ΔΙΟΙΚΗΤΙΚΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ ΔΙΕΘΝΟΥΣ ΠΡΟΣΤΑΣΙΑΣ
Υπόθ. Αρ.: 1769/24
16 Φεβρουαρίου, 2026
[Μ. ΠΑΠΑΝΤΩΝΙΟΥ, ΔΔΔΔΠ.]
Αναφορικά με το άρθρο 146 του Συντάγματος
Μεταξύ
Α.Μ.Μ.
Αιτητής
-και-
Κυπριακής Δημοκρατίας, μέσω του Διευθυντού Υπηρεσίας Ασύλου
Καθ' ων η Αίτηση
Γ. Βασιλόπουλος (κ) για Γ. Βασιλόπουλος & Συνεργάτες ΔΕΠΕ, Δικηγόροι για τον Αιτητή
Ε. Ιωάννου (κα), Δικηγόρος για τους Καθ' ων η Αίτηση
ΑΠΟΦΑΣΗ
Μ. ΠΑΠΑΝΤΩΝΙΟΥ, Δ.Δ.Δ.Δ.Π: Με την παρούσα προσφυγή ο Αιτητής προσβάλλει την απόφαση των Καθ' ων η Αίτηση, ημερομηνίας 15/04/2024, με την οποία απορρίφθηκε το αίτημά του για χορήγηση διεθνούς προστασίας ως πολιτικού πρόσφυγα και/ή πολιτικό άσυλο και/ή υποκατάστατου προστασίας, ως άκυρη και/ή παράνομη και/ή αντισυνταγματική και/ή στερούμενη οιουδήποτε εννόμου αποτελέσματος και είναι αποτέλεσμα πλάνης και κακής εφαρμογής του Νόμου. Αιτείται ακολούθως ο Αιτητής, όπως το παρόν Δικαστήριο εκδώσει νέα απόφαση επί της ουσίας του αιτήματός του, προς αντικατάσταση της προσβαλλόμενης απόφασης.
Τα ουσιώδη γεγονότα της παρούσας υπόθεσης έχουν ως ακολούθως:
Ο Αιτητής είναι ενήλικος, υπήκοος Σομαλίας. Στις 02/11/2021 υπέβαλε αίτηση για παραχώρηση καθεστώτος διεθνούς προστασίας.
Στις 11/04/2024 διεξήχθη η προφορική συνέντευξη του Αιτητή από λειτουργό της Υπηρεσίας Ασύλου. Στις 15/04/2024, o λειτουργός της Υπηρεσίας Ασύλου ετοίμασε τελική Έκθεση - Εισήγηση προς τον Προϊστάμενο της Υπηρεσίας Ασύλου, δια της οποίας εισηγήθηκε την απόρριψη του αιτήματος του Αιτητή. Την ίδια ημέρα, ο Προϊστάμενος της Υπηρεσίας Ασύλου υιοθέτησε την Έκθεση – Εισήγηση και ενέκρινε την εισήγηση για απόρριψη της αίτησης ασύλου του Αιτητή και διέταξε την επιστροφή του στη Σομαλία.
Η εν λόγω απόφαση κοινοποιήθηκε ιδιοχείρως στον Αιτητή στις 29/04/2024.
Στις 20/05/2024 ο Αιτητής καταχώρησε δια του συνηγόρου του την υπό κρίση προσφυγή.
Δια της αίτησης ακυρώσεως, ο συνήγορος του Αιτητή προωθεί πλήθος ισχυρισμών προς ακύρωση της προσβαλλόμενης απόφασης, οι οποίοι ωστόσο δεν προωθούνται στο σύνολό τους, δια της γραπτής του αγόρευσης. Δια της γραπτής του αγόρευσης, ο συνήγορος του Αιτητή Βασιλόπουλος αρχικά προωθεί ισχυρισμούς περί έλλειψης δέουσας έρευνας, πλάνης περί τα πράγματα και το Νόμο, και έλλειψης αιτιολογίας. Ειδικότερα, υπεραμυνόμενος της αξιοπιστίας του συνόλου των ισχυρισμών του Αιτητή αναφορικά με τους λόγους για τους οποίους δήλωσε ότι εγκατέλειψε τη χώρα καταγωγής του, ο συνήγορός του προωθεί αρχικά ότι οι Καθ’ ων η αίτηση παρέλειψαν να προχωρήσουν σε αξιολόγηση της εξωτερικής αξιοπιστίας των δηλώσεων του Αιτητή, αφού παρέλειψαν να προβούν σε οιαδήποτε έρευνα σε εξωτερικές πηγές σχετικά με τις συνθήκες που επικρατούν λόγω της Al Shabaab στη Σομαλία, κρίνοντας λανθασμένα ότι τα όσα δήλωσε ο Αιτητής, αποτελούν τα μοναδικό τεκμήριο προς υποστήριξη του αιτήματός του. Παραβίασαν έτσι την υποχρέωσή τους να λάβουν υπόψη όλα τα διαθέσιμα ενώπιόν τους δεδομένα. Η εν λόγω παράλειψη οδήγησε τους Καθ΄ων η αίτηση σε πλάνη περί τα πράγματα. Εξέδωσαν ακολούθως μία αναιτιολόγητη απόφαση, χωρίς να προκύπτει εξειδίκευση των λόγων για τους οποίους απορρίφθηκε το αίτημα του Αιτητή και ειδικότεροι οι λόγοι για τους οποίους έκριναν ότι εκείνος δε θεμελίωσε βάσιμο και δικαιολογημένο φόβο δίωξης ή έκθεσης σε κίνδυνο σοβαρής βλάβης.
Ως δεύτερο ισχυρισμό, ο συνήγορος προωθεί τη θέση του περί του ότι οι Καθ΄ων η αίτηση παρέλειψαν να εξετάσουν εάν ο Αιτητής πληροί τις προϋποθέσεις παραχώρησης συμπληρωματικής προστασίας. Ειδικότερα, ο κος Βασιλόπουλος αναφέρεται, μέσω εξωτερικών πηγών, στην κατάσταση ασφαλείας στην πόλη Μογκαντίσου, και υποστηρίζει ότι ο Αιτητής εμπίπτει στις πρόνοιες του άρθρου 19 (2) (γ) του περί Προσφύγων Νόμου.
Η συνήγορος των Καθ΄ ων η αίτηση με την γραπτή της αγόρευση αντικρούει όλους τους ισχυρισμούς του Αιτητή και υποστηρίζει ότι η προσβαλλόμενη απόφαση έχει ληφθεί νόμιμα και ορθά, σύμφωνα με τις σχετικές διατάξεις του Συντάγματος και των Νόμων, μετά από δέουσα έρευνα και σωστή ενάσκηση των εξουσιών που δίνει ο Νόμος στους Καθ' ων η Αίτηση και αφού λήφθηκαν υπόψη όλα τα σχετικά γεγονότα και περιστατικά της υπόθεσης και ότι η επίδικη απόφαση είναι επαρκώς και δεόντως αιτιολογημένη. Τονίζει δε ότι ο Αιτητής δεν κατάφερε να θεμελιώσει την αξιοπιστία των ισχυρισμών του και ως εκ τούτου δεν ανέκυψε βάσιμος και δικαιολογημένος φόβος δίωξης ή έκθεσης σε κίνδυνο σοβαρής βλάβης, σε περίπτωση επιστροφής του στην πόλη Μογκαντίσου.
Δια της απαντητικής του αγόρευσης, ο συνήγορος του Αιτητή αρχικά προωθεί ότι το Δικαστήριο δε μπορεί να υποκαταστήσει, όσο πλήρης και αν είναι ο επί της ουσίας δικαστικός έλεγχος, το στάδιο της διοικητικής κρίσης για ζητήματα επί των οποίων η διοίκηση παρέλειψε να αποφανθεί και παραπέμπει σε Νομολογία του Δ.Δ.Δ.Π. Καταληκτικά υποστηρίζει ότι οι Καθ΄ων η αίτηση κατέληξαν σε λανθασμένη κρίση γύρω από την μη υπαγωγή του Αιτητή στο άρθρο 19(2)(γ), καθώς κατά την αξιολόγηση κινδύνου ανέκυψε βάσιμος και δικαιολογημένος φόβος για τον Αιτητή, λόγω της κατάστασης ασφαλείας που επικρατεί στον τόπο τελευταίας συνήθους διαμονής του.
ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ ΙΣΧΥΡΙΣΜΩΝ
Λαμβάνοντας υπόψιν ότι σύμφωνα με τον περί Ίδρυσης και Λειτουργίας του Διοικητικού Δικαστηρίου Διεθνούς Προστασίας Νόμο του 2018 (Ν. 73(Ι)/2018), το Διοικητικό Δικαστήριο Διεθνούς Προστασίας έχει την εξουσία να εξετάσει την παρούσα υπόθεση και επί της ουσίας και όχι μόνο ως ακυρωτικό Δικαστήριο, προχωρώ στην εξέταση της επίδικης απόφασης σε συνάρτηση με τα γεγονότα της παρούσας υπόθεσης, όπως προκύπτουν από τον διοικητικό φάκελο της υπόθεσης. Περί τούτου, κρίνω σκόπιμη την παράθεση αρχικά των ισχυρισμών του Αιτητή ως αυτοί προβλήθηκαν καθ' όλη τη διαδικασία εξέτασης του αιτήματός της και οι οποίοι συμπεριλαμβάνονται στο περιεχόμενο του διοικητικού φακέλου.
Στην αίτησή του για διεθνή προστασία, ο Αιτητής κατέγραψε ότι εγκατέλειψε τη χώρα καταγωγής του επειδή ο πατέρας του δολοφονήθηκε από την οργάνωση Al Shabaab, η οποία πριν τον δολοφονήσει του ζήτησε χρήματα ή να τους παραδώσει το γιο του (τον Αιτητή). Τα μέλη της Al Shabbab πήραν από τον πατέρα του όλα του τα χρήματα, ένα αυτόματό όπλο ΑΚ47 και τη γη του. Συγκεκριμένα, τα πήραν τα μέλη της φυλής Musarade, η οποία διαμένει στην περιοχή Oodweyne στην ευρύτερη περιοχή Danyele. Εγκατέλειψε τη Σομαλία και ήρθε στην Κύπρο για να βοηθήσει την μητέρα και την αδερφή του. Δήλωσε επίσης ότι όταν ήταν μικρός είχε ένα ατύχημα και το ένα χέρι του είναι πιο κοντό και πονάει. Ήρθε στην Κύπρο για να βρει ειρήνη (βλ. ερ. 1 και 29 Δ.Φ.- ελεύθερη μετάφραση).
Κατά τη διάρκεια της προφορικής του συνέντευξης και σε σχέση με τα προσωπικά του στοιχεία (βλ. ερ. 44 – 48 δ.φ.), ο Αιτητής δήλωσε ότι γεννήθηκε στην πόλη Mogadishu πλην όμως μετά τη γέννησή του, επέστρεψαν με τη μητέρα του στην περιοχή Bacadweyne της επαρχίας Mudug. Ερωτηθείς εάν έχει διαμείνει σε άλλη περιοχή της Σομαλίας, ο Αιτητής απάντησε ότι έμεινε για έξι μήνες στην πόλη Mogadishu πριν εγκαταλείψει τη χώρα. Ειδικότερα, αρχικά τον φιλοξένησε για 6 μήνες ένας πατρικός του θείος και στη συνέχεια ένα συγγενής του εν λόγω θείου του. Σε σχέση με την πατρική του οικογένεια, ο Αιτητής δήλωσε ότι ο πατέρας του δολοφονήθηκε στις 10/03/2019, ωστόσο η μητέρα του και οι δύο αδερφές του εξακολουθούν να διαμένουν στην περιοχή Bacadweyne στην επαρχία Mudug.
