ΔΙΟΙΚΗΤΙΚΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ ΔΙΕΘΝΟΥΣ ΠΡΟΣΤΑΣΙΑΣ
Υπόθ. Αρ.: 2324/2025
16 Μαρτίου, 2026
[Μ. ΣΤΥΛΙΑΝΟΥ, Δ.Δ.Δ.Δ.Π.]
Αναφορικά με το άρθρο 146 του Συντάγματος
Μεταξύ:
Υ.Α.D.
Αιτητής
-και-
Κυπριακής Δημοκρατίας, μέσω ΥΠΗΡΕΣΙΑΣ ΑΣΥΛΟΥ
Καθ' ων η Αίτηση
Εμφανίσεις:
Ο Αιτητής παρών
Ε. Χατζηγιάννη (κα), Δικηγόρος για Γενικό Εισαγγελέα, Δικηγόρος για τους Καθ' ων η αίτηση.
M. Katchatrian (κα) για διερμηνεία από Γαλλικά στα Ελληνικά και αντίστροφα.
Α Π Ο Φ Α Σ Η
Με την παρούσα προσφυγή ο Αιτητής προσβάλλει την απόφαση της Υπηρεσίας Ασύλου, επιστολής ημερομηνίας 08/09/25 (του κοινοποιήθηκε 09/09/25) με την οποία του αναγνωρίστηκε το καθεστώς συμπληρωματικής προστασίας αντί αυτό του καθεστώτος πρόσφυγα.
ΓΕΓΟΝΟΤΑ
Ο Αιτητής υπέβαλε αίτηση για διεθνή προστασία στις 21/10/22, στις 10/07/25 και 17/07/25 διενεργήθηκαν οι συνεντεύξεις του, εν συνεχεία ο λειτουργός ετοίμασε σχετική εισηγητική έκθεση ημερομηνίας 12/08/25 και εκδόθηκε απόφαση χορήγησης καθεστώτος συμπληρωματικής προστασίας στις 29/08/25, η οποία αποτελεί και το αντικείμενο της παρούσας προσφυγής.
ΙΣΧΥΡΙΣΜΟΙ
Κατά την συμπλήρωση του εντύπου της προσφυγής του ο Αιτητής καταγράφει ότι δεν μπορεί να επιστρέψει στην χώρα του διότι είναι μέλος κόμματος της αντιπολίτευσης (RAAD) και ότι τον κυνηγά η κυβέρνηση καθότι έλαβε μέρος σε διαδηλώσεις εναντίον της και για τις οποίες έχει συλληφθεί και ότι θα τον σκοτώσουν. Σημείωσε επίσης ότι έχει ένα παιδί στη χώρα του το οποίο θέλει να φέρει στην Κυπριακή Δημοκρατία. Κατά την ακροαματική διαδικασία σε σχετικά ερωτήματα του Δικαστηρίου υιοθέτησε τους λόγους που εγκατέλειψε την χώρα του και ανέφερε ότι επιθυμεί όπως αναγνωριστεί ως πρόσφυγας διότι είχε προβλήματα με τις κρατικές αρχές και το 2022 όταν εγκατέλειψε την χώρα του. Ανέφερε ότι και το 2020 τον εκδίωξαν και έφυγε από την χώρα του, ήθελαν να τον σκοτώσουν και ότι κατά την περίοδο 2016-2018 και το 2019 ο μικρός του αδελφός πέθανε στο νοσοκομείο. Πρόσθεσε ότι όλα τα μέλη της οικογενείας του βρίσκονται στον Καναδά, ότι ζητά προσφυγικό λόγω πολιτικής δίωξης αλλά χρειάζεται και το προσφυγικό καθεστώς για να φέρει το παιδί του από την χώρα του διότι είναι άρρωστο και/ή ότι εάν επιστρέψει θα τον απαγάγουν.
Οι Καθ΄ ων η αίτηση υιοθέτησαν το περιεχόμενο της ένστασης και του διοικητικού φακέλου υποστηρίζοντας ότι η απόφαση της αρμόδιας αρχής έχει ληφθεί ορθά και νόμιμα, ότι ο Αιτητής έχει αξιολογηθεί ως προς το σύνολο των ισχυρισμών που έχει προβάλει και για τον λόγο αυτό του έχει δοθεί το καθεστώς συμπληρωματικής προστασίας. Ωστόσο οι ισχυρισμοί και η αξιολόγηση προς αυτούς δεν προκύπτει ώστε να του δοθεί το καθεστώς του πρόσφυγα παραπέμποντας στην σελίδα 10/ερυθρό Χ6-Χ7 της συνέντευξης, όπου φαίνεται ότι για έξι συνεχή χρόνια 2014-2020 δεν αντιμετώπισε οποιοδήποτε πρόβλημα στη χώρα καταγωγής του. Περεταίρω, όπως σημειώνουν, στην σελίδα 41 της έκθεσης/εισήγησης, σύμφωνα με την χώρα καταγωγής του Αιτητή κρίθηκε ότι δεν ικανοποιείται το αντικειμενικό στοιχείο στη βάση δικαιολογημένου φόβου δίωξης, ούτε εξέφρασε κανένα φόβο δίωξης σχετικά με δυσμενή δίωξη καθότι πάσχει από κάποια ασθένεια και/ή η ασθένεια του δεν είναι αρκετή ώστε να του παραχωρηθεί το καθεστώς του πρόσφυγα
ΚΑΤΑΛΗΞΗ
Το Δικαστήριο λαμβάνοντας υπόψη τα όσα υποστηρίζονται από τον Αιτητή, αυτά που απάντησαν οι Καθ΄ ων η αίτηση, του περιεχομένου του διοικητικού φακέλου (στο εξής «ΔΦ») και αντλώντας τις εξουσίες που ορίζονται στο Άρθρο 11 του περί της Ίδρυσης και Λειτουργίας Διοικητικού Δικαστηρίου Διεθνούς Προστασίας Νόμων του 2018 έως 2025 (Ν. 73(I)/2018), προχωρεί να εξετάσει την ουσία του αιτήματος του και/ή κατά πόσο δικαιούται καθεστώς πρόσφυγα αντί αυτό της συμπληρωματικής προστασίας (καθεστώς που του έχει χορηγηθεί από την αρμόδια αρχή Υπηρεσία Ασύλου).
