης.
Στο ερ. 43 (κεφάλαιο 3) καταγράφηκε ότι ο Αιτητής δεν απάντησε ορθά σε ερωτήσεις που του υποβλήθηκαν σχετικά με την κυπριακή ιστορία και πραγματικότητα, συμπέρασμα που δε θεωρώ ότι είναι αντιφατικό με οποιαδήποτε άλλη καταγραφή του διοικητικού φακέλου δεδομένου ότι στο Κ.51 (εισήγηση των Καθ’ ων η αίτηση) καταγράφεται ότι «η κοινωνική του ενσωμάτωση στη δημοκρατία παρουσιάζει ελλείματα. Ο Αιτητής αγνοεί βασικές πληροφορίες τις κυπριακής ιστορίας και πραγματικότητας» [παρομοίως και στο Κ.53 (σημείο iv)], αρά ουδέν αναφέρθηκε ως προς τους δεσμούς του στη Δημοκρατία αλλά το σχετικό συμπέρασμα των Καθ’ ων η αίτηση αφορούσε τις απαντήσεις του αναφορικά με την κυπριακή ιστορία και πραγματικότητα (δηλαδή αυτές του προαναφερθέντος μέρους 10 (ερ.46) της προφορικής συνέντευξης.
Ως υπεδείχθη στην απόφαση της Ολομέλειας του Ανωτάτου Δικαστηρίου Reyes ν. Δημοκρατίας (2018) 3 A.A.Δ. 731, και τυγχάνει εφαρμογής στα πλαίσια της παρούσας για το σύνολο των εγειρόμενων ζητημάτων, η ύπαρξη των τυπικών κριτηρίων πολιτογράφησης, δεν οδηγεί αυτομάτως σε έγκριση της σχετικής αίτησης, αλλά επιβάλλεται να διερευνηθούν κι άλλοι παράγοντες, που συνεκτιμώνται ελευθέρως (περιλαμβανομένων των γνώσεων για τον κυπριακό πολιτισμό και ιστορία) με στάθμιση των γενικότερων συμφερόντων του κράτους και σε συνάρτηση με τα τυχόν δημογραφικά, εθνικά και οικονομικά ζητήματα της χώρας. Συγκεκριμένα αναφέρθηκε:
«Η ύπαρξη των τυπικών κριτηρίων, δεν οδηγεί βεβαίως αυτομάτως και άνευ ετέρου σε έγκριση. Εκτός από τη βούληση του ατόμου, η οποία εκφράζεται με την υποβολή αίτησης, απαιτούμενο στοιχείο είναι και η έκφραση κυρίαρχης βούλησης της πολιτείας που δύναται να προσδώσει την ιθαγένεια. Συνεπώς, δεν επαρκεί μόνο η συνδρομή των τυπικών προϋποθέσεων του Νόμου, όπως αναλύονται στον Τρίτο Πίνακα του Νόμου. Επιβάλλεται, για την άσκηση της ευρείας διακριτικής ευχέρειας του Υπουργού, να διερευνηθούν και άλλοι παράγοντες, όπως η δυνατότητα ενσωμάτωσης του αιτητή στο Κυπριακό περιβάλλον, η ειλικρινής επιθυμία του να καταστεί Κύπριος πολίτης, λαμβανομένου υπόψη ότι επέδειξε καλή διαγωγή, ότι έμαθε και ομιλεί ικανοποιητικά την Ελληνική γλώσσα, τις γνώσεις του για τον Κυπριακό πολιτισμό, τα ήθη και τα έθιμα και γενικά τη συμμετοχή του στον ντόπιο τρόπο ζωής, βλ. Δίκαιο Ιθαγένειας, Ζωή Παπασιώπη Πασιά, 7η έκδοση, σελ. 124-126. Τα ως άνω δε στοιχεία, εκτιμούνται ελευθέρως με στάθμιση των γενικότερων συμφερόντων του κράτους και σε συνάρτηση με τα τυχόν δημογραφικά, οικονομικά και εθνικά προβλήματα».
Ως εκ των ανωτέρω, δε θεωρώ ότι οι λόγοι ακύρωσης περί πλημμελούς έρευνας και αιτιολογίας ή αντιφατικότητας ευσταθούν αντιθέτως οι Καθ’ ων η αίτηση κινήθηκαν εντός των θεμιτών πλαισίων άσκησης της διακριτικής τους ευχέρειας λαμβάνοντας υπόψη όλες τις σχετικές νομολογημένες παραμέτρους για την εξέταση αιτήσεων της φύσεως της επίδικης, περιλαμβανομένων των οικονομικών δεδομένων ως προκύπταν από συγκεκριμένα έγγραφα που συνοδεύαν την αίτηση όσο και του βαθμού γνώσης του Αιτητή αναφορικά με την κυπριακή ιστορία και πραγματικότητα ως προέκυπτε από τις απαντήσεις του από σχετικές ερωτήσεις κατά την προφορική συνέντευξη.
Η προσφυγή απορρίπτεται και η προσβαλλόμενη επικυρώνεται με έξοδα 1.800 ευρώ υπέρ των Καθ’ ων η αίτηση.
Φ. Καμένος, ΔΔΔ
cylaw.org: Από το ΚΙΝOΠ/CyLii για τον Παγκύπριο Δικηγορικό Σύλλογο