Ως προς το επάγγελμα των γονέων του, ο Αιτητής δήλωσε ότι ο πατέρας του ήταν οδηγός και η μητέρα του διατηρούσε κατάστημα δύο καταστήματα, τα οποία έχασε επειδή ανέλαβε τον έλεγχο της περιοχής η Al Shabab. Σε σχέση με την οικογενειακή του κατάσταση, ο Αιτητής δήλωσε άγαμος και άτεκνος. Αναφορικά με το μορφωτικό του επίπεδο, ο Αιτητής δήλωσε ότι φοίτησε σε κορανικό σχολείο για περίπου 4-5 χρόνια στην περιοχή Mudug, ενώ σχετικά με το επάγγελμά του δήλωσε ότι εργάστηκε σαν ράφτης στην αγορά Bakaara από το Σεπτέμβριο του 2020 μέχρι το Δεκέμβριο του ιδίου έτους, προσδιορίζοντας όλα λάμβανε καλή αμοιβή και συντηρούσε τη μητέρα του και την αδερφή του. Σχετικά με την κατάσταση της υγείας του, ο Αιτητής δήλωσε ότι δεν αντιμετωπίζει κάποιο πρόβλημα. Ως προς τη φυλετική του καταγωγή, ο Αιτητής δήλωσε ότι ανήκει στη φυλή Dir, ενώ μιλάει Somali και λίγα Αγγλικά.
Ως προς τη διαδρομή του ταξιδιού του, ο Αιτητής δήλωσε ότι στις 04/03/2021 ταξίδεψε αεροπορικώς από τη Σομαλία μέχρι την Κωνσταντινούπολη. Ακολούθως διέμεινε στην Άγκυρα της Τουρκίας για 6 μήνες και καθώς απελάθηκε από εκεί, στις 24/09/2021 ταξίδεψε με προορισμό τα κατεχόμενα. Έμεινε εκεί για δύο εβδομάδες και στις 10/10/2021 εισήλθε παράτυπα στα εδάφη της Δημοκρατίας. Ως προς πρόσωπο που χρηματοδότησε το ταξίδι του, ο Αιτητής επικαλέστηκε την παρουσία ενός συγγενή από την Αμερική (βλ. ερ. 44 13Χ – 14Χ, 43 1Χ -4Χ Δ.Φ.).
Κληθείς να εξηγήσει του λόγους για τους οποίους εγκατέλειψε τη χώρα καταγωγής του, κατά το στάδιο της ελεύθερης αφήγησής του (βλ. ερ. 43 5Χ δ.φ.), ο Αιτητής δήλωσε ότι αρχικά η Al Shabab ήθελε να πάρει τον έλεγχο στην περιοχή του, όμως η φυλή του αντιστεκόταν. Προέβαλε μάλιστα ότι του ζητήθηκε από τη φυλή του να πολεμήσει, πλην όμως εκείνος αρνήθηκε. Επειδή αρνήθηκε, τα μέλη της φυλής του τον βασάνισαν, τον χτύπησαν και του απαγόρευσαν να εξέρχεται της οικίας του. Έτσι η μητέρα του, η οποία δεν επιθυμούσε τη συμμετοχή του Αιτητή στον πόλεμο, τηλεφώνησε ένα φίλο της και εκείνος μετέφερε τον Αιτητή στην πόλη Galkayo, από όπου ο Αιτητής πέταξε με προορισμό την πόλη Mogadishu. Εκεί άρχισε να εργάζεται και να βοηθάει οικονομικά τη μητέρα του, πλην όμως δέχτηκε μία τηλεφωνική κλήση από μέλη της Al Shabab, τα οποία τον ενημέρωσαν ότι τον γνωρίζουν, ότι γνωρίζουν ότι αρνήθηκε να πολεμήσει εναντίον τους και ως εκ τούτου επιθυμούν την ένταξή του στην οργάνωση. Προσπάθησαν μάλιστα να τον δελεάσουν δηλώνοντάς του ότι θα του εκχωρήσουν αυτοκίνητο και χρήματα, πλην όμως εκείνος αρνήθηκε εκ νέου.
Τότε μέλη της Al Shabab τον απείλησαν ότι θα έχει την ίδια τύχη με τον πατέρα του. Μία μέρα, επιστρέφοντας από την παραλία, δέχτηκε μία τηλεφωνική κλήση κατά την οποία τον ενημέρωσαν ότι δύο ένοπλοι άνδρες εισήλθαν εντός της οικίας του και τον αναζητούσαν. Από εκείνη την ημέρα ο Αιτητής δήλωσε ότι διέφυγε από την περιοχή Deynille στην περιοχή Buuloxubeey και άρχισε να σχεδιάζει τα ταξίδι του (βλ. ερ. 43 5Χ Δ.Φ.).
Στη συνέχεια ο αρμόδιος λειτουργός υπέβαλε στον Αιτητή διευκρινιστικές ερωτήσεις, αρχικά αναφορικά με τις απειλές που δέχτηκε από τα μέλη της φυλής του. Ως προς το περιστατικό ανάμεσα στην Al Shabab και τη φυλή του, ο Αιτητής δήλωσε ότι συνέβη το Μάρτιο του 2017, ενώ εκείνος διέφυγε στο Mogadishu τον Αύγουστο του 2020. Κληθείς να εξηγήσει το λόγο για τον οποίο διέφυγε στο Mogadishu, 3, 5 χρόνια μετά το πιο πάνω περιστατικό, ο Αιτητής απάντησε ότι ο πόλεμος με την Al Shabab ξεκίνησε νωρίτερα, ωστόσο του ζητήθηκε να πολεμήσει με το μέρος της φυλής του μετά το θάνατο του πατέρα του. Ζητηθείς να εξηγήσει, ο Αιτητής προέβαλε ότι τον Ιούλιο του 2020 του ζητήθηκε να πολεμήσει εναντίον της Al Shabab και εκείνος διέφυγε στο Mogadishu. Κληθείς να προσδιορίσει πότε βασανίστηκε από τα μέλη της φυλής του, ο Αιτητής αποκρίθηκε ότι άρχισαν να τον πιέζουν τον Ιούλιο του 2020, πλην όμως τον Αύγουστο τον ξυλοκόπησαν και του ζήτησαν να παραμείνει εντός της οικίας του.
Αναφορικά με τον τρόπο με τον οποίο δραπέτευσε από την οικία του με προορισμό το Galkayo, ο Αιτητής δήλωσε ότι η μητέρα του γνώριζε ένα φίλο του πατέρα του o οποίος έφερνε το εμπόρευμα στο κατάστημά της. Τον ενημέρωσε σχετικά με το τι συνέβη στον Αιτητή και εκείνος τον πήρε μαζί του στο Mogadishu. Ζητηθείς να περιγράψει την ημέρα της απόδρασής του, ο Αιτητής δήλωσε ότι ανάμεσα στο Bacadwyene και το Galkayo δεν δραστηριοποιείται η Al Shabab. Αναφορικά με τους λόγους για τους οποίους δεν έφυγε νωρίτερα, ο Αιτητής υπέβαλε ότι φίλος του πατέρα του ήταν οδηγός φορτηγού και ταξίδευε συχνά. Ερωτηθείς εάν αντιμετώπισε κάποιο πρόβλημα από την άφιξή του στο Mogadishu και μετά, ο Αιτητής απάντησε αρνητικά. Καταληκτικά, ο Αιτητής υπέβαλε ότι ουδέν πρόβλημα αντιμετώπισε από τα μέλη της φυλής του και μετέβη στο Galkayo και έπειτα το Mogadishu χωρίς να αντιμετωπίσει κάποιο πρόβλημα (βλ. ερ. 42 3Χ – 11Χ, 41 1Χ-3Χ Δ.Φ.).
Ακολούθως ο Αιτητής υποβλήθηκε σε ερωτήσεις αναφορικά με τις απειλές που δήλωσε ότι δέχτηκε από την Al Shabab. Ο Αιτητής εξήγησε ότι ζούσε στο Mogadishu χωρίς να αντιμετωπίζει κάποιο πρόβλημα, πλην όμως το Νοέμβριο του 2020 άρχισε να δέχεται τηλεφωνικές απειλές. Ως προς τον τρόπο που η ανωτέρω οργάνωση κατάφερε να εντοπίσει τον τηλεφωνικό του αριθμό, ο Αιτητής επέδειξε άγνοια. Ως προς τον τρόπο με τον οποίο αντιλήφθηκε ότι οι απειλές προερχόταν από την Al Shabab, o Αιτητής δήλωσε ότι το κατάλαβε από τον τρόπο που του μίλησαν. Κληθείς να εξηγήσει πως η εν λόγω οργάνωση γνώριζε τις προσωπικές του πληροφορίες, ο Αιτητής επικαλέστηκε τη δολοφονία του πατέρα του. Σχετικά με τη συχνότητα των απειλών που δέχτηκε, ο Αιτητής ισχυρίστηκε ότι τον καλούσαν ασταμάτητα για δύο μήνες, μεταξύ 25/11/2020 και 09/01/2021. Ζητηθείς να προσδιορίσει τις απειλές που δέχτηκε, ο Αιτητής δήλωσε ότι αρχικά του υποσχέθηκαν υλικά αγαθά, εκείνος όμως αρνήθηκε και άρχισαν να τον απειλούν, φτάνοντας στο σημείο να επισκεφτούν την οικία του.
Ακολούθως ο Αιτητής επιβεβαίωσε ότι δέχτηκε μόνο λεκτικές, τηλεφωνικές απειλές. Αναφορικά με την ημέρα που βρισκόταν στην παραλία και δέχτηκε το τηλεφώνημα από την Al Shabab, o Αιτητής δήλωσε ότι ήταν 10/01/2021 και ήταν η τελευταία απειλή που δέχτηκε, προβάλλοντας ότι διέφυγε στην περιοχή Buuloxubeey με ταξί χωρίς να επιστρέψει στην οικία του. Για τους επόμενους δύο μήνες, επιβεβαίωσε ότι ουδεμία ενόχληση δέχτηκε επειδή κρυβόταν εντός της οικίας που φιλοξενείτο. Ζητηθείς να περιγράψει πως κατάφερε να προστατεύσει τον εαυτό του από τις 09/10/2021, ημέρα κατά την οποία απειλήθηκε από την Al Shabab, μέχρι τις 04/03/2021, ημέρα κατά την οποία εγκατάλειψε τη Σομαλία, ο Αιτητής υπέβαλε ότι άλλαξε την κάρτα sim στο κινητό του και παρέμεινε εντός της οικίας, επιβεβαιώνοντας ότι πλην των τηλεφωνικών απειλών, ουδέν πρόβλημα αντιμετώπισε από την Al Shabab (βλ. ερ. 41 4Χ – 13Χ, 40 1Χ – 11Χ Δ.Φ.).
