ΔΙΟΙΚΗΤΙΚΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ ΔΙΕΘΝΟΥΣ ΠΡΟΣΤΑΣΙΑΣ

Υπόθ. Αρ.: 1734/2025

 

03 Μαρτίου, 2026

[Μ. ΣΤΥΛΙΑΝΟΥ, Δ.Δ.Δ.Δ.Π.]

Αναφορικά με το άρθρο 146 του Συντάγματος

Μεταξύ:

J.I.O., ARC XXXXXXXXX από Νιγηρία και τώρα στην Λευκωσία

Αιτητής

-και-

 

Κυπριακής Δημοκρατίας μέσω του Διευθυντού της Υπηρεσίας Ασύλου

 

Καθ' ων η Αίτηση

Εμφανίσεις:

Π. Μπενέτης (κος) για Αλ Tαχέρ, Μπενέτης και Συνεργάτες Δ.Ε.Π.Ε., Δικηγόροι για τον Αιτητή.

Ι. Ιμανίμης (κος) για Ν. Νικολάου (κος), Δικηγόρος για τους Καθ΄ ων η αίτηση.

 

Α Π Ο Φ Α Σ Η

Με την παρούσα προσφυγή ο Αιτητής προσβάλλει την απόφαση της Υπηρεσίας Ασύλου, επιστολής ημερομηνίας 11/06/25, με την οποία απορρίφθηκε το αίτημά του για παραχώρηση καθεστώτος διεθνούς προστασίας, ως άκυρη, παράνομη και στερημένη οποιουδήποτε έννομου αποτελέσματος και/ή ζητά απόφαση του Δικαστηρίου για την παραχώρηση σε αυτόν καθεστώτος πρόσφυγα ή δικαιούχου συμπληρωματικής προστασίας και/ή ότι αν επιστρέψει στη χώρα καταγωγής του θα παραβιαστεί το άρθρο 2 ή 3 της Ευρωπαϊκής Σύμβασης Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων και/ή οποιαδήποτε άλλη θεραπεία υπό τις περιστάσεις. 

 

ΓΕΓΟΝΟΤΑ

Ο Αιτητής υπέβαλε αίτηση για διεθνή προστασία στις 23/12/20. Η συνέντευξή του είχε οριστεί στις 22/08/24, καθώς όμως ο Αιτητής δεν προσήλθε παρόλο που είχε κληθεί νομίμως, ο λειτουργός ετοίμασε σχετική εισηγητική έκθεση ημερομηνίας 23/08/24 και εκδόθηκε αυθημερόν απόφαση απόρριψης. Ο Αιτητής αιτήθηκε το επανάνοιγμα του φακέλου του στις 17/04/25, στις 23/05/25 διενεργήθηκε η συνέντευξή του και ο λειτουργός ετοίμασε σχετική εισηγητική έκθεση αυθημερόν. Στις 30/05/2025 εκδόθηκε απόφαση απόρριψης, η οποία αποτελεί και το αντικείμενο της παρούσας προσφυγής. 

 

ΝΟΜΙΚΟΙ ΙΣΧΥΡΙΣΜΟΙ

Κατά την ενώπιον του Δικαστηρίου διαδικασία ο δικηγόρος του Αιτητή περιόρισε τους λόγους ακύρωσης που αναπτύσσονται στην Γραπτή Αγόρευση στους ισχυρισμούς έλλειψης δέουσας έρευνας της αρμόδιας αρχής κατά την εξέταση του αιτήματος ασύλου του Αιτητή, απέσυρε δε τους υπόλοιπους νομικούς ισχυρισμούς.

 

Οι Καθ΄ ων η αίτηση σε απάντηση των εν λόγω ισχυρισμών υιοθέτησαν το περιεχόμενο της ένστασης και υποστήριξαν ότι οι ισχυρισμοί του δεν εμπίπτουν στην έννοια του καθεστώτος πρόσφυγα ή συμπληρωματικής προστασίας. Προβάλλουν ότι ο Αιτητής προέρχεται από ασφαλή χώρα ιθαγένειας σύμφωνα με το διάταγμα ασφαλών χωρών του Υπουργού, ούτε ο Αιτητής έχει τεκμηριώσει ότι δεν είναι ασφαλής λόγω των ειδικών του περιστάσεων. 

