ΔΙΟΙΚΗΤΙΚΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ ΔΙΕΘΝΟΥΣ ΠΡΟΣΤΑΣΙΑΣ

Υπόθεση Αρ.: 4733/2023

13 Φεβρουαρίου, 2026

[Ε.ΡΗΓΑ, Δ.Δ.Δ.Δ.Π.]

Αναφορικά με το άρθρο 146 Συντάγματος

Μεταξύ:

A.A.O.O., 

από Νιγηρία

                                                                         Αιτητής

-και-

Κυπριακής Δημοκρατίας, μέσω

της Υπηρεσίας Ασύλου

 

Δικηγόροι για Αιτητή: Γ. Καρατσιόλη (κα), για Ν.Α. Λοίζου & Χ.Γ. Χριστούδιας

Δικηγόρος για Καθ' ων η αίτηση: Θ. Βασιλάκη (κα), για Γενικό Εισαγγελέα της Δημοκρατίας

ΑΠΟΦΑΣΗ

 

Ε. ΡΗΓΑ, Δ.Δ.Δ.Δ.Π.: Με την υπό κρίση προσφυγή, ο Αιτητής στρέφεται εναντίον της απόφασης της Υπηρεσίας Ασύλου ημερομηνίας 31.10.2023, με την οποίαν απορρίφθηκε το αίτημά του για άσυλο, καθότι κρίθηκε ότι δεν πληρούνται οι προϋποθέσεις των άρθρων 3 και 19 του περί Προσφύγων Νόμου του 2000, Ν. 6(Ι)/2000, ως έχει τροποποιηθεί (στο εξής αναφερόμενος ως «ο περί Προσφύγων Νόμος»).

 

ΓΕΓΟΝΟΤΑ

 

Προτού εξεταστούν οι εκατέρωθεν ισχυρισμοί, επιβάλλεται η σκιαγράφηση των γεγονότων που περιβάλλουν την υπό κρίση υπόθεση, όπως αυτά προκύπτουν από την αίτηση του Αιτητή, την ένσταση των Καθ' ων η αίτηση αλλά και από το περιεχόμενο του διοικητικού φακέλου που κατατέθηκε στα πλαίσια της παρούσας διαδικασίας και σημειώθηκε ως Τεκμήριο 1 (στο εξής αναφερόμενος ως «ο δ.φ.» ή «ο διοικητικός φάκελος»).

 

Ο Αιτητής κατάγεται από τη Νιγηρία, την οποία εγκατέλειψε την 26.10.2022 και εισήλθε στις ελεγχόμενες από την Κυπριακή Δημοκρατία περιοχές χωρίς νομιμοποιητικά έγγραφα, δια μέσου των μη ελεγχόμενων περιοχών, υποβάλλοντας αίτηση ασύλου στις 23.11.2022.  Στις 15.09.2023, πραγματοποιήθηκε συνέντευξη του Αιτητή από αρμόδιο λειτουργό της Ευρωπαϊκής Υπηρεσίας Υποστήριξης για το Άσυλο (EUAA) (στο εξής αναφερόμενος ως «Ο Λειτουργός ΕUAA»), ο οποίος υπέβαλε στις 18.10.2023 Εισηγητική Έκθεση προς  τον Προϊστάμενο της Υπηρεσίας Ασύλου εισηγούμενος την απόρριψη της υποβληθείσας αίτησης. Ακολούθως, ο ασκών καθήκοντα Προϊσταμένου λειτουργός της Υπηρεσίας Ασύλου ενέκρινε στις 31.10.2023 την εισήγηση, αποφασίζοντας την απόρριψη της αίτησης ασύλου του Αιτητή, απόφαση η οποία κοινοποιήθηκε σε αυτόν στις 17.11.2023 μέσω σχετικής επιστολής της Υπηρεσίας Ασύλου ίδιας ημερομηνίας.  Την απόφαση αυτή αμφισβητεί ο Αιτητής μέσω της υπό εξέταση προσφυγής του.

 

ΝΟΜΙΚΟΙ ΙΣΧΥΡΙΣΜΟΙ

 

Ο Αιτητής, μέσω των συνηγόρων του, προέβαλε στα πλαίσια τόσο του εισαγωγικού δικογράφου της διαδικασίας όσο και της γραπτής του αγόρευσης πλείονες λόγους ακυρώσεως, τους οποίους ωστόσο απέσυρε κατά το στάδιο των Διευκρινίσεων και περιορίστηκε μόνο στην προώθηση του ισχυρισμού περί έλλειψης δέουσας έρευνας.

 

Από την πλευρά τους οι Καθ΄ ων η αίτηση, υπεραμύνονται της νομιμότητας της επίδικης πράξης, εξετάζοντας και αντικρούοντας έναν έκαστο ισχυρισμό του Αιτητή, υποβάλλοντας ότι αυτή είναι αποτέλεσμα των εξουσιών με τις οποίες περιβάλλονται οι Καθ' ων η αίτηση, κατ' εφαρμογή των αρχών του διοικητικού δικαίου, λήφθηκε κατόπιν δέουσας έρευνας όλων των σχετικών στοιχείων της υπόθεσης, αφού αξιολογήθηκαν όλα τα σχετικά γεγονότα και στοιχεία της υπόθεσης και ότι αυτή είναι επαρκώς αιτιολογημένη.

Αξιολόγηση εκατέρωθεν ισχυρισμών και καταληκτικά συμπεράσματα

 

Αναφορικά με τον εναπομείναντα λόγο ακυρώσεως περί έλλειψης δέουσας έρευνας, επισημαίνω ότι αυτός προωθείται με γενικότητα και αοριστία χωρίς οποιαδήποτε εξειδίκευση σε συνάρτηση με τα πραγματικά περιστατικά της υπόθεσης του Αιτητή^[1].  Τούτο δε, αντίθετα με τα όσα επιτάσσει ο Κανονισμός 7 του Διαδικαστικού Κανονισμού του Ανωτάτου Συνταγματικού Δικαστηρίου 1962^[2]. Έχει πλειστάκις λεχθεί και από το παρόν Δικαστήριο, με παραπομπή στη σχετική επί του θέματος νομολογία ότι τα επίδικα θέματα στοιχειοθετούνται και προσδιορίζονται από τη δικογραφία^[3], ενώ ξεκάθαρη είναι η απαίτηση για αιτιολόγηση των νομικών σημείων της αίτησης ακυρώσεως, ούτως ώστε αυτά να μπορούν να τύχουν εξέτασης από το Δικαστήριο^[4].  Δεν αρκεί συνεπώς η γενικόλογη και αόριστη επιχειρηματολογία περί έλλειψης δέουσας έρευνας, χωρίς ταυτόχρονα την εξειδίκευση και αναφορά στα γεγονότα της συγκεκριμένης υπόθεσης και στη βάση ποιας συγκεκριμένης επιχειρηματολογίας προωθείται ο συγκεκριμένος λόγος ακυρώσεως.

 

Εν πάση περιπτώσει, ενόψει και της υποχρέωσης που έχει το παρόν Δικαστήριο να προβαίνει σε έλεγχο τόσο της νομιμότητας, όσο και της ορθότητας κάθε προσβαλλόμενης απόφασης, εξετάζοντας πλήρως και από τούδε και στο εξής (ex nunc) τα γεγονότα και τα νομικά ζητήματα που τη διέπουν^[5], θα προχωρήσω να εξετάσω την ουσία της υπόθεσης αυτής, σε συνάρτηση και με τον έστω γενικόλογο ισχυρισμό περί έλλειψης δέουσας έρευνας.

 

Ως εκ τούτου , προσέγγισα το θέμα με βάση τα ενώπιόν μου στοιχεία και το περιεχόμενο του διοικητικού φακέλου.