Ερωτηθείς τι φοβάται ότι θα του συμβεί σε περίπτωση επιστροφής στη χώρα καταγωγής του, ο Αιτητής δήλωσε ότι το πρόβλημά του είναι η Al Shabab επειδή τον απείλησε ότι θα τον σκοτώσει, επικαλούμενος ότι δε μπορεί να γνωρίζει τα μέλη της γιατί κυκλοφορούν μεταξύ πολιτών. Ως προς τους λόγους για τους οποίους πιστεύει ότι η εν λόγω οργάνωση θα ενδιαφέρεται για τον ίδιο τρία χρόνια μετά τη διαφυγή του από τη Σομαλία, ο Αιτητής αποκρίθηκε ότι ήθελαν να συνεργαστεί μαζί τους και η μάχη συνεχίζεται. Ως προς τον τρόπο με τον οποίο θα τον εντοπίσει η Al Shabab, σε περίπτωση που επιστρέψει στη Σομαλία, ο Αιτητής ανέφερε ότι δεν πρόκειται να κρυφτεί (βλ. ερ. 40 12 Χ, -13Χ, 39 1Χ Δ.Φ.).
Ως προς το ενδεχόμενο εγκατάστασής του σε κάποια άλλη περιοχή της Σομαλίας, ο Αιτητής δήλωσε ότι ήδη δέχτηκε απειλές όταν πήγε στο Mogadishu. Ερωτηθείς εάν θα μπορούσε να ζήσει στη Σομαλία εάν δεν υπήρχε το πρόβλημα με την Al Shabab, ο Αιτητής απάντησε καταφατικά (βλ. ερ. 39 2Χ -6Χ Δ.Φ.).
Στη συνέχεια ο Αιτητής επιβεβαίωσε ότι κατέγραψε ο ίδιος όσα αναφέρονται στη φόρμα υποβολής αιτήματος διεθνούς προστασίας και του ζητήθηκε να εξηγήσει τις αντικρουόμενες δηλώσεις ανάμεσα στα όσα κατέγραψε εκεί και όσα διηγήθηκε κατά την προφορική του συνέντευξη και ο Αιτητής υπέβαλε ότι όταν ήρθε στην Κύπρο βρισκόταν σε κατάσταση σοκ και φοβόταν, ενώ επηρεάστηκε και από πληροφορίες που του μετέφεραν οι ομοεθνείς του, δηλώνοντας ότι η αλήθεια αντικατοπτρίζεται μόνο από όσα υπέβαλε κατά τη διάρκεια της προφορικής του συνέντευξης (βλ. ερ. 39 7Χ – 9Χ Δ.Φ.).
Κατά την ολοκλήρωση της προσωπικής του συνέντευξης και αφού του διαβάστηκε το αντίστοιχο πρακτικό, ο Αιτητής δήλωσε ότι το περιεχόμενο του αντικατοπτρίζει πλήρως τις δηλώσεις του, θέτοντας σε αυτό την υπογραφή του. Προς επίρρωση των ισχυρισμών του, ο Αιτητής καταχώρησε αντίγραφο του Διαβατηρίου του, το οποίο εκδόθηκε στις 04/11/2020 από τη Σομαλική Δημοκρατία και έληξε στις 03/11/2025 και φέρει Τουρκική θεώρηση εισόδου για εκπαιδευτικούς λόγους (βλ. ερ. 8 Δ.Φ.).
Όπως προκύπτει από τα στοιχεία του διοικητικού φακέλου και συγκεκριμένα από τη σχετική έκθεση-εισήγηση η οποία αποτελεί και την αιτιολογική βάση της προβαλλόμενης απόφασης (ερυθρά 123 - 103 Δ.Φ.), ο αρμόδιος λειτουργός διέκρινε τρεις ουσιώδεις ισχυρισμούς που απορρέουν από τις δηλώσεις του Αιτητή. 1) Τα στοιχεία του προσωπικού του προφίλ, τη χώρα καταγωγής και τον τόπο τελευταίας συνήθους διαμονής του, 2) τις δηλώσεις του περί του ότι απειλήθηκε από τα μέλη της φυλής του επειδή δεν ήθελε να λάβει μέρος στον πόλεμο κατά της AL Shabab και 3) τις δηλώσεις του περί του ότι στη συνέχεια απειλήθηκε από την Al Shabab επειδή αρνήθηκε να ενταχθεί στους κύκλους της.
Οι Καθ' ων η Αίτηση προέβησαν σε έρευνα των ενώπιων τους ουσιωδών στοιχείων και δεδομένων και κατά την έκθεση- εισήγησή τους αποδεκτός έγινε μόνο ο ισχυρισμός του Αιτητή γύρω από τα προσωπικά του στοιχεία, αφού οι σχετικές του δηλώσεις κρίθηκαν μεν ως σαφείς και λεπτομερείς, επιβεβαιώθηκαν δε από εξωτερικές πηγές πληροφόρησης και/ή χαρτογράφησης.
Ο δεύτερος ωστόσο ισχυρισμός έτυχε απόρριψης. Συγκεκριμένα, οι Καθ’ ων η αίτηση έκριναν τις δηλώσεις του αιτητή ήταν ασαφείς και αόριστες, καθώς εκείνος δεν κατάφερε να δώσει ικανοποιητικές πληροφορίες. Ειδικότερα, οι Καθ’ ων η αίτηση έκριναν ότι δε δικαιολογείται η αδυναμία του Αιτητή να εξηγήσει τους λόγους που εγκατέλειψε τη Mudug το 2020, 3,5 χρόνια μετά την έναρξη της διαμάχης της φυλής του με την Al Shabab το 2017, παρέχοντας νοηματικά ασυνεπείς δηλώσεις. Οι δε δηλώσεις του περί του ότι άρχισε να δέχεται απειλές το 2020 και του ζήτησαν τα μέλη της φυλής του να παραμείνει εντός της οικίας του, κρίθηκαν ως αόριστες, ασαφείς και στερούμενες ευλογοφάνειας, καθώς ο Αιτητής δεν παρέθεσε κάποια σαφή περιγραφή και/ή αναφορά σε συγκεκριμένο περιστατικό. Σε σχέση, τέλος, με τις συνθήκες απόδρασής του από την οικία του και τη μεταφορά του στο Mogadishu, αν και ο Αιτητής δήλωσε οριακά επαρκώς ότι τον βοήθησε ένας φίλος του πατέρα του, όταν του ζητήθηκε να περιγράψει την ημέρα του ταξιδιού του από τη Mudug στο Galkayo, ο Αιτητής απάντησε ασαφώς και χωρίς νοηματική συνέπεια, ότι ανάμεσα στις δύο περιοχές δεν δραστηριοποιείται η Al Shabab. Ούτε όμως κατάφερε o Αιτητής να εξηγήσει με ευλογοφάνεια το λόγο για τον οποίο δεν εγκατέλειψε σε προγενέστερο χρόνο της Mudug, καθώς επικαλέστηκε ελλιπώς ότι ο άνδρας που τον βοήθησε ήταν οδηγός και ήταν απασχολημένος. Στη βάση των ανωτέρω, ο υπό εξέταση ισχυρισμός κρίθηκε ως εσωτερικά μη αξιόπιστος.
Προχωρώντας στην αξιολόγηση της εξωτερικής αξιοπιστίας των δηλώσεων του Αιτητή, οι Καθ΄ων η αίτηση έκριναν ότι οι δηλώσεις του Αιτητή συνιστούν το μοναδικό τεκμήριο προς υποστήριξη του αιτήματος του και δεν υπάρχουν εύλογοι λόγοι που να δικαιολογούν οιαδήποτε ανάλυση μέσω πηγών πληροφόρησης, παραλείποντας να προβούν σε έρευνα γύρω από τις ΠΧΚ. Ως εκ τούτου, ο υπό εξέταση ισχυρισμός απορρίφθηκε στο σύνολό του ως μη αξιόπιστος.
Απόρριψης έτυχε και τρίτος ισχυρισμός. Συγκεκριμένα, ως προς την εσωτερική αξιοπιστία των δηλώσεων του Αιτητή, οι Καθ΄ων η αίτηση έκριναν τις δηλώσεις του Αιτητή ως στερούμενες συνοχής, αφού ο Αιτητής αρχικά δεν ήταν σε θέση να εξηγήσει τον τρόπο με τον οποίο τα μέλη της Al Shabab κατάφεραν να εντοπίσουν τον τηλεφωνικό του αριθμό. Στη συνέχεια ο Αιτητής δεν ήταν σε θέση να εξηγήσει το λόγο για τον οποίο δήλωσε ότι στοχοποιήθηκε από την Al Shabab, καθώς επικαλέστηκε αόριστα και επιφανειακά τη δολοφονία του πατέρα του. Ως ασαφείς κρίθηκαν και οι απαντήσεις του Αιτητή αναφορικά με τη συχνότητα με την οποία δεχόταν τηλεφωνικές απειλές από την Al Shabab, καθώς υπέβαλε επιφανειακά ότι τον καλούσαν ασταμάτητα. Οι Καθ΄ων η αίτηση στη συνέχεια διαπίστωσαν ότι ο Αιτητής δεν ήταν σε θέση να περιγράψει τις απειλές που δέχτηκε, καθώς προέβαλε χωρίς νοηματική συνοχή ότι του έταξαν υλικά αγαθά και όταν εκείνος αρνήθηκε άρχισαν να τον απειλούν.
Καθώς ο Αιτητής δήλωσε ότι μετά την τελευταία απειλή που δέχτηκε στις 10/01/2021 διέφυγε στην περιοχή Buuloxubeey, του ζητήθηκε να περιγράψει τον τρόπο με τον οποίο κατάφερε να το πράξει και εκείνος προέβαλε ανεπαρκώς ότι πήρε ταξί, ενώ προσέθεσε χωρίς νοηματική συνοχή ότι κατά τη δίμηνη διαμονή του στην περιοχή Buuloxubeey στο Mogaishu, ουδέν πρόβλημα αντιμετώπισε από την AL Shabab. Οι δε δηλώσεις του Αιτητή περί του ότι ο μοναδικός τρόπος με τον οποίο προστάτευε τον εαυτό του συνίσταστο στην αλλαγή κάρτας sim και στον εγκλεισμός του εντός της οικίας που διέμενε, κρίθηκαν από τους Καθ’ ων η αίτηση ως ανεπαρκείς. Τονίζουν οι Καθ΄ων η αίτηση, ότι ο Αιτητής στη συνέχεια επιβεβαίωσε, αντιφατικά, ότι αν και δέχτηκε την τελευταία τηλεφωνική απειλή τον Ιανουάριο του 2021, στη συνέχεια δεν αντιμετώπισε κάποιο άλλο πρόβλημα, μέχρι να διαφύγει από τη Σομαλία.
Ολοκληρώνοντάς την αξιολόγηση της εσωτερικής αξιοπιστίας του υπό εξέταση ισχυρισμού, οι Καθ΄ων η αίτηση διαπιστώνουν ότι ο Αιτητής δεν ήταν σε θέση να εξηγήσει τις αντιφάσεις ανάμεσα στα όσα κατέγραψε κατά την υποβολή του αιτήματός του και όσα ανέφερε κατά την προφορική του συνέντευξη, επικαλούμενος ανεπαρκώς ότι κατά την υποβολή του αιτήματός του ήταν σοκαρισμένος και επηρεάστηκε από όσα τον συμβούλεψαν οι ομοεθνείς του στην Κύπρο.
