ΔΙΟΙΚΗΤΙΚΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ
Υπόθεση Αρ. 2297/2022 iJustice
17 Σεπτέμβριου, 2026
[Φ. ΚΑΜΕΝΟΣ, ΔΔΔ.]
Αναφορικά με τo Άρθρο 146 και 28 του Συντάγματος
C.H. KOUNOUNAS CONSTRUCTION LTD, HE 229650
Αιτητές
-και-
Δήμος Πάφου
Καθ' ων η Αίτηση
.........
Γεώργιος Παπαθεοδώρου, Δικηγόρος για Αιτητές
Άντρη Φακοντή για κ.κ. Α.ΝΕΟΡHYTOU & CO LLC, Δικηγόροι για Καθ' ων η αίτηση
ΑΠΟΦΑΣΗ
Φ. Καμένος, ΔΔΔ.: Στις 08.09.2022 οι Καθ’ ων η αίτηση δημοσίευσαν τον Διαγωνισμό 50/2022 (ο «Διαγωνισμός»). Η σελ. 10 του Δελτίου Ποσοτήτων, στην οποία περιγράφονταν οι Ηλεκτρολογικές Εργασίες, ανέφερε τα ακόλουθα:
«ΗΛΕΚΤΡΟΛΟΓΙΚΑ
|
Περιγραφή Εργασίας Ηλεκτρολογική Εγκατάσταση 1. Ηλεκτρολογική εγκατάσταση (αγορά φορτίου και έξοδα ΑΗΚ, κυκλώματα χαμηλής ισχύος φωτισμού και συστήματα υπηρεσιών, συστήματα δομημένης καλωδίωσης κτλ) |
Ποσότητα
|
Μον. |
Τιμή Μον |
Ποσόν
|
|
2. Προμήθεια και εγκατάσταση φωτιστικών σύμφωνα με αρχιτεκτονικά σχέδια Α001-Α003 και κατόπιν υποβολής τεχνικών προδιαγραφών στην αρμόδια αρχή. Συμπεριλαμβάνονται οι βάσεις από οπλισμένο σκυρόδεμα διαστάσεων 50 χ 50 χ 80 cm». |
|
|
|
|
Στις 27.09.2022 οι Καθ΄ων η αίτηση, δημοσίευσαν το Συμπληρωματικό Έγγραφο 1 σχετικά με τον Διαγωνισμό. Με αυτό δόθηκαν διευκρινίσεις επί ερωτήσεων των προσφοροδοτών και επιπρόσθετα αντικαταστάθηκε η σελ. 10 του Δελτίου Ποσοτήτων (Ηλεκτρολογικές Εργασίες) και πλέον ανέφερε τα ακόλουθα:
|
«Ηλεκτρολογική εγκατάσταση
Περιγραφή Εργασίας
Προμήθεια και εγκατάσταση 10 φωτισιτκών (sic) φωτιστικών σωμάτων σύμφωνα με τα αρχιτεκτονικά σχέδια Α001-Α003 κατόπιν υποβολής και έκγρισης (sic) των τεχνικών προδιαγραφών στην αρμόδια αρχή. 1. Συμπεριλαμβάνονται οι βάσεις από οπλισμένο σκυρόδεμα διαστάσεων 50χ50χ80, οι εκσκαφές και παλινορθώσεις, οι καλωδιώσεις, το δωμάτιο μετρητών ΑΗΚ, οι όποιες αναγκαίες ηλεκτρολογικές μελέτες κτλ» |
Ποσότητα
|
Μον.
|
Ποσον
-€ |
Οι Αιτητές, η εταιρεία «D. KOUPPIS & SONS CONSTRUCTION CO LTD» (εφεξής «το ΕΜ») και άλλοι δύο οικονομικοί φορείς υπέβαλαν προσφορά. Η Αιτήτρια κατέθεσε την προσφορά της στις 02.10.2022 με συμπληρωμένη τη σελ. 10 του Δελτίου Ποσοτήτων ως είχε πριν το Συμπληρωματικό Έγγραφο. Σε συνεδρία ημερ.13.10.2022 η Επιτροπή Αξιολόγησης των Καθ΄ων η αίτηση ετοίμασε Έκθεση Αξιολόγησης (εφεξής «ΕΑ») με εισήγηση την ανάθεση της σύμβασης για την κατασκευή του Δημοτικού Κοιμητηρίου Αναβαργούς-Α Φάση στο ΕΜ για το ποσό των €444,000 πλέον ΦΠΑ θεωρώντας την ως τη μοναδική έγκυρη προσφορά. Προς αιτιολόγηση της εισήγησής της η ΕΑ ανέφερε:
«Σημείο 1. Η ημερομηνία παραλαβής των προσφορών διασφαλίζεται από το σύστημα eprocurement εφόσον δεν επιτρέπεται η υποβολή προσφοράς μετά τη λήξη της προθεσμίας.