 

ΚΑΤΑΛΗΞΗ

Το Δικαστήριο αντλώντας τις εξουσίες που ορίζονται στο Άρθρο 11 του περί της Ίδρυσης και Λειτουργίας Διοικητικού Δικαστηρίου Διεθνούς Προστασίας Νόμων του 2018 έως 2025 (Ν.73(Ι)/2018), προχωρεί σε αξιολόγηση της ουσίας του αιτήματος ασύλου σε συνάρτηση με τους ισχυρισμούς της δικηγόρου του Αιτητή στη βάση του περιεχομένου του διοικητικού φακέλου (στο εξής «ΔΦ»). 

 

 

 

Ο Αιτητής στην αίτησή του κατέγραψε ότι εγκατέλειψε τη χώρα καταγωγής του διότι συμμετείχε στη διαμαρτυρία ενάντια στην ειδική μονάδα της αστυνομίας της Νιγηρίας SARS η οποία έλαβε χώρα στην περιοχή Lekki Toll Gate του Lagos την 21/10/20. Δήλωσε ότι η αστυνομία στράφηκε ενάντια στους συμμετέχοντες στη διαμαρτυρία και πυροβόλησαν εναντίον τους, σκοτώνοντας πολλά άτομα, συμπεριλαμβανομένου του αδερφού του. Εν συνεχεία, ο Αιτητής με τη βοήθεια της μητέρας του έφυγε από τη χώρα καταγωγής με σκοπό να έρθει στη Δημοκρατία και να αιτηθεί διεθνή προστασία (ερυθρό 1 ΔΦ). Κατά τη συνέντευξη του ο Αιτητής δήλωσε ότι είναι υπήκοος Νιγηρίας με τόπο καταγωγής και τελευταίας συνήθους διαμονής την Agbor, ότι είναι εθνοτικής καταγωγής Igbo και χριστιανός στο θρήσκευμα. Δήλωσε άγαμος και άτεκνος. Εγκατέλειψε δε τη χώρα του με νόμιμο τρόπο, κάνοντας χρήση του διαβατηρίου του και κατέληξε στις μη ελεγχόμενες από τη Δημοκρατία περιοχές. Κατά την ελεύθερη αφήγησή του ανέφερε ότι το τόσο ο ίδιος όσο και ο αδερφός του συμμετείχαν στη μεγάλη διαμαρτυρία Lekki Toll Gate του Lagos στα πλαίσια του κινήματος #EndSARS. Δήλωσε ότι η κυβέρνηση έδωσε εντολή στον στρατό να ανοίξει πυρ κατά των διαμαρτυρομένων, με αποτέλεσμα να σκοτωθεί πλήθος ατόμων μεταξύ των οποίων και ο αδερφός του. Πρόσθεσε ότι το πρόσωπό του καταγράφηκε από κύκλωμα κλειστής τηλεόρασης και πως καταζητείτο, και για τον λόγο αυτόν αποφάσισε να φύγει από τη Νιγηρία (ερυθρό 72 1Χ ΔΦ).  

 

Αναφορικά με τη διαμαρτυρία στην οποία συμμετείχε, ο Αιτητής δήλωσε πως αυτή έλαβε χώρα στις 20 και 21/10/20. Δήλωσε πως αυτός και ο αδερφός του βρισκόντουσαν στο Lagos για διακοπές και αποφάσισαν να συμμετέχουν στη διαμαρτυρία. Πρόσθεσε πως ο ίδιος κρατούσε ένα πανό το οποίο έγραφε «End SARS and police brutality». Δήλωσε πως ο αδερφός του ονομαζόταν Daniel Odum και πως ήταν ένας εκ των διοργανωτών της διαμαρτυρίας. Εξήγησε ότι σε κάποια στιγμή η αστυνομία ξεκίνησε να πυροβολεί εναντίον του πλήθους και ο αδερφός του ήταν ένα από τα πολλά θύματα, ενώ δήλωσε πως ο ίδιος έτρεξε και διέφυγε. Αναφορικά με το πως γνωρίζει ότι τον κατέγραψε το κλειστό κύκλωμα τηλεόρασης, ο Αιτητής δήλωσε ότι τον ενημέρωσε ένας φίλος του ο οποίος είδε την σχετική φωτογραφία αναρτημένη στο διαδίκτυο. Ερωτώμενος σχετικά με το πως κατάφερε να φύγει από τη χώρα κάνοντας χρήση του διαβατηρίου του ενώ ήταν καταζητούμενος, ο Αιτητής αποκρίθηκε ότι ο άνθρωπος που τον βοήθησε να εκδώσει ταξιδιωτική βίζα εργαζόταν στο αεροδρόμιο (ερυθρό 72-70 ΔΦ).   