Στη βάση των ανωτέρω, ο υπό εξέταση ισχυρισμός κρίθηκε ως εσωτερικά μη αξιόπιστος.
Προχωρώντας στην αξιολόγηση της εξωτερικής αξιοπιστίας των δηλώσεων του Αιτητή, οι Καθ΄ων η αίτηση έκριναν ότι οι δηλώσεις του Αιτητή συνιστούν το μοναδικό τεκμήριο προς υποστήριξη του αιτήματος του και δεν υπάρχουν εύλογοι λόγοι που να δικαιολογούν οιαδήποτε ανάλυση μέσω πηγών πληροφόρησης, παραλείποντας να προβούν σε έρευνα γύρω από τις ΠΧΚ. Ως εκ τούτου, ο υπό εξέταση ισχυρισμός απορρίφθηκε στο σύνολό του ως μη αξιόπιστος.
Προχωρώντας στην αξιολόγηση κινδύνου στη βάση του μοναδικού αποδεκτού ισχυρισμού του Αιτητή, οι Καθ΄ ων η αίτηση προχώρησαν σε σχετική έρευνα γύρω από την επικρατούσα κατάστασης στην πόλη Mogadishu και όχι στον τόπο τελευταίας συνήθους διαμονής του Αιτητή, αποκλειστικά επειδή εκείνος δήλωσε ότι τους τελευταίους 6 μήνες πριν τη φυγή του από τη Σομαλία, διέμενε στην πόλη Mogadishu. Κατόπιν ωστόσο έρευνας υπό καθεστώς πλάνης γύρω από τον τόπο τελευταίας συνήθους διαμονής του Αιτητή, οι Καθ΄ων η αίτηση έκριναν ότι ανακύπτουν εύλογοι λόγοι να πιθανολογείται ότι κατά την επιστροφή του εκεί, ο Αιτητής θα κινδυνεύσει εξαιτίας της κατάστασης ασφαλείας.
Κατά τη Νομική Ανάλυση, οι Καθ’ ων η αίτηση αξιολόγησαν το νομοθετικό πλαίσιο για το προσφυγικό καθεστώς, καθώς επίσης και αυτό της συμπληρωματικής προστασίας, προκειμένου να εξακριβωθεί εάν πληρούνταν οι προϋποθέσεις για την υπαγωγή του Αιτητή σε οιοδήποτε καθεστώς διεθνούς προστασίας. Ως αναφέρεται στην έκθεση εισήγηση, βάσει των αποδεκτών ισχυρισμών του, δεν τεκμηριώθηκε φόβος δίωξης για έναν από τους πέντε λόγους που προβλέπονται στο άρθρο 1Α(2) της Σύμβασης της Γενεύης, του άρθρου 2(δ) της Οδηγίας 2011/95/ΕΕ (από τούδε και στο εξής, «η Οδηγία») και του άρθρου 3(1) του περί Προσφύγων Νόμου και ως εκ τούτου ο Αιτητής δεν αναγνωρίστηκε ως πρόσφυγας.
Επιπλέον, κρίθηκε ότι βάσει των αποδεκτών πραγματικών περιστατικών δεν προέκυψε για τον Αιτητή πραγματικός κίνδυνος θανατικής ποινής ή εκτέλεσης σύμφωνα με το άρθρο 15(α) της Οδηγίας, ούτε ανέκυψε πραγματικός κίνδυνος βασανιστηρίων ή απάνθρωπης ή εξευτελιστικής μεταχείρισης ή τιμωρίας δυνάμει του άρθρου 15(β) της Οδηγίας, σε περίπτωση που αυτός επιστρέψει στη Σομαλία.
Ως προς το ενδεχόμενο υπαγωγής του Αιτητή στο άρθρο 19 (2) (γ) του περί Προσφύγων Νόμου, οι Καθ’ ων η αίτηση προέβησαν σε εκτενή έρευνα αναφορικά με την επικρατούσα κατάσταση στην πόλη Mogadishu, εκ της οποίας διαπιστώθηκε αρχικά ότι εκεί εξελίσσονται ένοπλες συγκρούσεις ανάμεσα στην τρομοκρατική οργάνωση Al Shabab και τις ένοπλες δυνάμεις του Σομαλικού Στρατού, οι οποίες επιφέρουν περιστατικά αδιακρίτως ασκούμενης βίας κατά των αμάχων. Κατόπιν περαιτέρω έρευνας ωστόσο, οι Καθ΄ων η αίτηση κατέληξαν ότι τα επίπεδα και η ένταση της αδιάκριτης βίας στην πόλη Mogadishu δεν στοιχειοθετούν κίνδυνο σοβαρής βλάβης για τον Αιτητή, αποκλειστικά λόγω της φυσικής του παρουσίας εκεί.
Εφαρμόζοντας ακολούθως την έννοια της «αναπροσαρμοζόμενης κλίμακας», όπως αυτή απορρέει από τη Νομολογία του ΔΕΕ, οι Καθ΄ων η αίτηση συναξιολόγησαν τις προσωπικές περιστάσεις του Αιτητή και διαπίστωσαν ότι ο Αιτητής αποτελεί ένα νεαρό, υγιή, αρτιμελή άνδρα, του οποίου μέλη της οικογένειας διαμένουν στη Σομαλία (μητέρα και τα δύο του αδέρφια), διαθέτει επαρκές μορφωτικό επίπεδο και εργασιακή εμπειρία και έχει διαχρονικά καταφέρει να στηρίξει τη μητέρα του και τις αδερφές του, ενώ προσθέτουν ότι έζησε στην πόλη Mogadishu για έξι μήνες, χωρίς να αντιμετωπίσει κάποιο πρόβλημα.
Καταληκτικά, οι Καθ΄ων η αίτηση έκριναν ότι δεν ανακύπτουν στοιχεία περί του ότι, σε περίπτωση επιστροφής στον τόπο τελευταίας συνήθους διαμονής του, ο Αιτητής θα εκτεθεί σε σοβαρή και προσωπική απειλή εξαιτίας της αδιακρίτως ασκούμενης στα πλαίσια της ένοπλης σύγκρουσης που εξελίσσεται σε συγκεκριμένες περιοχές της Σομαλίας, συμπεριλαμβανομένης της πόλης Mogadishu.
Συνήγαγαν λοιπόν οι Καθ΄ων η αίτηση, ότι ο Αιτητής δεν πληροί τις προϋποθέσεις αναγνώρισης καθεστώτος συμπληρωματικής προστασίας.
Ολοκληρώνοντας, οι Καθ΄ων η αίτηση κρίνουν ότι ενδεχόμενη επιστροφή του Αιτητή στη Σομαλία δεν αντίκεται στην αρχή της μη επαναπροώθησης και το άρθρο 3 της Ευρωπαϊκής Σύμβασης των Δικαιωμάτων του Ανθρώπου, καθώς δεν ανέκυψαν στοιχεία εκ των οποίων μπορεί να συναχθεί ότι εάν επιστέψει εκεί ο Αιτητής, θα υποβληθεί σε βασανιστήρια ή απάνθρωπη ή ταπεινωτική μεταχείριση ή τιμωρία.
Υπό το φως των ανωτέρω σημείων που έχω αναλύσει, κρίνω ότι ορθά και εμπεριστατωμένα οι Καθ’ ων η Αίτηση αξιολόγησαν το αίτημα του Αιτητή και κατέληξαν στη μη υπαγωγή του σε προσφυγικό καθεστώς. Η έρευνα που είχε προηγηθεί ήταν επαρκής και είχαν συλλεγεί και διερευνηθεί όλα τα ουσιώδη στοιχεία σε συνάρτηση πάντα με τους ισχυρισμούς που είχε προβάλει ο Αιτητής και έγιναν αποδεκτοί, όπως αναλύεται ανωτέρω. Από τα στοιχεία που έχω ενώπιον μου διαπιστώνω ότι κατά τη διάρκεια της συνέντευξης, τέθηκε στον Αιτητή επαρκής αριθμός ερωτήσεων για να του δοθεί η ευκαιρία να προβάλει τους ισχυρισμούς του και να τεκμηριώσει το αίτημά του, σε περίπτωση που πράγματι υφίστατο φόβος δίωξης στη χώρα καταγωγής του ή πληρούνταν οι προϋποθέσεις για να του παραχωρηθεί καθεστώς συμπληρωματικής προστασίας. Οι απαντήσεις που έδωσε, αξιολογήθηκαν από τον αρμόδιο λειτουργό, ο οποίος τον έκρινε εσωτερικά αναξιόπιστο και διαπιστώθηκε ότι οι λόγοι που εγκατέλειψε τη χώρα του και δεν επιθυμούσε να επιστρέψει σε αυτή δε στοιχειοθετούσαν φόβο δίωξης. Τα ευρήματα του αρμόδιου λειτουργού ήταν ορθά και τεκμηριωμένα, με παραπομπές στους ισχυρισμούς που πρόβαλε ο Αιτητής κατά τη διάρκεια της συνέντευξής του.
Με βάση τα ανωτέρω, απορρίπτω τους ισχυρισμούς του συνηγόρου του Αιτητή ότι δεν εξετάστηκε επισταμένα το αίτημα του Αιτητή ως προς την υπαγωγή του σε προσφυγικό καθεστώς. Τέθηκαν στον Αιτητή τόσο ανοικτού όσο και κλειστού τύπου ερωτήσεις και οι απαντήσεις του αξιολογήθηκαν εκτεταμένα από τον αρμόδιο λειτουργό ως φαίνεται και στην έκθεση-εισήγησή του, όπου καταγράφονται με λεπτομέρεια οι λόγοι για τους οποίους κρίθηκε αναξιόπιστος και οι αντιφάσεις στις οποίες υπέπεσε.
Κατά τα παραπάνω, δεν μπορεί να παραχωρηθεί στον Αιτητή ούτε καθεστώς συμπληρωματικής προστασίας επί τη βάσει των άρθρων 19 (2) (α) και (β) του Περί Προσφύγων Νόμου, καθώς δεν έχει στοιχειοθετηθεί πραγματικός κίνδυνος σοβαρής βλάβης υπό τις εκεί προβλεπόμενες μορφές.
Εντούτοις, θα πρέπει να σημειωθεί ότι η αξιολόγηση της περίπτωσης του Αιτητή σε σχέση με υπαγωγή του σε καθεστώς συμπληρωματικής προστασίας δυνάμει του άρθρου 19(1) και 19(2)(γ) του περί Προσφύγων Νόμου είναι εσφαλμένη. Το στοιχείο αυτό προέκυψε από τη μελέτη του φακέλου του Αιτητή από το Δικαστήριο και δεν εγέρθηκε τέτοιος ισχυρισμός από το συνήγορο του Αιτητή.
