ΔΙΟΙΚΗΤΙΚΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ ΔΙΕΘΝΟΥΣ ΠΡΟΣΤΑΣΙΑΣ

Υπόθεση Αρ.: 426/23

20  Μαρτίου, 2026

[Κ. Κ. Κλεάνθους, Δ.Δ.Δ.Δ.Π.]

Αναφορικά με το άρθρο 146 του Συντάγματος

Μεταξύ:

1.     Ν.Α.

2.     Α.Α. (ανήλικος)

3.     Α.Α. (ανήλικος)

Αιτητών,

και

Κυπριακής Δημοκρατίας, μέσω Προϊσταμένου της Υπηρεσίας Ασύλου

Καθ' ων η αίτηση

Οι Αιτητές εμφανίζονται αυτοπροσώπως

Α. Πάλλη (κα), για τους Καθ' ων η αίτηση

Α Π Ο Φ Α Σ Η

Κ. Κ. Κλεάνθους, Δ.Δ.Δ.Δ.Π.: Οι Αιτητές με την παρούσα προσφυγή στρέφονται κατά της απόφασης των Καθ' ων η αίτηση, ημερομηνίας 14.11.2022, με την οποία απορρίφθηκε το αίτημά τους για διεθνή προστασία, καθότι κρίθηκε ότι δεν πληρούνται οι προϋποθέσεις των άρθρων 3 και 19 των περί Προσφύγων Νόμων του 2000 έως 2022 και αποφασίστηκε η επιστροφή τους στη χώρα καταγωγής τους.

Γεγονότα

1.             Τα γεγονότα της υπόθεσης έχουν ως ακολούθως: Οι Αιτητές κατάγονται από την Ισλαμική Δημοκρατία του Ιράν. Εισήλθαν παράνομα στις μη ελεγχόμενες από την Κυβέρνηση της Δημοκρατίας περιοχές στις 02.10.2021 και στις 10.11.2021, η Αιτήτρια 1 υπέβαλε αίτηση διεθνούς προστασίας για την ίδια και τα δίδυμα, ανήλικα τέκνα της, Αιτητές 2 και 3. Στις 21.07.2022, διενεργήθηκε η συνέντευξη της Αιτήτριας 1 από λειτουργό. Ακολούθως, στις 14.10.2022, o λειτουργός υπέβαλε Έκθεση και Εισήγηση προς τον Προϊστάμενο της Υπηρεσίας Ασύλου (στο εξής: ο Προϊστάμενος) αναφορικά με το αίτημα των Αιτητών, με σύσταση για απόρριψη της αίτησης ασύλου και επιστροφή τους στη χώρα καταγωγής τους. Η εν λόγω Εισήγηση εγκρίθηκε από τον Προϊστάμενο στις 14.11.2022. Στις 25.1.2023, η απορριπτική απόφαση κοινοποιήθηκε στους Αιτητές, η οποία αποτελεί το αντικείμενο της παρούσας προσφυγής.

 

 

 

Νομικοί Ισχυρισμοί

2.             Οι Αιτητές, με το εισαγωγικό τους δικόγραφο, αιτούνται την επανεξέταση της υπόθεσής τους. Η Αιτήτρια προβάλλει ότι λόγω του προβλήματος που ανέκυψε με το σύζυγό της, έφυγε από το Ιράν, ενώ εκείνος είχε εγκαταλείψει το Ιράν πριν από εκείνη. Στη συνέχεια ωστόσο επισκέπτονταν την οικία της αστυνομικοί σε καθημερινή βάση, την καλούσαν στο τμήμα και την ταλαιπωρούσαν, με αποτέλεσμα τα ανήλικα τέκνα της να αντιμετωπίζουν σοβαρά ψυχολογικά προβλήματα. Καταλήγει μάλιστα ότι επειδή δεν ένιωθαν ασφαλείς στο Ιράν, αναγκάστηκαν να εγκαταλείψουν τη χώρα και να αναζητήσουν προστασία.

 

3.             Στο πλαίσιο της γραπτής αγόρευσης των Αιτητών, η Αιτήτρια 1 προβάλλει ότι γεννήθηκε σε μία μουσουλμανική χώρα με αυστηρούς ισλαμικούς νόμους, στην οποία ουδέποτε ένιωσε ελεύθερη. Όπως αναφέρει, ζούσε πάντοτε με τον φόβο μήπως χάσει τη ζωή της η ίδια ή μέλη της οικογένειάς της, ενώ δεχόταν διακρίσεις και την ενοχλούσε το γεγονός ότι οι γυναίκες στην κοινωνία όπου ζούσε θεωρούνταν άχρηστες. Παράλληλα, ένιωθε ότι αντιμετωπιζόταν ως σεξουαλικό αντικείμενο και δεν μπορούσε να ντυθεί όπως επιθυμούσε ούτε να κυκλοφορεί χωρίς hijab. Εξαιτίας της κοινωνίας στην οποία ζούσε, αλλά και των οικογενειακών προβλημάτων που αντιμετώπιζε, απώλεσε, κατά τους ισχυρισμούς της, τον έλεγχο των καταστάσεων που βίωνε και δεν μπορούσε να διατηρήσει τον έλεγχο της ζωής της. Υποστηρίζει ότι δεν αντιμετώπιζε προβλήματα μόνο από την αστυνομία και την κυβέρνηση, αλλά και από τον μεγαλύτερο αδελφό της, ο οποίος την απειλούσε συνεχώς λόγω του τρόπου ζωής και του ντυσίματός της. Ισχυρίζεται ακόμη ότι, ακόμη και σε περίπτωση που εκείνος τη σκότωνε, δεν θα τιμωρείτο από τη νομοθεσία του Ιράν, δεδομένου ότι στη χώρα εφαρμόζεται ο ισλαμικός νόμος. Περαιτέρω, αναφέρει ότι την ενοχλεί το γεγονός ότι γυναίκες στο Ιράν σκοτώνονται ή βιάζονται λόγω της παράλειψής τους να φορούν hijab, ενώ προσθέτει ότι, εάν δεν ερχόταν στην Κύπρο, θα είχε δολοφονηθεί. Επιπλέον, ισχυρίζεται ότι, λόγω της επικρατούσας κατάστασης στο Ιράν, δεν ήταν σε θέση να παρευρεθεί στην κηδεία του πατέρα της, καθώς η ασφάλειά της δεν ήταν εγγυημένη. Τέλος, τονίζει ότι για την ίδια η ελευθερία σημαίνει να μπορεί να πηγαίνει στην εκκλησία χωρίς να δικάζεται επειδή μεταστράφηκε στον Χριστιανισμό, ενώ στη Δημοκρατία μπορεί να φορά όποια ρούχα επιθυμεί χωρίς να την ενοχλεί η αστυνομία. Καταλήγει δε ότι αναμένει την ημέρα κατά την οποία θα είναι δυνατόν να δει την ελευθερία όλων των γυναικών στο Ιράν.

 

4.             Από την πλευρά τους, οι Καθ' ων η αίτηση παρέπεμψαν στα ευρήματά τους κατά τη διοικητική διαδικασία, επισημαίνοντας ότι οι ισχυρισμοί της Αιτήτριας 1 δεν τεκμηριώνουν ύπαρξη πραγματικού και εξατομικευμένου κινδύνου για τους Αιτητές, σε περίπτωση επιστροφής τους στο Ιράν, με αποτέλεσμα να μη στοιχειοθετείται η υπαγωγή τους στα άρθρα 3 και 19 του περί Προσφύγων Νόμου.

 

Το νομικό πλαίσιο

5.             Η Σύμβαση περί του καθεστώτος των προσφύγων, η οποία υπογράφηκε στη Γενεύη στις 28 Ιουλίου 1951 και τέθηκε σε ισχύ στις 22 Απριλίου 1954 [Recueil des traités des Nations unies, τόμος 189, σ. 150, αριθ. 2545 (1954)], όπως συμπληρώθηκε με το Πρωτόκολλο περί του καθεστώτος των προσφύγων, το οποίο συνήφθη στη Νέα Υόρκη στις 31 Ιανουαρίου 1967 και τέθηκε σε ισχύ στις 4 Οκτωβρίου 1967 (στο εξής: Σύμβαση της Γενεύης), ορίζει, στο άρθρο 1, τμήμα Α, σημείο 2, πρώτο εδάφιο, ότι ο όρος «πρόσφυγας» εφαρμόζεται επί παντός προσώπου το οποίο, «συνεπεία δικαιολογημένου φόβου διώξεως λόγω φυλής, θρησκείας, εθνικότητος, κοινωνικής τάξεως ή πολιτικών πεποιθήσεων, ευρίσκεται εκτός της χώρας της οποίας έχει την ιθαγένεια και δεν δύναται ή, λόγω του φόβου τούτου, δεν επιθυμεί να απολαύη της προστασίας της χώρας ταύτης».

 

6.             Ο Κανονισμός 2 των περί της Ίδρυσης και Λειτουργίας του Διοικητικού Δικαστηρίου Διεθνούς Προστασίας Διαδικαστικών Κανονισμών του 2019, ως έχει τροποποιήθει έχει ως ακολούθως:

«Ο Διαδικαστικός Κανονισμός του Ανωτάτου Συνταγματικού Δικαστηρίου 1962, και οι περί της Λειτουργίας του Διοικητικού Δικαστηρίου Διαδικαστικοί Κανονισμοί (Αρ.1) Διαδικαστικοί Κανονισμοί του 2015, τυγχάνουν εφαρμογής σε όλες τις προσφυγές που καταχωρούνται στο Διοικητικό Δικαστήριο Διεθνούς Προστασίας από 18.6.2019, με τις αναγκαίες τροποποιήσεις που αναφέρονται στη συνέχεια και κατ’ ανάλογη εφαρμογή των δικονομικών κανόνων και πρακτικής που ακολουθούνται και εφαρμόζονται στις ενώπιον του Διοικητικού Δικαστηρίου προσφυγές εκτός αν ήθελε άλλως ορίσει το Δικαστήριο.».

 

7.             Το άρθρο 11 των περί της Ίδρυσης και Λειτουργίας Διοικητικού Δικαστηρίου Διεθνούς Προστασίας Νόμων του 2018 έως 2026 (στο εξής: o περί της Ίδρυσης και Λειτουργίας Διοικητικού Δικαστηρίου Διεθνούς Προστασίας Νόμος) καθορίζει τη δικαιοδοσία του παρόντος Δικαστηρίου.

 

8.             Το άρθρο 3 των περί Προσφύγων Νόμων του 2000 έως 2025 (στο εξής: ο Περί Προσφύγων Νόμος) καθορίζει τις προϋποθέσεις αναγνώρισης προσώπου ως πρόσφυγα.

 

9.             Το άρθρο 16 του περί Προσφύγων Νόμου ορίζει τα εξής:

«Υποχρεώσεις Αιτητή κατά την εξέταση της αίτησης και συναφής υποχρέωση αρμόδιων αρχών

16.-(1) Κατά την εξέταση της αίτησής του, ο Αιτητής οφείλει να συνεργάζεται με την Υπηρεσία Ασύλου με σκοπό την εξακρίβωση της ταυτότητάς του και των υπόλοιπων στοιχείων που αναφέρονται στην παράγραφο (α) του εδαφίου (2).

(2) Ιδίως, ο Αιτητής οφείλει-

(α) να υποβάλει το συντομότερο δυνατό όλα τα στοιχεία που απαιτούνται για την τεκμηρίωση της αίτησης, τα οποία στοιχεία συνίστανται σε δηλώσεις του Αιτητή και σε όλα τα έγγραφα που έχει ο Αιτητής στη διάθεσή του σχετικά με την ηλικία του, το προσωπικό του ιστορικό, καθώς και το ιστορικό των οικείων συγγενών του, την ταυτότητα, την ιθαγένεια, τη χώρα και το μέρος προηγούμενης διαμονής του, τις προηγούμενες αιτήσεις ασύλου, το δρομολόγιο που ακολούθησε, το δελτίο ταυτότητας και τα ταξιδιωτικά του έγγραφα και τους λόγους για τους οποίους ζητεί διεθνή προστασία∙ [...]».

 

10.          Το άρθρο 19 του περί Προσφύγων Νόμου καθορίζει τις προϋποθέσεις αναγνώρισης καθεστώτος συμπληρωματικής προστασίας.

 

Κατάληξη

11.          Επισημαίνεται εκ προοιμίου ότι το παρόν Δικαστήριο, ως δικαστήριο ουσίας, δικάζει την ενώπιόν του προσφυγή αξιολογώντας εξ υπαρχής την αίτηση του Αιτητή για διεθνή προστασία, τόσο κατά το νόμο όσο και κατ’ ουσίαν. Δεν περιορίζεται, συνεπώς, μόνο στην εξέταση της διαδικασίας και των στοιχείων κρίσης της διοικητικής αρχής που εξέδωσε την προσβαλλόμενη πράξη, αλλά εξετάζει την ουσιαστική ορθότητά της de novo και ex nunc.  (Βλ. Απόφαση του ΔΕΕ της 3ης Απριλίου 2025, C‑283/24 [Barouk], B. F. κατά Κυπριακής Δημοκρατίας, ECLI:EU:C:2025:236, απόφαση του ΔΕΕ ημερομηνίας 29 Ιουλίου 2019, Torubarov, C-556/17, EU:C:2019:626, σκέψεις 50 έως 53 (σύμφωνα με την οποία το δικαστήριο πραγματοποιεί «πλήρη και ex nunc εξέταση τόσο των πραγματικών όσο και των νομικών ζητημάτων, ιδίως, κατά περίπτωση, εξέταση των αναγκών διεθνούς προστασίας) Έφεση κατά Διοικητικού Δικαστηρίου Διεθνούς Προστασίας Αρ. 107/2023, Δημοκρατία ν. Q.B.T., απόφαση ημερ. 11.2.2025, Έφεση κατά Απόφασης Διοικητικού Δικαστηρίου Διεθνούς Προστασίας Αρ. 17/2021 Janelidze ν. Δημοκρατίας, απόφαση ημερ. 21.9.2021· Έφεση κατά Απόφασης Διοικητικού Δικαστηρίου Διεθνούς Προστασίας Αρ. 35/2023 Lubangamu ν. Δημοκρατίας, απόφαση ημερ. 5.12.2024, Έφεση κατά Απόφασης Διοικητικού Δικαστηρίου Διεθνούς Προστασίας Αρ. 12/2025 Δημοκρατία ν. Β.Α., ημερ. 18.12.2025). 

 

12.          Παρατηρείται συναφώς ότι, κατά την καταγραφή της αίτησης των Αιτητών για διεθνή προστασία, η Αιτήτρια 1 δήλωσε ότι εγκατέλειψε τη χώρα καταγωγής της επειδή ο σύζυγός της είχε ήδη αποχωρήσει από το Ιράν και είχε μεταβεί στην Κύπρο, λόγω των προβλημάτων που ο ίδιος αντιμετώπιζε. Στη συνέχεια, η ίδια και τα ανήλικα τέκνα της υπέφεραν από την απουσία του, με αποτέλεσμα να αποφασίσει να εγκαταλείψει και η ίδια τη χώρα καταγωγής της, καθώς τα ανήλικα τέκνα της επηρεάζονταν από την απουσία του πατέρα τους και, ως εκ τούτου, αναγκάστηκαν να μεταβούν στη Δημοκρατία (βλ. ερ. 1 και 28 δ.φ.).