 

Τα προσωπικά στοιχεία και προφίλ του Αιτητή έγιναν αποδεκτά από την Υπηρεσία Ασύλου (ερυθρά 110-109 ΔΦ). Ο δεύτερος ουσιώδης ισχυρισμός του Αιτητή σύμφωνα με τον οποίο κηρύχθηκε καταζητούμενος μετά τη συμμετοχή του σε διαμαρτυρία #EndSARS κατά της αστυνομικής βίας ο λειτουργός έκρινε ότι ο ισχυρισμός παρουσιάστηκε με μη συνεκτικό τρόπο και πάσχει από έλλειψη λεπτομέρειας και ως εκ τούτου δε θεμελιώθηκε η εσωτερική αξιοπιστία του ισχυρισμού. Προχωρώντας στην εκτίμηση της εξωτερικής αξιοπιστίας, ο λειτουργός παρέθεσε πλήθος πληροφοριών από εξωτερικές πηγές πληροφόρησης τόσο για το κίνημα #EndSARS όσο και για τις συγκεκριμένες διαμαρτυρίες προσθέτοντας ότι δεν κατέστη δυνατό να βρεθούν εξωτερικές πηγές πληροφόρησης σχετικά με τα περιστατικά τα οποία επικαλέστηκε ο Αιτητής. Ως εκ των άνω ο ισχυρισμός απορρίφθηκε στο σύνολό του (ερυθρά 109-102 ΔΦ). Προχωρώντας, στο στάδιο της αξιολόγησης κινδύνου, ο λειτουργός αξιολόγησε το μελλοντοστραφές ρίσκο του Αιτητή σε περίπτωση επιστροφής του στην Agbor της πολιτείας Delta State διαπιστώνοντας ότι ο Αιτητής δεν έχει υποστεί στη χώρα καταγωγής του κάποια μορφή δίωξης ή σοβαρής βλάβης. Ο λειτουργός, καταγράφοντας πληροφορίες αναφορικά με την κατάσταση ασφαλείας στον τόπο συνήθους διαμονής του Αιτητή σε συνδυασμό με το προφίλ του και το επίπεδο μόρφωσής του, έκρινε ότι δεν υπάρχει εύλογη πιθανότητα να υποστεί συμπεριφορά που να ισοδυναμεί με δίωξη ή με πραγματικό κίνδυνο σοβαρής βλάβης (ερυθρά 100-99 ΔΦ). Από την έκθεση/εισήγηση προκύπτει ότι η έρευνα του λειτουργού ήτο ενδελεχής και επεκτάθηκε σε όλα τα στοιχεία που προσκομίστηκαν από τον Αιτητή (Δημοκρατία ν. Κοινότητας Πυργών κ.ά. (1996) 3 Α.Α.Δ. 503, Επιτροπή Εκπαιδευτικής Υπηρεσίας ν. Ζάμπογλου (1997) 3 Α.Α.Δ. 270). Μετά δε από συνολική αξιολόγηση της γενικότερης αξιοπιστίας του, των όσων τέθηκαν ενώπιον της Υπηρεσίας Ασύλου υπό μορφή δηλώσεων μόνο^[1] διαπιστώνω ότι η αξιοπιστία του επί αυτού του σημείου του αιτήματος του, δεν τεκμηριώνεται. Η πλήρης εικόνα που διαμορφώνεται μέσω των στοιχείων του φακέλου του, κατόπιν ορθολογικής ανάλυσης και δίκαιης στάθμισής τους^[2], επιβεβαιώνει τα συμπεράσματα του λειτουργού. Το αφήγημα του Αιτητή εμπεριέχει δηλώσεις που ελλείπουν βιωματικά στοιχεία, ευλογοφάνεια, συνοχή και λεπτομέρεια που να τεκμηριώνουν προσωπική εμπλοκή και δίωξη. Δεν παρείχε κάθε διαθέσιμη βοήθεια στον εξεταστή για τη διαπίστωση των στοιχείων της υπόθεσής του, ούτε τεκμηρίωσε τους ισχυρισμούς του με επαρκή λεπτομέρεια. (Άρθρο 18 του περί Προσφύγων Νόμου 2000 έως 2025 (Ν. 6(Ι)/2000)), βλέπε επίσης Πρακτικός Οδηγός της ΕΑΣΟ: Αξιολόγηση των Αποδεικτικών Στοιχείων, Μάρτιος 2015, σελ.11 και Evidence and credibility assessment in the context of the Common European Asylum System της EUAA, February 2023, σελ.57-72, 103-112, 120-131, επίσης, § 205 του Εγχειριδίου για τις Διαδικασίες και τα Κριτήρια Καθορισμού του Καθεστώτος των Προσφύγων, του Ύπατου Αρμοστή των Ηνωμένων Εθνών). Ούτε σε αρκετές διευκρινιστικές ερωτήσεις του λειτουργού για αριθμό ζητημάτων ήταν ικανός να παράσχει ικανοποιητικές απαντήσεις^[3] αλλά ούτε θα μπορούσε να τύχει του ευεργετήματος της αμφιβολίας το