Αρχικά, και σύμφωνα με τον αποδεκτό ουσιώδη ισχυρισμό του Αιτητή αναφορικά με το προσωπικό του προφίλ, δεν τεκμηριώνεται ότι η προηγούμενη συνήθης διαμονή του ήταν στην πόλη Mogadishu, όπου έζησε μόνο περιστασιακά και πριν αποχωρήσει από τη χώρα καταγωγής του για λίγους μήνες. Τουναντίον, φαίνεται ότι ο Αιτητής ανέφερε ότι μεγάλωσε και έζησε στην περιοχή Bacadweyne της Mudug region μαζί με την οικογένειά του και εκεί διέμενε για όλη του τη ζωή. Ως εκ τούτου, το Δικαστήριο θεωρεί ως περιοχή προηγούμενης διαμονής του την περιοχή Bacadweyne της Mudug region. Περαιτέρω, δεν προκύπτει ότι η έρευνα των Καθ’ ων η Αίτηση σε εξωτερικές πηγές πληροφόρησης διενεργήθηκε ειδικώς και αποκλειστικά σε σχέση με την εν λόγω περιοχή. Αντιθέτως, σε σχέση με την υπαγωγή του Αιτητή σε καθεστώς συμπληρωματικής προστασίας, η έρευνα εστίασε ειδικότερα στην πόλη Mogadishu (βλ. ερ.104-105, 108-110 του Δ.Φ.).
Στο πλαίσιο αυτό παραπέμπω και στην απόφαση του Εφετείου ημερ. 7 Ιουλίου 2025, KASUMILAMBU HENRY MULENDA ν. Κυπριακή Δημοκρατία μέσω Υπηρεσίας Ασύλου, με αρ. 3/24 στην οποία λέχθηκαν τα εξής:
«Περαιτέρω, οι πλημμέλειες που το πρωτόδικο Δικαστήριο διεπίστωσε στην επίδικη ενώπιον του διοικητική απόφαση (την λανθασμένη εξέταση της επίδικης αιτήσεως από την Εφεσίβλητη σε συνάρτηση με την πρωτεύουσα Κινσάσα, αντί της πόλης Yumbi, την οποία ο αιτητής καθόρισε ως τόπο συνήθους διαμονής του ήδη από το 2017) ορθά δεν κρίθηκε πρωτοδίκως ότι θα έπρεπε να οδηγήσουν στην ευόδωση της προσφυγής και σε ακύρωση της διοικητικής πράξης, ενόψει του ότι το πρωτόδικο Δικαστήριο προχώρησε, ως εξάλλου το κατά νόμω καθήκον του, στην εξέταση του ζητήματος επί της ουσίας (με το ίδιο αποτέλεσμα), καθιστώντας το ζήτημα της κήρυξης της διοικητικής απόφασης πέραν από παράνομης και ως άκυρης, ως εκ τούτου, αλυσιτελές.
Ορθό, επίσης, ως επαληθευόμενο από τον ενώπιον μας διοικητικό φάκελο της υπόθεσης βρίσκουμε και το εύρημα του πρωτόδικου Δικαστηρίου ότι, «Δεν πρέπει δε να παραγνωρισθεί ότι ο αιτητής αναφέρει κατά τη συνέντευξη ότι ουδέποτε είχε στοχοποιηθεί ή υπήρξε δέκτης πράξεως δίωξης ο ίδιος.». Υπενθυμίζεται ότι, ο αιτητής ασύλου, εδώ ο Εφεσείων, φέρει το βάρος απόδειξης των ισχυρισμών του (βλ. Άρθρο 16 του Περί Προσφύγων Νόμου (Ν.6(1)/2000), πόσο μάλλον δεν αποσείεται τέτοιο βάρος απόδειξης όταν ο ίδιος προβαίνει σε δηλώσεις περί μη προσωπικής δίωξης του. Εξάλλου, ως προκύπτει από την απόφαση του (βλ. ανωτέρω) το πρωτόδικο Δικαστήριο δεν παρέμεινε ως εκεί, αλλά υπέδειξε και ότι δεν προκύπτει από τα ενώπιον του στοιχεία οτιδήποτε το αντίθετο.
Τέλος, ορθά το πρωτόδικο Δικαστήριο προχώρησε σε δική του έρευνα και έλεγχο, σε αντίθεση με την έρευνα της Εφεσίβλητης η οποία είχε ως αφετηρία το λανθασμένο τόπο διαμονής του Εφεσείοντα, για την κατάσταση όσον αφορά τη βία και τις φυλετικές συγκρούσεις στην επαρχία Mai-Ndombe (όπου βρίσκεται η πόλη Yumbi). Τα δε, σχετικά συμπεράσματα του περί του βαθμού της αδιακρίτως ασκούμενης βίας (βλ. ανωτέρω), με βάση τις πηγές στις οποίες το πρωτόδικο Δικαστήριο ανέτρεξε, κρίνονται εύλογα και προϊόν δέουσας έρευνας, βασιζόμενα σε αξιόπιστες πηγές και σε καμία περίπτωση δεν αμφισβητήθηκαν πειστικά από την πλευρά του Εφεσείοντα. Υπενθυμίζουμε, συναφώς, ότι η στάθμιση των στοιχείων που λήφθηκαν υπόψη από το πρωτόδικο Δικαστήριο δεν δύναται να αναψηλαφείται από το Εφετείο εκτός, ίσως, σε περίπτωση ακραία αυθαίρετων συμπερασμάτων και, εν πάση περιπτώσει, όχι εύλογων (βλ. απόφαση ημερομηνίας 29.5.2025 στην Έφεση κατά Απόφασης Διοικητικού Δικαστηρίου Διεθνούς Προστασίας Αρ. 56/2024 YOUSSOUF TOURE v. ΚΥΠΡΙΑΚΗΣ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑΣ, ΜΕΣΩ ΥΠΗΡΕΣΙΑΣ ΑΣΥΛΟΥ) που δεν είναι, κρίνουμε, η παρούσα περίπτωση. Ούτε, σε συνάρτηση με τα προαναφερόμενα, διέπραξε σφάλμα το πρωτόδικο Δικαστήριο, αποφαινόμενο επί του ζητήματος της (ευλόγου) πιθανότητας του Εφεσείοντα να αντιμετωπίσει δίωξη ή σοβαρή βλάβη κατά την επιστροφή του στον τόπο διαμονής του, στην πόλη Yumbi, στη βάση μελλοντοστραφούς εκτίμησης, διέπραξε σφάλμα (βλ. απόφαση ημερομηνίας 31.3.2025 στην Έφεση κατά Απόφασης Διοικητικού Δικαστηρίου Διεθνούς Προστασίας Αρ. 153/2023 RAAFAT ALFY NOUH KHALIL κ.α. v. ΚΥΠΡΙΑΚΗΣ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑΣ, ΜΕΣΩ ΥΠΗΡΕΣΙΑΣ ΑΣΥΛΟΥ). Η ανάγκη παροχής διεθνούς προστασίας οφείλει να είναι επίκαιρη και δεν αποδίδεται απλά και μόνο για παρελθοντικά γεγονότα, όταν δεν υπάρχει εύλογη πιθανότητα μελλοντικού, επικείμενου άμα τη επιστροφή στη χώρα καταγωγής, κινδύνου δίωξης. Ούτε τα σχετικά δικαστικά καταληκτικά συμπεράσματα του επί τούτου εντοπίζουμε να πάσχουν από σφάλμα. Ούτε βάσιμα τίθεται ζήτημα εφαρμογής του ευεργετήματος της αμφιβολίας, με βάση τα δεδομένα που είχε ενώπιον του το πρωτόδικο Δικαστήριο, αφού αυτά ήταν αρκούντως σαφή.»
Κατά τα παραπάνω, και εφόσον το παρόν Δικαστήριο έχει αρμοδιότητα και εξουσία όπως προβεί σε έλεγχο ορθότητας της επίδικης απόφασης και να τροποποιήσει αυτήν, δέον είναι να προβώ σε επικαιροποιημένη έρευνα αναφορικά με την κατάσταση ασφαλείας που επικρατεί περιοχή Bacadweyne της Mudug region, ως περιοχή προηγούμενης συνήθους διαμονής του Αιτητή και να αξιολογήσω κατά πόσον στο πρόσωπο του Αιτητή συντρέχουν οι προϋποθέσεις για να του παραχωρηθεί καθεστώς συμπληρωματικής προστασίας σύμφωνα με το άρθρο 19(1) και (2)(γ) του περί Προσφύγων Νόμου.
Αναφορικά με την υπαγωγή του Αιτητή σε καθεστώς συμπληρωματικής προστασίας δυνάμει του άρθρου 19(2)(γ) του περί Προσφύγων Νόμου, το οποίο προϋποθέτει ουσιώδεις λόγους να πιστεύεται ότι ο Αιτητής θα υποστεί σοβαρή και προσωπική απειλή κατά της ζωής ή της σωματικής του ακεραιότητας, λόγω αδιάκριτης άσκησης βίας σε καταστάσεις διεθνούς ή εσωτερικής ένοπλης σύρραξης, σε περίπτωση επιστροφής της στη χώρα καταγωγής της, υπάρχει ευρεία νομολογία τόσο του Ανωτάτου Δικαστηρίου Κύπρου (βλ. Galina Bindioul v. Αναθεωρητική Αρχή Προσφύγων, Υποθ. Αρ. 685/2012, ημερομηνίας 23/04/13 και Mushegh Grigoryan κ.α. v. Κυπριακή Δημοκρατία, Υποθ. Αρ. 851/2012, ημερομηνίας 22/9/2015, ECLI:CY:AD:2015:D619) όσο και του ΔΕΕ (βλ. C-285/12, A. Diakit? v. Commissaire g?n?ral aux r?fugi?s et aux apatrides, 30/01/2014, C-465/07, Meki Elgafaji and Noor Elgafaji v. Staatssecretaris van Justitie, 17/02/2009), καθώς επίσης και του ΕΔΔΑ (βλ. K.A.B. v. Sweden, 886/11, 05/09/2013 (final 17/02/2014), Sufi and Elmi v. the United Kingdom, 8319/07 and 11449/07, 28/11/2011) στις οποίες ερμηνεύεται η έννοια της αδιακρίτως ασκούμενης βίας και της ένοπλης σύρραξης και τίθενται κριτήρια ως προς τη σοβαρότητα του κινδύνου που προϋποτίθεται για την αξιολόγηση των περιπτώσεων στις οποίες εξετάζεται η πιθανότητα παραχώρησης συμπληρωματικής προστασίας δυνάμει του άρθρου 15(γ) της Οδηγίας 2011/95/ΕΕ, το οποίο αντιστοιχεί στο άρθρο 19(2)(γ) του περί Προσφύγων Νόμου.
Από επικαιροποιημένη έρευνα σε εξωτερικές πηγές πληροφόρησης στην οποία προέβη το Δικαστήριο, σχετικά με την κατάσταση ασφαλείας στην Σομαλία και στην προηγούμενη περιοχή διαμονής του Αιτητή προκύπτουν τα ακόλουθα:
Το χωριό Bacadweyne βρίσκεται στη βορειοκεντρική περιοχή Mudug της Σομαλίας, 100 περίπου χιλιόμετρα νοτιοανατολικά της πόλης Galkayo[1]. Βρίσκεται κατά μήκος των κύριων οδών που συνδέουν το Galkayo και Garowe και λειτουργεί ως διοικητικός και οικονομικός κόμβος σε μια ημιάνυδρη περιοχή επιρρεπή σε περιβαλλοντικές προκλήσεις και προκλήσεις ασφαλείας[2]. Κυρίαρχες φυλές είναι οι Darod (υποφυλή Majerteen-Omar Mahmoud) στο Βορρά και οι Hawiye (υποφυλή Habar Gidir Sa’ad) στο Νότο. Άλλες φυλές περιλαμβάνουν τις Lelkase (Darod), Sheikhal, Dir (η οποία είναι η φυλή στην οποία ανήκει ο Αιτητής) και Marehan[3].