Ο Αιτητής στην αίτησή του κατέγραψε ότι εγκατέλειψε τη χώρα καταγωγής του διότι είναι αντίπαλος του κράτους και διότι τον ενημέρωσαν ότι θα τον σκοτώσουν εφόσον τον βρουν στο Τζιμπουτί, ενώ επιπλέον πρόσθεσε ότι έχει θέματα υγείας (ερυθρά 32 και 1 ΔΦ). Κατά την πρώτη του συνέντευξη δήλωσε ότι είναι υπήκοος Τζιμπουτί με τόπο καταγωγής και τελευταίας συνήθους διαμονής την πόλη του Τζιμπουτί, ότι είναι μέλος της φυλής Issa και της υποφυλής Wardique και Σουνίτης Μουσουλμάνος. Δήλωσε διαζευγμένος και πατέρας ενός τέκνου το οποίο βρίσκεται στη χώρα καταγωγής. Δήλωσε επίσης ότι υποφέρει από υπέρταση και ηπατίτιδα Β από το 2011 και νεφρική ανεπάρκεια από το 2016, ασθένειες για τις οποίες παίρνει φαρμακευτική αγωγή και επιπλέον κάνει αιμοκάθαρση τρεις φορές την εβδομάδα, την οποία ξεκίνησε στην Τουρκία το 2021. Εγκατέλειψε δε τη χώρα του με νόμιμο τρόπο, κάνοντας χρήση του διαβατηρίου του και κατέληξε στις μη ελεγχόμενες από τη Δημοκρατία περιοχές μέσω Τουρκίας. Ο Αιτητής διευκρίνισε ότι έφτασε στην Τουρκία στις 03/11/20 και υπέβαλε αίτηση για προστασία στην Isparta και παρέμεινε σε προσφυγικό camp υπό τη διαχείριση της UNHCR εκεί για εννέα μήνες. Δήλωσε περαιτέρω πως όταν απορρίφθηκε το αίτημά του αποφάσισε να έρθει στη Δημοκρατία για να αιτηθεί διεθνούς προστασίας (ερυθρά 78-71 ΔΦ). Κατά την ελεύθερη αφήγησή του ανέφερε ότι στη χώρα καταγωγής του συμμετείχε σε πορείες διαμαρτυρίας ενάντια στην επανεκλογή του τότε προέδρου της χώρας και πως στοχοποιήθηκε εξαιτίας αυτού. Δήλωσε πως συνελήφθη το 2011 και κρατήθηκε για 11 μήνες καθώς και το 2014 και κρατήθηκε 2 μήνες. Περιέγραψε ότι κατά την πρώτη του κράτηση υπέστη σωματική κακοποίηση και βασανιστήρια, με αποτέλεσμα να του δημιουργηθεί πρόβλημα στα νεφρά και να παρουσιάζει αιματέμεση. Πρόσθεσε ότι αφέθηκε ελεύθερος τον 1ο/2012 χωρίς να του έχουν απαγγελθεί ποτέ κατηγορίες ή να έχει απαλλαχθεί από αυτές. Δήλωσε πως στη συνέχεια συνέχισε την αντικυβερνητική του δράση, ιδρύοντας μία ομάδα νέων και υποστηρίζοντας το κόμμα της αντιπολίτευσης επ’ ονόματι USN στις κοινοβουλευτικές εκλογές. Στις 11/04/14 και ενώ συμμετείχε σε μια πορεία διαμαρτυρίας ενάντια στη σύλληψη κάποιων κληρικών, δήλωσε ότι συνελήφθη εκ νέου και κρατήθηκε σε ένα τοπικό κρατητήριο για 2 μήνες. Μετά την απελευθέρωσή του δήλωσε ότι η κυβέρνηση ασκούσε πίεση τόσο στο ίδιο, απαιτώντας από τον εργοδότη του να τερματίσει την εργοδοσία το 2018, πίεση εξαιτίας της οποία εν τέλει απολύθηκε, αλλά και στην οικογένειά του, διακόπτοντας την παροχή ηλεκτρικού ρεύματος στην οικογενειακή οικία. Πρόσθεσε ότι δύο εκ των αδερφών του είναι φυλακισμένοι στη χώρα καταγωγής. Το 2020 και κατόπιν παρότρυνσης της οικογενείας του διότι η υγεία του επιδεινωνόταν και η πίεση από την κυβέρνηση αυξανόταν, δήλωσε ότι αποφάσισε να φύγει από τη χώρα. Εξέδωσε ιατρική βίζα για την Τουρκία όπου ξεκίνησε να κάνει αιμοκάθαρση, όμως καθώς του ήταν δύσκολο να επιβιώσει εκεί αποφάσισε να έρθει στη Δημοκρατία και να αιτηθεί διεθνούς προστασίας (ερυθρά 71-70 ΔΦ). Απαντώντας σε διευκρινιστικές ερωτήσεις σχετικά με τους λόγους που τον ώθησαν να φύγει από τη χώρα καταγωγής το 2020, διευκρίνισε ότι δεν έφυγε νωρίτερα διότι ήταν ο μόνος άντρας στην οικογένεια που μπορούσε να εργαστεί και να στηρίξει τον άρρωστο πατέρα του και την οικογένειά του. Πρόσθεσε ότι όταν το 2020 η κυβέρνηση δολοφόνησε έναν αδερφό του χορηγώντας του ενέσιμο δηλητήριο, αποφάσισε ότι έπρεπε να φύγει από τη χώρα (ερυθρό 70 ΔΦ). Ερωτώμενος τι πιστεύει ότι θα του συμβεί σε περίπτωση που επιστρέψει στο Τζιμπουτί, δήλωσε ότι είτε θα τον συλλάβουν και θα τον φυλακίσουν ισόβια, όπως έκαναν με τους αδερφούς του, είτε θα τον σκοτώσουν. Πρόσθεσε ότι οι δύο αδερφοί του δεν δικάστηκαν ποτέ ούτε τους απαγγέλθηκαν κατηγορίες και παρόλα αυτά κρατούνται επ’ αόριστο, ο ένας από το 2013 και ο άλλος από το 2017, εξαιτίας της πολιτικής και αντιπολιτευτικής τους δράσης.