οποίο δίνεται μόνο όταν έχουν προσκομισθεί όλα τα διαθέσιμα αποδεικτικά στοιχεία και όταν ο εξεταστής είναι γενικά ικανοποιημένος από την αξιοπιστία του αιτούντα. (Βλέπε §204 του Εγχειριδίου για τις Διαδικασίες και τα κριτήρια Καθορισμού του Καθεστώτος των Προσφύγων του Ύπατου Αρμοστή των Ηνωμένων Εθνών). Από τα γεγονότα της περίπτωσης του σε συνάρτηση με τα στοιχεία του φακέλου και τις αιτιάσεις του δεν προκύπτει να συντρέχουν στο πρόσωπο του εκείνα τα υποκειμενικά και αντικειμενικά κριτήρια που μπορούν να στοιχειοθετήσουν το γεγονός ότι εγκατέλειψε την χώρα καταγωγής του και δεν επιθυμεί να επιστρέψει σε αυτή λόγω δικαιολογημένου φόβου δίωξης (§37-38 του Εγχειριδίου για τις Διαδικασίες και τα Κριτήρια Καθορισμού του Καθεστώτος των Προσφύγων, του Ύπατου Αρμοστή των Ηνωμένων Εθνών). Δεν έπεισε για το υπαρκτό των απειλών ή οιανδήποτε μορφής δίωξη. Ούτε τεκμηριώνεται ότι ανήκει σε οποιαδήποτε πολιτική, θρησκευτική, εθνική, στρατιωτική ή κοινωνική οργάνωση ή ομάδα στη χώρα καταγωγής του που να αντιμετωπίζει δίωξη, ενώ σε περίπτωση επιστροφής του δεν θα αντιμετωπίσει οποιοδήποτε πρόβλημα από τις αρχές της χώρας του. Δεν έχει τεκμηριώσει με τις αιτιάσεις του ότι έχει καταδικασθεί, συλληφθεί, ή καταζητείται είτε από τις αρχές της χώρας του είτε από άλλους φορείς δίωξης (Βλέπε Άρθρα 3Α και 3Β του περί Προσφύγων Νόμου 2000 έως 2025, (Ν.6(Ι)/2000), ούτε πληρούνται τα κριτήρια μορφής δίωξης ως οι πρόνοιες του Άρθρου 3Γ του περί Προσφύγων Νόμου 2000 έως 2025,(Ν.6(Ι)/2000). Υπάρχουν δε επί της έκθεσης-εισήγησης εκτεταμένες καταγραφές του λειτουργού ως προς τα ευρήματα αναξιοπιστίας του Αιτητή ως επίσης και εκτενείς παραπομπές σε εξωτερικές πηγές πληροφόρησης σε σχέση με το τί επικρατεί στην χώρα καταγωγής, τα οποία ουδόλως αμφισβητήθηκαν επαρκώς κατά την δικαστική διαδικασία από τον συνήγορο του και/ή ούτε κατά την ενώπιον του Δικαστηρίου διαδικασία υπέδειξε σημεία επί της συνέντευξης ή της έκθεσης/εισήγησης που να τεκμηριώνουν ελλιπή υπό τις περιστάσεις έρευνα της αρμόδιας αρχής κατά την αξιολόγηση των ισχυρισμών του. Αναφορικά δε με τη διαμαρτυρία ενάντια στη δράση της ειδικής μονάδας της αστυνομίας της Νιγηρίας SARS η οποία έλαβε χώρα στην περιοχή Lekki Toll Gate του Lagos την 21/10/20, από έρευνα σε εξωτερικές πηγές πληροφόρησης προέκυψε ότι η Δικαστική Επιτροπή Έρευνας της Πολιτείας Lagos για την Αποζημίωση Θυμάτων Κακοποιήσεων που Σχετίζονται με το SARS και Άλλων Θεμάτων (Lagos EndSARS Panel) δημοσίευσε έναν κατάλογο σαράντα οκτώ θυμάτων (έντεκα νεκροί, τέσσερεις αγνοούμενοι και οι υπόλοιποι τραυματίες) από το περιστατικό στο Lekki Tollgate στο Lagos. Στον σχετικό κατάλογο δεν ανευρέθη το όνομα του αδερφού του Αιτητή^[4]. Συνεπώς δεν πληρούνται οι προϋποθέσεις του Άρθρου 3 του περί Προσφύγων Νόμου 2000 έως 2025, (Ν.6(Ι)/2000) καθώς οι σχετικοί ισχυρισμοί του για προσωπική εμπλοκή και δίωξη απορρίφθηκαν ως μη αξιόπιστοι και δεν κατάφερε να καταδείξει και/ή να τεκμηριώσει ότι σε περίπτωση επιστροφής του στην χώρα καταγωγής, υπάρχει κίνδυνος δίωξής της για λόγους φυλετικούς, θρησκευτικούς, ιθαγένειας ή ιδιότητας μέλους συγκεκριμένου κοινωνικού συνόλου ή πολιτικών αντιλήψεων.