Al Shabab – Στρατολόγηση
Σύμφωνα με το Counter Terrorism Guide, η Harakat Shabaab al-Mujahidin—κοινώς γνωστή ως al-Shabaab—ήταν η μαχητική πτέρυγα του Σομαλικού Συμβουλίου Ισλαμικών Δικαστηρίων που ανέλαβε το μεγαλύτερο μέρος της νότιας Σομαλίας το δεύτερο εξάμηνο του 2006. Παρά την ήττα της ομάδας από τις σομαλικές και αιθιοπικές δυνάμεις το 2007, η al-Shabaab—μια αντάρτικη και τρομοκρατική ομάδα που βασίζεται σε φατρίες—συνέχισε τη βίαιη εξέγερσή της στη νότια και κεντρική Σομαλία. Η ομάδα έχει ασκήσει προσωρινό και, κατά καιρούς, διαρκή έλεγχο σε στρατηγικές τοποθεσίες σε αυτές τις περιοχές στρατολογώντας, μερικές φορές βίαια, περιφερειακές υποφατρίες και τις πολιτοφυλακές τους, χρησιμοποιώντας ανταρτοπόλεμο και τρομοκρατικές τακτικές εναντίον της Ομοσπονδιακής Κυβέρνησης της Σομαλίας (FGS), των ειρηνευτικών δυνάμεων της Αφρικανικής Ένωσης στη Σομαλία (AMISOM) και μη κυβερνητικών οργανώσεων βοήθειας. Από το 2011, ωστόσο, η πίεση από την AMISOM και τις αιθιοπικές δυνάμεις έχει υποβαθμίσει σε μεγάλο βαθμό τον έλεγχο της al-Shabaab, ειδικά στο Μογκαντίσου αλλά και σε άλλες βασικές περιοχές της χώρας, και οι συγκρούσεις μεταξύ ανώτερων ηγετών έχουν επιδεινώσει τις ρήξεις εντός της ομάδας[4].
Αναφορικά με τις περιοχές όπου συνήθως στρατολογεί η Al-Shabaab, η έκθεση της EUAA για την κατάσταση ασφαλείας του Μαρτίου 2023[5] και τα προφίλ που στοχοποιούνται, σημειώνει πως «Αν και η Al-Shabaab στρατολογεί κατά κύριο λόγο από εδάφη υπό τον έλεγχό της, υπήρξαν επίσης αναφορές για στρατολόγηση από περιοχές που ελέγχονται από την κυβέρνηση, ειδικά στην Mogadishu. Εκτός της επικράτειας της Al-Shabaab η στρατολόγηση συχνά περιλαμβάνει πτυχές εξαναγκασμού. Αναγκαστική στρατολόγηση έχει επίσης αναφερθεί σε περιοχές που ελέγχονται από την οργάνωση. Η Al-Shabaab τείνει να στρατολογεί σε τοποθεσίες που συνυπάρχουν πολλές φυλές, χτίζοντας τη στρατηγική στρατολόγησης τους στις συγκρούσεις μεταξύ των φυλών»[6].
Αναφορικά με τις τακτικές στρατολόγησης που εφαρμόζει η Al Shabab, έκθεση της EUAA καταγράφει πως αυτές περιλαμβάνουν τον εκφοβισμό-στράτευση διά της βίας, την παροχή οικονομικών κινήτρων, τις απειλές, την κατήχηση και τα δίκτυα/σχέσεις με τις φυλές. Η διαδικασία στρατολόγησης είναι μία περίπλοκη διεργασία η οποία συχνά περιλαμβάνει είτε την εθελοντική στράτευση, είτε την προκαλούμενη μέσω κριτηρίων και ωφελειών είτε τον εξαναγκασμό με χρήση βίας/απειλών. Η μέθοδος δε, του εξαναγκασμού εξαρτάται από την τοποθεσία και την κατάσταση. Η ομάδα στοχεύει όσους είναι δυσαρεστημένοι με την κυβέρνηση ή όσοι έχουν στοχοποιηθεί και έχουν περιθωριοποιηθεί λόγω φυλετικών διακρίσεων. Επίσης, η Al Shabaab χρησιμοποιεί συχνά οικονομικές ανταμοιβές ως κίνητρο για να προσελκύσει μαχητές ή να κάνει τους ανθρώπους να τους βοηθήσουν είτε με την παροχή πληροφοριών είτε με άλλους τρόπους. Υπάρχουν επίσης καταγραφές πως τα μέλη της Al Shabaab μπορεί να εντοπίσουν πιθανούς νεοσύλλεκτους μέσω της χρήσης υπαρχόντων δεσμών με αρχηγούς φυλών, καθώς και σε εκπαιδευτικές εγκαταστάσεις, φυλακές, τζαμιά, κύκλους προσευχής, γήπεδα ποδοσφαίρου, αθλητικούς συλλόγους, παιδικές χαρές, κοιτώνες, διαδικτυακές αίθουσες και μεταξύ παιδιών και ανέργων σε καταυλισμούς εκτοπισμένων. Σε περιοχές υπό τον έλεγχό της, η Al Shabaab έχει δημιουργήσει σχολεία όπου τα παιδιά πέραν από την βασική εκπαίδευση λαμβάνουν κατήχηση ώστε να συμμετάσχουν σε ένοπλους αγώνες[7].
Περαιτέρω, καταγράφεται πως σε περιοχές υπό τον πλήρη έλεγχό της, η βία στη στρατολόγηση είναι συχνή, ειδικά κατά τη διάρκεια μεγάλων επιχειρήσεων ή μετά από σοβαρές απώλειες στην διάρκεια μαχών. Η οργάνωση ασκεί πίεση στις τοπικές κοινότητες, χρησιμοποιώντας συχνά τους αρχηγούς φυλών για να προσφέρουν μαχητές. Απειλούν τη μη συμμόρφωση με βία ή χαρακτηρίζουν τους αντιφρονούντες ως άπιστους. Εκμεταλλεύονται επίσης την οικονομική ανέχεια που επικρατεί, προσφέροντας χρηματικές ανταμοιβές για πληροφοριοδότες ή νεοσύλλεκτους. Η στρατολόγηση παιδιών σε ισλαμικά σχολεία για ιδεολογική εκπαίδευση είναι επίσης κοινή πρακτική. Πηγές που επικαλείται η ανωτέρω έκθεση αναφέρουν πως η εξαναγκαστική στρατολόγηση μέσω απαγωγών, πίεσης σε οικογένειες και ποσοστώσεις σε τοπικές φυλές αποτελεί σημαντική πρακτική, εντούτοις άλλες πηγές αναφέρουν πως δεν είναι η πρωταρχική μέθοδος στρατολόγησης και πως η ομάδα λειτουργεί περιπτωσιολογικά[8]. Σύμφωνα με την Crisis Group, επικαλούμενη συνεντεύξεις με άτομα που «έζησαν υπό τη διοίκηση της Al-Shabaab», «συνήθως», η ομάδα απαιτεί από τις τοπικές φυλές και οικογένειες να παρέχουν «ένα στα δύο με τρία αγόρια μικρότερα από 13 ετών ανά οικογένεια»[9].
Ως προς την στρατολόγηση (είτε εθελοντική, είτε μέσω βίας) παιδιών ή νεαρών ανδρών από την εν λόγω οργάνωση αναφέρονται τα κάτωθι: Σύμφωνα με το US Department of Labor αναφέρεται πως τα παιδιά από μειονοτικές φυλές είναι ιδιαίτερα ευάλωτα στην αναγκαστική στρατολόγηση από στρατιωτικές ομάδες[10].
Έκθεση του Ιουλίου του 2024 από την Κεντρική Υπηρεσία Πληροφοριών (CIA) αναφέρει πως η έλλειψη εκπαιδευτικών και εργασιακών ευκαιριών αποτελεί σημαντική πηγή εντάσεων για τη μεγάλη ομάδα των νέων στη Σομαλία, γεγονός που τους καθιστά ευάλωτους σε στρατολόγηση από εξτρεμιστικές ομάδες[11].
Επίσης, έκθεση του Bertelsmann Stiftung του Μαρτίου 2024 αναφέρει πως «έχει καταγραφεί ότι η Al Shabaab απήγαγε συστηματικά παιδιά από μειονοτικές ομάδες, ενσωματώνοντάς τα στο στρατό της. Επιπλέον, η ομάδα έχει καταφύγει στη βία για να εξαναγκάσει τις κοινότητες και τους πρεσβυτέρους να τους παραδώσουν νέους από τα χωριά και τις φυλές τους»[12]. Έτερη έκθεση της ομάδας Εμπειρογνωμόνων του ΟΗΕ για τη Σομαλία, ανέφερε πως κατά την περίοδο μεταξύ Σεπτεμβρίου 2023 έως 30 Αυγούστου 2024, η Al Shabaab παρέμεινε ο κύριος δράστης α. των περιστατικών στρατολόγησης και χρήσης παιδιών (902 από τα 1,094 παιδιά στρατολογήθηκαν από την ανωτέρω ομάδα και τα υπόλοιπα από δυνάμεις ασφαλείας και φυλετικές πολιτοφυλακές), β. των περιστατικών επίθεσης σε σχολεία και νοσοκομεία (40 από τις 44 επιθέσεις αποδόθηκαν στην Al Shabaab) και γ. περιστατικών απαγωγών παιδιών[13]. Όπως σημειώνεται από το Landinfo, οι πιο σημαντικές ομάδες-στόχοι για στρατολόγηση ήταν τα αγόρια και οι νέοι άνδρες ηλικίας μεταξύ των ηλικιών 12 και 24 ετών[14]. Πηγές καταδεικνύουν περαιτέρω ότι οι εκστρατείες στρατολόγησης παιδιών της Al Shabaab στόχευαν κοινότητες που θεωρούνταν υποστηρικτικές προς την κυβέρνηση[15]. Παιδιά απήχθησαν και αναγκάστηκαν να ενταχθούν στις τάξεις της ομάδας. Οικογένειες που δεν μπορούσαν να πληρώσουν (θρησκευτικούς) «φόρους» στην Al Shabaab συχνά αναγκάζονταν να προσφέρουν τα παιδιά τους στην ομάδα.[22] Οι προσπάθειες στρατολόγησης της Al Shabaab έχουν επίσης στοχεύσει ορφανά παιδιά και παιδιά σε καταυλισμούς εκτοπισμένων[16].
Αναφορικά με τις συνέπειες ατόμων που αρνήθηκαν την στρατολόγηση, συμπεριλαμβανομένων των μελών της τοπικής κοινότητας που αρνήθηκαν να δώσουν νεότερα μέλη των οικογενειών τους στην οργάνωση, έχουν απειληθεί και χαρακτηριστεί ως άπιστοι που απορρίπτουν το Ισλάμ και το νόμο της Σαρία και μερικοί έχουν σκοτωθεί ως προειδοποίηση άλλων εντός της κοινότητας[17].
Σε έκθεση του Συμβουλίου της Δανίας για τους πρόσφυγες (Danish Refugee Council), η οποία δημοσιεύτηκε το 2017, γίνεται επίκληση σε επικοινωνία του οργανισμού με πηγή του Οργανισμού Ηνωμένων Εθνών στη χώρα καταγωγής του Αιτητή. Η πηγή αυτή αναφέρει ότι εάν η Al Shabaab δεχτεί ότι ένα άτομο αρνείται να στρατολογηθεί, τότε απαιτείται κάποιου είδους αποζημίωση. Εάν ένα άτομο αρνηθεί να αποζημιώσει την Al Shabaab, θα πρέπει να τραπεί σε φυγή, διαφορετικά η Al Shabaab θα τον εντοπίσει και θα τον εκτελέσει[18].