 

Στο πλαίσιο της υποβληθείσας αίτησής του για διεθνή προστασία κατέγραψε ότι ήταν εβραίος στο θρήσκευμα και ότι, ο πατέρας και τα ετεροθαλή αδέλφια του, ορκίστηκαν ότι αν δεν αποκήρυσσε τη θρησκεία του και δεν εντασσόταν μαζί τους στη λατρεία του θεού τους που καλείτο Ogwugwu, θα τον σκότωναν.  Ο ίδιος, αρνήθηκε και μετά από μια σειρά βίαιων επεισοδίων, άρχισε να νιώθει φόβο για τη ζωή του, με επακόλουθο να φύγει και να ταξιδέψει με προορισμό την Κύπρο (βλ. ερ. 1 δ.φ.) .

 

Ακολούθως, κατά το κρίσιμο στάδιο της συνέντευξής του, ανέφερε ότι γεννήθηκε και μεγάλωσε στο χωριό Otulu της πόλης Ahiara, της πολιτείας Imo, το οποίο αποτελεί, κατά τις δηλώσεις του, τον τελευταίο τόπο συνήθους διαμονής του στη χώρα (βλ. ερ. 36/2X, 35/1X δ.φ.).  Ως οι ισχυρισμοί του, ο πατέρας, η μητέρα και οι 3 ετεροθαλείς αδελφοί του διαβιούν στο Otulu ενώ η αδελφή του διαμένει στο Λονδίνο.  Επιπλέον, έχει μια κόρη η οποία ζει με τη μητέρα της στην πρωτεύουσα της πολιτείας Cross River, την πόλη Calabar (βλ. ερ. 35/2Χ δ.φ.)  Ως προς την εκπαίδευση και την εργασία του, δήλωσε ότι αποφοίτησε από το τμήμα στατιστικής του πανεπιστημίου Cross River State και ότι από το Μάρτιο του 2016 μέχρι τον Ιούνιο του ίδιου έτους εργαζόταν ως τεχνικός υπολογιστών σε μία εταιρεία στην Abuja (βλ. ερ. 37/1X, 36/1X δ.φ.).

 

Ως προς την ουσία του αιτήματός του, κατά το στάδιο της ελεύθερης αφήγησης, ο Αιτητής ισχυρίστηκε ότι εγκατέλειψε τη χώρα καταγωγής του λόγω διώξεων από τον πατέρα του. Ειδικότερα, ανέφερε ότι ο πατέρας του, ο οποίος ήταν μάγος και φύλακας της θεότητας Ogwugwu, σκότωσε τον αμφιθαλή αδελφό του (του Αιτητή) και στη συνέχεια επιχείρησε τρεις φορές να σκοτώσει και τον ίδιο. Συγκεκριμένα, τον Νοέμβριο του 2015, ο πατέρας του τον οδήγησε στο ιερό και του ζήτησε να ορκιστεί πίστη και λατρεία στη θεότητα Ogwugwu, καθώς και να αναλάβει τη θέση του σε περίπτωση θανάτου του. Ο Αιτητής αρνήθηκε, δηλώνοντας ότι ήταν Εβραίος και ότι λάτρευε αποκλειστικά έναν Θεό, τον Elohim. Τρεις ημέρες αργότερα, ο πατέρας του μαζί με τα τρία ετεροθαλή αδέλφια του εισήλθαν στο δωμάτιό του, τον έβγαλαν έξω και του ανέφεραν ότι έπρεπε να τον μυήσουν στη θεότητά τους. Ο Αιτητής κατάφερε να διαφύγει και κατέφυγε στην Abuja. Κατά τη διαμονή του εκεί, τα ετεροθαλή αδέλφια του τον επισκέπτονταν και τον απειλούσαν ότι, εάν δεν επέστρεφε στο Otulu, θα τον σκότωναν.

 

Επιπλέον, ο πατέρας του φέρεται να έστειλε τα αδέλφια του προκειμένου να τον εντοπίσουν, ενώ ο ίδιος ανέφερε ότι, κάθε φορά που κοιταζόταν στον καθρέφτη, έβλεπε τον πατέρα του και άκουγε τη φωνή του να τον απειλεί. Τα ανωτέρω περιστατικά τον οδήγησαν στην απόφαση να εγκαταλείψει τη Νιγηρία. Από την άφιξή του στην Κύπρο και εφεξής, δήλωσε ότι δεν είδε ξανά τον πατέρα του ούτε δέχτηκε απειλές από οποιοδήποτε πρόσωπο (βλ. ερ. 33/2Χ, 32/1Χ δ.φ.).

 

Ερωτηθείς αν παρέθεσε όλους τους λόγους για τους οποίους έφυγε από τη Νιγηρία, απάντησε αρνητικά προσθέτοντας ότι ο πατέρας του ήταν επικεφαλής της φυλετικής κρίσης μεταξύ του Otulu και της Ισλαμικής κοινότητας στην Okigwe.  Κάθε φορά που έφερνε τους Fulani για να πάρουν τη γη που άφησε στον Αιτητή ο παππούς του, χρησιμοποιούσε τις ισλαμικές φυλετικές διαμάχες για να τον σκοτώσει και αυτό ώστε να μην του αποδοθούν ευθύνες για το θάνατό του (βλ. ερ. 32/1Χ δ.φ.).

 

Κατά τη διερεύνηση των ισχυρισμών του μέσω υποβολής περαιτέρω ερωτήσεων, και κληθείς να εξηγήσει πώς συμβιβάζεται ο ισχυρισμός του ότι διέμενε στη Γκάνα από τον Νοέμβριο του 2016 έως και τις 25 Οκτωβρίου 2022 με τις σφραγίδες του διαβατηρίου του, οι οποίες κατέδειξαν επανειλημμένες εισόδους και εξόδους από τη Νιγηρία τόσο εντός όσο και εκτός του εν λόγω χρονικού διαστήματος, ανέφερε ότι ζούσε μεν στη Γκάνα, πλην όμως συνήθιζε να μεταβαίνει στη Lagos προκειμένου να αγοράζει ακουστικά και φορτιστές για εμπορικές συναλλαγές. Ερωτηθείς εάν αντιμετώπισε οποιοδήποτε πρόβλημα κατά τις εισόδους του στη Νιγηρία, απάντησε ότι, κατά την παραμονή του στη Lagos, τον εντόπισε ο αδελφός του, ωστόσο επενέβησαν οι αρχές και δεν του επέτρεψαν να τον επιστρέψει στον πατέρα του. Επισημάνθηκε, περαιτέρω, ότι ενώ είχε δηλώσει πως οι αρχές τον συνόδευσαν έως τα σύνορα, απ’ όπου μετέβη οδικώς στη Γκάνα, οι σφραγίδες του διαβατηρίου για τις επίμαχες ημερομηνίες κατέδειξαν αεροπορικά ταξίδια. Επ’ αυτού, ισχυρίστηκε ότι, πλην της πτήσης προς Κωνσταντινούπολη στις 26/10/2022, δεν ταξίδεψε αεροπορικώς σε άλλη χώρα (βλ. ερ. 31/1Χ–2Χ δ.φ.).

 

Ως προς τον λόγο για τον οποίο ο πατέρας και τα ετεροθαλή αδέλφια του επιδίωκαν να υπηρετήσει τη θεότητα Ogwugwu, δήλωσε ότι τελούνταν δύο φεστιβάλ προς τιμήν της, ένα τον Αύγουστο και ένα τον Νοέμβριο, κατά τη διάρκεια των οποίων έπρεπε να πραγματοποιηθεί ανθρώπινη θυσία. Υποστήριξε ότι ο πατέρας και τα αδέλφια του θεωρούσαν πως, εφόσον ο ίδιος δεν ήταν μέλος της λατρείας και δεν προσκυνούσε τη θεότητα, θα τους εξέθετε (βλ. ερ. 30/2Χ δ.φ.).

 

Ο Αιτητής ανέφερε περαιτέρω ότι η Ogwugwu ήταν επικίνδυνη θεότητα, καθότι όσοι επιλέγονταν να την υπηρετήσουν όφειλαν να μυήσουν και τους γιους τους, ενώ σε περίπτωση άρνησης κάποιου γιου να τη λατρέψει, αυτός θα πέθαινε. Ο πατέρας του, ως φύλακας της θεότητας, της προσέφερε θυσίες και είχε συμφωνήσει να την υπηρετεί, καθώς και να φέρει τους γιους του προκειμένου να τη λατρέψουν και αυτοί (βλ. ερ. 29/1Χ δ.φ.).