Σημείο 2. Ο Οικονομικός Φορέας 3 «D. KOUPPIS & SONS CONSTRUCTION CO LTD» έχει παραλείψει να συμπληρώσει το Παράρτημα 4, Παράρτημα 6 και Παράρτημα 11. Τα στοιχεία έχουν ζητηθεί από τον Οικονομικό Φορέα και έχουν προσκομιστεί.
Σημείο 3. Ο Οικονομικός Φορέας 2 «…» έχει παραλείψει να συμπληρώσει το Παράρτημα 11 .Τα στοιχεία έχουν ζητηθεί από τον Οικονομικό Φορέα αλλά δεν τα προσκόμισε, για τον λόγο αυτό η προσφορά του δεν κρίνεται έγκυρη και δεν γίνεται αποδεκτή.
Η προσφορά του Οικονομικού Φορέα 1 «…» δεν κρίνεται έγκυρη και δεν γίνεται αποδεκτή καθ' ότι παρουσιάζει απόκλιση από τους ουσιώδης όρους των εγγράφων του Διαγωνισμού (Απουσιάζει το Συμφωνητικό Συνεργασίας της Κοινοπραξίας).
Ο Οικονομικός Φορέας 4 «Ο.Η. KOUNOUNAS CONSTRUCTIONS LTD» δεν έχει υποβάλει το ανανεωμένο δελτίο ποσοτήτων που αναρτήθηκε στο e-procurement ως διευκρινιστικό σημείωμα που αφορά τις Ηλεκτρολογικές εργασίες. Κοστολόγησε τις εργασίες που ήταν αναγραμμένες στο προηγούμενο δελτίο(Ηλεκτρολογικές Εργασίες) και ως εκ τούτου, προσφορά δεν κρίνεται έγκυρη και δεν γίνεται αποδεκτή.
Η προσφορά του Οικονομικού Φορέα 3, «D. KOUPPIS & SONS CONSTRUCTION CO LTD» κρίνεται έγκυρη και γίνεται αποδεκτή, καθ’ ότι δεν παρουσιάζει ουσιώδη απόκλιση από τους όρους των εγγράφων του Διαγωνισμού».
Η εν λόγω Έκθεση Αξιολόγησης παρουσιάστηκε ενώπιον της Συνεδρίας του Συμβουλίου Προσφορών των Καθ΄ων η αίτηση στις 14.10.2022 όπου και αποφασίστηκε ομόφωνα η κατακύρωση του Διαγωνισμού στο ΕΜ.
Στις 18.10.2022 οι Καθ ων η αίτηση ενημέρωσαν τους Αιτητές για την απόρριψη της προσφοράς τους και την κατακύρωση του Διαγωνισμού στο ΕΜ, πράξη την οποία προσβάλλουν με την παρούσα προσφυγή.
Με την αγόρευση του ευπαίδευτου συνηγόρου των Αιτητών εγείρονται διάφοροι λόγοι ακύρωσης. Τίθεται ότι από την αιτιολογία της προσβαλλόμενης προκύπτει ότι υπό πλάνη οι Καθ΄ων η αίτηση θεώρησαν ότι η προσφορά των Αιτητών δεν είναι έγκυρη καθότι ουδεμία ουσιώδη διαφορά είχε η σελ. 10 του Δελτίου Ποσοτήτων των αρχικών εγγράφων του διαγωνισμού σε σχέση με τη σελ. 10 του Δελτίου Ποσοτήτων ως διαφοροποιήθηκε με το Συμπληρωματικό Έγγραφο 1. Αυτό, υποβάλλουν, προκύπτει και από τον όρο 5.1 των Εγγράφων που δίδει την δυνατότητα στους Καθ’ων η αίτηση για «μικρού εύρους» τροποποιήσεις των εγγράφων και όχι ουσιώδεις.
Θέτουν περαιτέρω ότι ακόμα κι αν οι Καθ΄ων η αίτηση έκριναν απαραίτητη την υποβολή της νέας σελίδας 10 του Δελτίου Ποσοτήτων, μπορούσαν, βάσει του όρου 9.5.1 των εγγράφων να το ζητήσουν με διευκρίνιση ενώ, σε κάθε περίπτωση, βάσει του όρου 8.3.3.1 (Ποσότητες και Τιμές Μονάδας) των εγγράφων του διαγωνισμού οι Καθ΄ων η αίτηση ήταν κατοχυρωμένοι εφόσον οτιδήποτε οι Αιτητές δεν είχαν τιμολογήσει με την προσφορά τους, θα ερμηνεύεται ότι η αξία της εργασίας αυτής έχει συμπεριληφθεί σε άλλες εργασίες. Συγκεκριμένα ο όρος 8.3.3.1 προβλέπει:
«1. Τα ποσά και οι τιμές μονάδας που δηλώνονται στην Προσφορά θα καλύπτουν όλες τις υποχρεώσεις, έξοδα και κέρδος του Προσφέροντα.