 

13.          Κατά το κρίσιμο στάδιο της συνέντευξής της, στις 21.7.2022, η Αιτήτρια 1 δήλωσε, ως προς τα προσωπικά της στοιχεία, ότι γεννήθηκε, μεγάλωσε και έζησε αποκλειστικά στην Τεχεράνη, πρωτεύουσα του Ιράν. Ως προς την πατρική της οικογένεια, δήλωσε ότι οι γονείς της χώρισαν περί το 2018. Έκτοτε, η μητέρα της ζει μαζί της και έχει μάλιστα έρθει στην Κύπρο μαζί της, ενώ ο πατέρας της ζει μόνος του στο Ιράν. Διαθέτει τρεις αδελφούς, εκ των οποίων οι δύο διαμένουν στην Τεχεράνη και ο τρίτος στην Ολλανδία, όπου έχει αιτηθεί διεθνούς προστασίας. Ως προς την οικογενειακή της κατάσταση, δήλωσε ότι είναι έγγαμη, αναφέροντας ότι παντρεύτηκε το 2013 και απέκτησε τα δύο ανήλικα τέκνα της παρούσας υπόθεσης. Ο σύζυγός της διαμένει επίσης στην Κύπρο, όπου υπέβαλε αίτηση διεθνούς προστασίας σε χρόνο προγενέστερο της ίδιας, με την έκδοση της σχετικής απόφασης να εκκρεμεί. Αναφορικά με το εκπαιδευτικό της υπόβαθρο, δήλωσε ότι σπούδαζε ηλεκτροτεχνική στο πανεπιστήμιο Sama, πλην όμως διέκοψε τις σπουδές της. Σχετικά με το επάγγελμά της, ανέφερε ότι πριν από τον γάμο της εργαζόταν ως σχεδιάστρια κοσμημάτων για περίπου 8,5 χρόνια. Ερωτηθείσα εάν επιθυμεί την κοινή εξέταση του αιτήματός της με εκείνο του συζύγου της, απάντησε αρνητικά. Ως προς τις συνθήκες διαμονής της στην Κύπρο, δήλωσε ότι διαμένει με τα ανήλικα τέκνα της, τον σύζυγό της και τη μητέρα της. Τέλος, αναφορικά με τα ανήλικα τέκνα της, επιβεβαίωσε την ορθότητα των στοιχείων τους, όπως αυτά έχουν καταγραφεί κατά την υποβολή του αιτήματός της (βλ. ερ. 73–69 δ.φ.).

 

14.           Αναφορικά με τους λόγους εγκατάλειψης της χώρας καταγωγής της, η Αιτήτρια 1 δήλωσε κατά το στάδιο της ελεύθερης αφήγησης ότι 3-4 ημέρες μετά τη φυγή του συζύγου της άρχισαν να επισκέπτονται την οικία της οι αρχές, οι οποίες τον αναζητούσαν. Το περιστατικό τοποθετεί χρονικά η Αιτήτρια περί το Σεπτέμβριο του 2020 (ενώ εγκατέλειψε τη χώρα της τον Νοέμβριο του 2021). Εκείνη επέμενε ότι δεν γνωρίζει πού βρίσκεται και απειλήθηκε ότι θα «καταστραφεί» εάν διαπιστωθεί ότι συνεργάζεται μαζί του. Το περιστατικό έλαβε χώρα ενώπιον της μητέρας της, των γειτόνων και των ανήλικων τέκνων της, γεγονός που της προκάλεσε μεγάλη ντροπή.

 

15.          Περαιτέρω ανέφερε ότι ο διαχειριστής της πολυκατοικίας την κατηγόρησε ότι δημιουργεί προβλήματα και της επέδειξε έγγραφο με το οποίο οι γείτονες ζητούσαν την απομάκρυνσή της από το κτήριο. Ορισμένοι εξ αυτών την παρενοχλούσαν ακόμη και για το κλάμα των παιδιών της. Ένας γείτονας προσφέρθηκε να τη βοηθήσει υπό την προϋπόθεση ότι θα «περνούσαν καλά μαζί», δίνοντάς της κουτί με γλυκά για τα παιδιά, το οποίο περιείχε και γυναικεία αρώματα, γεγονός που της δημιούργησε αμφιβολίες ως προς τις προθέσεις του. Υπέβαλε ότι δεν αισθανόταν πλέον ασφαλής και ζούσε υπό συνεχή φόβο. Η κατάσταση αυτή επηρέασε ιδιαίτερα την ψυχική υγεία του τέκνου της, Αιτητή 3 στην παρούσα, το οποίο έκλαιγε ζητώντας τον πατέρα του και, σε ορισμένες περιπτώσεις, αυτοτραυματιζόταν. Παρά τις προσπάθειές της να τον απασχολήσει με παιχνίδια, η κατάσταση δεν βελτιώθηκε και τελικώς τον οδήγησε σε γιατρό, ο οποίος απέδωσε τα συμπτώματα στην έντονη εξάρτηση του παιδιού από τον πατέρα του. Η Αιτήτρια 1 ανέφερε ότι μερικούς μήνες μετά τη φυγή του συζύγου της αποφάσισε να αναζητήσει εργασία, καθώς είχαν εξαντληθεί οι οικονομίες της. Κατά τη συνέντευξη με υποψήφιο εργοδότη ενημερώθηκε ότι θα έπρεπε να ντύνεται σύμφωνα με τον ισλαμικό τρόπο, κάτι που αποδέχθηκε. Όταν τον ενημέρωσε ότι ο σύζυγός της απουσιάζει, εκείνος της ανέφερε ότι κάθε Παρασκευή διοργανώνονται πάρτι όπου καταναλώνεται αλκοόλ και ότι θα μπορούσε να παρευρεθεί, δηλώνοντάς της ότι είναι διαζευγμένος. Η Αιτήτρια 1 αντιλήφθηκε τις προθέσεις του και διέκοψε κάθε επικοινωνία, παραμένοντας κυρίως εντός της οικίας της για λόγους ασφάλειας.

 

16.          Υπέβαλε επίσης ότι η κατάσταση αυτή την εξουθένωσε, καθώς έπρεπε να ανταποκριθεί μόνη της σε όλες τις ευθύνες. Παρομοίασε το βάρος αυτό με όσα είχε βιώσει όταν ο πατέρας της εγκατέλειψε την οικογένεια σε μικρή ηλικία. Εξήγησε ότι αρχικά δεν επικοινωνούσε με τον σύζυγό της, επειδή διαφωνούσε με την απόφασή του να φύγει. Ωστόσο, μη θέλοντας τα παιδιά της να στερηθούν τον πατέρα τους, επικοινώνησε τελικώς μαζί του και τον ενημέρωσε για τα προβλήματα που αντιμετώπιζε με τα παιδιά, τους γείτονες και την εύρεση εργασίας. Όταν εκείνος αντιλήφθηκε την έκταση των δυσκολιών, της δήλωσε ότι θα διευθετούσε τη φυγή της από το Ιράν, όπερ και εγένετο (βλ. ερ. 67 – 66 δ.φ.).

 

17.          Ερωτηθείσα τι φοβάται ότι θα της συμβεί σε περίπτωση επιστροφής στο Ιράν, η Αιτήτρια 1 δήλωσε ότι θα αντιμετωπίσει τις ίδιες καταστάσεις και ότι το ανήλικο τέκνο της, Αιτητής 3, θα υποφέρει επειδή θα βρίσκεται μακριά από τον πατέρα του (βλ. ερ. 65 1Χ δ.φ.).

 

18.          Ερωτηθείσα εκ νέου εάν επιθυμεί τη συνεξέταση του αιτήματός της με εκείνο του συζύγου της, απάντησε ότι θα το σκεφτεί. Ως προς τους λόγους φυγής του συζύγου της από το Ιράν, δήλωσε ότι γνωρίζει μόνο πως τον Σεπτέμβριο του 2020 εντοπίστηκε από τις αρχές κατά τη διάρκεια ερωτικής πράξης με άλλον άνδρα μέσα σε αυτοκίνητο και, λόγω αυτού, αναγκάστηκε να εγκαταλείψει τη χώρα (βλ. ερ. 65 2Χ δ.φ.), γεγονός που της αποκάλυψε ο ίδιος. Υπέβαλε ότι αγνοεί τις ακριβείς συνθήκες του περιστατικού. Αναφορικά με την επικοινωνία τους μετά τη φυγή του, ανέφερε ότι εκείνος τηλεφώνησε περίπου 20-25 ημέρες αργότερα ζητώντας της να επιστρέψει χρήματα που όφειλε σε τρίτο. Στη συνέχεια τηλεφωνούσε περιστασιακά για να μιλήσει στα παιδιά, ενώ η ίδια ήταν θυμωμένη μαζί του λόγω της απόφασής του να φύγει (βλ. ερ. 64 1Χ δ.φ.). Όταν τελικά επικοινώνησαν ουσιαστικά, ήταν όταν εκείνη τον ενημέρωσε ότι δεν άντεχε πλέον την κατάσταση. Περιγράφοντας τη σχέση τους, δήλωσε ότι αρχικά ήταν πολύ καλή, όμως μετά από αποβολή εγκυμοσύνης στους 8-9 μήνες δημιουργήθηκε απόσταση μεταξύ τους. Παρότι απέκτησαν στη συνέχεια τα δύο ανήλικα τέκνα τους, η σχέση τους δεν επανήλθε πλήρως. Την περίοδο κατά την οποία ο σύζυγός της εντοπίστηκε με άλλον άνδρα, δήλωσε ότι η σχέση τους δεν ήταν ουσιαστική, καθώς δεν συνευρίσκονταν ερωτικά (βλ. ερ. 64 2Χ – 3Χ δ.φ.).

 

19.          Η Αιτήτρια 1 ανέφερε ότι πληροφορήθηκε το περιστατικό όταν οι αρχές αναζήτησαν τον σύζυγό της στην οικία τους και την ενημέρωσαν για «τη διαστροφή του». Όταν εκείνη δήλωσε ότι δεν γνωρίζει πού βρίσκεται, της φώναζαν και την απείλησαν ότι θα τους καταστρέψουν εάν συνεργάζεται μαζί του. Τότε επενέβη η μητέρα της και την υπερασπίστηκε. Ερωτηθείσα εάν δέχθηκε άλλη ενόχληση από τις αρχές, απάντησε αρνητικά (βλ. ερ. 64 4Χ δ.φ.).

 

20.          Ως προς τυχόν ένταλμα σύλληψης εναντίον του συζύγου της δήλωσε ότι μέχρι τη φυγή της δεν είχε εκδοθεί, χωρίς όμως να γνωρίζει αν εκδόθηκε μεταγενέστερα. Ανέφερε επίσης ότι δεν είχε επικοινωνία με τον πατέρα και τους αδελφούς της, οι οποίοι δεν γνωρίζουν τι έχει συμβεί (βλ. ερ. 63 1Χ – 2Χ δ.φ.).

 

21.          Αναφορικά με τη στάση των γειτόνων της, δήλωσε ότι υπέγραψαν έγγραφο ζητώντας την απομάκρυνσή της από την πολυκατοικία, ισχυριζόμενοι ότι η παρουσία της προκάλεσε προβλήματα και αστυνομικές επισκέψεις. Ανέφερε ότι την προσέβαλλαν και διατύπωναν υποθέσεις για την ηθική της λόγω της απουσίας του συζύγου της. Ο διαχειριστής της πολυκατοικίας την ενημέρωσε ότι θα προχωρούσε σε συλλογή υπογραφών για απομάκρυνσή της από την πολυκατοικία, παρά το ότι είχε ανανεώσει το μισθωτήριό της. Ερωτηθείσα εάν είχε υποστήριξη από κάποιον, απάντησε αρνητικά (βλ. ερ. 63 3Χ δ.φ.).

 

22.          Ερωτηθείσα πώς κατάφερε να επιβιώσει μετά τη φυγή του συζύγου της, δήλωσε ότι διέθετε χρήματα στον τραπεζικό της λογαριασμό. Διευκρίνισε ότι αυτά ανήκαν ουσιαστικά στον σύζυγό της, ο οποίος, λόγω γραφειοκρατικών ζητημάτων σχετικά με κληρονομιά του πατέρα του, είχε μεταφέρει τα χρήματά του στον λογαριασμό της (βλ. ερ. 63 4Χ δ.φ.). Ερωτηθείσα εάν σκέφτηκε να εκδώσει διαζύγιο στο Ιράν, δήλωσε ότι τότε δεν το είχε σκεφτεί, καθώς θεωρούσε ότι κανείς δεν θα τη δεχόταν με δύο παιδιά και αποφάσισε να κάνει υπομονή μέχρι τα παιδιά να μεγαλώσουν και να μπορούν να κατανοήσουν την κατάσταση (βλ. ερ. 62 1Χ δ.φ.).

 

23.          Αναφορικά με τη διακοπή επικοινωνίας με τον πατέρα και τους αδελφούς της, δήλωσε ότι από μικρή δεν είχε καλή σχέση με τον πατέρα της. Μετά τον γάμο της δημιουργήθηκαν νέα προβλήματα και σε μία επίσκεψη στο πατρικό της εκείνος τους έδιωξε από το σπίτι λόγω της ενόχλησης που προκαλούσαν τα παιδιά της. Έκτοτε δεν επικοινώνησαν ξανά. Η σχέση του με τη μητέρα της επίσης δεν ήταν καλή και μετά το διαζύγιο εκείνη πήγε να μείνει με την Αιτήτρια 1 (βλ. ερ. 62 4Χ δ.φ.).