 

Σε σχέση με τις απόπειρες ανθρωποκτονίας εις βάρος του, ισχυρίστηκε ότι η πρώτη έλαβε χώρα το 2011, όταν ο πατέρας του του ανέφερε την πρόθεσή του να τον μυήσει, δεδομένου ότι όλοι όφειλαν να συμμετάσχουν στο φεστιβάλ. Δύο ημέρες αργότερα, άκουσε τον πατέρα του να ζητά από τον ετεροθαλή αδελφό του να σπάσει την πόρτα του δωματίου του, προκειμένου να τον χρησιμοποιήσουν ως θυσία για το φεστιβάλ. Η δεύτερη απόπειρα σημειώθηκε τον Οκτώβριο του 2014, όταν ο πατέρας του τον επισκέφθηκε για να τον ρωτήσει εάν ήταν αληθής η πληροφορία ότι είχε παραχωρήσει τη γη του στους ισλαμικούς του φίλους. Κατά την επίσκεψη αυτή, ο πατέρας του άρπαξε μαχαίρι και επιχείρησε να τον σκοτώσει, με αποτέλεσμα ο Αιτητής να τραπεί σε φυγή. Η τρίτη απόπειρα έλαβε χώρα περί τον Νοέμβριο του 2018, κατά την άφιξή του στη Νιγηρία από τη Γκάνα, όταν δύο από τα ετεροθαλή αδέλφια του τον αναγνώρισαν και του επιτέθηκαν, με τη σωτηρία του να οφείλεται στην επέμβαση των αρχών. Επισημάνθηκε, ωστόσο, ότι σε προγενέστερο στάδιο είχε αναφέρει πως ο πατέρας του μετέβαινε στην Abuja μαζί με τα ετεροθαλή αδέλφια του για να τον απειλούν, καθώς και ότι συνέχιζαν να τον αναζητούν και όσο βρισκόταν στη Γκάνα. Επ’ αυτού, δήλωσε ότι στην Abuja εκείνος που τον επισκεπτόταν ήταν ο αδελφός του, ο οποίος ουδέποτε του επιτέθηκε (βλ. ερ. 28/1Χ–2Χ, 27/1Χ–2Χ δ.φ.).

 

Αναφορικά με τον ρόλο του πατέρα του ως επικεφαλής της φυλετικής κρίσης μεταξύ της κοινότητας του Otulu και της ισλαμικής κοινότητας στην Okigwe, ανέφερε ότι ήταν αναμεμειγμένος στη σύγκρουση, καθότι συνήθιζε να φέρνει Fulani στην κοινότητά τους και στα γύρω χωριά. Κληθείς να διευκρινίσει τον ισχυρισμό του ότι ο πατέρας του εκμεταλλευόταν τις ισλαμικές φυλετικές διαμάχες προκειμένου να τον σκοτώσει χωρίς να του αποδοθούν ευθύνες, ανέφερε ότι τους είχε δηλώσει πως η γη τους ανήκε, ότι ο ίδιος δεν είχε πλέον οποιοδήποτε δικαίωμα επ’ αυτής, και ότι τους είχε δώσει το ελεύθερο, σε περίπτωση που τον έβλεπαν στην περιοχή, να του προκαλέσουν κακό. Τέλος, ανέφερε ότι ουδέποτε προέβη σε καταγγελία στις αρχές, καθότι αυτές αδυνατούσαν να του παράσχουν προστασία. Ερωτηθείς σχετικά, απάντησε ότι οι υποθέσεις που υποβάλλονταν ενώπιόν τους από άλλες οικογένειες δεν μπορούσαν να τύχουν αποτελεσματικού χειρισμού (βλ. ερ. 26/3Χ, 25/2Χ δ.φ.).

 

Η αξιολόγηση των ισχυρισμών του Αιτητή από τους Καθ' ων η αίτηση

 

Προχωρώντας στην αξιολόγηση που διενεργήθηκε, επί των όσων ο Αιτητής παρέθεσε κατά τη διάρκεια της συνέντευξής του παρατηρώ ότι ο Λειτουργός EUAA διαχώρισε τους ισχυρισμούς του Αιτητή σε τέσσερις ουσιώδεις ισχυρισμούς:

 

Ο πρώτος όσον αφορά την ταυτότητα, το προφίλ και τη χώρα καταγωγής ο οποίος και έγινε αποδεκτός, αφού στοιχειοθέτηθηκε η εσωτερική και η εξωτερική αξιοπιστία του Αιτητή.

 

Ο δεύτερος ισχυρισμός αφορούσε το ότι ο Αιτητής εγκατέλειψε τη χώρα καταγωγής του καθώς ο πατέρας του, μάγος και φύλακας της θεότητας Ogwugwu, προσπάθησε πολλές φορές να τον σκοτώσει λόγω του ότι τον ήθελε να λατρεύει αυτήν.  Ως προς τον ισχυρισμό αυτό, ο Λειτουργός EUAA έκρινε ότι ο Αιτητής δεν ήταν σε θέση να παραθέσει πληροφορίες που άπτονταν του πυρήνα του αιτήματός του και ότι οι απαντήσεις του στις ερωτήσεις που του τέθηκαν ήταν ασαφείς, αόριστες ανακριβείς και ασυνεπείς.  Επισήμανε ότι ο Αιτητής δεν μπορούσε να αναφέρει ικανοποιητικά στοιχεία για τη θρησκεία αλλά και το ρόλο του πατέρα του ως φύλακα της Ogwugwu, αφού αρκέστηκε στις γενικές αναφορές ότι επρόκειτο για επικίνδυνη θεότητα της οποίας όσοι τίθεντο στην υπηρεσία, όφειλαν να μυούν και τους γιούς τους.  Ούτε και γνώριζε το λόγο που ο πατέρας και τα ετεροθαλή αδέλφια του ήθελαν να τον αναγκάσουν να λατρεύει την Ogwugwu.  Περαιτέρω, ο Αιτητής δεν παρέθεσε επαρκείς πληροφορίες για τις εναντίον του απόπειρες δολοφονίας και δη για τις περιστάσεις υπό τις οποίες δεχόταν επιθέσεις.  Κρίθηκε περαιτέρω πως καθ’ όλη τη διάρκεια της συνέντευξης, ενέμενε ότι οι επιθέσεις συνέβησαν τις χρονιές 2011, 2014 και 2018, πλην όμως στην ελεύθερη αφήγηση, είχε μιλήσει για επίθεση που έγινε το 2015, και επισημανθείς αυτού, απάντησε γενικά και αόριστα ότι με το που αποφοίτησε το 2015, ο πατέρας του, του είπε ότι έφτασε ο καιρός να τον ακολουθήσει και να αρχίσει με τη σειρά του να λατρεύει τη θεότητα.  Για την εναντίον του απόπειρα ενόσω ζούσε στη Γκάνα, δεν ανέφερε συνεκτικά και επαρκή στοιχεία περιοριζόμενος στο να δηλώσει ότι όποτε κοιτούσε στον καθρέφτη έβλεπε τον πατέρα του να εξαπολύει απειλές ότι αν δεν επέστρεφε και εντασσόταν μαζί του, θα τον σκότωνε. 

 

Ως προς την εξωτερική αξιοπιστία του ισχυρισμού, ο Λειτουργός EUAA, σημείωσε ότι παρά την αναζήτηση πληροφοριών σε εξωτερικές πηγές, εντούτοις δεν εντοπίστηκαν πληροφορίες που να επιβεβαίωναν τις δηλώσεις του. 