Ο Αιτητής διευκρίνισε ότι από το 2014 και έως την αναχώρησή του από τη χώρα το 2020 δε συνελήφθη ξανά από την κυβέρνηση, ενώ εξήγησε το γεγονός ότι αυτός αφέθη ελεύθερος ενώ οι αδερφοί του είναι ακόμη φυλακισμένοι στην επιβαρυμένη υγεία του. Επιπλέον, ανέφερε ότι συνελήφθη μία ακόμη φορά το 2020 όταν συμμετείχε σε διαδηλώσεις ενάντια στη σύλληψη ενός πιλότου και πως δεν ανέφερε τη σύλληψη αυτή νωρίτερα παρόλο που ρωτήθηκε ρητά από τον λειτουργό διότι κρατήθηκε μόλις για μία ημέρα εξαιτίας της υγείας του και δεν τη θεωρεί κανονική σύλληψη (ερυθρά 69 5Χ,10Χ και 95-93 ΔΦ). Απαντώντας σε διευκρινιστικές ερωτήσεις σε σχέση με την πολιτική του δράση, δήλωσε ότι ο πατέρας του ήταν μέλος του αντιπολιτευόμενου κόμματος Union of Democratic Justice (UDJ), όπως και τα περισσότερα μέλη της οικογενείας τους. Δήλωσε πως τα δύο αδέρφια του που βρίσκονται στη φυλακή ανήκουν στο κόμμα Union Social National (USN), πως ο ίδιος ήταν μέλος του κόμματος Raad το οποίο ιδρύθηκε το 2015 και πως ο ρόλος του ήταν η διοργάνωση των συναντήσεων. Πρόσθεσε ότι πριν το 2015 ήταν μέλος μια οργάνωσης νέων επ’ ονόματι Associations du Jeunes du Quartier η οποία ήταν συνδεδεμένη με το κόμμα EDJ (ερυθρό 68-67 ΔΦ).
Αναφορικά με τις ασθένειές του και τις διαθέσιμες θεραπείες στη χώρα του, ανέφερε σε σχέση με την αιμοκάθαρση πως δεν του επιτρεπόταν η πρόσβαση σε δημόσια νοσοκομεία όπου θα μπορούσε να την κάνει διότι άνηκε στην αντιπολίτευση. Πρόσθεσε ότι πήγαινε σε ιδιωτικό νοσοκομείο και λάμβανε κάποια αγωγή, χωρίς όμως να κάνει αιμοκάθαρση, την οποία ξεκίνησε στην Τουρκία. Ερωτώμενος σχετικά, εξήγησε ότι μόνο τα μέλη της κυβέρνησης ή οι εργαζόμενοι σε αυτή λαμβάνουν δωρεάν ιατροφαρμακευτική περίθαλψη και πως όλοι όσοι ανήκουν στην αντιπολίτευση δεν έχουν πρόσβαση σε αυτή. Δήλωσε ότι πήγε σε δημόσιο νοσοκομείο και του αρνήθηκαν την πρόσβαση και αναγκάστηκε να πάει σε ιδιωτικό νοσοκομείο (ερυθρά 76 και 99-98 ΔΦ). Ερωτώμενος σχετικά με τις συλλήψεις του στο Τζιμπουτί, ο Αιτητής δήλωσε πως το 2011 και ενώ συμμετείχε σε μία διαδήλωση ενάντια στην επανεκλογή του προέδρου Guelleh δέχτηκε χτύπημα στο κεφάλι από αστυνομικό, λιποθύμησε και όταν ξύπνησε ήταν στη φυλακή. Εκεί παρέμεινε για 11 μήνες κατά τους οποίους υπέστη βασανισμούς, άγριους ξυλοδαρμούς και ανακρίσεις. Η υγεία του χειροτέρεψε σε τέτοιο βαθμό που όταν τον απελευθέρωσαν δε μπορούσε να περπατήσει. Πρόσθεσε πως κατά την ίδια διαδήλωσε συνέλαβαν επίσης τον πατέρα και έναν αδερφό του, τους οποίους κράτησαν για 2 και ένα μήνα αντίστοιχα. Ο Αιτητής περιέγραψε ότι συνελήφθη για δεύτερη φορά στις 11/04/14 κατά τη διάρκεια διαδηλώσεων ενάντια στη σύλληψη κάποιων κληρικών. Διευκρίνισε ότι εκείνη τη φορά κρατήθηκε σε κρατητήριο και όχι σε φυλακή για περίοδο δύο μηνών προτού αφέθη ελεύθερος χωρίς απαγγελία κατηγορίας ή δίκη (ερυθρά 98 – 94 ΔΦ).