 

24.          Ερωτηθείσα πώς φαντάζεται τη ζωή της σε περίπτωση επιστροφής στο Ιράν, δήλωσε ότι βρίσκεται σε κακή ψυχολογική κατάσταση, η οποία θα επιδεινωθεί εάν επιστρέψει. Υπέβαλε ότι φοβάται τις αρχές λόγω του περιστατικού αναζήτησης του συζύγου της, το οποίο της προκάλεσε έντονο άγχος και φόβο. Τόνισε ότι ενώ πίστευε πως ο γάμος θα τη βοηθούσε να απαλλαγεί από τα προβλήματα της παιδικής της ηλικίας, τελικά αυτά επιδεινώθηκαν και σήμερα αισθάνεται μόνη με δύο παιδιά και την ευθύνη φροντίδας της μητέρας της (βλ. ερ. 61 1Χ δ.φ.). Ως προς τον λόγο για τον οποίο εξακολουθεί να φοβάται τις αρχές, παρότι δεν την ενόχλησαν ξανά, δήλωσε ότι το περιστατικό της προκάλεσε έντονο φόβο και ανησυχία ότι ενδέχεται να επιστρέψουν (βλ. ερ. 61 2Χ δ.φ.). Ερωτηθείσα γιατί θα αισθανόταν μόνη σε περίπτωση επιστροφής στο Ιράν, παρότι στη Δημοκρατία διαμένει με τον σύζυγό της, δήλωσε ότι τα παιδιά της θα απομακρυνθούν από τον πατέρα τους, γεγονός που θα δημιουργήσει νέα προβλήματα (βλ. ερ. 61 3Χ δ.φ.). Αναφορικά με την ψυχολογική κατάσταση του γιου της Αιτητή 2 στη Δημοκρατία, δήλωσε ότι είναι πλέον καλύτερη, αν και ενίοτε εμφανίζει αντιδράσεις που οι γιατροί χαρακτήρισαν φυσιολογικές για την ηλικία του (βλ. ερ. 61 4Χ δ.φ.). Ερωτηθείσα εάν υπάρχει άλλο μέρος στο Ιράν όπου θα μπορούσε να ζήσει με ασφάλεια, δήλωσε ότι δεν έχει ζήσει αλλού πέραν της Τεχεράνης και ότι βασική της επιδίωξη ήταν τα παιδιά της να βρίσκονται κοντά στον πατέρα τους (βλ. ερ. 61 5Χ δ.φ.). Με την ολοκλήρωση της συνέντευξης, η Αιτήτρια 1 επιβεβαίωσε την ορθότητα του περιεχομένου του πρακτικού και το υπέγραψε.

 

25.          Αξιολογώντας τους ισχυρισμούς της Αιτήτριας 1, οι Καθ' ων η αίτηση διέκριναν δύο ουσιώδεις ισχυρισμούς. Ο πρώτος αφορά στην ταυτότητα, στη χώρα καταγωγής και στα προσωπικά στοιχεία/προφίλ της ίδιας και των ανήλικων τέκνων της, Αιτητών 2 και 3, ενώ ο δεύτερος αφορά τις δηλώσεις της περί του ότι δέχτηκε ενοχλήσεις από το κοινωνικό της περιβάλλον επειδή την εγκατέλειψε ο σύζυγός της και αναγκάστηκε να μεγαλώνει τα παιδιά της μόνη της.  Αμφότεροι οι ισχυρισμοί έγιναν αποδεκτοί από τους Καθ’ ων η αίτηση, αφού οι δηλώσεις της κρίθηκαν μεν ως συνεπείς, σαφείς και λεπτομερείς, επιβεβαιώθηκαν δε από εξωτερικές πηγές πληροφόρησης.

 

26.          Συγκεκριμένα, ως προς τον δεύτερο ισχυρισμό της Αιτήτριας 1, οι Καθ΄ ων η αίτηση έκριναν ως αξιόπιστες και έκαναν αποδεκτές τις δηλώσεις της Αιτήτριας γύρω από το περιστατικό, κατά το οποίο η αστυνομία αναζήτησε το σύζυγό της στην οικογενειακή τους οικία και επέδειξε προσβλητική και απειλητική συμπεριφορά απέναντί της, αν και έκτοτε ουδεμία ενόχληση δέχτηκε από τις αρχές. Έγινε επίσης αποδεκτό ότι η Αιτήτρια 1, μετά τη φυγή του συζύγου της αντιμετώπισε κοινωνικές ενοχλήσεις επειδή αποτελούσε γυναίκα μόνη με δύο ανήλικα τέκνα, εξηγώντας λεπτομερώς πως άλλαξε η ζωή της από τότε που την εγκατέλειψε ο σύζυγός της, καθώς την θεωρούσαν όλοι «διαθέσιμη», το οποίο στην κοινωνία που ζούσε έφερε αρνητικό πρόσημο. Προς επίρρωση των θέσεών της, η Αιτήτρια 1 περιέγραψε λεπτομερώς το ότι οι γείτονές της προέβησαν σε ενέργειες απομάκρυνσής της από την πολυκατοικία που έμενε, επικαλούμενοι ότι η επίσκεψη της αστυνομίας προκάλεσε αναστάτωση και διατάραξε την ηρεμία τους, προβαίνοντας επίσης (οι γείτονές της) σε διάφορες εικασίες αναφορικά με τους λόγους φυγής του συζύγου της, προβάλλοντας ότι ένας εξ αυτών την προσκάλεσε στο διαμέρισμά του επικαλούμενος ότι ζούσε και ο ίδιος μόνος του. Παράλληλα, έγινε δεκτό ότι η Αιτήτρια 1 αντιμετώπισε δυσκολίες στην εύρεση εργασίας προκειμένου να μπορέσει να στηρίξει οικονομικά τα ανήλικα τέκνα της, καθώς προέβαλε με νοηματική συνοχή και σαφήνεια ότι αναζήτησε μεν εργασία, πλην όμως κατά τη διάρκεια της προφορικής της συνέντευξης, όταν ο υποψήφιος εργοδότης της διαπίστωσε ότι ο σύζυγός της έλειπε, της πρότεινε να παραβρεθεί σε ένα από τα πάρτι της εταιρείας που γίνονται κάθε Παρασκευή και καταναλώνεται αλκοόλ, τονίζοντας της ότι είχε χωρίσει με τη γυναίκα του και εκείνος. Έγινε δεκτός τέλος, ότι τα ανήλικο τέκνο  Αιτητής 2, αντιμετώπισε ψυχολογικά προβλήματα λόγω της απουσίας του πατέρα του, τα οποία έπρεπε να αντιμετωπίσει μόνη της η Αιτήτρια 1.

 

27.          Ως προς την εξωτερική αξιοπιστία του ανωτέρω ισχυρισμού, οι Καθ΄ ων η αίτηση προχώρησαν σε σχετικά έρευνα, εκ της οποίας ανέκυψαν πληροφορίες οι οποίες επιβεβαιώνουν τη μεταχείριση που δέχονται οι γυναίκες στο Ιράν, και δη εκείνες που στερούνται ανδρικού υποστηρικτικού δικτύου, εντοπίζοντας πληροφορίες που επιβεβαιώνουν τις δηλώσεις της Αιτήτριας 1 γύρω από τις δυσκολίες στην αναζήτηση εργασίας και τις σεξουαλικές επιθέσεις που οι μόνες γυναίκες δέχονται, χωρίς οι άνδρες δράστες να λογοδοτούν. Ανέκυψε παράλληλα από τις αντληθείσες πληροφορίες, ότι η υποβολή των γυναικών σε σεξουαλικές επιθέσεις στο Ιράν αποτελεί για τα ίδια τα θύματα πράξη που επιφέρει ντροπή, λόγω των βαθέως ριζωμένων πολιτιστικών και θρησκευτικών αντιλήψεων που επικρατούν στο Ιράν.

 

28.          Στη βάση των αποδεκτών ισχυρισμών των Αιτητών, οι Καθ΄ ων η αίτηση, κατά την αξιολόγηση κινδύνου, κατέληξαν στις ακόλουθες διαπιστώσεις. Αναφορικά με το περιστατικό που αφορά την επίσκεψη της αστυνομίας στην οικία της Αιτήτριας 1 προς αναζήτηση του συζύγου της το 2020, αν και έγινε δεκτό ότι εκείνη δέχτηκε προσβλητική και απειλητική συμπεριφορά από τις αρχές, ουδεμία άλλη ενόχληση δέχτηκε από την αστυνομία μέχρι να εγκαταλείψει το Ιράν το 2021, ένα χρόνο αργότερα. Ως εκ τούτου το ανωτέρω περιστατικό κρίθηκε ως μεμονωμένο και ότι δεν ανακύπτει εξ αυτού, σύμφωνα με τους Καθ΄ ων η αίτηση, κάποιος κίνδυνος για την Αιτήτρια 1 ή τα ανήλικα τέκνα της, σε περίπτωση που αυτοί επιστρέψουν στο Ιράν.

 

29.          Σχετικά με τις δυσκολίες που η Αιτήτρια 1 αντιμετώπισε μετά τη φυγή του συζύγου της από το Ιράν, οι Καθ΄ ων η αίτηση προχώρησαν σε περαιτέρω έρευνα, εκ της οποίας αρχικά εντόπισαν πληροφορίες οι οποίες αναφέρουν ότι τον υπό κρίση χρόνο, η κοινωνία του Ιράν άλλαξε καθώς οι μορφωμένοι και οι νέοι πολίτες απορρίπτουν τους νόμους που επιφέρουν διακρίσεις κατά των γυναικών και προχώρησαν σε ενέργειες προς υπεράσπιση και προώθηση της ισότητας ανάμεσα στα δύο φύλα.

 

30.          Σε σχέση με τη σεξουαλική παρενόχληση των γυναικών, οι αντληθείσες, εκ των Καθ΄ ων η αίτηση πληροφορίες, αναφέρουν ότι ο Οργανισμός Πληροφοριών και Τεχνολογίας των Ιράν, το 2019, έγινε ο πρώτος κρατικός οργανισμός στη χώρα που υιοθέτησε εσωτερικό κανονισμό ο οποίος χαρακτηρίζει τη σεξουαλική παρενόχληση σαν απαγορευμένη πράξη η οποία αντίκεται στις Ιρανικές και Ισλαμικές αρχές.

 

31.          Ακολούθως οι Καθ΄ ων η αίτηση παραπέμπουν σε εξωτερικές πηγές αναφορικά με τις συνθήκες που αντιμετωπίζουν οι επιστραφέντες αιτητές ασύλου στο Ιράν, εκ των οποίων διαπιστώθηκε ότι οι ιρανικές αρχές δεν επιδεικνύουν ιδιαίτερο ενδιαφέρον γύρω από τους επιστραφέντες αιτητές ασύλου στη χώρα εκτός εάν φέρουν υψηλά πολιτικό ή ακτιβιστικό προφίλ, τονίζοντας ότι οι συνθήκες που αυτοί αντιμετωπίζουν, εξαρτώνται από τις πράξεις στις οποίες αυτοί προέβησαν, πριν εγκαταλείψουν τη χώρα.

 

32.          Αναφορικά με την επιδείνωση της ψυχολογικής κατάστασης του Αιτητή 2 εξαιτίας του ότι σε περίπτωση επιστροφής των Αιτητών στο Ιράν, εκείνος θα απομακρυνθεί από τον πατέρα του, οι Καθ΄ ων η αίτηση έκριναν ότι εκ της εν λόγω υποθέσεως της μητέρας του, δεν ανακύπτουν εύλογοι λόγοι να πιθανολογείται ότι κατά την επιστροφή του στο Ιράν, το ανήλικο θα αντιμετωπίσει κίνδυνο δίωξης ή έκθεσης σε σοβαρή βλάβη.

 

33.          Αναφορικά, τέλος, με την επικρατούσα κατάσταση ασφαλείας στην Τεχεράνη τον υπό κρίση χρόνο, οι Καθ΄ ων η αίτηση προχώρησαν σε σχετική έρευνα γύρω από την κατάσταση ασφαλείας εκεί, εκ της οποίας δεν ανέκυψαν πληροφορίες στη βάση των οποίων θα μπορούσε να πιθανολογηθεί ευλόγως, ότι σε περίπτωση επιστροφής τους εκεί, οι Αιτητές θα κινδυνεύσουν εξαιτίας της κατάστασης ασφαλείας. Στη βάση των ανωτέρω ευρημάτων, οι Καθ΄ ων η αίτηση έκριναν το φόβο των Αιτητών ως αβάσιμο και μη δικαιολογημένο στο σύνολό του.   

 

34.          Προχωρώντας στη νομική ανάλυση των ανωτέρω ευρημάτων, οι Καθ΄ ων η αίτηση έκριναν ότι οι Αιτητές δεν δικαιούνται να υπαχθούν σε καθεστώς διεθνούς προστασίας.

 

35.          Ολοκληρώνοντας, οι Καθ΄ ων η αίτηση  έκριναν ότι ελλείψει κινδύνου να υποβληθούν σε βασανιστήρια ή απάνθρωπη και εξευτελιστική μεταχείριση και/ή τιμωρία σε περίπτωση επιστροφής τους στο Ιράν, ενδεχόμενη επιστροφή των Αιτητών εκεί δεν αντίκεται στο άρθρο 3 της ΕΣΔΑ και την αρχή της μη επαναπροώθησης και ακολούθως απέρριψαν το αίτημα των Αιτητών και εξέδωσαν απόφαση επιστροφής τους στο Ιράν, αναστέλλοντας ωστόσο την εκτέλεση της απόφασης επιστροφής τους στη χώρα καταγωγής.

 

36.           Κατά την ενώπιον του παρόντος Δικαστηρίου ακροαματική διαδικασία και ειδικότερα κατά τη δικάσιμο της 8.12.2023, η Αιτήτρια 1 επανέλαβε ότι τα ανήλικα τέκνα της είναι δίδυμα, ηλικίας σήμερα 9 ετών, ενώ στο Ιράν διαθέτει δύο αδελφούς με τους οποίους δεν διατηρεί επικοινωνία, καθώς εγκατέλειψε την πατρική της οικία εδώ και 11 χρόνια. Περαιτέρω δήλωσε ότι με τον σύζυγό της έχουν χωρίσει κατά τη διάρκεια της παραμονής τους στην Κύπρο και βρίσκονται ουσιαστικά σε διάσταση, με εκείνον να επισκέπτεται την οικία της μόνο για να βλέπει τα παιδιά. Ως προς την τύχη του αιτήματος διεθνούς προστασίας του συζύγου της, ανέφερε ότι απορρίφθηκε σε πρώτο βαθμό και ότι εκκρεμεί προσφυγή ενώπιον του Δ.Δ.Δ.Π.

 

37.          Αναφορικά με το επαγγελματικό της υπόβαθρο στο Ιράν, δήλωσε ότι εργάστηκε ως σχεδιάστρια κοσμημάτων για 8 χρόνια και διέκοψε την εργασία της μετά τον γάμο της. Μετά τη φυγή του συζύγου της συντηρούσε την οικογένειά της χρησιμοποιώντας τις οικονομίες που διατηρούσε σε τραπεζικό λογαριασμό, αναλαμβάνοντας μόνη της τα έξοδα του σπιτιού. Ως προς τις συνθήκες διαβίωσής της στη Δημοκρατία, ανέφερε ότι λαμβάνει επίδομα και ότι τη βοηθά οικονομικά και ο σύζυγός της.

 

38.          Ερωτηθείσα εάν θα μπορούσε, σε περίπτωση επιστροφής στο Ιράν, να επιστρέψει στην εργασία της ως σχεδιάστρια κοσμημάτων, απάντησε αρνητικά, επικαλούμενη προβλήματα λόγω της υπόθεσης του συζύγου της. Προσέθεσε ότι όσο ζούσε στο Ιράν η αστυνομία επισκεπτόταν την οικία της αναζητώντας τον σύζυγό της, ενώ τα παιδιά της αντιμετωπίζουν ψυχολογικά προβλήματα λόγω της απουσίας του πατέρα τους και των προβλημάτων που δημιουργήθηκαν με τους γείτονες και την αστυνομία. Ανέφερε επίσης ότι οι γείτονες συγκέντρωσαν υπογραφές για την απομάκρυνσή της από την πολυκατοικία, επικαλούμενοι ότι η παρουσία της αστυνομίας προκαλούσε αναστάτωση. Ερωτηθείσα πόσες φορές επισκέφθηκε η αστυνομία την οικία της, απάντησε ότι αυτό συνέβη μία φορά, υποστηρίζοντας ωστόσο ότι στη συνέχεια την παρακολουθούσαν καθημερινά, καθώς ένα άτομο βρισκόταν συνεχώς έξω από την οικία της και ένα άλλο την παρακολουθούσε.