2. Σε περίπτωση που ο Προσφέρων δεν τιμολογήσει οποιαδήποτε εργασία ή άρθρο, αυτό θα ερμηνεύεται ότι η αξία της εργασίας αυτής έχει συμπεριληφθεί σε άλλες εργασίες».
Οι Καθ΄ων η αίτηση, διά της αγόρευσης των ευπαίδευτων συνηγόρων τους, υποβάλλουν ότι η προσβαλλόμενη ήταν ορθή. Θέτουν πρώτα ότι οι Αιτητές επισυνάπτουν έγγραφα στην αγόρευσή τους, τα οποία δεν μπορούν να ληφθούν υπόψη. Ως προς την ουσία θεωρούν ότι υπήρχε ουσιώδης διαφορά επί της σελ. 10 του Δελτίου Ποσοτήτων, όμως ακόμα και αν η διαφορά δεν ήταν ουσιώδης που θα άλλαζε το ποσό της τελικής προσφοράς, όφειλαν οι Αιτητές να καταθέσουν την προσφορά τους με τη σελ. 10 ως τροποποιήθηκε με το Συμπληρωματικό Έγγραφο.
Εξέτασα τις εκατέρωθεν θέσεις και θεωρώ ότι δικαίως οι Αιτητές παραπονούνται.
Καταρχάς δε συμφωνώ με τη θέση περί ουσιαστικά παράτυπης επισύναψης εγγράφων στην αγόρευση των Αιτητών δεδομένου ότι ουδέν έγγραφο οι Αιτητές παρέθεσαν που δεν αποτελεί ήδη μέρος του διοικητικού φακέλου εφόσον επεσύναψαν την αρχική σελ. 10 του Δελτίου Ποσοτήτων ως είχε συμπληρωθεί στην προσφορά τους, κάτοψη του αρχιτεκτονικού σχεδίου όπου φαίνεται η ηλεκτρολογική εγκατάσταση με τα 10 φωτιστικά και την επιστολή της τότε δικηγόρου τους. Όλα αυτά αποτελούν μέρος του διοικητικού φακέλου και άρα δέον να ληφθούν υπόψη από το παρόν.
Κατά τα λοιπά από την αιτιολόγηση της προσβαλλόμενης ως ουσιαστικά ενσωματώνεται στο σύντομο απόσπασμα της Έκθεσης Αξιολόγησης, το οποίο παρέθεσα πιο πάνω στα γεγονότα, δεν προκύπτει τι από όσα περιγράφονταν στην σελίδα 10 του Δελτίου Ποσοτήτων ως τροποποιήθηκε με το Συμπληρωματικό Έγγραφο 1, αμέλησαν οι Αιτητές να υποβάλουν ώστε η προσφορά τους να κριθεί από τους Καθ΄ων η αίτηση ότι παραβίασε ουσιώδη όρο του διαγωνισμού. Έχω παραπέμψει στο κείμενο και των δύο, τόσο στην αρχική όσο και στην τροποποιημένη σελίδα 10 του Δελτίου Ποσοτήτων. Από το κείμενο αυτό, εν τη πρώτη όψη του, φαίνεται να επαληθεύεται η θέση των Αιτητών ότι ουσιαστικά ζητείται το ίδιο πράγμα με ελαφρώς διαφοροποιημένη διατύπωση. Δηλαδή ζητείται η προμήθεια και εγκατάσταση φωτιστικών σωμάτων, 10 συνολικά, σύμφωνα με τα αρχιτεκτονικά σχέδια Α001-Α003 μαζί με τον απαραίτητο εξοπλισμό και εγκατάσταση ώστε να είναι σε λειτουργήσιμη κατάσταση (βάσεις από οπλισμένο σκυρόδεμα διαστάσεων 50χ50χ80, εκσκαφές, καλωδιώσεις κτλ).
Απλώς στη μεν αρχική σελίδα 10, ο προσφοροδότης έπρεπε να καταγράψει ο ίδιος την ποσότητα των φωτιστικών ως προέκυπτε από το αρχιτεκτονικό σχέδιο, δηλαδή ότι είναι δέκα και την τιμή για έκαστο, παραθέτοντας τη συνολική τιμή τους και ξεχωριστά να καταγράψει την τιμή για την εγκατάσταση και τον λοιπό εξοπλισμό, όπως δηλαδή έπραξαν οι Αιτητές, ενώ στη τροποποιημένη σελίδα 10, τα δέκα φωτιστικά και ο λοιπός εξοπλισμός αναφέρονται ως μια εργασία στην «περιγραφή της εργασίας» και απλά δηλώνεται ότι ο προσφοροδότης θα προσφέρει το όλον (δηλαδή και τα δέκα και τον εξοπλισμό) καταγράφοντας στο τέλος τη συνολική τιμή του «όλου» δηλαδή και για τα δέκα φωτιστικά και εξοπλισμό.