Αναφορικά με τον αδερφό του ο οποίος, κατά δήλωσή του, δολοφονήθηκε από την κυβέρνηση, διευκρίνισε ότι έπασχε από διαβήτη από νεαρή ηλικία, πως εξαιτίας αυτού απέκτησε και ηπατίτιδά Β και πως ούτε εκείνος είχε πρόσβαση στη δημόσια υγεία. Περιέγραψε ένα έκτακτο περιστατικό κατά το οποίο τον μετέφεραν σε δημόσιο νοσοκομείο όπου του χορήγησαν τη λάθος φαρμακευτική αγωγή με αποτέλεσμα να χάσει τη ζωή του. Όταν ο λειτουργός υπενθύμισε στον Αιτητή ότι είχε δηλώσει πως ο αδερφός του έχασε τη ζωή του εξαιτίας μιας ένεσης που σκόπιμα του χορήγησε η κυβέρνηση, εκείνος δήλωσε πως ο αδερφός του ήταν άρρωστος και πως 3 εβδομάδες μετά την επίσκεψή του στο νοσοκομείο λόγω εκτάκτου ανάγκης πέθανε (ερυθρά 90-89 ΔΦ). Αναφορικά με την διακοπή της παροχής ηλεκτρικού ρεύματος και νερού στην οικογενειακή τους οικία, δήλωσε ότι αυτή διήρκησε από το 2017 έως το 2020, πως αποτελεί συστηματική πρακτική της κυβέρνησης για να ασκήσει πίεση στον κόσμο και πως γνωρίζει και άλλες οικογένειες στις οποίες συνέβη το ίδιο (ερυθρό 89 ΔΦ). Ερωτώμενος εάν θα μπορούσε να επιστρέψει στη χώρα καταγωγής και να μετεγκατασταθεί με ασφάλεια σε κάποιο άλλο μέρος εντός της, αποκρίθηκε αποφατικά δηλώνοντας ότι η κυβέρνηση ελέγχει όλη τη χώρα (ερυθρό 88 ΔΦ).
Ο λειτουργός στο πλαίσιο της έκθεσης-εισήγησής του εντόπισε έντεκα (11) ουσιώδεις ισχυρισμούς του Αιτητή, κάποιοι εκ των οποίων έγιναν αποδεκτοί, ήτοι:
- ο πρώτος αναφορικά με τα προσωπικά στοιχεία και προφίλ του Αιτητή έγιναν αποδεκτά από την Υπηρεσία Ασύλου (ερυθρά 271-268 ΔΦ),
- ο δεύτερος που αφορά τη δήλωσή του πως ο πατέρας και δύο εκ των αδερφών του είναι μέλη αντιπολιτευτικών κομμάτων, με τους δύο αδερφούς του να είναι πολιτικοί κρατούμενοι από το 2013 και το 2017 αντίστοιχα, ο λειτουργός έκανε δεκτό τον ισχυρισμό καθώς έκρινε ότι απάντησε με ακρίβεια και με επαρκείς λεπτομέρειες στα ερωτήματα που του τέθηκαν και οι απαντήσεις του συνάδουν με εξωτερικές πηγές πληροφόρησης (ερυθρά 267-262 ΔΦ).
- ο τρίτος σχετικά με τη συμμετοχή του Αιτητή σε διαμαρτυρία το 2011 κατά την οποία συνελήφθη και κρατήθηκε για 11 μήνες, έκανε δεκτό τον ισχυρισμό του καθώς έκρινε πως απάντησε με ακρίβεια, συνοχή και επαρκείς λεπτομέρειες στα ερωτήματα που του τέθηκαν, ενώ επίσης οι απαντήσεις του συνάδουν με εξωτερικές πηγές πληροφόρησης (ερυθρά 262-260 ΔΦ),
- ο τέταρτος ισχυρισμός σχετικά με την ίδρυση από τον Αιτητή μιας πολιτικής ομάδας νεολαίας με την οποία συμμετείχαν σε διαμαρτυρίες κατά της κυβέρνησης έγινε επίσης αποδεκτός καθώς κρίθηκε ότι απάντησε με ακρίβεια και επαρκείς λεπτομέρειες στα ερωτήματα που του τέθηκαν (ερυθρά 260-259 ΔΦ),
- ο έκτος ισχυρισμός, βάσει του οποίου συμμετείχε σε διαμαρτυρία κατά τη σύλληψη κάποιων κληρικών την 11/04/14 και κρατήθηκε σε τοπικό κρατητήριο για 2 μήνες, έγινε επίσης αποδεκτός στο σύνολό του καθώς κρίθηκε πως οι απαντήσεις του ήταν επαρκώς λεπτομερείς και συνεπείς μεταξύ τους ενώ κατά γενική ομολογία ήταν και σε συνέπεια με τις εξωτερικές πηγές πληροφόρησης (ερυθρά 256-254 ΔΦ),
Αντίθετα, οι ισχυρισμοί πέντε, επτά, οκτώ, εννέα, δέκα και έντεκα του Αιτητή απορρίφθηκαν ήτοι:
- ο πέμπτος ισχυρισμός, βάσει του οποίου ένα δημόσιο νοσοκομείο στη χώρα καταγωγής αρνήθηκε την πρόσβαση του Αιτητή σε δημόσια ιατροφαρμακευτική περίθαλψη επειδή εκείνος άνηκε στην αντιπολίτευση, απορρίφθηκε στο σύνολό του καθώς ο λειτουργός έκρινε ότι οι απαντήσεις του Αιτητή ήταν αντιφατικές και ανεπαρκείς σε λεπτομέρειες ενώ επιπλέον επέδειξαν ασυνέπεια σε σχέσεις με τις εξωτερικές πηγές πληροφόρησης (ερυθρά 258-256 ΔΦ),