 

39.          Αναφορικά με τους λόγους για τους οποίους δεν εγκατέλειψε την πολυκατοικία, παρά το γεγονός ότι οι γείτονες είχαν συγκεντρώσει υπογραφές εναντίον της, η Αιτήτρια 1 ανέφερε ότι δεσμευόταν από το μισθωτήριο συμβόλαιο που είχε προσφάτως υπογράψει. Ερωτηθείσα γιατί δεν μετακόμισε σε άλλη πολυκατοικία ή περιοχή, απάντησε ότι αυτό δεν θα άλλαζε το γεγονός ότι ήταν γυναίκα μόνη με δύο ανήλικα παιδιά.

 

40.          Ως προς το εάν εκκρεμεί ένταλμα σύλληψης εναντίον του συζύγου της στο Ιράν, δήλωσε ότι δεν γνωρίζει. Ερωτηθείσα τι φοβάται ότι θα της συμβεί σε περίπτωση επιστροφής της στο Ιράν, ανέφερε ότι δεν θα είναι ασφαλής επειδή δεχόταν ύβρεις και απειλές, αν και ουδέποτε δέχθηκε σωματική επίθεση. Ως προς το εάν γνώριζε τις πράξεις του συζύγου της, δήλωσε ότι εκείνος της είχε αποκαλύψει κατά τη γνωριμία τους ότι ήταν αμφιφυλόφιλος και της είχε υποσχεθεί ότι θα σταματούσε να συνευρίσκεται με άνδρες, υπόσχεση την οποία δεν τήρησε. Τέλος, ερωτηθείσα εάν τα παιδιά της θα μπορούσαν να φοιτήσουν στο σχολείο σε περίπτωση επιστροφής στο Ιράν, απάντησε καταφατικά.

 

41.          Στις 14.02.2024, η Αιτήτρια προσκόμισε ενώπιον του Δικαστηρίου σημείωμα της ιδιώτη Ψυχολόγου – Ψυχοθεραπευτή κας Ειρήνης Παύλου, ημερομηνίας 15.03.2024, το οποίο αρχικά αποσαφηνίζει ότι έχει χορηγηθεί κατόπιν αιτήματος των γονέων  (βλ. Τεκμήριο 2). Αναφέρει το προσκομισθέν σημείωμα, ότι κατόπιν επικοινωνίας της Ψυχολόγου – Ψυχοθεραπευτή με τη σχολική  μονάδα στην οποία φοιτάει ο ανήλικος Αιτητής 2, εκείνη ενημερώθηκε ότι παρουσίαζε εξάρσεις θυμού – λύπης, έντονη υπερκινητικότητα / υπερδιέγερση και άρνηση να μπει στην τάξη και να ενταχθεί στο κοινωνικό σύνολο. Κατόπιν οδηγιών μάλιστα που έδωσε η εκπαιδευτικός του σχολείου στους γονείς του ανηλίκου, η κατάσταση του Αιτητή 2 έχει βελτιωθεί και εκείνο παρουσιάζει συναισθηματική βελτίωση, κοινωνικοποιείται ομαλά και είναι ευδιάθετο. Οι δε συνεδρίες με τους γονείς του, είχαν ως σκοπό την ενδυνάμωση των γονικών δεξιοτήτων και την ψυχοσυναισθηματική αξιολόγηση του παιδιού. Το σημείωμα έγινε με βάση το εργαλείο CBCL (Child Behavior Checklist) για γονείς και παιδιά και εφαρμόστηκαν μη λεκτικά εργαλεία λόγω της δυσκολίας επικοινωνίας στην Ελληνική γλώσσα. Τα αποτελέσματα της αξιολόγησης κατέδειξαν ότι στην παρούσα φάση, το παιδί βρίσκεται σε ένα ψυχολογικά ισορροπημένο επίπεδο, με έλεγχο της παρόρμησής του. Αντιμετωπίζει τις συνεδρίες με χαρούμενη διάθεση, εμπλέκεται σε όλες τις προγραμματισμένες δραστηριότητες, διατηρεί βλεμματική επαφή και δίνει προσοχή μέχρι το τέλος της συνεδρίας. Αν και υπάρχει μία δυσκολία στη γλώσσα, το παιδί αντιλαμβάνεται της οδηγίες και παρά την δυσκολία του να αρθρώσει προτάσεις, απαντάει μονολεκτικά επιδεικνύοντας προσπάθεια για επικοινωνία και αλληλεπίδραση. Το προσκομισθέν σημείωμα τονίζει ότι χρειάζεται να διερευνηθεί περαιτέρω η ψυχολογική κατάσταση του ανηλίκου αν και σε γενικές γραμμές η πορεία του βαίνει καλώς. Εισηγείται τέλος η Ψυχολόγος – Ψυχοθεραπεύτρια τη συνέχιση των ψυχοθεραπευτικών συνεδριών με τους γονείς και το παιδί με σκοπό την ενδυνάμωσή του στα θέματα διαχείρισης των συναισθημάτων του.

 

42.          Το Δικαστήριο διέταξε την αναστολή της περαιτέρω εξέτασης της παρούσας μέχρι την έκδοση της απόφασης του ΔΕΕ στην υπόθεση Barouk (Απόφαση ΔΕΕ της 3ης Απριλίου 2025, C-283/24, B.F. κατά Κυπριακής Δημοκρατίας, ECLI:EU:C:2025:236), επί προδικαστικού ερωτήματος που υπέβαλε το παρόν Δικαστήριο σε έτερη υπόθεση αναφορικά με την εξουσία παραπομπής αιτητών σε ιατρικές εξετάσεις, καθότι εν προκειμένω εγειρόταν συναφές ζήτημα.

 

43.          Κατά την ακρόαση της 4.6.2025,  το Δικαστήριο υπέβαλε ερωτήσεις στην Αιτήτρια 1 αναφορικά με την κατάσταση της υγείας του Αιτητή 2. Αρχικά ρωτήθηκε εάν συναινεί στην πραγματοποίηση, σε συνεννόηση με τους Καθ’ ων η αίτηση,  εξέτασης του ανηλίκου από Ψυχολόγο και η Αιτήτρια 1 υπέβαλε ότι το ανήλικο επισκέφτηκε ήδη ψυχολόγο, παραπέμποντας στο Τεκμήριο 2. Το Δικαστήριο τόνισε στην Αιτήτρια 1 ότι το υπό εξέταση έγγραφο προσκομίστηκε πριν από ένα χρόνο και ως εκ τούτου κρίνεται σκόπιμο να επικαιροποιηθεί η εικόνα του Δικαστηρίου γύρω από την παρούσα ψυχολογική κατάσταση του ανηλίκου μέσω φορέα του ΟΚΥΠΥ. Ερωτηθείσα η Αιτήτρια 1 πόσο χρονών ήταν ο Αιτητής 3 όταν εγκατέλειψαν τη χώρα, η Αιτήτρια 1 δήλωσε ότι ήταν 3,5 ετών. Επανέλαβε ότι τα ψυχολογικά προβλήματα του ανηλίκου παρουσιάστηκαν όταν μπήκαν οι αστυνομικοί στην οικία της την έβρισαν και την απείλησαν, επικαλούμενη ωστόσο ότι το ανήλικο είναι καλύτερα στην παρούσα φάση. Στη συνέχεια η Αιτήτρια 1 έδωσε τη συγκατάθεσή της, προκειμένου το ανήλικο τέκνο της, κατόπιν συνεννόησης με τους Καθ΄ ων η αίτηση, προκειμένου το ανήλικο τέκνο να εξεταστεί από ψυχολόγο του ΟΚΥΠΥ και δήλωσε ενώπιον του Δικαστηρίου ότι εκκρεμεί και η απόφαση της προσφυγής της μητέρας της, την οποία συνεχίζει να φροντίζει. Τόνισε μάλιστα ότι ούτε η ίδια, αλλά ούτε και η μητέρα της διατηρούν επαφές με τους δύο αδερφούς της στο Ιράν, επικαλούμενη ότι εκείνοι είναι φανατικοί ισλαμιστές.

 

44.          Κατά τη δικάσιμο της 16.10.2025, το Δικαστήριο αρχικά επιβεβαίωσε ότι η Αιτήτρια 1 παρέλαβε την έκθεση ψυχολογικής αξιολόγησης του Αιτητή 2 από  της Υπηρεσίες του ΟΚΥΠΥ, ημερομηνίας 08.09.2025, η οποία αναφέρει, καταληκτικά, ότι ο Αιτητής 2 παρουσίασε μεν συναισθήματα λύπης και απογοήτευσης, ωστόσο δεν παρουσιάζει οιαδήποτε ενεργή ψυχοπαθολογία. Εισηγείται ωστόσο η αρμόδια υπηρεσία του ΟΚΥΠΥ, όπως συνεχιστεί η συμβουλευτική καθοδήγηση στα πρόσωπα φροντίδας του Αιτητή 2, με σκοπό εκείνα να συνδράμουν στη διασφάλιση των ψυχοσυναισθηματικών του αναγκών.

 

45.          Κατά τη δικάσιμο της 8.12.2025, η Αιτήτρια 1 προσκόμισε ως Τεκμήρια 1) Βεβαίωση Καταγγελίας Θύματος της Αστυνομίας Κύπρου, ημερομηνίας 25.11.2025, η οποία βεβαιώνει ότι η ίδια κατήγγειλε ενώπιον της αστυνομίας Λεμεσού πριν 11 μήνες, περιστατικό ενδοοικογενειακής βίας  με θύμα τον Αιτητή 2  και 2)  αντίγραφο του υπ’ αριθ. 263/2025 Διατάγματος του Οικογενειακού Δικαστηρίου Λεμεσού ημερομηνίας 2.7.2025, δια του οποίου της εκχωρήθηκε αποκλειστική επιμέλεια των ανηλίκων, εκχωρώντας στο σύζυγό της δικαίωμα επικοινωνίας μαζί τους κάθε Κυριακή από τις 2 μ.μ. μέχρι τις 7 μ.μ. Η έξοδος όμως των ανηλίκων από την Δημοκρατία, προϋποθέτει, σύμφωνα με το προσκομισθέν διάταγμα, την συναίνεση αμφότερων των γονέων τους.

 

46.          Στη συνέχεια η Αιτήτρια 1 υποβλήθηκε σε ερωτήσεις από το Δικαστήριο και αρχικά δήλωσε ότι δε μπορεί να επιστρέψει στη χώρα καταγωγής της, επικαλούμενη λόγους ασφαλείας που αφορούν τα ανήλικα τέκνα της, το πρόβλημα με την κυβέρνηση, την αστυνομία που εισέβαλε στο σπίτι της και τον τρόπο με τον οποίο όλη αυτή η κατάσταση έχει επηρεάσει τα ανήλικα τέκνα της, τα οποία τόνισε ότι δεν μπορούσε να τα βγάλει έξω από το σπίτι για μερικούς μήνες. Ως προς το χρόνο που συνέβη το περιστατικό, η Αιτήτρια 1 δήλωσε ότι συνέβη 3 ή 4 μέρες μετά τη φυγή του συζύγου της από το Ιράν, περί το Δεκέμβριο του 2020.

 

47.           Αναφορικά με τους λόγους για τους οποίους αναζητούσε το σύζυγό της η αστυνομία, η Αιτήτρια 1 δήλωσε ότι εκείνος ήταν ομοφυλόφιλος, εξηγώντας ότι ενώ αρχικά η σχέση τους ήταν καλή, στη συνέχεια επανήλθε το ενδιαφέρον του για άνδρες. Περιγράφοντας το περιστατικό, ανέφερε ότι ένα απόγευμα ο σύζυγός της πήρε τα πράγματά του και έφυγε από το σπίτι και ότι λίγες ημέρες αργότερα αστυνομικοί εισήλθαν στην οικία της αναζητώντας τον. Κατά τους ισχυρισμούς της, της φώναζαν και την απείλησαν ότι θα αντιμετωπίσει σοβαρά προβλήματα εάν λέει ψέματα για το πού βρίσκεται. Το περιστατικό έλαβε χώρα ενώπιον των ανήλικων τέκνων της, ενώ η μητέρα της παρενέβη φωνάζοντας στους αστυνομικούς ότι η Αιτήτρια 1 δεν είχε κάνει κάτι. Στη συνέχεια προέκυψαν προβλήματα με τους γείτονες.

 

48.          Ερωτηθείσα πώς εισήλθαν οι αστυνομικοί στην οικία της, η Αιτήτρια 1 δήλωσε ότι χτύπησαν το κουδούνι, εκείνη άνοιξε και είδε τρία άτομα, ένα με στολή αστυνομικού και δύο με πολιτικά. Ο αστυνομικός της φώναζε χωρίς να ακούει τις απαντήσεις της. Ως προς τον τρόπο με τον οποίο οι αρχές πληροφορήθηκαν τις ερωτικές πράξεις του συζύγου της, ανέφερε ότι αυτός εντοπίστηκε από την αστυνομία μέσα σε αυτοκίνητο με άλλον άνδρα και, μετά το περιστατικό, επέστρεψε στο σπίτι, πήρε τα πράγματά του και εγκατέλειψε το Ιράν.

 

49.          Αναφορικά με την παρούσα κατάσταση του συζύγου της, δήλωσε ότι διαμένει στη Λεμεσό και ότι αρχικά διέμεναν μαζί στην Κύπρο, αλλά πλέον έχουν χωρίσει, παρότι αρχικά είχαν συμφωνήσει να συγκατοικούν χωρίς να έχουν σχέση. Προσέθεσε ότι πριν από περίπου 11 μήνες ο σύζυγός της χτύπησε τον Αιτητή 2, γεγονός που κατήγγειλε στην αστυνομία. Έκτοτε ο σύζυγός της βλέπει τα παιδιά σύμφωνα με σχετικό διάταγμα Δικαστηρίου. Ανέφερε επίσης ότι όταν χτύπησε τον Αιτητή 2, εκείνη ήθελε να τον μεταφέρει στο νοσοκομείο, αλλά ο σύζυγός της το απαγόρευσε φοβούμενος ότι οι αρχές θα αντιλαμβάνονταν τις πράξεις του, ενώ το παιδί δεν μπορούσε να καθίσει για περίπου ένα μήνα λόγω του τραυματισμού του.

 

50.          Ως προς το καθεστώς του συζύγου της στη Δημοκρατία, η Αιτήτρια 1 δήλωσε ότι δεν γνωρίζει, επικαλούμενη ότι δεν διατηρούν επικοινωνία. Ανέφερε επίσης ότι η αστυνομία της ζήτησε να αναμένει έκδοση εγγράφου που αφορά πλήρη περιορισμό των δικαιωμάτων επικοινωνίας του συζύγου της με τα ανήλικα τέκνα τους και της υπέδειξε να μην τον ενημερώσει για την καταγγελία ώστε να μην διαφύγει της σύλληψης. Ερωτηθείσα εάν ο σύζυγός της επικοινωνεί με τα παιδιά, δήλωσε ότι τον άφησε μία φορά να δει το παιδί.