 

Ο τρίτος ισχυρισμός αφορούσε το ότι ο πατέρας του δολοφόνησε τον αμφιθαλή αδελφό του (του Αιτητή) τον Αύγουστο του 1986 και αυτό επειδή αρνήθηκε να λατρεύει τη θεότητα Ogwugwu.  Σε σχέση με τον εν λόγω ισχυρισμό, ο Λειτουργός EUAA, θεώρησε ότι οι πληροφορίες που παρέθεσε ο Αιτητής ήταν ασυνεπείς και μη λεπτομερείς.  Συγκεκριμένα, κληθείς να διευκρινίσει το πως αλλά και το λόγο που ο πατέρας του σκότωσε τον αδελφό του, ανέφερε μόνο ότι η μητέρα του, του είπε ότι όταν ο αδελφός του έγινε 18 χρονών, εκείνος (ο πατέρας του) του ζήτησε όπως αρχίσει να λατρεύει τη θεότητα, πλην όμως ο αδελφός του αρνήθηκε λέγοντάς του ότι είχε επιλέξει τον Ιουδαϊσμό.  Επιπλέον, ο Αιτητής δεν εξήγησε το πως γινόταν ο πατέρας του να ήθελε να αναγκάσει κατ’ αυτόν τον τρόπο τον αδελφό του αλλά όχι τη χριστιανή ρωμαιοκαθολική μητέρα του (του Αιτητή) και ούτε τους λόγους που ο αδελφός του αρνήθηκε να ακολουθήσει τη θρησκεία του πατέρα του.

 

Ως προς την εξωτερική αξιοπιστία του ισχυρισμού, ο Λειτουργός EUAA, κατέγραψε ότι παρά την αναζήτηση πληροφοριών σε εξωτερικές πηγές, εντούτοις δεν εντοπίστηκαν πληροφορίες που να επιβεβαίωναν τις δηλώσεις του. 

 

Ο τέταρτος ισχυρισμός σχετιζόταν με το ότι ο πατέρας του Αιτητή έφερε τους Fulani για να πάρουν τη γη του και να τον δολοφονήσουν.  Σχετικά με τον εν λόγω ισχυρισμό, ο Λειτουργός EUAA έκρινε ότι ο Αιτητής δεν ήταν σε θέση να παραθέσει πληροφορίες που άπτονταν του πυρήνα του αιτήματός του και ότι οι απαντήσεις του στις ερωτήσεις που του τέθηκαν ήταν ασαφείς, αόριστες και ανακριβείς.  Ζητηθείς να αναφέρει πληροφορίες για το ρόλο του πατέρα του ως επικεφαλής της φυλετικής κρίσης μεταξύ του Otulu και της Ισλαμικής κοινότητας στην Okigwe, δήλωσε μόνο ότι συνήθιζε να φέρνει τους Fulani στην κοινότητά τους και στα χωριά.  Ούτε διευκρίνισε τον τρόπο με τον οποίον χρησιμοποίησε τις ισλαμικές φυλετικές διαμάχες για να τον σκοτώσει.  Τέλος, δεν γνώριζε ουσιώδεις  πληροφορίες για τις εκτάσεις γης που του δόθηκαν από τον παππού του καθώς αγνοούσε το είδος, την έκταση και την τοποθεσία τους. 

 

Για την εξωτερική αξιοπιστία του ισχυρισμού, ο Λειτουργός EUAA, σημείωσε ότι παρά την αναζήτηση πληροφοριών σε εξωτερικές πηγές, εντούτοις δεν εντοπίστηκαν πληροφορίες που να επιβεβαίωναν τις δηλώσεις του. 

 

Εν συνεχεία, στο πλαίσιο της αξιολόγησης κινδύνου, ενόψει του ισχυρισμού ο οποίος έγινε αποδεκτός, ήτοι των προσωπικών στοιχείων του Αιτητή, ο Λειτουργός EUAA, αφού έλαβε υπόψη τις προσωπικές περιστάσεις του Αιτητή και την κατάσταση ασφαλείας στη Νιγηρία, έκρινε, ότι δεν συνέτρεχε εύλογη πιθανότητα να αντιμετώπιζε δίωξη ή κίνδυνο σοβαρής βλάβης, σε περίπτωση επιστροφής στη χώρα καταγωγής του και συγκεκριμένα στο χωριό Otulu της πόλης Ahiara, της πολιτείας Imo.

 

Κατά τη νομική ανάλυση, κρίθηκε πως δεν προέκυπτε βάσιμος φόβος δίωξης βάσει του άρθρου 3 του περί Προσφύγων Νόμου, αλλά ούτε και πραγματικός κίνδυνος σοβαρής βλάβης στο πλαίσιο του άρθρου 19 του περί Προσφύγων Νόμου.  Ειδικότερα, κατά την αξιολόγηση των προϋποθέσεων του άρθρου 19 (2) (α) και (β) του περί Προσφύγων Νόμου, κρίθηκε πως ο Αιτητής κατά την επιστροφή του στη Νιγηρία, δεν θα αντιμετώπιζε πραγματικό κίνδυνο θανατικής ποινής ή εκτέλεσης, ούτε μπορούσε να θεωρηθεί ότι θα αντιμετώπιζε πραγματικό κίνδυνο βασανιστηρίων ή απάνθρωπης ή εξευτελιστικής μεταχείρισης ή τιμωρίας.  Κατά την αξιολόγηση των προϋποθέσεων του άρθρου 19 (2) (γ) του περί Προσφύγων Νόμου, ο Λειτουργός EUAA κατέληξε στο συμπέρασμα ότι ο Αιτητής δεν θα αντιμετώπιζε πραγματικό κίνδυνο να υφίστατο σοβαρή βλάβη και προσωπική απειλή κατά της ζωής ή της σωματικής ακεραιότητας αμάχου, αφού η κατάσταση στη Νιγηρία δεν χαρακτηριζόταν από καταστάσεις διεθνούς ή εσωτερικής ένοπλης σύρραξης. 

 

Η εκτίμηση του Δικαστηρίου

 

Αξιολογώντας λοιπόν τα όσα έχουν ανωτέρω αναφερθεί υπό το φως και των νομοθετημένων προνοιών και μελετώντας επισταμένως τόσο την Εισηγητική Έκθεση του Λειτουργού EUAA όσο και τους λοιπούς ισχυρισμούς του Αιτητή ως αυτοί παρουσιάστηκαν τόσο κατά την διοικητική διαδικασία όσο και κατά την ενώπιόν μου δικαστική διαδικασία, καταλήγω στα εξής:

 

Καταρχάς, συμφωνώ και συντάσσομαι με την κρίση των Καθ’ ων η αίτηση ως προς την αξιοπιστία του πρώτου ουσιώδους ισχυρισμού τον οποίον και αποδέχομαι.

 

Αναφορικά με τον δεύτερο ουσιώδη ισχυρισμό, ήτοι ότι ο Αιτητής εγκατέλειψε τη χώρα καταγωγής του επειδή ο πατέρας του, μάγος και φύλακας της θεότητας Ogwugwu, επιχείρησε κατ’ επανάληψη να τον σκοτώσει λόγω της άρνησής του να τη λατρεύσει, κατόπιν ενδελεχούς εξέτασης τόσο της προφορικής του συνέντευξης όσο και της εισηγητικής έκθεσης του Λειτουργού της EUAA, διαπιστώνεται ότι το αφήγημά του χαρακτηρίζεται από αοριστία, έλλειψη λογικής συνοχής και ουσιώδεις ασυνέπειες.

Σε συμφωνία με τα συμπεράσματα του Λειτουργού EUAA, είναι και δική μου εκτίμηση ότι οι πληροφορίες που παρείχε σχετικά με τη θεότητα Ogwugwu ήταν ελλιπείς. Προκειμένου δε να ενισχύσει την αξιοπιστία των ισχυρισμών του περί δίωξης, επέμεινε ότι όσοι υπηρετούσαν τη θεότητα όφειλαν να μυούν και τους γιους τους, ενώ σε περίπτωση άρνησης κάποιου γιου να τη λατρέψει, επερχόταν ο θάνατός του. Περαιτέρω, χωρίς να προκύπτει λογική συνοχή, ανέφερε ότι ο πατέρας και τα ετεροθαλή αδέλφια του επιδίωκαν να τον μυήσουν στη θεότητα, διότι, κατά τη διάρκεια των δύο φεστιβάλ που τελούνταν προς τιμήν της, το γεγονός ότι ο ίδιος δεν ήταν λάτρης θα τους εξέθετε.