- ο έβδομος ισχυρισμός, βάσει του οποίου ο Αιτητής το 2015 έγινε μέλος του κόμματος της αντιπολίτευσης Radde και ασχολούνταν με τη συμμετοχή του κοινού σε συναντήσεις και διαδηλώσεις, απορρίφθηκε στο σύνολό του καθώς ο λειτουργός έκρινε πως οι απαντήσεις του Αιτητή δεν ήταν επαρκώς λεπτομερείς και συνεπείς μεταξύ τους ενώ τα έγγραφα τα οποία κατέθεσε δεν δύνανται να ληφθούν υπόψιν ως γνήσια και φέρουν αντιφάσεις ως προς το περιεχόμενό τους και τους τους ισχυρισμούς του Αιτητή (ερυθρά 254-252 ΔΦ),
- ο όγδοος ισχυρισμός, βάσει του οποίου η κυβέρνηση της χώρας προέβη στην διακοπή της ηλεκτροδότησης και της υδροδότησης της οικογενειακής οικίας του για να τους ασκήσει πολιτική πίεση εξαιτίας της αντιπολιτευτικής τους δράσης, απορρίφθηκε από τον λειτουργό στο σύνολό του καθώς κρίθηκε ότι οι απαντήσεις του Αιτητή δεν ήταν επαρκώς λεπτομερείς και έρχονταν σε αντίθεση με πρότερες δηλώσεις του (ερυθρά 252-250 ΔΦ),
- το ίδιο κρίθηκε και σε σχέση με τον ένατο ισχυρισμό του, βάσει του οποίου ο Αιτητής το 2018 απολύθηκε από την εργασία του σε ιδιωτική εταιρεία εξαιτίας παρέμβασης της κυβέρνησης λόγω της αντιπολιτευτικής του δράσης, καθώς κρίθηκε ότι οι απαντήσεις του δεν ήταν επαρκώς λεπτομερείς, ήταν μη ευλογοφανείς και μη ακριβείς και ασυνεπείς με τις εξωτερικές πηγές πληροφόρησης (ερυθρά 250-247 ΔΦ),
- ως επίσης και ο δέκατος ισχυρισμός απορρίφθηκε βάσει του οποίου ένας εκ των αδερφών του δολοφονήθηκε από την κυβέρνηση το 2019 σε δημόσιο νοσοκομείο όπου μεταφέρθηκε εκτάκτως, καθότι κρίθηκε ότι οι απαντήσεις του δεν ήταν επαρκώς λεπτομερείς, ήταν μη ευλογοφανείς και μη ακριβείς και δεν ήταν σε συνέπεια με τις διαθέσιμες εξωτερικές πηγές πληροφόρησης (ερυθρά 247-246 ΔΦ).
- τέλος, σε σχέση με τον ενδέκατο ισχυρισμό βάσει του οποίου ο Αιτητής συνελήφθη και κρατήθηκε για μία ημέρα το 2020 κατά τη συμμετοχή του σε διαδήλωση, απέρριψε τον ισχυρισμό στο σύνολό του καθώς έκρινε πως οι απαντήσεις του Αιτητή δεν ήταν επαρκώς λεπτομερείς και ακριβείς και δεν είχαν την αναμενόμενη συνέπεια με τις διαθέσιμες εξωτερικές πηγές πληροφόρησης (ερυθρά 246-244 ΔΦ).
Το Δικαστήριο αφού διεξήλθε των λεπτομερειών της συνέντευξης διαπιστώνει, όπως και η εισήγηση του λειτουργού, ότι δεν θα μπορούσε να γίνει αποδεκτό το μέρος του αφηγήματος του Αιτητή που αφορά τους ουσιώδεις ισχυρισμούς του πέντε, επτά, οκτώ, εννέα, δέκα και έντεκα. Οι προβαλλόμενοι ισχυρισμοί του, επί αυτών των σημείων, δεν παρουσιάζουν συνέπεια, επαρκείς πληροφορίες και λεπτομέρειες που να παραπέμπουν σε βιωματικά περιστατικά. Υποχρεούτο δε να παράσχει επί αυτών κάθε διαθέσιμη βοήθεια στον εξεταστή για τη διαπίστωση των στοιχείων της υπόθεσής του και να τεκμηριώσει αυτούς τους ισχυρισμούς του με επαρκή λεπτομέρεια (Βλέπε Άρθρο 18 του περί Προσφύγων Νόμου 2000 έως 2025, (Ν.6(Ι)/2000), βλέπε επίσης Πρακτικός Οδηγός της ΕΑΣΟ: Αξιολόγηση των Αποδεικτικών Στοιχείων, Μάρτιος 2015, βλέπε επίσης Evidence and credibility assessment in the context of the Common European Asylum System της EUAA, February 2023 σελ.57-72, 103-112, 120-131). Σύμφωνα και με την §205 του Εγχειριδίου για τις Διαδικασίες και τα Κριτήρια Καθορισμού του Καθεστώτος των Προσφύγων, του Ύπατου Αρμοστή των Ηνωμένων Εθνών, θα πρέπει, μεταξύ άλλων, ο αιτών να βοηθά τον εξεταστή με κάθε δυνατό τρόπο με την τεκμηρίωση των ισχυρισμών του, να κάνει προσπάθεια να υποστηρίξει τα λεγόμενά του με κάθε διαθέσιμο μέσο, να δώσει ικανοποιητική επεξήγηση για κάθε απουσία τεκμηρίων και να παρέχει όλες τις σχετικές πληροφορίες που αφορούν τον εαυτό του