 

Ως προς το εάν η περίπτωση του εμπίπτει στις προϋποθέσεις παροχής καθεστώτος συμπληρωματικής προστασίας, ο λειτουργός εξέτασε κατά πόσο θα υπόκειτο σε περίπτωση επιστροφής του στην χώρα καταγωγής σε οποιαδήποτε τέτοια σοβαρή και αδικαιολόγητη βλάβη ως προσδιορίζεται στο Άρθρο 19 του περί Προσφύγων Νόμου 2000 έως 2023, (Ν.6(Ι)/2000) και κατέληξε ότι τέτοιος κίνδυνος δεν υφίστατο (ερυθρά 98-97ΔΦ). Ουδείς εκ των ισχυρισμών που πρόβαλε τεκμηρίωνε την ύπαρξη ουσιωδών λόγων ώστε να θεωρείτο ότι ο ίδιος προσωπικά, σε περίπτωση επιστροφής στη χώρα καταγωγής του, θα υποβαλλόταν σε κίνδυνο θανατικής ποινής ή εκτέλεσης ή σε βασανιστήρια ή απάνθρωπη ή εξευτελιστική μεταχείριση ή τιμωρία, αλλά ούτε και διατρέχει κίνδυνο να υποστεί σοβαρή και προσωπική απειλή κατά της ζωής ή της σωματικής ακεραιότητας αμάχου, λόγω αδιάκριτης άσκησης βίας σε καταστάσεις διεθνούς ή εσωτερικής ένοπλης σύρραξης. Ειδικά δε ως προς το σκέλος της διακινδύνευσης λόγω βίας ασκούμενης αδιακρίτως σε καταστάσεις ένοπλης σύρραξης, ο λειτουργός σημείωσε ότι βάσει των διαθέσιμων πληροφοριών από εξωτερικές πηγές πληροφόρησης επιβεβαιωνόταν ότι στην περιοχή του Αιτητή δεν παρατηρούνταν συνθήκες ένοπλων συγκρούσεων που να οδηγούν σε αδιάκριτη βία (ερυθρό 97 ΔΦ). Προχωρώντας σε διερεύνηση αναφορικά με την επαρχία Delta State (τόπο συνήθους διαμονής του Αιτητή), σημειώνεται συναφώς ότι κατά το τελευταίο έτος, με βάση πρόσφατα ποσοτικά δεδομένα για την κατάσταση ασφαλείας στην επαρχία καταγράφηκαν συνολικά 138 περιστατικά (περιλαμβάνονται διαδηλώσεις, περιστατικά πολιτικής βίας, εξεγέρσεις, θηριωδίες, καταστολή, τρομοκρατική δραστηριότητα, ξένη στρατιωτική εμπλοκή) από τα οποία επήλθε ο θάνατος συνολικά 107 πολιτών^[5]. Επισημαίνεται ότι ο πληθυσμός της επαρχίας Delta State με βάση την εκτίμηση του 2022 εκτιμάται σε 5,636,100 κατοίκους^[6]. Λαμβανομένου υπόψη του γεγονότος ότι ο Υπουργός Εσωτερικών στα πλαίσια των εξουσιών του Άρθρου 12 Β τρις του περί Προσφύγων Νόμου 2000 έως 2025, (Ν.6(Ι)/2000), με την Κ.