 

Σε μεταγενέστερο στάδιο, ωστόσο, τροποποίησε τον ισχυρισμό του, υποστηρίζοντας ότι ο πατέρας του επιθυμούσε να τον μυήσει, καθότι όλοι όφειλαν να συμμετέχουν στο φεστιβάλ. Όσον αφορά τις φερόμενες απόπειρες ανθρωποκτονίας εις βάρος του, δεν παρέθεσε ουσιώδη ή συγκεκριμένα στοιχεία, περιοριζόμενος σε γενικόλογες αναφορές περί συνομιλιών μεταξύ του πατέρα του και των ετεροθαλών αδελφών του, καθώς και σε αόριστες περιγραφές επιθέσεων εκ μέρους τους. Τέλος, μολονότι ισχυρίστηκε ότι οι επιθέσεις έλαβαν χώρα τα έτη 2011, 2014 και 2018, σε διάφορα σημεία της συνέντευξης αναφέρθηκε και σε πρόσθετες απόπειρες, μία το 2015 και μία ακόμη κατά το χρονικό διάστημα των μετακινήσεών του μεταξύ Γκάνας και Νιγηρίας, κατά την οποία φέρεται να δέχθηκε επίθεση από ένα εκ των ετεροθαλών αδελφών του. Αξιοσημείωτο δε είναι ότι η περιγραφή της εν λόγω επίθεσης προσομοίαζε ουσιωδώς με εκείνη που απέδωσε στην επίθεση του 2018, με τη μόνη διαφοροποίηση να συνίσταται στον αριθμό των δραστών, καθώς στη μία περίπτωση έκανε λόγο για έναν αδελφό και στην άλλη για δύο.

 

Υπό τα δεδομένα αυτά, το Δικαστήριο κρίνει ότι ο δεύτερος ουσιώδης ισχυρισμός στερείται της απαιτούμενης εσωτερικής συνοχής και πληρότητας, καθώς το αφήγημα του Αιτητή χαρακτηρίζεται από αοριστία, ασυνέπεια και αδυναμία σαφούς περιγραφής των κρίσιμων περιστάσεων που τον συγκροτούν. Ως εκ τούτου, ο ισχυρισμός περί δίωξης από τον πατέρα του, ο οποίος προσπάθησε πολλές φορές να τον σκοτώσει λόγω του ότι τον ήθελε να λατρεύει τη θεότητα Ogwugwu, αξιολογείται ως εσωτερικά αναξιόπιστος.

Εξετάζοντας τώρα την εξωτερική αξιοπιστία του ισχυρισμού, κατέφυγα σε έρευνα σε εξωτερικές πηγές πληροφόρησης, από τις οποίες προέκυψαν τα ακόλουθα σε σχέση με τις θεότητες στη Νιγηρία και δη τη θεότητα Ogwugwu. 

 

·         Άρθρο σχετικά με τους Αφρικανούς θεούς και θεές, καταγράφει ότι οι παραδοσιακοί αφρικανικοί πολιτισμοί πιστεύουν σε ή λατρεύουν πολλούς θεούς.  Συγκεκριμένα, γι’ αυτούς υπάρχει μια πληθώρα κατώτερων θεών αλλά και ένα ανώτερο ον το οποίο αποτελεί την πηγή των πάντων ακόμη και των ίδιων των θεοτήτων.^[6] 

 

·         Η Ogwugwu πρόκειται για θεότητα στην οποία αποδίδεται ο ρόλος της  ευγενικής και δυνατής μητέρας.  Συνδέεται τόσο με τα ποτάμια (Mmili) όσο και με τη γη (Ana), και δύναται να επικοινωνεί απευθείας με τα υδάτινα πνεύματα (Ndi Ichie Mmili) και τις θεότητες των ποταμών (Alusi Mmili),   γεγονός που την καθιστά τη γέφυρα μεταξύ των ανθρώπων και του πνευματικού κόσμου.[7]

 

·         Άρθρο σε σχέση με την Ogwugwu στο Πάνθεο των Igbo, αναφέρει ότι η Ogwugwu έχει τη δύναμη να ευλογεί με γονιμότητα, να επιλύει διαμάχες και να ενθαρρύνει υψηλές αποδόσεις καλλιεργειών.  Πλέον, μπορεί να προκαλεί ασθένειες, να θεραπεύει ή να σκοτώνει παραβάτες.[8]

 

·         Όσοι δίνουν ρούχα στην Ogwugwu, πιστεύεται ότι ντύνονται απ’ αυτήν και απολαμβάνουν αφθονία και πλούτο, και εκείνοι που θυμούνται να μαγειρεύουν γ’ αυτήν, ευλογούνται με πλούτο, οικογενειακή προστασία και απαλλάσσονται από τις πνευματικές και τις ανθρώπινες επιθέσεις.  Ωστόσο, όσοι υπόσχονται και αποτυγχάνουν, αφού πρώτα λάβουν τη βοήθειά της, τους καταριέται με πνευματικές επιθέσεις, ασθένειες, κακή σοδειά, θάνατο ή απώλεια ζώων, ενώ τα ατελείωτα αυτά προβλήματα,  δεν επιλύονται  μέχρις ότου συμβουλευτούν κάποιο μάντη.[9]

 

Από τις διαθέσιμες πληροφορίες προκύπτει ότι η Ogwugwu συνιστά υπαρκτή θεότητα για τους Igbo, στην οποία αποδίδονται ιδιότητες ευλογίας και θεραπείας, ενώ, σε περιπτώσεις παραβάσεων, της αποδίδεται η πρόκληση ασθενειών, κακοτυχίας και θανάτου. Κατά συνέπεια, από τους ισχυρισμούς του Αιτητή επιβεβαιώνονται αποκλειστικά το όνομα της εν λόγω θεότητας και η αποδιδόμενη σε αυτήν πρόκληση θανάτων σε περιπτώσεις μη τήρησης δοθεισών υποσχέσεων. Περαιτέρω, από την έρευνα σε εξωτερικές πηγές δεν προέκυψε οποιαδήποτε πληροφορία που να τεκμηριώνει τον ισχυρισμό ότι όσοι την υπηρετούν υποχρεούνται να φέρνουν και τους γιους τους προκειμένου να τη λατρεύουν.

 

Η συμβατότητα των ελάχιστων πληροφοριών που παρέθεσε ο Αιτητής με το εξωτερικό πληροφοριακό υλικό (external COI), σε συνδυασμό με την αποτυχία του να τεκμηριώσει την δίωξή του από τον πατέρα του καθώς τον ήθελε να λατρεύει αυτήν, εμποδίζουν την αποδοχή του υλικού πραγματικού γεγονότος ως αξιόπιστου και δεν μπορούν παρά να οδηγήσουν σε απόρριψη του ισχυρισμού.  Συνεπώς, ο δεύτερος ισχυρισμός του Αιτητή δεν μπορεί να γίνει αποδεκτός και αυτός απορρίπτεται για τους λόγους που έχουν ανωτέρω επεξηγηθεί.

 

Αναφορικά με τον τρίτο και τον τέταρτο ουσιώδη ισχυρισμό, ήτοι ότι ο πατέρας του δολοφόνησε τον αμφιθαλή αδελφό του τον Αύγουστο του 1986 και αυτό επειδή αρνήθηκε να λατρεύει τη θεότητα Ogwugwu και περαιτέρω ότι εκείνος (ο πατέρας του) έφερε τους Fulani για να πάρουν τη γη του και να τον σκοτώσουν, συμφωνώ και συντάσσομαι με την αξιολόγηση του Λειτουργού EUAA περί έλλειψης εσωτερικής αξιοπιστίας του ισχυρισμού του Αιτητή, την οποίαν κρίνω ως ορθή και τεκμηριωμένη. Πράγματι, η αφήγηση του Αιτητή χαρακτηρίζεται από ουσιώδεις ασάφειες, γενικόλογες αναφορές και μη επαρκείς απαντήσεις, γεγονός που καθιστά αδύνατο τον σχηματισμό πεποίθησης ως προς την αληθοφάνεια των γεγονότων που επικαλείται.