και τις προγενέστερες εμπειρίες του με όσο το δυνατόν περισσότερες λεπτομέρειες για να καταστήσει ικανό τον εξεταστή να αποδείξει τους σχετικούς ισχυρισμούς. Ούτε θα μπορούσε να τύχει του ευεργετήματος της αμφιβολίας, το οποίο δίνεται μόνο όταν έχουν προσκομισθεί όλα τα διαθέσιμα αποδεικτικά στοιχεία και όταν ο εξεταστής είναι γενικά ικανοποιημένος από την αξιοπιστία του ενδιαφερόμενου (Βλέπε §204 του Εγχειριδίου για τις Διαδικασίες και τα κριτήρια Καθορισμού του Καθεστώτος των Προσφύγων του Ύπατου Αρμοστή των Ηνωμένων Εθνών). Δεν έχει τεκμηριωθεί ότι σε περίπτωση επιστροφής του θα αντιμετωπίσει οποιοδήποτε πρόβλημα από τις αρχές της χώρας του ή μελλοντοστραφής κίνδυνος δίωξης. Ειδικότερα σε σχέση με τον (α) τον πέμπτο ισχυρισμό – δεν προέκυψε επαρκώς από τις δηλώσεις του ότι εμποδίστηκε να λαμβάνει ιατρική περίθαλψη λόγω του προβλήματος υγείας του αφού λάμβανε εν τέλει ιατροφαρμακευτική περίθαλψη, (β) οι δε δηλώσεις του σε σχέση με τον έβδομο ισχυρισμό του για τα καθήκοντα στο κόμμα Radde κρίθηκαν ανεπαρκείς και/ή ελλιπείς και/ή περιορίστηκε σε ένα περιστατικό από το 2014-2020, (γ) ο δε όγδοος & ένατος ισχυρισμός, βάσει του οποίου η κυβέρνηση της χώρας προέβη στην διακοπή της ηλεκτροδότησης και της υδροδότησης της οικογενειακής οικίας του για να τους ασκήσει πολιτική πίεση εξαιτίας της αντιπολιτευτικής τους δράσης / και ότι απολύθηκε λόγω της αντιπολιτευτικής του δράσης πέραν του ότι κρίθηκαν αντιφατικοί και/ή ελλιπείς δεν θα μπορούσαν αυτοί οι ισχυρισμοί να οδηγήσουν σε παραχώρηση σε αυτόν του καθεστώτος πρόσφυγα διότι δεν συνδέονται με πράξεις δίωξης στη χώρα του οι οποίες «[.] κατά την έννοια του άρθρου 1Α της Σύμβασης [.] είναι αρκούντως σοβαρές λόγω της φύσης ή της επανάληψης τους ώστε να συνιστούν σοβαρή παραβίαση βασικών ανθρωπίνων δικαιωμάτων, ειδικά των δικαιωμάτων από τα οποία δεν χωρεί παρέκκλιση, βάσει του άρθρου 15 παράγραφος 2, της Ευρωπαϊκής Σύμβασης για την Προάσπιση των Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων και των Θεμελιωδών Ελευθεριών, ή (β) να αποτελούν σώρευση διαφόρων μέτρων συμπεριλαμβανομένων παραβιάσεων ανθρωπίνων δικαιωμάτων, η οποία να είναι αρκούντως σοβαρή, ούτως ώστε να θίγεται ένα άτομο κατά τρόπο αντίστοιχο με το αναφερόμενο στην παράγραφο (α)» (δ) ως επίσης και ο δέκατος/ενδέκατος ισχυρισμός απορρίφθηκαν καθώς οι απαντήσεις του δεν ήταν επαρκώς λεπτομερείς, ήταν μη ευλογοφανείς και μη ακριβείς. Αποτελεί καθήκον της αρμόδιας αρχής να αξιολογεί σε συνεργασία με τον αιτούντα άσυλο τα συναφή στοιχεία της αίτησής του και/ή ότι αυτή η ευθύνη μοιράζεται μεταξύ του λειτουργού και του αιτούντα, αυτό όμως δεν αναιρεί την υποχρέωση του ιδίου να υποβάλει το συντομότερο δυνατό όλα τα στοιχεία που απαιτούνται για την τεκμηρίωση της αίτησης του, ήτοι δηλώσεις/έγγραφα που έχει στη διάθεσή του σχετικά με την ηλικία του, το προσωπικό του ιστορικό, καθώς και το ιστορικό των οικείων συγγενών του, την ταυτότητα, την ιθαγένεια, τη χώρα και το μέρος προηγούμενης διαμονής του, τις προηγούμενες αιτήσεις ασύλου, το δρομολόγιο που ακολούθησε, το δελτίο ταυτότητας και τα ταξιδιωτικά του έγγραφα και τους λόγους για τους οποίους ζητεί διεθνή προστασία και/ή ότι εναπόκειται πρώτα στον ίδιο τον αιτούντα να έχει καταβάλει πραγματική προσπάθεια να τεκμηριώσει την αίτησή του[1]. Επομένως, η κατάληξη της Υπηρεσίας Ασύλου είναι ορθή, καθότι από τα γεγονότα που τέθηκαν ενώπιον της και από τις παραστάσεις του Αιτητή δεν πληρούνται οι προϋποθέσεις του Άρθρου 3 του περί Προσφύγων Νόμου 2000 έως 2025, (Ν.6(Ι)/2000).