 

51.          Τέλος, κατά την τελευταία δικάσιμο της 10.3.2026 η Αιτήτρια ανέφερε ότι σήμερα βρίσκεται σε διάσταση με τον σύζυγό της και διατηρούν περιορισμένη επικοινωνία αποκλειστικά για ζητήματα που αφορούν τα παιδιά τους. Δήλωσε ότι δεν γνωρίζει την τρέχουσα κατάσταση του αιτήματος διεθνούς προστασίας που εκείνος υπέβαλε. Ως προς το περιστατικό κακοποίησης του ανήλικου τέκνου τους, για το οποίο η ίδια προέβη σε καταγγελία στην αστυνομία, ανέφερε ότι ο σύζυγός της την κάλεσε τηλεφωνικώς για να τη ρωτήσει εάν τον είχε καταγγείλει και ότι, σύμφωνα με όσα γνωρίζει, η αστυνομία έχει υποβάλει ερωτήσεις σχετικά με το περιστατικό, χωρίς ωστόσο μέχρι στιγμής να έχει πραγματοποιηθεί σύλληψη, ενώ εκκρεμεί η εκδίκαση της υπόθεσης. Ως προς την επικοινωνία των παιδιών με τον πατέρα τους, δήλωσε ότι πραγματοποιείται κυρίως μέσω εβδομαδιαίων βιντεοκλήσεων, ενώ περίπου μία φορά τον μήνα, όταν εκείνος φέρνει χρήματα για τα παιδιά, δύναται να δει ένα από αυτά για λίγα λεπτά έξω από την οικία τους.

 

52.          Περαιτέρω, η Αιτήτρια ανέφερε ότι διατηρεί νέα σχέση τους τελευταίους πέντε μήνες με πρόσωπο ιρανικής καταγωγής. Δήλωσε ότι δεν έχει εκδώσει επίσημο διαζύγιο από τον σύζυγό της, κυρίως λόγω οικονομικών δυσχερειών και της δυσκολίας εξασφάλισης των απαιτούμενων εγγράφων από το Ιράν, όπως το πιστοποιητικό γάμου, καθώς και του κόστους μεταφράσεων και διαδικασιών μέσω της πρεσβείας. Ανέφερε ότι έχει ήδη κινήσει διαδικασίες στη Δημοκρατία αναφορικά με την κηδεμονία των παιδιών. Ως προς το ενδεχόμενο επιστροφής στο Ιράν, υποστήριξε ότι θα αντιμετώπιζε δυσκολίες λόγω της θέσης των γυναικών στην ιρανική κοινωνία και της εξάρτησης πολλών αποφάσεων από τη βούληση του συζύγου, ενώ ισχυρίστηκε ότι στο παρελθόν ο σύζυγός της υπήρξε βίαιος και την είχε απειλήσει όταν εκείνη εξέφρασε την πρόθεση να τον εγκαταλείψει. Τέλος, ανέφερε ότι δεν διατηρεί επικοινωνία με τα αδέλφια της, καθώς, σύμφωνα με τους ισχυρισμούς της, εκείνα μαζί με τον πατέρα της δημιουργούσαν εχθρικό περιβάλλον εις βάρος της και της μητέρας της, η οποία την υποστήριζε.

 

53.          Προχωρώντας στην de novo και ex nunc εξέταση των ενώπιον του Δικαστηρίου δεδομένων, όπως υπαγορεύουν τα εδάφια (3) και (4) του άρθρου 11 του περί της Ίδρυσης και Λειτουργίας Διοικητικού Δικαστηρίου Διεθνούς Προστασίας Νόμου, κρίνεται, επί τη βάσει των ενώπιον μου στοιχείων, ότι γίνεται δεκτό το εύρημα των Καθ’ ων η αίτηση αναφορικά με τον πρώτο ουσιώδη ισχυρισμό. Το παρόν Δικαστήριο αξιολογεί τους προβληθέντες ισχυρισμούς στην βάση των κοινώς αποδεκτών δεικτών αξιοπιστίας.[1]

 

54.          Συγκεκριμένα, ως προς τον πρώτο ουσιώδη ισχυρισμό της Αιτήτριας 1, διαπιστώνεται ότι  υπήρξε σαφής ως προς τα προσωπικά στοιχεία των Αιτητών. Η αξιοπιστία του εν λόγω ισχυρισμού εδραιώνεται περαιτέρω και από τις εξωτερικές πηγές πληροφόρησης, οι οποίες συγκεντρώνονται στο διοικητικό φάκελο και από το διαβατήριό τους.  

 

55.          Επισημαίνεται ότι, βάσει των επικαιροποιημένων δεδομένων ενώπιον του Δικαστηρίου, γίνεται δεκτό ότι η Αιτήτρια 1 βρίσκεται σε διάσταση με τον σύζυγό της, με τον οποίο φέρεται να διατηρεί περιορισμένη επικοινωνία τόσο η ίδια όσο και οι ανήλικοι Αιτητές, στη βάση και σχετικού διατάγματος του Οικογενειακού Δικαστηρίου Λεμεσού ημερομηνίας 2.7.2025, γεγονός το οποίο επιβεβαίωσε η ίδια κατά την τελευταία δικάσιμο.

 

56.          Η ψυχική διεργασία που οδήγησε στη διάρρηξη των σχέσεων δεν μπορεί να αξιολογηθεί ευχερώς. Σημειώνεται, ωστόσο, ότι η Αιτήτρια δήλωσε με συνέπεια ότι οι σχέσεις τους ήταν τυπικές ακόμη και όταν βρίσκονταν στη χώρα καταγωγής τους και ότι σκοπός της ήταν να υπομείνει τις υφιστάμενες συνθήκες μέχρι την ενηλικίωση των τέκνων της. Παράλληλα, η Αιτήτρια αναφέρθηκε σε μεταγενέστερη κακοποιητική συμπεριφορά του συζύγου της, επισημαίνοντας ότι, παρά την προσπάθειά τους κατά την έλευσή τους στη Δημοκρατία να συγκατοικήσουν προς όφελος των ανήλικων τέκνων τους, η προσπάθεια αυτή δεν ευοδώθηκε. Συνεπώς, γίνεται γενικά δεκτό στη βάση των ενώπιον του Δικαστηρίου δεδομένων, για σκοπούς της παρούσας διαδικασίας αποκλειστικά, ότι ένας εκ των λόγων της διάρρηξης των σχέσεών τους υπήρξε και η κακοποιητική συμπεριφορά του συζύγου της εντός της οικογένειας αλλά και η εξωσυζυγικές σχέσεις του με τρίτα πρόσωπα.

 

57.          Όσον αφορά τους ανήλικους Αιτητές, πέραν των στοιχείων ταυτοποίησης και του τόπου καταγωγής και συνήθους διαμονής, τα οποία γίνονται δεκτά, αναφορικά με την τρέχουσα κατάσταση της υγείας τους, όπως προκύπτει κα από τα πλέον επικαιροποιημένα δεδομένα που το παρόν Δικαστήριο έχει ενώπιόν του, αυτά δεν αντιμετωπίζουν οποιοδήποτε πρόβλημα υγείας.

 

58.          Ως δεύτερο ουσιώδη ισχυρισμό οι Καθ’ ων η αίτηση απομόνωσαν τις παρενοχλήσεις που δέχτηκε η Αιτήτρια από το κοινωνικό της περιβάλλον επειδή την εγκατέλειψε ο σύζυγός της και αναγκάστηκε να μεγαλώνει τα παιδιά της μόνη της. Για τους λόγους που αναλύονται στην έκθεση εισήγησης, το παρόν Δικαστήριο κάνει δεκτό τον εν λόγω ισχυρισμό ως προς την εσωτερική αξιοπιστία της Αιτήτριας.

 

59.          Εντούτοις, κρίνεται ότι η φερόμενη αιφνίδια είσοδος των αρχών της χώρας καταγωγής στην οικία της Αιτήτριας 1, προς αναζήτηση του συζύγου της, όφειλε να εξεταστεί ως διακριτό ουσιώδες περιστατικό, καθότι αφορά σε ξεχωριστή μορφή φερόμενης δίωξης από την οποία η ίδια δηλώνει ότι φοβάται πως ενδέχεται να υποστεί παρενόχληση ή δίωξη, ένεκα των προηγούμενων απειλών που δέχθηκε κατά το περιστατικό που έλαβε χώρα περί τον Σεπτέμβριο του 2020. Στο πλαίσιο αυτό, το Δικαστήριο κρίνει ότι ο ισχυρισμός περί αιφνίδιας εισόδου των αρχών στην οικία της, προς αναζήτηση του εν διαστάσει συζύγου της, μπορεί να γίνει δεκτός, καθότι η Αιτήτρια περιέγραψε το περιστατικό με συνέπεια και συνοχή, παραθέτοντας συγκεκριμένα στοιχεία και βιωματικές αναφορές. Εκ της φύσεως του περιστατικού ως ιδιωτικής φύσεως, δεν ενδείκνυται περαιτέρω εξέταση της εξωτερικής του πτυχής. Αλλά ούτε και η Αιτήτρια προσκόμισε οποιαδήποτε περαιτέρω μαρτυρία προς τούτο.

 

60.          Προχωρώντας στην αξιολόγηση του κινδύνου που ενδέχεται να διατρέχουν οι Αιτητές διαπιστώνονται τα εξής.

 

61.          Καταρχάς ως προς τον ισχυρισμό περί ενδεχόμενης δίωξης από τις αρχές της χώρας καταγωγής της λόγω του περιστατικού που αφορά τον εν διαστάσει σύζυγό της, το Δικαστήριο επισημαίνει ότι από τα ενώπιον του στοιχεία δεν προκύπτει επαρκώς θεμελιωμένος μελλοντικός κίνδυνος. Η ίδια η Αιτήτρια 1 δήλωσε ότι η αστυνομία επισκέφθηκε την οικία της μόνο μία φορά προς αναζήτηση του συζύγου της, χωρίς να ακολουθήσει οποιαδήποτε περαιτέρω ενέργεια εις βάρος της για όλο το διάστημα που ακολούθησε μέχρι που αυτή εγκατέλειψε τη χώρα της. Οι καινοφανείς και γενικόλογες αναφορές της περί παρακολούθησής της από τρίτα πρόσωπα μετά το εν λόγω περιστατικό δεν μπορούν να γίνουν αποδεκτές ως προς την αξιοπιστία τους ούτε και καθαυτές θεμελιώνουν ευλόγως οποιοδήποτε κίνδυνο, σε συνάρτηση με το σύνολο των περιστάσεων. Επιπλέον, τόσο η ίδια όσο και ο σύζυγός της εγκατέλειψαν τη χώρα χωρίς να αντιμετωπίσουν οποιοδήποτε πρόβλημα κατά την αναχώρησή τους, ενώ, σύμφωνα με τις δηλώσεις της, για χρονικό διάστημα περίπου ενός έτους μετά το εν λόγω περιστατικό δεν σημειώθηκε οποιαδήποτε περαιτέρω ενόχληση από τις αρχές. Υπό τα δεδομένα αυτά, δεν προκύπτει ότι η Αιτήτρια αποτέλεσε ή εξακολουθεί να αποτελεί πρόσωπο ιδιαίτερου ενδιαφέροντος για τις αρχές της χώρας καταγωγής της.

62.          Σημειώνεται ότι είναι γνωστό πως και η μητέρα της Αιτήτριας 1 βρίσκεται στη Δημοκρατία, με την οποία η ίδια διέμενε, πλην όμως η αίτησή της εκκρεμεί. Σε κάθε περίπτωση, όπως προκύπτει από τις εξωτερικές πηγές που ακολουθούν, το δεδομένο αυτό δεν διαφοροποιεί ουσιωδώς την ενδεχόμενη αντιμετώπιση που η Αιτήτρια θα μπορούσε να αντιμετωπίσει από την κοινωνία και τις αρχές στη χώρα καταγωγής της. Υπό το πρίσμα αυτό, οι άλλοι δύο αποδεκτοί ισχυρισμοί, ήτοι το προφίλ των Αιτητών (χώρα καταγωγής και τόπος διαμονής) καθώς και οι παρενοχλήσεις που δέχθηκε η Αιτήτρια 1 από το κοινωνικό της περιβάλλον μετά την εγκατάλειψή της από τον σύζυγό της και την ανάγκη να μεγαλώνει μόνη τα τέκνα της, θα συνεξεταστούν, καθότι ο τελευταίος θα συναξιολογηθεί στο πλαίσιο του γενικότερου προφίλ της ως εν διαστάσει συζύγου και γυναίκας που φέρει μόνη την ευθύνη ανατροφής των παιδιών της στη χώρα καταγωγής της.

 

63.          Ως προς τα υποκειμενικά δεδομένα της Αιτήτριας 1, όπως καταγράφονται εκτενώς ανωτέρω και συνοπτικά επαναλαμβάνονται εν προκειμένω, η ίδια δήλωσε ότι, κατά τη διαμονή της στη χώρα καταγωγής της, αισθανόταν καταπίεση ως γυναίκα, εξαιτίας των κοινωνικών, θρησκευτικών και κρατικών περιορισμών που επιβάλλονται, μεταξύ άλλων, ως προς συγκεκριμένους τύπους συμπεριφοράς και ενδυμασίας. Παράλληλα, υπέβαλε ότι αποκορύφωμα των δυσχερειών που αντιμετώπισε υπήρξε η στάση των γειτόνων της μετά την είσοδο των αρχών στην οικία της, καθώς και η μεταχείριση που ισχυρίζεται ότι υπέστη κατά την προσπάθειά της να εργαστεί, συμπεριλαμβανομένων περιστατικών παρενόχλησης. Επιπλέον, νεότερο στοιχείο συνιστά το γεγονός ότι πλέον βρίσκεται σε διάσταση με τον σύζυγό της, αν και τυπικά εξακολουθεί να είναι έγγαμη.

 

64.          Ως προς τα ισχύοντα για τη θέση των γυναικών γενικότερα στο Ιράν, σύμφωνα με την έρευνα Country Focus για το Ιράν, η οποία δημοσιεύτηκε από την EUAA το 2024[2], μετά την Ισλαμική Επανάσταση του 1979 στο Ιράν, οι αρχές επέβαλαν μια σειρά περιορισμών στα δικαιώματα των γυναικών και των κοριτσιών[3]. Έκτοτε, οι γυναίκες και τα κορίτσια συνεχίζουν να αντιμετωπίζουν «νομικές, πολιτικές, οικονομικές και κοινωνικές προκλήσεις» στη χώρα[4] συμπεριλαμβανομένης της μείωσης της ηλικίας γάμου για τα κορίτσια, περιορισμών στο διαζύγιο, την επιμέλεια των παιδιών, την ιθαγένεια, τα ταξίδια, την κληρονομιά και τον ενδυματολογικό κώδικα[5]. Αυτοί οι περιορισμοί «επηρέασαν βαθιά τη ζωή των γυναικών στη χώρα»[6]. Απαγορεύτηκε στις Ιρανές να εισέρχονται σε χώρους εργασίας χωρίς χιτζάμπ[7], τους έχει επίσης απαγορευτεί να χορεύουν δημόσια ή να κάνουν ποδήλατο[8]. Ένας σύζυγος μπορεί να εμποδίσει τη σύζυγό του να εργαστεί ή να ταξιδέψει στο εξωτερικό[9]. Στις γυναίκες έχει επίσης απαγορευτεί η κατάταξη στον στρατό ή η συμμετοχή σε δημόσιες αθλητικές δραστηριότητες[10] ή να γίνουν πρόεδροι. Σε ορισμένες νομικές υποθέσεις, θεωρούνται ως το μισό του άνδρα[11].