 

Ως προς την εξωτερική αξιοπιστία του τρίτου και τέταρτου ισχυρισμού του Αιτητή, δεδομένης της παντελούς έλλειψης εσωτερικής συνοχής των ισχυρισμών αυτών εκ της αοριστίας και της γενικότητας που χαρακτηρίζει το αφήγημα του Αιτητή δεν προκύπτει ανάγκη για εξέταση της εξωτερικής τους συνοχής, με αναφορά σε αξιόπιστες πηγές πληροφόρησης. Επί τούτου, σχετικά είναι τα όσα καταγράφονται στο εγχειρίδιο της EASO (νυν EUAA), Evidence and Credibility Assessment in the context of the Common European Asylum System^[10], σελ.169 όπου διαλαμβάνονται συγκεκριμένα τα ακόλουθα:

 

«This will be necessary insofar as the rationale of the judgment relies on the appreciation of conditions prevailing in the country of origin. This would not be the case in all situations. For example, it may well be unnecessary in respect of a negative credibility finding based on a blatant lack of internal consistency or on unsatisfactorily explained discrepancies and variations on the essential elements of a claim, nor a fortiori if an appeal is rejected on inadmissibility grounds.»

 

Σχετικά είναι τα όσα αναφέρθηκαν επί του ζητήματος τούτου στην  απόφαση του Εφετείου στην FERDINAND EBELE EWELUKWA v. ΚΥΠΡΙΑΚΗΣ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑΣ ΜΕΣΩ ΥΠΗΡΕΣΙΑΣ ΑΣΥΛΟΥ, Έφεση κατά Απόφασης Διοικητικού Δικαστηρίου Διεθνούς Προστασίας Αρ. 18/2023, 31.10.2024.

 

Ενόψει των πιο πάνω, ο τρίτος και ο τέταρτος ισχυρισμός του Αιτητή απορρίπτονται ως εσωτερικά και εξωτερικά αναξιόπιστοι.

 

Υπό το φως των προλεχθέντων και του ισχυρισμού περί προσωπικών στοιχείων του

Αιτητή που έγινε αποδεκτός από το παρόν Δικαστήριο, κρίνω ότι δεν δικαιολογείται η υπαγωγή του Αιτητή στο καθεστώς του πρόσφυγα, καθώς δεν διαπιστώνονται δείκτες κινδύνου έναντι της ζωής του, σε περίπτωση επιστροφής του στη Νιγηρία, ιδιαιτέρως υπό τον ορισμό και προϋποθέσεις του προφίλ του πρόσφυγα, άρθρο 1Α της Συνθήκης της Γενεύης και άρθρο 3 του περί Προσφύγων Νόμου.

 

Ως εκ τούτου, απομένει να εξεταστεί το κατά πόσο υπάρχει δυνατότητα να υπαχθεί ο Αιτητής στο καθεστώς της επικουρικής προστασίας, ή αλλιώς συμπληρωματικής προστασίας, ως αυτό καθορίζεται στην εθνική μας νομοθεσία.  Ειδικότερα, το άρθρο 19(1) του περί Προσφύγων Νόμου διαλαμβάνει ότι:

 

«το καθεστώς συμπληρωματικής προστασίας, αναγνωρίζεται σε οποιοδήποτε αιτητή, ο οποίος δεν αναγνωρίζεται ως πρόσφυγας ή σε οποιοδήποτε αιτητή του οποίου η αίτηση σαφώς δεν βασίζεται σε οποιουσδήποτε από τους λόγους του εδαφίου (1) του άρθρου 3, αλλά σε σχέση με τον οποίο υπάρχουν ουσιώδεις λόγοι να πιστεύεται ότι, εάν επιστρέψει στη χώρα ιθαγένειάς του, θα αντιμετωπίσει πραγματικό κίνδυνο να υποστεί σοβαρή βλάβη και δεν είναι σε θέση ή, λόγω του κινδύνου αυτού, δεν είναι πρόθυμος, να θέσει τον εαυτό του υπό την προστασία της χώρας αυτής.»

 

Ο ορισμός της «σοβαρής» ή «σοβαρής και αδικαιολόγητης βλάβη» καλύπτει δυνάμει του άρθρου 19(2) εξαντλητικά, τρεις διαφορετικές καταστάσεις, ήτοι :

 

(α) θανατική ποινή ή εκτέλεση, ή

 

(β) βασανιστήρια ή απάνθρωπη ή εξευτελιστική μεταχείριση ή τιμωρία του αιτητή στη χώρα καταγωγής του, ή

 

(γ) σοβαρή και προσωπική απειλή κατά της ζωής ή της σωματικής ακεραιότητας αμάχου, λόγω αδιάκριτης άσκησης βίας σε καταστάσεις διεθνούς ή εσωτερικής ένοπλης σύρραξης.

 

Έχοντας υπόψη τις περιστάσεις που διαλαμβάνονται στην υπό κρίση υπόθεση, ο Αιτητής δεν μπορεί να ενταχθεί στα υπό (α) και (β) ανωτέρω εδάφια. Εξέτασης συνεπώς χρήζει το εδάφιο (γ) του άρθρου 19(2).

 

Ως προς τους παράγοντες που δύνανται να ληφθούν υπόψιν αναφορικά την αξιολόγηση του συστατικού στοιχείου της αδιάκριτης βίας, το Δικαστήριο της Ευρωπαϊκής Ένωσης επεσήμανε στην απόφαση του CF, DN κατά Bundesrepublic Deutschland[11] ότι συνιστούν:

 

«(...) μεταξύ άλλων, η ένταση των ενόπλων συγκρούσεων, το επίπεδο οργάνωσης των εμπλεκομένων ενόπλων δυνάμεων και η διάρκεια της σύρραξης ως στοιχεία λαμβανόμενα υπόψη κατά την εκτίμηση του πραγματικού κινδύνου σοβαρής βλάβης, κατά την έννοια του άρθρου 15, στοιχείο γʹ, της οδηγίας 2011/95 (πρβλ. απόφαση της 30ής Ιανουαρίου 2014, Diakit?, C‑285/12, EU:C:2014:39, σκέψη 35), καθώς και άλλα στοιχεία όπως η γεωγραφική έκταση της κατάστασης αδιάκριτης άσκησης βίας, ο πραγματικός προορισμός του αιτούντος σε περίπτωση επιστροφής στην οικεία χώρα ή περιοχή και οι τυχόν εκ προθέσεως επιθέσεις κατά αμάχων εκ μέρους των εμπόλεμων μερών.» (βλ. σκέψη 43 της απόφασης)

 

Περαιτέρω, ως προς τον προσδιορισμό του επιπέδου της ασκούμενης αδιάκριτης βίας, το Ευρωπαϊκό Δικαστήριο Δικαιωμάτων του Ανθρώπου στην απόφασή του Sufi and Elmι[12], αξιολόγησε, διευκρινίζοντας ότι δεν κατονομάζονται εξαντλητικά, τη χρήση μεθόδων και τακτικών πολέμου εκ μέρους των εμπόλεμων πλευρών οι οποίες αυξάνουν τον κίνδυνο αμάχων θυμάτων ή ευθέως στοχοποιούν αμάχους, εάν η χρήση αυτών είναι διαδεδομένη μεταξύ των αντιμαχόμενων πλευρών, και, τελικά, τον αριθμό των αμάχων που έχουν θανατωθεί, τραυματιστεί και εκτοπιστεί ως αποτέλεσμα της σύγκρουσης.

 

Όπως επίσης διευκρίνισε το ΔΕΕ στην υπόθεση Meki Elgafaji, Noor Elgafaji v. Staatssecretaris van Justitie^[13] :

 

 «33. Αντιθέτως, η κατά το άρθρο 15, στοιχείο γ΄, της οδηγίας βλάβη, καθόσον συνίσταται σε «σοβαρή και προσωπική απειλή κατά της ζωής ή της σωματικής ακεραιότητας» του αιτούντος, αναφέρεται σε ένα γενικότερο κίνδυνο βλάβης.