Ούτε υπάρχει μελλοντροστραφής κίνδυνος για προσωπική δίωξη και/ή αναγκαιότητα για παραχώρηση καθεστώτος πρόσφυγα αναφορικά με τα προσωπικά στοιχεία και προφίλ του Αιτητή, τη δήλωσή του πως ο πατέρας και δύο εκ των αδερφών του είναι μέλη αντιπολιτευτικών κομμάτων, με τους δύο αδερφούς του να είναι πολιτικοί κρατούμενοι από το 2013 και το 2017 αντίστοιχα, τη συμμετοχή του Αιτητή σε διαμαρτυρία το 2011 κατά την οποία συνελήφθη και κρατήθηκε για 11 μήνες, την ίδρυση από τον Αιτητή μιας πολιτικής ομάδας νεολαίας με την οποία συμμετείχαν σε διαμαρτυρίες κατά της κυβέρνησης τη συμμετοχή του σε διαμαρτυρία κατά τη σύλληψη κάποιων κληρικών την 11/04/14 και κρατήθηκε σε τοπικό κρατητήριο για 2 μήνες – καθότι πρόκειται για γεγονότα που χρονολογούνται και/ή έχει παύσει να υφίσταται οποιασδήποτε μελλοντικός κίνδυνος βλάβης δίωξης του λαμβανομένου υπόψη ότι διέφυγε από την χώρα του το 2020 και/ή 7 με 3 έτη μετά την σύλληψη των δύο αδελφών του, 9 και 6 έτη σε δύο διαφορετικά περιστατικά σύλληψης του ιδίου (ως αποδεκτά γεγονότα και/ή ισχυρισμοί). Σύμφωνα με το εγχειρίδιο EASO «Δικαστική Ανάλυση του (2018) Προϋποθέσεις Χορήγησης Διεθνούς Προστασίας (Οδηγία 95/2011/ΕΕ)», σελίδα 92:
«Ο όρος «βάσιμος φόβος» σημαίνει ότι πρέπει να υπάρχει έγκυρη αντικειμενική βάση για τον φόβο δίωξης του αιτούντος. Το συγκεκριμένο στοιχείο του ορισμού του πρόσφυγα αφορά τον κίνδυνο ή την πιθανότητα να υποστεί δίωξη. Ο φόβος θεωρείται βάσιμος, εάν διαπιστώνεται ότι υπάρχει «εύλογη» πιθανότητα να υλοποιηθεί στο μέλλον[2]. Για τη διαπίστωση αυτή, είναι απαραίτητο να αξιολογούνται οι δηλώσεις του αιτούντος υπό το πρίσμα όλων των σχετικών περιστάσεων της υπόθεσης [άρθρο 4 παράγραφος 3 της ΟΕΑΑ (αναδιατύπωση)[3]] και να ελέγχονται οι περιστάσεις που επικρατούν στη χώρα καταγωγής του, καθώς και η συμπεριφορά των υπευθύνων δίωξης[4]. Επομένως, η διαπίστωση του βάσιμου φόβου συνδέεται στενά με το καθήκον της αξιολόγησης των αποδεικτικών στοιχείων και της αξιοπιστίας που διέπεται πρωτίστως από το άρθρο 4 της ΟΕΑΑ (αναδιατύπωση). Η αξιολόγηση των αποδεικτικών στοιχείων, συμπεριλαμβανομένης της αξιολόγησης της αξιοπιστίας, είναι το πρώτο στάδιο. Εάν τα αποδεικτικά στοιχεία που υπέβαλε ο αιτών γίνουν δεκτά ως αξιόπιστα, ο υπεύθυνος για τη λήψη της απόφασης προχωρά στο δεύτερο στάδιο και εξετάζει κατά πόσον τα γεγονότα και οι περιστάσεις που έγιναν δεκτά ισοδυναμούν με βάσιμο φόβο. Το ΔΕΕ ενέκρινε αυτή την προσέγγιση δύο σταδίων: Στην πραγματικότητα, η «αξιολόγηση» αυτή γίνεται σε δύο αυτοτελή στάδια. Το πρώτο στάδιο αφορά τη διαπίστωση της συνδρομής των πραγματικών περιστατικών που αποδεικνύουν τη βασιμότητα της αιτήσεως, ενώ το δεύτερο στάδιο αφορά τη νομική εκτίμηση των εν λόγω αποδεικτικών στοιχείων, προκειμένου να αποφασισθεί αν πληρούνται, υπό το φως των πραγματικών περιστατικών της συγκεκριμένης υποθέσεως, οι ουσιαστικές προϋποθέσεις που θέτουν τα άρθρα 9 και 10 ή 15 της οδηγίας 2004/83 για την παροχή διεθνούς προστασίας[5].»
Σύμφωνα με το ίδιο εγχειρίδιο[6]:
«Ο όρος «φόβος» αντικατοπτρίζει τη μελλοντοστραφή έμφαση των ορισμών της σύμβασης για τους πρόσφυγες και της ΟΕΑΑ. Η ΟΕΑΑ (αναδιατύπωση) επεκτείνει την προστασία όχι μόνο στα πρόσωπα που υπέστησαν πραγματικά δίωξη, αλλά και σε εκείνα που διατρέχουν κίνδυνο δίωξης[7]. Αντικατοπτρίζει επίσης την αποδοχή της ιδέας ότι η απειλή δίωξης αρκεί για να διαπιστωθεί ύπαρξη δίωξης. Επομένως, ένα πρόσωπο δεν χρειάζεται να περιμένει να υποστεί διώξεις για να υποβάλει αίτηση παροχής διεθνούς προστασίας, αλλά μπορεί να «φοβάται» μελλοντική δίωξη.