 

65.          Σύμφωνα άλλωστε με την Ύπατη Αρμοστεία του Ο.Η.Ε., στις 30 Αυγούστου 2023, μια ομάδα έξι ειδικών εισηγητών «εξέφρασε τις σοβαρές ανησυχίες της σχετικά με τη συνεχιζόμενη θεσμοθέτηση της ανισότητας και των διακρίσεων λόγω φύλου σε διάφορους τομείς της ζωής, τη βία κατά των γυναικών και των κοριτσιών, συμπεριλαμβανομένης, ενδεικτικά, της ποινικοποίησης των γυναικών που διαμαρτύρονται για τους υποχρεωτικούς νόμους περί μαντίλας στην Ισλαμική Δημοκρατία του Ιράν, καθώς και τη βία λόγω φύλου που διαπράττεται εκτός σύνδεσης και στο διαδίκτυο κατά των υπερασπιστών των ανθρωπίνων δικαιωμάτων γυναικών, συμπεριλαμβανομένων εκείνων που αμφισβητούν τους κρατικούς νόμους και τις πολιτικές που κάνουν διακρίσεις εις βάρος των γυναικών και των κοριτσιών λόγω φύλου»[12]. Οι πιο πάνω πηγές αποκαλύπτουν ένα κοινωνικό και πολιτειακό πλαίσιο ιδιαιτέρως περιοριστικό των δικαιωμάτων των γυναικών σε διάφορα επίπεδα.

 

66.          Περαιτέρω, εξετάζοντας την έτερη πτυχή του προφίλ της Αιτήτριας ήτοι ως συζύγου και δη εν διαστάσει εντοπίζονται τα εξής. Ο νόμος περί γάμου επιτρέπει στους άνδρες να παντρεύονται τέσσερις συζύγους ταυτόχρονα, ενώ στις γυναίκες επιτρέπεται να παντρεύονται μόνο έναν σύζυγο[13]. Παράλληλα, αν και ο άνδρας σύζυγος μπορεί να πάρει διαζύγιο «αναμφισβήτητα», μια γυναίκα μπορεί να πάρει διαζύγιο για περιορισμένους λόγους, όπως η απόδειξη «απαράδεκτου επιπέδου συζυγικής κακοποίησης»[14], εθισμός, φυλάκιση ή άρνηση του συζύγου να στηρίξει οικονομικά την οικογένεια[15]. Οι σύζυγοι μπορούν να λάβουν διαζύγιο μόνο με εντολή δικαστή σε δικαστήριο, ενώ μια προφορική επιβεβαίωση είναι αρκετή για να υποβάλουν αίτηση διαζυγίου οι άνδρες[16]. Οι διαδικασίες διαζυγίου που κινούνται από γυναίκες διαρκούν περισσότερο στα δικαστήρια, κάτι που «συχνά έχει ως αποτέλεσμα οι γυναίκες να παραιτούνται από ορισμένα από τα δικαιώματά τους», συμπεριλαμβανομένης της «πληρωμής της μαχριγιέ» (πληρωμή προίκας) για την επιτάχυνση της διευθέτησης[17]. Στο Ιράν, είναι θρησκευτικά αποδεκτό εάν ο σύζυγος αναφέρει τη λέξη «talaq» (διαζύγιο) τρεις φορές ενώπιον μιας συνέλευσης ή ενός συμβουλίου απουσία της συζύγου του. Είναι γνωστό ως «τριπλό talaq», το οποίο είναι μια μορφή διαζυγίου που εφαρμόζεται συχνά σε περιοχές του Ιράν με σουνιτική πλειοψηφία[18]. Το διαζύγιο δεν διευθετείται νομικά, αλλά μάλλον αυθαίρετα και με ξαφνικό τρόπο που συχνά επηρεάζει τις γυναίκες οικονομικά και συναισθηματικά[19]. Παρόλα αυτά, άρθρο της Iran Insight τον Φεβρουάριο του 2025, αναφέρει ότι σχεδόν τέσσερις στους δέκα γάμους στο Ιράν καταλήγουν σε διαζύγιο αλλά ο δύσκολος δρόμος που πρέπει να διανύσει μία γυναίκα για να ανακτήσει τη ζωή της μέσω διαζυγίου, δείχνει πόσο βαθιά ριζωμένη πατριαρχία και ισλαμική κυριαρχία συσσωρεύουν τις πιθανότητες εις βάρος των γυναικών πρώην συζύγων.[20]

 

67.          To COI Query της EUAA σχετικά με τις συνθήκες που αντιμετωπίζουν οι χωρισμένες γυναίκες στο Ιράν και εκδόθηκε τον Οκτώβριο του 2024, αναφέρει ότι στο Ιράν, αφενός μεν, η ιρανική κυβέρνηση θεωρούσε τις διαζευγμένες γυναίκες «πολίτες δεύτερης κατηγορίας»[21], αφετέρου δε οι διαζευγμένες γυναίκες αντιμετώπιζαν κοινωνικό στιγματισμό[22]. Μια μελέτη σχετικά με τις εμπειρίες βίας από συντρόφους Ιρανών μεταναστριών, που δημοσιεύτηκε το 2024 από το Journal of Immigrant and Minority Health[23] ανέφερε την «καταπιεστική κουλτούρα κατά των Ιρανών» γυναικών που έχουν χωρίσει[24]. Ομοίως, μια μελέτη σχετικά με τον ρόλο του ιρανικού πολιτισμού στην ψυχική υγεία των διαζευγμένων γυναικών που δημοσιεύτηκε το 2022 από το Journal of Social and Personal Relationships[25] υπέδειξε ότι οι γυναίκες έπρεπε «να αντιμετωπίσουν το κοινωνικοπολιτισμικό στρες μετά από ένα διαζύγιο λόγω του στιγματισμού του διαζυγίου»[26]. Η ίδια πηγή ανέφερε ότι στο Ιράν, το διαζύγιο θεωρείται «ντροπιαστικό» λόγω «ισχυρών» κοινωνικών κανόνων που δίνουν προτεραιότητα στη διατήρηση του γάμου[27]. Οι οικογένειες ελέγχουν σε μεγάλο βαθμό αυτές τις αποφάσεις που αφορούν τα διαζύγια και αυτή η περιοριστική πρακτική μπορεί να οδηγήσει σε υψηλότερα ποσοστά αυτοκτονιών, ενδοοικογενειακής βίας και ανθρωποκτονιών σε ορισμένες κοινότητες[28].Μεταξύ Μαρτίου 2022 και Μαρτίου 2023, το HRANA ανέφερε τουλάχιστον 12 αυτοκτονίες στο Ιράν, συμπεριλαμβανομένων τεσσάρων περιπτώσεων αυτοπυρπόλησης[29]. Αυτά τα περιστατικά αποδόθηκαν στην έλλειψη δίκαιων νόμων, ιδίως όσον αφορά τις δυσκολίες που αντιμετωπίζουν οι γυναίκες στην έκδοση διαζυγίου και στην απώλεια της επιμέλειας των παιδιών τους[30].

 

68.          Ειδικότερα, ως προς το ενδεχόμενο απώλειας της κηδεμονίας των τέκνων της σε περίπτωση επιστροφής της Αιτήτριας 1 στο Ιράν, σε συνδυασμό με το ενδεχόμενο διαζυγίου με τον σύζυγό της, με τον οποίο τελεί σε διάσταση ένεκα ζητημάτων που προϋπήρχαν και τα οποία φαίνεται να εντάθηκαν μετά την είσοδο αμφότερων στη Δημοκρατία, επισημαίνονται τα ακόλουθα.

 

69.          Αναφορικά με την κηδεμονία των ανήλικων τέκνων, ο Αστικός Κώδικας του Ιράν, αναφέρει:

 

 «….Άρθρο 1180: Ένα ανήλικο παιδί παραμένει υπό την κηδεμονία του πατέρα του ή του παππού του από την πλευρά του πατέρα. Αυτό ισχύει και για ένα ανώριμο ή διανοητικά αδύναμο παιδί, υπό την προϋπόθεση ότι η ανωριμότητα ή η διανοητική ανικανότητα συνεχίζεται από την ηλικία της ανηλικότητας.

 

Άρθρο 1181: Είτε ο πατέρας είτε ο παππούς από την πλευρά του πατέρα έχει το δικαίωμα στην κηδεμονία των παιδιών του».

 

Άρθρο 1182: Εάν το παιδί έχει και πατέρα και παππού από την πλευρά του πατέρα και είτε καταστεί ανίκανο είτε κωλύεται με άλλο τρόπο να διαχειριστεί την περιουσία του κηδεμόνα του, η νόμιμη κηδεμονία του παύει.

 

Άρθρο 1183: Σε όλα τα θέματα που αφορούν την περιουσία, καθώς και τα αστικά και οικονομικά ζητήματα του κηδεμόνα, ο κηδεμόνας ενεργεί ως ο νόμιμος εκπρόσωπός του». ^[31]

 

70.          Σε άρθρο που φέρει τον τίτλο « Αντιμετώπιση των Προκλήσεων Επιμέλειας και Κηδεμονίας στο Ιράν», η νομικός Fatemeh Sarah Naderi επιβεβαιώνει ότι το νομικό σύστημα του Ιράν παραδοσιακά παραχωρεί σημαντική εξουσία στις υποθέσεις των παιδιών στους πατέρες ή στους παππούδες από την πλευρά του πατέρα, αφήνοντας τις μητέρες περιθωριοποιημένες σε θέματα επιμέλειας και κηδεμονίας. Αυτή η ρύθμιση, που περιγράφεται στα άρθρα 1180 έως 1183 του Αστικού Κώδικα, επιβάλλει πρακτικές προκλήσεις στις μητέρες, περιορίζοντας την ικανότητά τους να λαμβάνουν σημαντικές αποφάσεις για τα παιδιά τους χωρίς τη συγκατάθεση του πατέρα, εξηγώντας ότι η εξουσία για τα οικονομικά ζητήματα και τα δικαιώματα κηδεμονίας των παιδιών παραδοσιακά ανήκει στον πατέρα ή στον παππού από την πλευρά του πατέρα. Αυτή η εξουσία περιλαμβάνει αποφάσεις σχετικά με την εκπαίδευση, την ιατρική περίθαλψη, τις οικονομικές συναλλαγές και τα ταξίδια, συχνά αποκλείοντας τις μητέρες από τη λήψη σημαντικών νομικών αποφάσεων που αφορούν τα παιδιά τους^[32].

 

71.          Σύμφωνα με άρθρο του διεθνούς Περιοδικού Προηγμένων Σπουδών στις Ανθρωπιστικές και Κοινωνικές Επιστήμες, το οποίο δημοσιεύτηκε στα μέσα του 2025, οι περιπτώσεις στις οποίες ο πατέρας μπορεί να χάσει την κηδεμονία του ανήλικου τέκνου είναι όταν πάσχει από σχιζοφρένεια, σε περίπτωση που αυτός αλλαξοπιστήσει και χαρακτηριστεί  άπιστος (Infidel), καθώς και σε περιπτώσεις έλλειψης φροντίδας προς το ανήλικο ή ηθικής υποβάθμισής του^[33].

 

72.          Ως προς τη δυνατότητα έκδοσης διαζυγίου στην πρεσβεία του Ιράν στη Κύπρο από Ιρανούς πολίτες, η επίσημη ιστοσελίδα της πρεσβείας δεν αναφέρει μεταξύ των παρεχόμενων υπηρεσιών της τη δυνατότητα έκδοσης διαζυγίου[34].

 

73.          Αναφορικά με την πρόσβαση στην εργασία, σύμφωνα με την Bonyad Vokala, μια ιρανική νομική πλατφόρμα που παρέχει πληροφορίες σχετικά με διάφορες νομικές πτυχές στο Ιράν, [άτυπη μετάφραση] «περισσότερο από το 89% των διαζευγμένων γυναικών δεν έχουν λάβει καμία διατροφή και, επειδή οι περισσότερες γυναίκες δεν εργάζονται εκτός σπιτιού, ακόμα και εκείνες με πτυχία τριτοβάθμιας εκπαίδευσης, πολλές από αυτές σταματούν να εργάζονται μετά τον γάμο για διάφορους λόγους. Μετά το διαζύγιο, αντιμετωπίζουν πολλές δυσκολίες στην εύρεση κατάλληλης εργασίας και στην αυτοσυντήρηση. Μόνο το 16% των διαζευγμένων γυναικών εργάζονται»[35]. Σε έκθεση που δημοσιεύθηκε τον Μάρτιο του 2024, η Επιτροπή Γυναικών του Εθνικού Συμβουλίου Αντίστασης του Ιράν (NCRI)[36] τόνισε ότι περίπου το 45% των γυναικών άνω των 50 ετών στο Ιράν είναι ανύπαντρες, συμπεριλαμβανομένων διαζευγμένων, με το 80% αυτών να ζουν σε συνθήκες φτώχειας[37]. Η ίδια πηγή σημείωσε ότι μετά το διαζύγιο, οι γυναίκες παρουσίασαν μείωση του βιοτικού τους επιπέδου κατά 73% και ότι οι άγαμες Ιρανές «στερούνταν της πρόσβασης σε διάφορες ασφαλιστικές υπηρεσίες»[38]. Σε άλλο άρθρο που δημοσιεύθηκε στις 16 Οκτωβρίου 2024, η Επιτροπή Γυναικών του NCRI σημείωσε ότι οι γυναίκες αρχηγοί νοικοκυριών είχαν «ελάχιστο μερίδιο στην αγορά εργασίας», καθώς είτε ήταν άνεργες είτε εργάζονταν σε μερικής απασχόλησης, σε άτυπους ρόλους[39].Υπάρχουν αναφορές για ανύπαντρες γυναίκες που πωλούν τα όργανά τους ή εμπλέκονται σε πορνεία[40], λόγω της έλλειψης κατάλληλων θέσεων εργασίας και της ανάγκης να συντηρήσουν την οικογένειά τους[41].