 

34.Συγκεκριμένα, η βλάβη αυτή αφορά, ευρύτερα, «απειλή [.]κατά της ζωής ή της σωματικής ακεραιότητας» αμάχου και όχι συγκεκριμένες πράξεις βίας. Επιπροσθέτως, η απειλή αυτή είναι συμφυής με μια γενική κατάσταση «διεθνούς ή εσωτερικής ένοπλης σύρραξης». Τέλος, η βία από την οποία προέρχεται η εν λόγω απειλή χαρακτηρίζεται ως «αδιακρίτως» ασκούμενη, όρος που σημαίνει ότι μπορεί να επεκταθεί σε άτομα ανεξαρτήτως των προσωπικών περιστάσεών τους.

 

35. Στο πλαίσιο αυτό, ο όρος «προσωπική» πρέπει να νοείται ως χαρακτηρίζων βλάβη προξενούμενη σε αμάχους, ανεξαρτήτως της ταυτότητάς τους, όταν ο βαθμός της αδιακρίτως ασκούμενης βίας που χαρακτηρίζει την υπό εξέλιξη ένοπλη σύρραξη και λαμβάνεται υπόψη από τις αρμόδιες εθνικές αρχές οι οποίες επιλαμβάνονται των αιτήσεων περί επικουρικής προστασίας ή από τα δικαστήρια κράτους μέλους ενώπιον των οποίων προσβάλλεται απόφαση περί απορρίψεως τέτοιας αιτήσεως είναι τόσο υψηλός, ώστε υπάρχουν ουσιώδεις λόγοι να εκτιμάται ότι ο άμαχος ο οποίος θα επιστρέψει στην οικεία χώρα ή, ενδεχομένως, περιοχή θα αντιμετωπίσει, λόγω της παρουσίας του και μόνον στο έδαφος αυτής της χώρας ή της περιοχής, πραγματικό κίνδυνο να εκτεθεί σε σοβαρή απειλή κατά το άρθρο 15, στοιχείο γ, της οδηγίας.

 

36. Η ερμηνεία αυτή, η οποία δύναται να διασφαλίσει ένα αυτοτελές πεδίο εφαρμογής στο άρθρο 15, στοιχείο γ΄, της οδηγίας, δεν αναιρείται  από το γράμμα της εικοστής έκτης αιτιολογικής σκέψης, κατά το οποίο «οι κίνδυνοι στους οποίους εκτίθεται εν γένει ο πληθυσμός ή τμήμα του πληθυσμού μιας χώρας δεν συνιστούν συνήθως, αυτοί καθαυτοί, προσωπική απειλή που θα μπορούσε να χαρακτηρισθεί ως σοβαρή βλάβη».

 

37.  Συγκεκριμένα, μολονότι η αιτιολογική αυτή σκέψη σημαίνει ότι η απλή αντικειμενική διαπίστωση κινδύνου απορρέοντος από τη γενική κατάσταση μιας χώρας δεν αρκεί, καταρχήν, για να γίνει δεκτό ότι οι προϋποθέσεις του άρθρου 15, στοιχείο γ΄, της οδηγίας, συντρέχουν ως προς συγκεκριμένο πρόσωπο, εντούτοις, καθόσον η αιτιολογική αυτή σκέψη χρησιμοποιεί τον όρο «συνήθως», αναγνωρίζει το ενδεχόμενο υπάρξεως μιας εξαιρετικής καταστάσεως, χαρακτηριζομένης από έναν τόσο υψηλό βαθμό κινδύνου, ώστε να υπάρχουν σοβαροί λόγοι να εκτιμάται ότι το πρόσωπο αυτό θα εκτεθεί ατομικώς στον επίμαχο κίνδυνο.

 

38. Ο εξαιρετικός χαρακτήρας της καταστάσεως αυτής επιρρωννύεται, επίσης, από το γεγονός ότι η οικεία προστασία είναι επικουρική, καθώς και από την οικονομία του άρθρου 15 της οδηγίας, καθόσον η βλάβη, της οποίας τον ορισμό δίνει το άρθρο αυτό υπό τα στοιχεία α΄ και β΄, πρέπει να εξατομικεύεται σαφώς. Μολονότι είναι αληθές ότι στοιχεία που αφορούν το σύνολο του πληθυσμού αποτελούν σημαντικό παράγοντα για την εφαρμογή του άρθρου 15, στοιχείο γ΄, της οδηγίας, υπό την έννοια ότι σε περίπτωση διεθνούς ή εσωτερικής ένοπλης σύρραξης ο ενδιαφερόμενος, όπως και άλλα πρόσωπα, εντάσσεται στον κύκλο των δυνητικών θυμάτων μιας αδιακρίτως ασκούμενης βίας, εντούτοις, η ερμηνεία της εν λόγω διατάξεως πρέπει να γίνεται λαμβανομένου υπόψη του συστήματος στο οποίο εντάσσεται, δηλαδή σε σχέση με τις λοιπές δύο περιπτώσεις που προβλέπει το άρθρο 15 και, επομένως, να ερμηνεύεται σε στενή συνάρτηση με την εξατομίκευση αυτή.

 

39. Συναφώς, πρέπει να διευκρινισθεί ότι όσο περισσότερο ο αιτών είναι σε θέση να αποδείξει ότι θίγεται ειδικώς λόγω των χαρακτηριστικών της καταστάσεώς του, τόσο μικρότερος θα είναι ο βαθμός της αδιακρίτως ασκούμενης βίας που απαιτείται προκειμένου ο αιτών να τύχει της επικουρικής προστασίας.».

 

Στη βάση της ως άνω νομολογίας, προς τον σκοπό εξέτασης των προϋποθέσεων που διαλαμβάνει το άρθρο 19(2)(γ) του περί Προσφύγων Νόμου, ως αυτός ενσωματώνει το άρθρο 15(γ) της Οδηγίας 2011/95/ΕΕ[14] και λαμβάνοντας υπόψη ότι έχει παρέλθει μεγάλο χρονικό διάστημα από την πρωτοβάθμια εξέταση της αίτησης του Αιτητή, προχώρησα σε έρευνα σε διεθνείς πηγές πληροφόρησης αναφορικά με την τρέχουσα κατάσταση ασφαλείας στον τόπο τελευταίας συνήθους διαμονής του Αιτητή, ήτοι την πολιτεία Imo της Νιγηρίας.  Από την έρευνα αυτή, προέκυψαν τα ακόλουθα:

 

·         Σύμφωνα με το RULAC, μια πρωτοβουλία της Ακαδημίας της Γενεύης για την καταγραφή των ενόπλων συγκρούσεων σε διεθνές επίπεδο, η Νιγηρία εμπλέκεται σε δύο παράλληλες μη διεθνείς ένοπλες συγκρούσεις κατά των μη κρατικών ένοπλων ομάδων Boko Haram και του Ισλαμικού Κράτους στην επαρχία της Δυτικής Αφρικής (ISWAP).  Επιπλέον, υπάρχει μια μη-διεθνής ένοπλη σύρραξη μεταξύ των ISWAP και Boko Haram. Από το 2014, η Πολυεθνική Κοινή Ομάδα Εργασίας -η οποία περιλαμβάνει στρατεύματα από το Καμερούν, το Τσαντ, το Νίγηρα, το Μπενίν και τη Νιγηρία- έχει παρέμβει στη σύγκρουση προς υποστήριξη της νιγηριανής κυβέρνησης, αφήνοντας έτσι αμετάβλητο τον χαρακτηρισμό της κατάστασης ως μη διεθνούς.[15]

 

·         Σύμφωνα με την 2024 έκθεση του Nigeria Watch, «το 2024, περίπου το 75% των θανάτων από βίαια περιστατικά στη Νιγηρία σημειώθηκαν στον Βορρά. Αυτό το υψηλό ποσοστό αποδόθηκε κυρίως στην ανταρσία, τη ληστεία στην ύπαιθρο και τις αντιστασιακές επιχειρήσεις από τις κυβερνητικές δυνάμεις, ενώ ο Νότος επηρεάστηκε κυρίως από την εγκληματικότητα, τις διεκδικήσεις υπέρ της Biafra και τα κοινοτικά ζητήματα.»[16] Η ίδια έκθεση αναφέρει πως η αναταραχή υπέρ της Biafra στη νοτιοανατολική Νιγηρία κόστισε την ζωή πλείστων ατόμων με την πολιτεία Abia να καταγράφει 34 θανάτους.[17]