Επαρχία Μudug – Παρουσία Al Shabab / Κατάσταση ασφαλείας
Αναφορικά με την παρουσία της Al Shabab στην περιοχή Mudug, έκθεση της EUAA σχετικά με την κατάσταση ασφαλείας στη Σομαλία το 2025, αναφέρει ότι τα βόρεια και νότια τμήματα του Νότιου Mudug βρίσκονταν υπό μικτό, ασαφή ή/και τοπικό έλεγχο, στον οποίο συμμετείχαν η Al-Shabaab και οι δυνάμεις του «συνασπισμού που είναι σύμφωνοι με την ομοσπονδία». Το κεντρικό τμήμα του Mudug ελεγχόταν πλήρως από τις δυνάμεις του «συνασπισμού που είναι σύμφωνοι με την ομοσπονδία», ενώ η Al-Shabaab έλεγχε πλήρως μια περιοχή που εκτεινόταν από τα σύνορα με την περιοχή Galgaduud έως τις πόλεις Ba'adweyne, Amara και Qey'a. Οι δύο τελευταίες πόλεις εμφανίζονταν ως ελεγχόμενες από την Al-Shabaab. Η πόλη Ba'adweyne βρισκόταν υπό μικτό ή ασαφή έλεγχο, στον οποίο συμμετείχαν η Al-Shabaab και οι «συμμαχικές δυνάμεις που είναι σύμφωνοι με την ομοσπονδία». Το Βόρειο Mudug βρισκόταν υπό τον έλεγχο «αυτόνομων ενόπλων δυνάμεων (ενωτικών)». Αυτές οι δυνάμεις και οι δυνάμεις του «συνασπισμού που είναι σύμφωνοι με την ομοσπονδία» είχαν μικτό έλεγχο στην πόλη Gaalkacyo[19].
H Garowe Online σημείωσε, τον Μάιο του 2024, ότι η περιοχή Mudug ήταν «συνήθως εστία» για τους μαχητές της Al-Shabaab, οι οποίοι συνέχιζαν να ανακτούν τον έλεγχο της πόλης Xarardheere, μιας περιοχής που είχε απελευθερωθεί προηγουμένως από τις κυβερνητικές δυνάμεις[20].Οι επιχειρήσεις κατά της Al-Shabaab στην περιοχή συνεχίστηκαν από τον Σεπτέμβριο του 2024[21]. Από τον Φεβρουάριο του 2025, οι κυβερνητικές δυνάμεις και οι συμμαχικές τους δυνάμεις φέρονται να ανέκτησαν και πάλι τον έλεγχο «βασικών περιοχών» στο νότιο Mudug που ελέγχονταν από την Al-Shabaab «για μεγάλο χρονικό διάστημα»[22].
Σε σχέση με τη δυναμική της σύγκρουσης, αρκετές πηγές ανέφεραν επιχειρήσεις της κυβέρνησης και των συμμαχικών δυνάμεων εναντίον της Al-Shabaab κατά το δεύτερο εξάμηνο του 2023[23] και στις αρχές του 2024[24]. Ωστόσο, κατά την περίοδο 9-14 Μαρτίου 2024, μετά την αποχώρηση της κυβέρνησης και των συμμαχικών δυνάμεων, η Al-Shabaab φέρεται να κατάφερε να ανακτήσει τον έλεγχο αρκετών περιοχών στο Mudug, συμπεριλαμβανομένων των Ba'adweyne, Caad, Camaara και Xiinlabi[25]. Συνεχίστηκαν οι αναφορές για επιχειρήσεις κατά της Αλ-Σαμπάμπ τον Σεπτέμβριο[26] και τον Οκτώβριο του 2024[27].Στις αρχές του 2025, οι κυβερνητικές δυνάμεις ξεκίνησαν επιχειρήσεις μαζί με τοπικές δυνάμεις στοχεύοντας θέσεις της Αλ-Σαμπάμπ στην Καμάρα τον Ιανουάριο του 2012 και στο Μπααντγουέιν τον Φεβρουάριο του 2025[28].
Ως προς τα περιστατικά ασφαλείας, τους εκτιμώμενους θανάτους αμάχων και τα θύματα, η έκθεση της EUAA αναφέρει ότι στις 21 Μαρτίου 2025, η ACLED κατέγραψε 233 περιστατικά ασφαλείας στην περιοχή Mudug, συμπεριλαμβανομένων μάχες, εκρήξεων ή άλλων μορφών βίας από απόσταση και βίας κατά αμάχων, προκαλώντας 1.841 θανάτους[29].Σε επίπεδο περιφέρειας, ο μεγαλύτερος αριθμός περιστατικών καταγράφηκε στο Xarardheere (103 περιστατικά), ακολουθούμενο από το Gaalkacyo (62), το Hobyo (40), το Galdogob (19) και το Jariiban (9 περιστατικά) την περίοδο μεταξύ 1ης Απριλίου 2023 και 21ης Μαρτίου 2025[30].Η Αλ-Σαμπάμπ ενεπλάκη σε 110 περιστατικά ασφαλείας εναντίον των Σομαλικών Δυνάμεων (Στρατιωτικές και Αστυνομικές Δυνάμεις, συμπεριλαμβανομένης της Αστυνομίας του Πούντλαντ και των Φυλακών του Πούντλαντ) και σε 53 περιστατικά ασφαλείας εναντίον πολιτοφυλακών των φυλών[31]. Όσον αφορά τις διαφυλετικές συγκρούσεις, η ACLED κατέγραψε 37 περιστατικά ασφαλείας που αφορούσαν πολιτοφυλακές της φυλής Habar Gidir και υποφυλές, καθώς και πολιτοφυλακή της φυλής Lelkase, και 11 περιστατικά που αφορούσαν πολιτοφυλακές των φυλών Sheikhal και Dir[32].
Αναφορικά με τον εκτοπισμό που συνδέεται με τις συγκρούσεις και σύμφωνα με έκθεση του Γενικού Γραμματέα των Ηνωμένων Εθνών του Σεπτεμβρίου 2024, η οποία καλύπτει την περίοδο από 24 Μαΐου έως 20 Σεπτεμβρίου 2024, ο εκτοπισμός που προκαλείται από τη βία μεταξύ φυλών παρέμεινε εκτεταμένος, ιδίως στις περιοχές Mudug και Galgaduud, μεταξύ άλλων[33].
Σύμφωνα με την Ύπατη Αρμοστεία του ΟΗΕ για τους Πρόσφυγες (UNHCR) 30.787 άτομα εκτοπίστηκαν πρόσφατα από την περιοχή Mudug λόγω συγκρούσεων ή ανασφάλειας κατά την περίοδο από 1 Απριλίου 2023 έως 16 Μαρτίου 2025. Μεταξύ αυτών, 16.285 άτομα εκτοπίστηκαν εντός της περιοχής Mudug, ενώ 14.502 άτομα έφυγαν για άλλες περιοχές, συμπεριλαμβανομένων των Banadir, Bari, Galgaduud και Nugal. Κανένα άτομο δεν έφτασε από άλλες περιοχές κατά την περίοδο αναφοράς. Η περιοχή που επηρεάστηκε περισσότερο από άτομα που έφυγαν για άλλες περιοχές ήταν η Xarardheere (14.070 άτομα). Όσον αφορά τον εκτοπισμό εντός της περιοχής Mudug (συμπεριλαμβανομένων των μετακινήσεων εντός της περιοχής), η Gaalkacyo ήταν η περιοχή που επηρεάστηκε περισσότερο από τις αφίξεις, με 11.725 άτομα να έρχονται από άλλες τοποθεσίες, καθώς και από τις αναχωρήσεις, με τον ίδιο αριθμό (11.725) ατόμων να αναχωρούν προς άλλες τοποθεσίες (συμπεριλαμβανομένου ενός περιστατικού που αφορούσε την αναχώρηση 11.400 ατόμων, που καταγράφηκε τον Δεκέμβριο του 2024)[34].
Αναφορικά με τα πλέον πρόσφατα δεδομένα σχετικά με τις συγκρούσεις στην επαρχία Mudug, το ACLED καταγράφει σχετικά με τα περιστατικά ασφαλείας, ότι στην εν λόγω επαρχία Mudug, κατά το τελευταίο έτος, καταγράφηκαν 164 περιστατικά ασφαλείας, οι οποίες επέφεραν 180 απώλειες και τον τελευταίο μήνα 10 περιστατικά ασφαλείας τα οποία επέφεραν 16 απώλειες[35]. Ο δε πληθυσμός της επαρχίας Mudug, ανέρχεται στους περίπου 700,000 κατοίκους[36]
Εκ των ανωτέρω στοιχείων και δεδομένων, παρόλο που σημειώνονται αρκετά περιστατικά βίας/ασφαλείας στην Σομαλία, εντούτοις, εξεταζόμενα συνδυαστικά με τον συνολικό πληθυσμό στην εν λόγω περιφέρεια, δεν διαπιστώνεται ότι υφίσταται πραγματικός κίνδυνος για τον Αιτητή να αντιμετωπίσει, με την επιστροφή της, σοβαρή και προσωπική απειλή υπό την έννοια του άρθρου 15(γ) της Ευρωπαϊκής Οδηγίας 2011/95/ΕΕ (αντίστοιχο άρθρο 19(2)(γ) του περί Προσφύγων Νόμου), εφόσον η κατάσταση που επικρατεί στην εν λόγω περιοχή επιστροφής του στη Σομαλία δεν ανάγεται σε τέτοιο επίπεδο, ώστε να πληρούνται οι προϋποθέσεις για εφαρμογή του εν λόγω άρθρου.
Επικουρικά, λαμβάνοντας υπόψιν και τις ιδιαίτερες περιστάσεις του Αιτητή για την αξιολόγηση του προσωπικού κινδύνου που θα αντιμετωπίσει ως άμαχος αν επιστρέψει στη χώρα καταγωγής του, ήτοι ότι είναι ενήλικος, υγιής, χωρίς σημεία ευαλωτότητας, με εργασιακή εμπειρία στη χώρα του, ο οποίος διαβίωσε το μεγαλύτερο μέρος της ζωής του στον τόπο καταγωγής του, χωρίς να αντιμετωπίσει προσωπικά κάποιο πρόβλημα, καταλήγω ότι δεν συντρέχουν ουσιώδεις λόγοι στο πρόσωπο του Αιτητή, ώστε να πιστεύεται ότι αν επιστρέψει στη χώρα καταγωγής του θα αντιμετωπίσει πραγματικό κίνδυνο να υποστεί σοβαρή βλάβη, για να του παραχωρηθεί καθεστώς συμπληρωματικής προστασίας δυνάμει του άρθρου 19(1) και (2)(γ) του περί Προσφύγων Νόμου.
Ως εκ τούτου, με βάση το σύνολο των στοιχείων που τέθηκαν ενώπιον μου, καταλήγω ότι ο Αιτητής δεν κατάφερε να αποδείξει ότι πάσχει η ορθότητα της προσβαλλόμενης απόφασης και ότι στο πρόσωπό του πληρούνται οι προϋποθέσεις για την υπαγωγή του στο καθεστώς του πρόσφυγα ή την παραχώρηση συμπληρωματικής προστασίας σύμφωνα με τις πρόνοιες του περί Προσφύγων Νόμου.