74.          Ως προς την πρόσβαση στη στέγαση, σύμφωνα με έκθεση του 2024 της Επιτροπής Γυναικών του Εθνικού Συμβουλίου Αντίστασης του Ιράν (NCRI), οι γυναίκες που είναι επικεφαλής νοικοκυριών, ιδίως εκείνες χωρίς σταθερό εισόδημα ή κοινωνική υποστήριξη, δεν ήταν σε θέση να αντέξουν οικονομικά το αυξανόμενο κόστος ενοικίου, το οποίο συνδέεται με τη συνεχιζόμενη στεγαστική κρίση[42]. Σύμφωνα με μια μελέτη του 2019 σχετικά με τα δικαιώματα στέγασης των γυναικών στην Τεχεράνη, τα νοικοκυριά με επικεφαλής γυναίκες διέθεταν περίπου το 49% του εισοδήματός τους για στέγαση, γεγονός που επηρέασε σημαντικά την ικανότητά τους να καλύπτουν άλλες βασικές ανάγκες, όπως τροφή, ένδυση, υγειονομική περίθαλψη και εκπαίδευση. Η έλλειψη επαρκούς στέγασης και το αυξανόμενο κόστος ενοικίασης έχουν ωθήσει πολλά από αυτά τα νοικοκυριά σε άτυπους οικισμούς και σε υποβαθμισμένες συνθήκες διαβίωσης[43].

 

75.          Σχετικά με την πρόσβαση στην ιατροφαρμακευτική περίθαλψη, μία ποιοτική μελέτη που δημοσιεύθηκε το 2022 σχετικά με τις προκλήσεις υγείας που αντιμετωπίζουν οι διαζευγμένες Ιρανές γυναίκες αποκάλυψε ότι προσωπικοί παράγοντες, όπως η περιορισμένη ικανότητα και η απουσία ελέγχου και συναισθηματικής υποστήριξης, εμπόδισαν τις συμπεριφορές της υγείας τους[44]. Επιπλέον, εξωτερικοί παράγοντες όπως η ανεπαρκής υποστήριξη της κοινότητας, η έλλειψη οικονομικών πόρων και η υποστήριξη της αγοράς εργασίας συνέβαλαν περαιτέρω στη δυσκολία τους να διατηρήσουν υγιείς συμπεριφορές[45]. Για παράδειγμα, χωρισμένες γυναίκες ανέφεραν δυσκολίες στην πρόσβαση σε δωρεάν κέντρα ιατρικής περίθαλψης και στην παρακολούθηση των αποτελεσμάτων του προληπτικού ελέγχου για τον καρκίνο[46]. Στην Έκθεση του 2023 για τις Πρακτικές Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων στο Ιράν, το USDOS ανέφερε ότι «ήταν παράνομο για μια ανύπαντρη γυναίκα να έχει πρόσβαση σε αντισύλληψη χωρίς ιατρική συνταγή»[47]. Η ίδια πηγή ανέφερε ότι η κυβέρνηση δεν διασφάλιζε υπηρεσίες σεξουαλικής και αναπαραγωγικής υγείας για τα θύματα σεξουαλικής βίας και ότι η απαραίτητη φροντίδα, όπως η επείγουσα αντισύλληψη και η προφυλακτική αγωγή μετά την έκθεση, δεν ήταν συνεχώς διαθέσιμη για τις χωρισμένες γυναίκες[48].

 

76.          Από τις ανωτέρω πηγές προκύπτει ότι η εξασφάλιση διαζυγίου από την Αιτήτρια σε περίπτωση επιστροφής της στη χώρα καταγωγής της συνιστά διαδικασία νομικά και κοινωνικά δυσχερή, ενώ ενδέχεται να συνεπάγεται και κοινωνικό στιγματισμό, τον οποίο η ίδια φαίνεται να έχει ήδη βιώσει σε κάποιο βαθμό. Ωστόσο, προκύπτει ότι η αντίδραση του γειτονικού της περιβάλλοντος συνδέθηκε κυρίως με την είσοδο των αρχών στην οικία της και όχι κατ’ ανάγκην άμεσα με το γεγονός ότι την εγκατέλειψε ο σύζυγός της. Τα δεδομένα δε σε περίπτωση επιστροφής της δεν μπορούν να προβλεφθούν με βεβαιότητα. Επισημαίνεται περαιτέρω ότι, στη Δημοκρατία, ο σύζυγός της, ευρισκόμενος στη Δημοκρατία, φαίνεται πρόθυμος να της χορηγήσει διαζύγιο, με μόνα προσκόμματα διαδικαστικής φύσεως, όπως η εξασφάλιση πιστοποιητικού γάμου που βρίσκεται στη χώρα καταγωγής της, καθώς και οικονομικά εμπόδια, τα οποία, από μόνα τους, δεν φαίνονται επαρκή ώστε να αποκλείσουν την προοπτική έκδοσης διαζυγίου. Αντιθέτως, σε περίπτωση επιστροφής της στο Ιράν, η ίδια ισχυρίζεται ότι, λόγω της δυσμενούς θέσης των γυναικών και της έλλειψης ανάλογης προστασίας, ο σύζυγός της ενδέχεται να μην επιδείξει την ίδια ευχέρεια να συναινέσει σε πιθανό διαζύγιο, βασιζόμενη και σε παρελθούσα συμπεριφορά του. Σε περίπτωση δε έκδοσης διαζυγίου, η Αιτήτρια ενδέχεται να απωλέσει την επιμέλεια των ανήλικων Αιτητών 2 και 3.

 

77.          Περαιτέρω, σύμφωνα με στοιχεία που ακολουθούν, τα μέσα διαβίωσής της (πρόσβαση σε εργασία, στέγαση και ιατροφαρμακευτική περίθαλψη) περιορίζονται δραστικά, γεγονός που αντανακλά άμεσα και στους ανήλικους Αιτητές 2 και 3. Επιπλέον, αναφορικά με το ενδεχόμενο περιορισμού της πρόσβασης της μητέρας στα ανήλικα τέκνα της και με βάση τα ενώπιον του Δικαστηρίου δεδομένα περί πιθανής ύπαρξης περιστατικών ενδοοικογενειακής βίας με θύμα ένα εκ των ανηλίκων, προκύπτει ότι τυχόν επιστροφή των ανηλίκων και, σε περίπτωση διαζυγίου, η υπαγωγή τους σε καθεστώς κηδεμονίας του πατέρα τους, θα μπορούσε να τους εκθέσει και τους ίδιους σε κίνδυνο.

 

 

78.          Επιπροσθέτως από έρευνα αναφορικά με τις γυναίκες μόνες, οι οποίες φέρουν υπό την προστασία τους τα ανήλικα τέκνα τους, προκύπτουν τα κάτωθι. Παλαιότερο Άρθρο του  Mohammad Reza Iravani του Τμήματος Κοινωνικής Εργασίας του Ισλαμικού Πανεπιστημίου Azad το οποίο δημοσιεύτηκε στην πύλη Research gate, αναφέρει συναφώς «Οι γυναίκες που χάνουν τους συντρόφους τους συνήθως αντιμετωπίζουν τεράστιες προκλήσεις μεταξύ των γονέων τους και στην κοινωνία. Οι γυναίκες μπορεί να χάσουν τους συζύγους τους για διάφορους λόγους, όπως διαζύγιο, εθισμό στα ναρκωτικά, βία και μετανάστευση. Μπορεί συχνά να επιδιώκουν να χτίσουν μια νέα ζωή πολύ γρήγορα, αλλά θα διαπιστώσουν ότι η κοινωνία δεν τις αντιμετωπίζει σωστά καθώς είναι πιο δύσκολο να βρουν δουλειά και ακόμη και μια ευκαιρία εργασίας δεν παρέχει επαρκή αμοιβή»[49].

 

79.          Επικαλούμενο την ακτιβίστρια Σιμέν Γιακουμπιάν σε συνέντευξής της στο κρατικό πρακτορείο ειδήσεων IRNA, το ειδησεογραφικό πρακτορείο DW, σε άρθρο του Αυγούστου του 2025, επιβεβαιώνει ότι «οι εργαζόμενες γυναίκες, ιδίως οι ανύπαντρες μητέρες, υποφέρουν δυσανάλογα από τις επικρατούσες στο Ιράν συνθήκες, με πολλές εξ αυτών  να βρίσκονται σε οξεία υπαρξιακή κρίση» καθώς η οικονομική συμμετοχή των γυναικών στο Ιράν είναι από τις χαμηλότερες στον κόσμο[50]. Σύμφωνα με το TheGlobalEconomy.com, το ποσοστό συμμετοχής των γυναικών στο εργατικό δυναμικό το 2024 ήταν μόνο 13,45% τέταρτο χαμηλότερο ποσοστό συμμετοχής στον κόσμο, πίσω μόνο από τη Συρία, το Ιράκ, το Αφγανιστάν και την Υεμένη[51]. Τονίζει μάλιστα το ειδησεογραφικό πρακτορείο DW, ότι όταν η οικονομική κρίση επιδεινώνεται, οι γυναίκες είναι συχνά οι πρώτες που χάνουν τις δουλειές τους[52], τα δε  νοικοκυριά με επικεφαλής γυναίκες —που πλέον αποτελούν πάνω από το 12% των ιρανικών οικογενειών— είναι από τα πιο ευάλωτα. Πολλές από αυτές τις γυναίκες είναι χήρες ή διαζευγμένες, αλλά άλλες είναι de facto επικεφαλής νοικοκυριών λόγω της ανεργίας, του εθισμού στα ναρκωτικά ή της φυλάκισης των ανδρών συντρόφων τους. Ωστόσο, αντιμετωπίζουν εκτεταμένα νομικά και οικονομικά εμπόδια στην ανεξαρτησία τους. Η εργατική νομοθεσία του ιρανικού καθεστώτος, σε συνδυασμό με τους πατριαρχικούς κανόνες και τις συστημικές διακρίσεις, αποκλείει τις γυναίκες από πολλούς τομείς ή τις υποβάλλει σε συνθήκες εκμετάλλευση αφού οι γυναίκες που εργάζονται, συχνά κερδίζουν σημαντικά λιγότερα από τους άνδρες και είναι πολύ πιο πιθανό να εργάζονται σε άτυπες, ανασφαλείς θέσεις εργασίας, όπως το ράψιμο στο σπίτι, η οικιακή εργασία ή η πώληση στο δρόμο. Αυτή η έλλειψη εισοδήματος μεταφράζεται σε μειωμένη πρόσβαση σε στέγαση, υπηρεσίες υγείας, ακόμη και στην προσωπική ασφάλεια[53].

 

80.          Ως προς το φαινόμενο της έμφυλης,  ενδοοικογενειακή βία και βίας που σχετίζεται με την τιμή και την ύπαρξη ή μη κρατικής προστασίας εντοπίστηκαν τα κάτωθι.

 

81.          Η Έκθεση της Επιτροπής Γυναικών NCRI του Ιράν το Νοέμβριο του 2025, επιβεβαιώνει ότι πλήθος γυναικών και κοριτσιών στη χώρα έχουν υποστεί φόβο, τρόμο, ανασφάλεια, ταπείνωση και λεκτική κακοποίηση στα σπίτια τους, με αποτέλεσμα να τα εγκαταλείπουν προκειμένου να επιβιώσουν. Περιπλανώμενες σε πάρκα και δρόμους αντιμετωπίζουν πολλούς άλλους κινδύνους,  ενώ τα στατιστικά στοιχεία, αν και ελλιπή και λογοκριμένα, σκιαγραφούν μια ανησυχητική εικόνα βίας κατά των γυναικών στο Ιράν. Μία στις είκοσι γυναίκες βιώνει ενδοοικογενειακή βία, ενώ το 66% των Ιρανών γυναικών βιώνουν κάποια μορφή βίας τουλάχιστον μία φορά στη ζωή τους. Αυτό το ποσοστό είναι διπλάσιο από τον παγκόσμιο μέσο όρο του 33%. Παρ' όλα αυτά, ο κυβερνητικός τύπος του Ιράν υποβαθμίζει συστηματικά αυτά τα στοιχεία^[54]. H ίδια έκθεση συνεχίζει αναφέροντας ότι η βία κατά των γυναικών στο Ιράν αντικατοπτρίζει νομικές και κυβερνητικές δομές που περιορίζουν την λογοδοσία των δραστών. Στην πράξη, οι υφιστάμενοι νόμοι συχνά αφήνουν τις γυναίκες πιο ευάλωτες στην ενδοοικογενειακή βία αντί να τις προστατεύουν^[55]. Το «Νομοσχέδιο για την Εξασφάλιση της Ασφάλειας των Γυναικών από τη Βία» βρισκόταν υπό εξέταση εδώ και 14 χρόνια^[56], πλην όμως, το 2025,  η κυβέρνηση του Ιράν ανακοίνωσε την απόσυρση από το κοινοβούλιο του εν λόγω νομοσχεδίου για τη βία κατά των γυναικών, αφού οι σκληροπυρηνικοί το αποδυνάμωσαν, προκαλώντας έτσι να νέο πλήγμα στα δικαιώματα των γυναικών στη θεοκρατία^[57].

 

82.          Η  Zahra Eftekharzadeh, ιδρύτρια του μη κυβερνητικού ασφαλούς καταφυγίου «Athena», τονίζει την άνοδο της ενδοοικογενειακής βίας στο Ιράν, την έλλειψη επίσημων στατιστικών στοιχείων και τις προκλήσεις που αντιμετωπίζει η υποστήριξη των γυναικών που βιώνουν βία: «Βιώνουμε μια αύξηση της ενδοοικογενειακής βίας, αλλά κανένας επίσημος φορέας στο Ιράν δεν έχει αναλάβει την ευθύνη για τη συλλογή ακριβών δεδομένων σε αυτόν τον τομέα, ούτε έχουν διεξαχθεί εκτεταμένες μελέτες. Χωρίς εθνική πολιτική και έναν ειδικό προϋπολογισμό, είναι αδύνατο να σχηματιστεί μια ρεαλιστική εικόνα της ενδοοικογενειακής βίας», αναφέρει^[58]. Παράλληλα, η Διεθνής Ιατρική Βιβλιοθήκη, επιβεβαιώνει ότι η ενδοοικογενειακή βία εναντίον των γυναικών στο Ιράν, προέρχεται από το σύζυγό ή από τους συγγενείς του^[59].

 

83.          Σύμφωνα με την έκθεση ΠΧΚ της EUAA, Country Focus για το Ιράν του 2024[60], οι δολοφονίες που σχετίζονται με την τιμή περιλαμβάνουν γυναίκες και κορίτσια που συχνά αρνούνταν τους αναγκαστικούς γάμους, που έπεσαν θύματα βιασμού, που πήραν διαζύγιο, που είχαν σεξουαλικές σχέσεις ή είχαν διαπράξει μοιχεία[61]. Όπως σημειώνει η Leila Alikarami, Ιρανή δικηγόρος και υπερασπιστής των ανθρωπίνων δικαιωμάτων σε αλληλογραφία με την EUAA, τα εγκλήματα τιμής «επιτρέπονται έμμεσα από το νόμο». Κατά καιρούς «τα εγκλήματα τιμής λαμβάνουν τη μορφή αναγκαστικής αυτοπυρπόλησης, επιτρέποντας στον θάνατο της γυναίκας να αναφέρεται ως αυτοκτονία ή ατύχημα»[62]. Η βία για λόγους τιμής είναι ευρέως διαδεδομένη στο Ιράν, ωστόσο, δεν υπάρχουν αξιόπιστα και ολοκληρωμένα στοιχεία σχετικά με την κλίμακα στην οποία συμβαίνει αυτό[63]. Σχετικά με τους δράστες,  η έκθεση του Οργανισμού για τα Ανθρώπινα Δικαιώματα Hengaw του 2024, η οποία αφορά τα περιστατικά του 2023, επιβεβαιώνει ότι συνήθως ήταν σύζυγοι, πεθεροί, γαμπροί, μνηστήρες, αρραβωνιαστικιές και θείοι[64]. Σύμφωνα με την Shargh Daily, οι κύριοι λόγοι για τις γυναικοκτονίες ήταν οι οικογενειακές διαφορές, η βία που σχετίζεται με την τιμή και τα οικονομικά ζητήματα[65].