 

·         Αναφορικά με την κατάσταση ασφαλείας στη Νιγηρία, πρόσφατη έκθεση του ινστιτούτου Bertelsmann Stiftung για τη Νιγηρία αναφέρει πως το Ισλαμικό κράτος για την δυτική Αφρική και άλλες ομάδες της Boko Haram συνεχίζουν να θέτουν απειλές στα βορειοανατολικά της χώρας, ενώ άλλες μη κρατικές ένοπλες ομάδες έχουν επεκτείνει τις δραστηριότητες τους στην βορειοδυτική περιοχή, ενώ η σύγκρουση αγροτών-βοσκών συνεχίζεται στη βόρεια-κεντρική περιοχή και επεκτείνεται επίσης πέρα από αυτήν προς τα νότια, και υπάρχει αύξηση σε αυτονομιστική αναταραχή στα νοτιοανατολικά της χώρας. Η ανασφάλεια και το έγκλημα συνέχισαν να επικρατούν στην περιοχή Niger Delta, και πολιτική αναταραχή καταγράφεται στα νότια της χώρας ενόψει των γενικών εκλογών το 2023.[18]

 

·         Περαιτέρω,  όπως αναφέρεται στην έκθεση του Συμβουλίου Ασφαλείας των Ηνωμένων Εθνών αναφορικά με τις εξελίξεις στην Δυτική Αφρική και την περιοχή Σάχελ κατά την χρονική περίοδο Δεκεμβρίου 2024 - Μαρτίου 2025, «[β]άσει δεδομένων από το Armed Conflict Location and Event Data Project, οι δραστηριότητες των ενόπλων, που αρχικά ήταν συγκεντρωμένες στη βορειοανατολική Νιγηρία, έχουν μετατοπιστεί ολοένα και περισσότερο προς τις βορειοδυτικές και ορισμένες νότιες περιοχές της χώρας.[19]

·         Εξετάζοντας την τρέχουσα κατάσταση ασφαλείας που επικρατεί στον τόπο καταγωγής και συνήθους διαμονής του Αιτητή (Imo), όπου δηλαδή ευλόγως αναμένεται ότι θα επιστρέψει, και καθώς τα συμπεράσματά μου επί της αξιοπιστίας του Αιτητή συνάδουν με αυτά του Λειτουργού EUAA κατά την πρωτοβάθμια εξέταση της αίτησής του, αναφέρω ότι, όσον αφορά στην Imo, κατά το τελευταίο έτος (με ημερομηνία τελευταίας ενημέρωσης τις 30.01.2026), καταγράφηκαν 61 περιστατικά πολιτικής βίας (“political violence”, που περιλαμβάνει περιστατικά βίας κατά αμάχων, εκρήξεις/ απομακρυσμένη βία, μάχες, εξεγέρσεις και διαμαρτυρίες), από τα οποία προκλήθηκαν 101 θάνατοι.^[20] Σημειώνεται ότι ο πληθυσμός της πολιτείας Imo ανέρχεται σε 5,459,300 κατοίκους σύμφωνα με εκτίμηση του 2022^[21].

 

Λαμβάνοντας υπόψιν τα παραπάνω δεδομένα δεν διακρίνω την ύπαρξη κατάστασης αδιάκριτης βίας λόγω ένοπλης σύρραξης στην πολιτεία Imο, ή έστω αδιάκριτης βίας λόγω ένοπλης σύρραξης η οποία να εξικνείται σε τέτοιο βαθμό ώστε ο Αιτητής λόγω της παρουσίας του και μόνο στο έδαφος της περιοχής αυτής να έρχεται αντιμέτωπος με πραγματικό κίνδυνο σοβαρής απειλής κατά το άρθρο 19 στοιχείο (2)(γ).  Εξετάζοντας περαιτέρω τις προσωπικές περιστάσεις του Αιτητή, παρατηρώ ότι αυτός είναι άνδρας, νεαρής ηλικίας, υγιής, απόφοιτος τριτοβάθμιας εκπαίδευσης και ικανός προς εργασία, με προηγούμενη εργασιακή εμπειρία στη χώρα καταγωγής του. Επισημαίνω τέλος, ότι δεν έχουν εγερθεί ή/και αναδειχθεί ατομικά χαρακτηριστικά ή στοιχεία του Αιτητή που να υποδηλώνουν και να δείχνουν ειδικώς ότι θα τεθεί σε κατάσταση που αυξάνει τον κίνδυνο σοβαρής βλάβης και δυνατόν να μπορούσε να αντισταθμίσει το επίπεδο αδιάκριτης βίας βάσει της αναπροσαρμοζόμενης κλίμακας. 

 

ΚΑΤΑΛΗΞΗ

 

Λαμβάνοντας υπόψιν τα όσα ανωτέρω αναπτύχθηκαν, είναι η κατάληξή μου ότι ορθώς

κρίθηκε και επί της ουσίας ότι ο Αιτητής δεν κατάφερε να αποδείξει βάσιμο φόβο δίωξης για λόγους φυλετικούς, θρησκευτικούς, ιθαγένειας ή ιδιότητας μέλους συγκεκριμένου κοινωνικού συνόλου ή πολιτικών αντιλήψεων και, περαιτέρω, ορθώς θεωρήθηκε ότι δεν κατάφερε να τεκμηριώσει ότι υπάρχουν ουσιώδεις λόγοι να πιστεύεται ότι, εάν επιστρέψει στη χώρα ιθαγένειάς του, θα αντιμετωπίσει πραγματικό κίνδυνο να υποστεί σοβαρή βλάβη, ως αμφότερες αυτές οι έννοιες ορίζονται από την οικεία νομοθεσία (άρθρα 3 και 19 του περί Προσφύγων Νόμου). Ενόψει των όσων αναλύθηκαν ανωτέρω, ούτε οι λόγοι ακυρώσεως που προωθεί ο Αιτητής δια των συνηγόρων του ευσταθούν και κατά τούτο απορρίπτονται ως αβάσιμοι.

 

Καταληκτικά λαμβάνω υπόψη μου, πρόσθετα και συμπληρωματικά των ανωτέρω, ότι η χώρα καταγωγής του Αιτητή, συμπεριλαμβάνεται στις χώρες που έχουν ορισθεί ως ασφαλείς χώρες ιθαγένειας σύμφωνα και με το πιο πρόσφατο Διάταγμα του Υπουργού Εσωτερικών ημερομηνίας 30.05.2025 (Κ.Δ.Π. 145/2025), χωρίς εν προκειμένω ο Αιτητής να προβάλει οποιουσδήποτε ισχυρισμούς ή στοιχεία που αφορούν προσωπικά στον ίδιο και οι οποίοι να ανατρέπουν το τεκμήριο περί ασφαλούς χώρας ιθαγένειας. Ο κατάλογος των ασφαλών χωρών ιθαγένειας καθορίζεται από τον Υπουργό Εσωτερικών όταν ικανοποιηθεί βάσει της νομικής κατάστασης, της εφαρμογής του δικαίου στο πλαίσιο δημοκρατικού συστήματος και των γενικών πολιτικών συνθηκών ότι στις οριζόμενες χώρες, γενικά και μόνιμα, δεν υφίστανται πράξεις δίωξης σύμφωνα με το άρθρο 3Γ του περί Προσφύγων Νόμου, ούτε βασανιστήρια ή απάνθρωπη ή ταπεινωτική μεταχείριση ή τιμωρία, ούτε απειλή η οποία προκύπτει από την χρήση αδιάκριτης βίας σε κατάσταση διεθνούς ή εσωτερικής ένοπλης σύγκρουσης.

 

Ενόψει των ανωτέρω, η παρούσα προσφυγή απορρίπτεται και η προσβαλλόμενη απόφαση επικυρώνεται, με έξοδα €1000 υπέρ των Καθ' ων η αίτηση, και εναντίον του Αιτητή.

 

 

 

Ε. Ρήγα, Δ.Δ.Δ.Δ.Π.