Δ.Π. 145/2025 ημερ.30/05/25 ορίζει την χώρα καταγωγής του Αιτητή ως ασφαλή χώρα ιθαγένειας, ο ίδιος δεν έχει τεκμηριώσει ότι στην χώρα του δεν είναι ασφαλής λόγω των ειδικών του περιστάσεων. Ούτε τα ατομικά χαρακτηριστικά και στοιχεία του Αιτητή οδηγούν στο συμπέρασμα ότι υπάρχουν ουσιώδεις λόγοι να πιστεύεται ότι με την επιστροφή του στον τόπο διαμονής, θα αντιμετωπίσει πραγματικό κίνδυνο να υποστεί σοβαρή και αδικαιολόγητη βλάβη.

 

Ως εκ των ανωτέρω δεν διαπιστώνεται ελλιπής έρευνα της Υπηρεσίας Ασύλου κατά την έκδοση της απόφασης (Βλέπε  Αντώνης Ράφτης ν. Δημοκρατίας, (2002) 3 Α.Α.Δ. 345 ). Η επάρκεια της αιτιολογίας είναι άρρηκτα συνδεδεμένη με τα πραγματικά και νομικά περιστατικά της υπόθεσης, ενώ η αιτιολογία της προσβαλλόμενης πράξης συμπληρώνεται και/ή αναπληρώνεται μέσα από τα στοιχεία του διοικητικού φακέλου του Αιτητή ήτοι της έκθεσης/εισήγησης του λειτουργού η οποία αποτελεί αναπόσπαστο μέρος της απόφασης του εξουσιοδοτημένου από τον Υπουργό Εσωτερικών αρμόδιου λειτουργού, όπως επίσης και από το σύνολο της όλης διοικητικής ενέργειας με αποτέλεσμα να καθίσταται εφικτός ο δικαστικός έλεγχος (Βλέπε Φράγκου ν. Δημοκρατίας (1998) 3 Α.Α.Δ.270). Το Δικαστήριο μετά από έλεγχο νομιμότητας/ορθότητας και πραγματικό έλεγχο των περιστάσεων του Αιτητή, όπως αναλύεται ανωτέρω, καταλήγει στο ίδιο εύρημα ότι δηλαδή δεν μπορεί να του αναγνωριστεί το καθεστώς του πρόσφυγα ή συμπληρωματικής προστασίας.

 

Για όλους τους πιο πάνω λόγους, η παρούσα προσφυγή απορρίπτεται με €1300 έξοδα εναντίον του Αιτητή και υπέρ των Καθ' ων η αίτηση. Η προσβαλλόμενη απόφαση επικυρώνεται.

                         

 

                        Μ. ΣΤΥΛΙΑΝΟΥ, Δ.Δ.Δ.Δ.Π.