Το ΔΕΕ τόνισε τον μελλοντοστραφή χαρακτήρα του βάσιμου φόβου στην απόφαση που εξέδωσε στην υπόθεση Y και Z, όπου αποφάνθηκε ότι:
«[ο]σάκις οι αρμόδιες αρχές καλούνται να εκτιμήσουν, σύμφωνα με το άρθρο 2 στοιχείο γ) αυτής, αν ο αιτών διακατέχεται βασίμως από τον φόβο ότι θα διωχθεί, οφείλουν να διερευνήσουν αν οι στοιχειοθετημένες περιστάσεις συνιστούν ή όχι τέτοια απειλή, ώστε ο ενδιαφερόμενος να φοβείται βασίμως, λαμβανομένης υπόψη της εξατομικευμένης καταστάσεώς του, ότι αποτελεί πράγματι αντικείμενο πράξεων διώξεως[8].»
(ο τονισμός δικός μου)
Με βάση την αιτούμενη θεραπεία του Αιτητή και το γεγονός ότι του έχει παραχωρηθεί καθεστώς συμπληρωματικής προστασίας παρέλκει η εξέταση του ζητήματος των προϋποθέσεων του Άρθρου 19 του περί Προσφύγων Νόμου 2000 έως 2025, (Ν.6(Ι)/2000). Εξάλλου, υπάρχει εκτενής αξιολόγηση του λειτουργού κατά την νομική ανάλυση και/ή κατά την υπαγωγή των προσωπικών δεδομένων του Αιτητή κατά πόσο θα υπόκειντο σε περίπτωση επιστροφής του στην χώρα καταγωγής σε οποιαδήποτε τέτοια σοβαρή και αδικαιολόγητη βλάβη. Υπάρχουν επί της έκθεσης/εισήγησης καταγραφές ως προς τις ιδιαίτερες περιστάσεις του, των προβλημάτων υγείας του, παρέθεσε έγκυρες πηγές πληροφόρησης σε σχέση με όλα τα ζητήματα που αφορούν την χώρα καταγωγής και/ή την κατάσταση ασφαλείας και συνδέονται με το αίτημα του.
Για όλους τους πιο πάνω λόγους, δεν διαπιστώνω ελλιπή έρευνα αλλά ούτε πλάνη περί το νόμο και των πραγματικών δεδομένων που λήφθηκαν υπόψη από την Υπηρεσία Ασύλου κατά την έκδοση της προσβαλλόμενης απόφασης (Αντώνης Ράφτης ν. Δημοκρατίας, (2002) 3 Α.Α.Δ. 345 ) ούτε προκύπτει ανεπαρκής αιτιολόγηση της διοικητικής απόφασης (Βλέπε Φράγκου ν. Δημοκρατίας (1998) 3 Α.Α.Δ.270). Το Δικαστήριο μετά από έλεγχο νομιμότητας/ορθότητας και πραγματικό έλεγχο των περιστάσεων του Αιτητή, όπως αναλύεται ανωτέρω, καταλήγει στο ίδιο εύρημα ότι δηλαδή δεν μπορεί να του αναγνωριστεί το καθεστώς του πρόσφυγα. Συνεπώς, η παρούσα προσφυγή απορρίπτεται με €600 έξοδα εναντίον του Αιτητή και υπέρ των Καθ' ων η Αίτηση. Η προσβαλλόμενη απόφαση επικυρώνεται.
Μ. ΣΤΥΛΙΑΝΟΥ, Δ.Δ.Δ.Δ.Π.
[1] Άρθρο 16 & 18 του περί Προσφύγων Νόμου 2000 έως 2025, (Ν.6(Ι)/2000).
[2] Απόφαση του ΔΕΕ, Y και Z, ό.π., υποσημείωση 33, σκέψη 51· απόφαση του ΔΕΕ, Χ, Y και Z, ό.π., υποσημείωση 20, σκέψη 43.
[3] Οδηγία 2011/95/ΕΕ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 13ης Δεκεμβρίου 2011, σχετικά με τις απαιτήσεις για την αναγνώριση των υπηκόων τρίτων χωρών ή των απάτριδων ως δικαιούχων διεθνούς προστασίας, για ένα ενιαίο καθεστώς για τους πρόσφυγες ή για τα άτομα που δικαιούνται επικουρική προστασία και για το περιεχόμενο της παρεχόμενης προστασίας (αναδιατύπωση)
[4] Ibid 2 υποσημείωση 20, σκέψη 43. Βλέπε επίσης υπόθεση Abdulla κ.λπ., ό.π., υποσημείωση 336, σκέψη 57 (χωρίς ρητή παραπομπή σε υπευθύνους δίωξης).
[5] Απόφαση του ΔΕΕ της 22ας Νοεμβρίου 2012 στην υπόθεση C-277/11, M. κατά Minister for Justice, Equality and Law Reform, Ιρλανδίας, Attorney General, EU:C:2012:744
[6] EASO (2018), Δικαστική Ανάλυση «Προϋποθέσεις Χορήγησης Διεθνούς Προστασίας (Οδηγία 95/2011/ΕΕ)
[7] Ibid 2 υποσημείωση 33, σκέψη 74 και 75· και υποσημείωση 20, σκέψη 63 και 64. Βλέπε επίσης Εγχειρίδιο UNHCR, ό.π., υποσημείωση 107, σκέψη 45.
[8] Ibid 2 υποσημείωση 33, σκέψη 76. επίσης απόφαση του ΔΕΕ, Abdulla και λοιποίυποσημείωση 336, σκέψη 89· και απόφαση του ΔΕΕ, Χ, Y και Z, υποσημείωση 20, σκέψη 72.
cylaw.org: Από το ΚΙΝOΠ/CyLii για τον Παγκύπριο Δικηγορικό Σύλλογο