Σημειώνω μάλιστα ότι οι Καθ΄ων η αίτηση δεν ανέφεραν καν στην αξιολόγηση τους ότι οι Αιτητές παρέλειψαν να υποβάλουν οποιαδήποτε συγκεκριμένη πληροφορία ή τιμή για εργασία της τροποποιημένης σελ. 10 ούτε καν ότι πχ η μη υποβολή αυτή ήταν ουσιώδης (η αναφορά περί ουσιώδους διαφοράς αναφέρθηκε μόνον στην αγόρευση των δικηγόρων τους και αυτό χωρίς οποιαδήποτε συγκεκριμενοποίηση) ώστε να δύναται να τύχει και του απαραίτητου δικαστικού ελέγχου αλλά απλά περιορίστηκαν να αναφέρουν ότι οι Αιτητές δεν έχουν «υποβάλει το ανανεωμένο δελτίο ποσοτήτων που αναρτήθηκε στο e-procurement ως διευκρινιστικό σημείωμα που αφορά τις Ηλεκτρολογικές εργασίες. Κοστολόγησε τις εργασίες που ήταν αναγραμμένες στο προηγούμενο δελτίο(Ηλεκτρολογικές Εργασίες) και ως εκ τούτου, προσφορά δεν κρίνεται έγκυρη και δεν γίνεται αποδεκτή».
Δεδομένων όμως των όσων ανέφερα πιο πάνω ως προς τα αξιοσημείωτα κοινά στοιχεία της σελ. 10 ως είχε στα αρχικά έγγραφα και ως τροποποιήθηκε με το Συμπληρωματικό Έγγραφο 1 ιδίως σε συνάρτηση με την προσφορά του ΕΜ, η εν λόγω καταγραφή των Καθ΄ων η αίτηση θεωρώ ότι είναι πλήρως αναιτιολόγητη με αποτέλεσμα πράγματι να μη μπορεί να αποκλειστεί το ενδεχόμενο πλάνης ως προς τον συγκεκριμένο όρο (σελ. 10 Δελτίου Ποσοτήτων) του διαγωνισμού αλλά και της προσφοράς των Αιτητών.
Συμφωνώ περαιτέρω ότι, ως είχαν στη συγκεκριμένη περίπτωση διατυπωθεί οι όροι του διαγωνισμού, και δη ο ανωτέρω αναφερόμενος όρος 8.3.3.1, ουσιαστικά μετακύλυαν στους προσφοροδότες την ευθύνη πλήρους συμπερίληψης όλων των ποσών των εργασιών στο δελτίο ποσοτήτων άρα σε κάθε περίπτωση, ακόμα κι αν οτιδήποτε από όσα περιλαμβάνονταν στην τροποποιημένη σελ. 10 του δελτίου ποσοτήτων κρινόταν ότι δεν ήταν ξεκάθαρο στην προσφορά τους, μπορούσαν οι Καθ΄ων η αίτηση να θεωρήσουν ότι η αξία της εργασίας αυτής έχει συμπεριληφθεί σε άλλες εργασίες της προσφοράς χωρίς άρα οι Καθ΄ων η αίτηση να διατρέχουν κίνδυνο να υποστούν ζημία.
Συμφωνώ τέλος και επί του ότι, εφόσον οι Καθ΄ων η αίτηση είχαν οποιαδήποτε αμφιβολία ως προς το δελτίο ποσοτήτων ή τις τιμές που υπέβαλαν οι Αιτητές, η συγκεκριμένη περίπτωση ήταν κατάλληλη για αναζήτηση διευκρίνισης, άλλωστε στην περίπτωση άλλων προσφοροδοτών και ιδίως του ΕΜ ζήτησαν με διευκρινιστική ερώτηση την πλήρη συμπλήρωση όχι απλά ενός αλλά τριών παραρτημάτων, τα οποία δεν είχαν συμπληρωθεί εξ ολοκλήρου στην προσφορά του ΕΜ (Παράρτημα 4, Παράρτημα 6 και Παράρτημα 11) χωρίς αυτό να αποτελέσει αιτία απόρριψης της προσφοράς του ως μη έγκυρης.
Δεδομένων των πιο πάνω θεωρώ την προσφυγή βάσιμη και αυτή επιτυγχάνει η δε προσβαλλόμενη απόφαση ακυρώνεται με έξοδα 1.800 Ευρώ πλέον ΦΠΑ υπέρ των Αιτητών.
Φ. Καμένος, ΔΔΔ
cylaw.org: Από το ΚΙΝOΠ/CyLii για τον Παγκύπριο Δικηγορικό Σύλλογο