Ως εκ τούτου, η προσφυγή αποτυγχάνει και απορρίπτεται. Ενόψει των συμπερασμάτων του Δικαστηρίου περί εσφαλμένης αξιολόγησης της περιοχής προηγούμενης συνήθους διαμονής του Αιτητή στο πλαίσιο ενδεχόμενης υπαγωγής του σε καθεστώς συμπληρωματικής προστασίας δυνάμει του άρθρου 19(1) και (2)(γ) του περί Προσφύγων Νόμου ως ανωτέρω αναλύθηκε, δεν επιδικάζονται έξοδα. Η προσβαλλόμενη απόφαση επικυρώνεται υπό το φως της νομικής ανάλυσης του Δικαστηρίου, ως ανωτέρω παρατέθηκε.
Μ. ΠΑΠΑΝΤΩΝΙΟΥ, Δ.Δ.Δ.Δ.Π
[1]https://www.google.com/maps/place/Bacaadweyne,+Somalia/@5.7984215,48.0866245,274344m/data=!3m1!1e3!4m6!3m5!1s0x3d6fa622c4d0a829:0x3121fdae9671ce59!8m2!3d5.3222953!4d47.9144007!16s%2Fm%2F0_lnst9?entry=ttu&g_ep=EgoyMDI2MDEyOC4wIKXMDSoKLDEwMDc5MjA3M0gBUAM%3D,
[2] https://grokipedia.com/page/bacadweyn, (31/01/2026)
[3] Abdirahman, K. and Majid, N., Building on the Galkayo Agreement. Mitigating Revenge Killings, PeaceRep, 25 March 2024, https://peacerep.org/wp-content/uploads/2024/03/Building-on-the-Galkayo-Agreement-Mitigating-Revenge-Killings-DIGITAL.pdf, p.7 (31/01/2026)
[4] Counter Terrorism, AL-SHABAAB, n.d., https://www.dni.gov/nctc/groups/al_shabaab.html, (31/01/2026)
[5] EUAA - European Union Agency for Asylum (formerly: European Asylum Support Office, EASO): Somalia; Security situation, February 2023
https://www.ecoi.net/en/file/local/2087507/2023_02_EUAA_COI_Report_Somalia_Security_situation.pdf σελ. 24-25 (ημερομηνία τελευταίας πρόσβασης 31.1.2026)
[6] EUAA - European Union Agency for Asylum (formerly: European Asylum Support Office, EASO) (Author): Somalia; Targeted Profiles, September 2021, p.17-18 & 25-27, https://www.ecoi.net/en/file/local/2060580/2021_09_EASO_COI_Report_Somalia_Targeted_profiles.pdf (ημερομηνία τελευταίας πρόσβασης 26.1.2026)
[7] EUAA - European Union Agency for Asylum (formerly: European Asylum Support Office, EASO) (Author): Somalia; Targeted Profiles, September 2021, p. 21,
https://www.ecoi.net/en/file/local/2060580/2021_09_EASO_COI_Report_Somalia_Targeted_profiles.pdf (ημερομηνία τελευταίας πρόσβασης 31.1.2026)
[8] EUAA - European Union Agency for Asylum (formerly: European Asylum Support Office, EASO) (Author): Somalia; Targeted Profiles, September 2021, p.22-23, https://www.ecoi.net/en/file/local/2060580/2021_09_EASO_COI_Report_Somalia_Targeted_profiles.pdf (ημερομηνία τελευταίας πρόσβασης 31.1.2026)
[9] RB - Immigration and Refugee Board of Canada: Somalia: Al-Shabaab, including leadership, structure, objectives, activities, areas of operation, ability to track persons of interest, and individuals who are targeted (2021-March 2023) [SOM201366.E], 7.3.2023,
https://www.ecoi.net/en/document/2090361.html (ημερομηνία τελευταίας πρόσβασης 31.1.2026)
[10] USDOL - US Department of Labor: 2023 Findings on the Worst Forms of Child Labor: Somalia, 5.9.2024, https://www.ecoi.net/en/document/2116134.html (ημερομηνία τελευταίας πρόσβασης 31.1.2026)
[11] Central Intelligence Agency (CIA) (14.7.2024) The World Factbook 2024 - Somalia, https://www.cia.gov/the-world-factbook/countries/somalia/ RDC - Refugee Documentation Centre, Legal Aid Board: COI Query Response - Somalia - Recruitment of young men by AL-Shabaab, 25.7.2024,
https://www.ecoi.net/en/file/local/2116882/2024_07_Somalia_Recruitment_of_young_men_by_Al_Shabaab.pdf
[12] Bertelsmann Stiftung (19.3.2024) Bertelsmann Stiftung's Transformation Index (BTI) 2024 Country Report - Somalia, p.19,
https://bti-project.org/fileadmin/api/content/en/downloads/reports/country_report_2024_SOM.pdf (ημερομηνία τελευταίας πρόσβασης 31.1.2026)
[13] UN Security Council: Report of the Panel of Experts pursuant to resolution 2713 (2023) submitted in accordance with resolution 2713 (2023) [S/2024/748], 28.10.2024, p. 42,
https://www.ecoi.net/en/file/local/2117749/n2426838.pdf (ημερομηνία τελευταίας πρόσβασης 31.1.2026)
[14] Norway, Landinfo, Somalia: Respons: Rekruttering til al-Shabaab, 26 January 2018, p.3,
https://landinfo.no/wp-content/uploads/2018/03/Somalia-respons-Rekruttering-til-al-Shabaab-26012018.pdf, (ημερομηνία τελευταίας πρόσβασης 31.1.2026)
[15] EUAA - European Union Agency for Asylum (formerly: European Asylum Support Office, EASO) (Author): Somalia; Targeted Profiles, September 2021, p.25-27, https://www.ecoi.net/en/file/local/2060580/2021_09_EASO_COI_Report_Somalia_Targeted_profiles.pdf (ημερομηνία τελευταίας πρόσβασης 31.1.2026)
[16] Ingiriis, M. H., The anthropology of Al-Shabaab: the salient factors for the insurgency movement's recruitment project, 2020, https://www.tandfonline.com/doi/full/10.1080/09592318.2020.1713548 p.368 όπως παρατίθεται σε EUAA - European Union Agency for Asylum (formerly: European Asylum Support Office, EASO) (Author): Somalia; Targeted Profiles, September 2021, p.25-27, www.ecoi.net/en/file/local/2060580/2021_09_EASO_COI_Report_Somalia_Targeted_profiles.pdf (ημερομηνία τελευταίας πρόσβασης 31.1.2026)
[17] Denmark, DIS, South and Central Somalia - Security situation, forced recruitment, and conditions for returnees [sources: Mary Harper; representative of an international organisation], July 2020, p. 13, www.nyidanmark.dk/-/media/Files/US/Landenotater/South-and-Central-Somalia--Security-Situation-Forced-Recruitment-and-Conditions-for-Returnees.pdf?la=da&hash=40C768AC5F2EF82AC0DD7158B3D9CFD28DBE9615 , (ημερομηνία τελευταίας πρόσβασης 31.1.2026)
[18] Danish Refugee Council (2017), 'South and Central Somalia: Security Situation, Al Shabab Presence and Target Groups', p. 21, διαθέσιμο στη διεύθυνση: https://www.ft.dk/samling/20161/almdel/uui/bilag/140/1730460.pdf, (ημερομηνία τελευταίας πρόσβασης 31.1.2026)
[19] EUAA, Somalia: Security Situation, May 2025, https://www.euaa.europa.eu/publications/coi-report-somalia-security-situation-3, σελ. 111. (31/01/2026)
[20] Garowe Online, Ranking Al-Shabaab leader surrenders in Somalia, 11 May 2024, https://www.garoweonline.com/en/news/somalia/ranking-al-shabaab-leader-surrenders-in-somalia, (31/01/2026)
[21] Halbeeg, Somali forces destroy Al-Shabaab bases in southern Mudug region, 18 September 2024, https://en.halbeeg.com/somali-forces-destroy-al-shabaab-bases-in-southern-mudug-region/, (31/01/2026)
[22] Hiiraan Online, Somali forces conduct anti-Al-Shabaab operation in southern Mudug, 19 February 2025, https://www.hiiraan.com/news4/2025/Feb/200322/somali_forces_conduct_anti_al_shabaab_operation_in_southern_mudug.aspx, (31/01/2026)
[23] International Crisis Group, Crisis Watch – Somalia: April 2023 – March 2025, n.d., https://www.crisisgroup.org/crisiswatch/database?location%5B%5D=12&crisis_state=&created=custom&from_month=4&from_year=2023&to_month=3&to_year=2025, (31/01/2026)
[24] International Crisis Group, Crisis Watch – Somalia: April 2023 – March 2025, n.d., https://www.crisisgroup.org/crisiswatch/database?location%5B%5D=12&crisis_state=&created=custom&from_month=4&from_year=2023&to_month=3&to_year=2025, (31/01/2026)
[25] Horn Observer, Al-Shabaab seizes control of towns and villages abandoned by Somali army, militia, 18 March 2024, https://hornobserver.com/articles/2676/Al-Shabaab-seizes-control-of-towns-and-villages-abandoned-by-Somali-army-militia, (31/01/2026)
[26] International Crisis Group, Crisis Watch – Somalia: April 2023 – March 2025, n.d, https://www.crisisgroup.org/crisiswatch/database?location%5B%5D=12&crisis_state=&created=custom&from_month=4&from_year=2023&to_month=3&to_year=2025, (31/01/2026)
[27] SMN, Somali Forces Strike Al-Shabaab Bases, Kill 10 Militants in Southern Mudug, 16 October 2024, https://shabellemedia.com/somali-forces-strike-al-shabaab-bases-kill-10-militants-in-southern-mudug/, (31/01/2026)
[28] Halqabsi News, Joint Forces Make Gains Against Al-Shabab in Mudug Region, 19 February 2025, https://halqabsi.com/2025/02/joint-forces-make-gains-against/#google_vignette, (31/01/2026)
[29] EUAA, Somalia: Security Situation, May 2025, https://www.euaa.europa.eu/publications/coi-report-somalia-security-situation-3, (31/01/2026)
[30] Όπ. π.
[31] Όπ.π.
[32] Όπ.π.
[33] UNSG, Situation in Somalia, S/2024/698, 27 September 2024, https://digitallibrary.un.org/record/4062844/files/S_2024_698-EN.pdf?ln=en, para 39, (31/01/2026)
[34] UNHCR, PRMN Datafile – Somalia, as of 21 March 2025, https://unhcr.github.io/dataviz-somalia-prmn/data/UNHCR-PRMN-Displacement-Dataset.xlsx, (31/01/2026)
[35] Προσαρμοσμένη έρευνα στην βάση ACLED Explorer, Somalia, Events, All Events, Past Year/Past Month, View Country Profile, Mudug, www.acleddata.com/platform/explorer, (31/01/2026)
[36] https://zormor.com/destinations/africa-somalia-mudug, (31/01/2026)
cylaw.org: Από το ΚΙΝOΠ/CyLii για τον Παγκύπριο Δικηγορικό Σύλλογο