 

84.          Σχετικά με τη δυνατότητα πρόσβασης των γυναικών στη δικαιοσύνη στο Ιράν και την κρατική προστασία, το άρθρο 20 του Ιρανικού Συντάγματος ορίζει ότι «Όλοι οι πολίτες της χώρας, άνδρες και γυναίκες, απολαμβάνουν ισότιμα ​​την προστασία του νόμου και όλα τα ανθρώπινα, πολιτικά, οικονομικά, κοινωνικά και πολιτιστικά δικαιώματα, σύμφωνα με τα ισλαμικά κριτήρια»[66]. Ωστόσο, στην πράξη, το Σύνταγμα «έδωσε στις γυναίκες λιγότερα κοινωνικά δικαιώματα και προσωπικές ελευθερίες»[67]. Όπως σημειώνει η Ιρανή δικηγόρος Leila Alikarami, «οι γυναίκες αντιμετωπίζονται διαφορετικά σε πολλές πτυχές του ιρανικού δικαίου και του δικαστικού συστήματος, αποκλειστικά και μόνο λόγω του φύλου τους»[68] αφού τα οικογενειακά δικαιώματα υποκαθίστανται από έναν Αστικό Κώδικα που διατήρησε την ανδρική εξουσία. Επιπλέον δήλωσε ότι υπάρχει «έλλειψη νομικών μέσων που να προστατεύουν τις γυναίκες» στο Ιράν, γεγονός που «έχει δημιουργήσει ένα κλίμα ατιμωρησίας για πράξεις βίας κατά των γυναικών που διαπράττονται από το κράτος και μη κρατικούς φορείς»[69].

 

85.          Τονίζεται ότι αν και στις 9 Απριλίου 2023, το ιρανικό κοινοβούλιο ενέκρινε τις γενικές γραμμές ενός σχεδίου νόμου με θέμα «πρόληψη της βλάβης των γυναικών και βελτίωση της ασφάλειάς τους από την κακοποίηση»[70] το οποίο είναι επίσης γνωστό ως νομοσχέδιο για την «Προστασία, την Αξιοπρέπεια και την Ασφάλεια των Γυναικών από τη Βία»[71], πλην όμως η IranWire επικαλείται την Pegah Banihashemi, νομική εμπειρογνώμονα, η οποία δήλωσε ότι «το νομοσχέδιο δεν αντιμετωπίζει ορισμένα από τα σημαντικά ζητήματα που επηρεάζουν τις Ιρανές γυναίκες, συμπεριλαμβανομένης της ενδοοικογενειακής βίας και των δολοφονιών «τιμής»[72].

 

86.          Μολονότι η Αιτήτρια δεν έχει τεκμηριωμένα προβάλει περιστατικά ενδοοικογενειακής βίας σε βάρος της, οι ανωτέρω πηγές καταδεικνύουν ότι δεν θα μπορούσε να λάβει επαρκή προστασία από τις αρχές της χώρας της σε περίπτωση οποιουδήποτε περιστατικού εις βάρος της σχετιζόμενου με ενδοοικογενειακή βία. Τα δεδομένα αυτά αναδεικνύουν ένα ευρύτερα αρνητικό και δυσμενές περιβάλλον για τις γυναίκες, οι οποίες, σε περιπτώσεις κακοποιητικής συμπεριφοράς εις βάρος τους, δεν φαίνεται να βρίσκονται σε θέση να λάβουν αποτελεσματική προστασία από τις αρμόδιες αρχές.

 

87.          Η κατάσταση αυτή εμφανίζεται ως ένα δυσχερές δίλημμα για την Αιτήτρια σε περίπτωση επιστροφής της: αφενός να παραμείνει με πρόσωπο το οποίο, σύμφωνα με τα ενώπιον του Δικαστηρίου δεδομένα, ενδέχεται να θέσει σε κίνδυνο τόσο την ίδια όσο και τα ανήλικα τέκνα της συναισθηματικά και σωματικά, και με το οποίο σε κάθε περίπτωση δεν επιθυμεί να συνεχίσει να διατηρεί συζυγική σχέση, και αφετέρου να εκδόσει διαζύγιο, με τις ενδεχόμενες συνέπειες που αυτό δύναται να επιφέρει τόσο για την ίδια όσο και για τα ανήλικα τέκνα της.

 

88.          Δεν μπορεί, εξάλλου, να παραγνωριστεί ότι η Αιτήτρια δήλωσε με συνέπεια την αποστασιοποίησή της από τους επικρατούντες ηθικούς, θρησκευτικούς και νομικούς κανόνες της χώρας καταγωγής της. Ειδικότερα, επανειλημμένως αναφέρθηκε στο αίσθημα καταπίεσης που βίωνε ως γυναίκα, ιδίως σε σχέση με τους επιβαλλόμενους εξωτερικούς τύπους (όπως η υποχρεωτική χρήση hijab), τους κανόνες συμπεριφοράς και τη γενικότερη θρησκευτική επιβολή. Καίτοι η Αιτήτρια δεν προέβαλε αυτοτελώς και τεκμηριωμένα ισχυρισμό δίωξης επί τη βάσει των ανωτέρω στοιχείων, οι δηλώσεις της αποτυπώνουν σαφώς μία στάση αποστασιοποίησης από τα εν λόγω πρότυπα.

 

89.          Η στάση αυτή δεν δύναται να θεωρηθεί αδιάφορη στο πλαίσιο της εκτίμησης του μελλοντικού κινδύνου, καθότι, σύμφωνα με τα διαθέσιμα αντικειμενικά στοιχεία για τη χώρα καταγωγής, η απόκλιση από επιβαλλόμενους κοινωνικούς και θρησκευτικούς κανόνες δύναται να εκληφθεί ως συμπεριφορά που επισύρει κοινωνική αντίδραση ή/και παρέμβαση των αρχών. Ως εκ τούτου, ακόμη και ελλείψει συγκεκριμένων παρελθόντων περιστατικών δίωξης για τον λόγο αυτό, το εν λόγω στοιχείο συνιστά σχετικό παράγοντα κινδύνου, ο οποίος, σε συνδυασμό με τα λοιπά ατομικά χαρακτηριστικά της Αιτήτριας, πρέπει να συνεκτιμηθεί κατά την προοπτική αξιολόγηση του κινδύνου

 

90.          Στα συναξιολογούμενα δεδομένα δεν μπορεί να παραληφθεί και η τρέχουσα κατάσταση ασφάλειας στον τόπο τελευταίας συνήθους διαμονής των Αιτητών. Σύμφωνα με τις πλέον πρόσφατες πηγές, η κατάσταση ασφάλειας εξακολουθεί να βρίσκεται σε εύθραυστη ισορροπία, ενώ εξακολουθούν να καταγράφονται περιστατικά βίας και ένοπλων συγκρούσεων.

 

91.          Η παρούσα κατάσταση ασφαλείας στο Ιράν κρίνεται ιδιαιτέρως επιβαρυμένη, όχι μόνο λόγω της εσωτερικής καταστολής, αλλά και λόγω της εν εξελίξει ένοπλης σύγκρουσης στην οποία εμπλέκονται και το Ισραήλ και οι Ηνωμένες Πολιτείες της Αμερικής. Ειδικότερα, σύμφωνα με την Ανεξάρτητη Διεθνή Ερευνητική Αποστολή του ΟΗΕ για το Ιράν, στις 28 Φεβρουαρίου 2026 το Ισραήλ και οι Ηνωμένες Πολιτείες άρχισαν νέο κύμα αεροπορικών πληγμάτων κατά του Ιράν και ήδη μέχρι τις 3 Μαρτίου 2026 η ένοπλη σύγκρουση είχε επεκταθεί σε περισσότερες από δέκα χώρες, ενώ ο ιρανικός πληθυσμός βρίσκεται πλέον παγιδευμένος μεταξύ μίας μεγάλης κλίμακας στρατιωτικής εκστρατείας και ενός κράτους με μακρύ ιστορικό σοβαρών παραβιάσεων ανθρωπίνων δικαιωμάτων.[73] Μετά το ισραηλινό πλήγμα στο κοίτασμα φυσικού αερίου South Pars η Τεχεράνη προχώρησε σε αντίποινα κατά ενεργειακών εγκαταστάσεων στον Κόλπο και προειδοποίησε για νέα χτυπήματα, ενώ παράλληλα εντείνονται οι φόβοι για περαιτέρω αποσταθεροποίηση της περιοχής. Εντός του Ιράν, ο πόλεμος έχει ήδη επιβαρύνει το αίσθημα ανασφάλειας, με οικονομική αποδιοργάνωση, κλειστά καταστήματα και αυξημένη πίεση στην Τεχεράνη, ενώ παράλληλα οι αρχές συνεχίζουν τη σκληρή εσωτερική καταστολή, γεγονός που καταδεικνύει ότι η χώρα αντιμετωπίζει ταυτόχρονα εξωτερική στρατιωτική σύγκρουση και εσωτερική αστάθεια.[74]

 

92.          Η κατάσταση ασφαλείας στο Ιράν χαρακτηρίζεται από πηγές πληροφόρησης ως σοβαρή και πολυεπίπεδη τόσο στο επίπεδο της γενικής ασφάλειας, όσο και στο επίπεδο της προστασίας των ανθρωπίνων δικαιωμάτων.

 

93.          Περαιτέρω, η Ανεξάρτητη Διεθνής Ερευνητική Αποστολή του ΟΗΕ για το Ιράν, στην έκθεσή της της 11^ης  Μαρτίου 2026, αναφέρεται σε πρόσφατες και συνεχιζόμενες σοβαρές παραβιάσεις ανθρωπίνων δικαιωμάτων, στην καταστολή που ακολούθησε κατά και μετά τις εχθροπραξίες του 2025, στην απότομη αύξηση των εκτελέσεων και στις διακρίσεις, ιδίως εις βάρος γυναικών και κοριτσιών. Αναφέρεται ότι η εντεινόμενη κρίση ανθρωπίνων δικαιωμάτων στη χώρα είναι πιθανό να επιδεινωθεί περαιτέρω εξαιτίας των συνεχιζόμενων εχθροπραξιών που άρχισαν εκ νέου στις 28 Φεβρουαρίου 2026 στον απόηχο των οποίων η προστασία των αμάχων καθίσταται  επισφαλής και η κρατική καταστολή εντείνεται. Εξωτερικές πηγές πληροφόρησης κάνουν αναφορές για θύματα μεταξύ αμάχων, πλήγματα σε κρίσιμες πολιτικές υποδομές, νοσοκομεία και σχολεία, καθώς και εκ νέου επιβολή διακοπής διαδικτύου, γεγονότα που καταδεικνύουν ότι η σημερινή κατάσταση ασφαλείας στο Ιράν δεν είναι σταθερή ούτε ομαλή, αλλά αντιθέτως χαρακτηρίζεται από αυξημένη αστάθεια και περιορισμό της δυνατότητας αυτοπροστασίας του άμαχου πληθυσμού.

 

94.          Η ανωτέρω γενική επιδείνωση αποκτά ιδιαίτερη βαρύτητα στην περίπτωση των γυναικών. Τόσο σε νομικό επίπεδο, όσο και σε επίπεδο πρακτικής, το Ιράν συνεχίζει να διαπράττει παραβιάσεις που σωρευτικώς συνιστούν δίωξη λόγω φύλου, επισημαίνοντας ότι γυναίκες, κορίτσια και πρόσωπα που υποστηρίζουν την ισότητα των φύλων στοχοποιούνται ακριβώς λόγω της ταυτότητάς τους ως ομάδας, ιδίως μέσω της θανατικής ποινής, της επιβολής της υποχρεωτικής μαντίλας και της γυναικοκτονίας. Καταγράφεται ότι τουλάχιστον 207 περιπτώσεις γυναικοκτονίας τεκμηριώθηκαν το 2025, με δράστες κατά κύριο λόγο συζύγους, πρώην συζύγους και άλλα μέλη της οικογένειας, ενώ μεταξύ των κινήτρων περιλαμβάνονταν η λεγόμενη “τιμή”, η απόρριψη πρότασης γάμου ή το αίτημα διαζυγίου. Σημειώνεται δε ότι, μετά την απόσυρση του σχεδίου νόμου για την ενδοοικογενειακή βία, το κράτος εξακολουθεί να μην αναγνωρίζει την ενδοοικογενειακή βία ως αυτοτελές και σοβαρό αδίκημα, στερώντας έτσι από τις γυναίκες ουσιαστική νομική προστασία. Στο ίδιο πνεύμα, η Human Rights Watch, στην Έκθεση 2026 για το Ιράν, σημειώνει ότι οι γυναίκες και τα κορίτσια εξακολουθούν να υφίστανται σοβαρές μορφές διάκρισης και βίας, ιδίως ως προς τον γάμο, το διαζύγιο, την κληρονομία και την επιμέλεια τέκνων, ενώ οι αρχές συνεχίζουν να επιβάλλουν την υποχρεωτική μαντίλα και μέσω ψηφιακής επιτήρησης. ^[75]

 

95.          Σύμφωνα με δεδομένα της βάσης δεδομένων ACLED για το τελευταίο έτος (με τελευταία ενημέρωση στις 6.3.2026) καταγράφηκαν στην Τεχεράνη, τόπο καταγωγής και συνήθους διαμονής των Αιτητών, 1081 περιστατικά ασφαλείας (ήτοι διαδηλώσεις, πολιτική βία, τρομοκρατική δραστηριότητα, ανταρσία, καταστολή, βιαιότητες, εμπλοκή ξένων δυνάμεων) από τα οποία προκλήθηκαν 10260 θάνατοι.[76] Επισημαίνεται πως ο πληθυσμός της Τεχεράνης με βάση εκτιμήσεις του 2025 ανέρχεται στα 9,840,100 εκατομμύρια κατοίκους.[77]

 

96.          Τα ανωτέρω ποσοτικά και ποιοτικά δεδομένα καταδεικνύουν ότι στον τόπο τελευταίας συνήθους διαμονής των Αιτητών καταγράφονται περιστατικά ασφαλείας των οποίων η ένταση και η συχνότητα παραμένουν σε ιδιαίτερα υψηλά επίπεδα, από τα οποία προκύπτει σοβαρός κίνδυνος βλάβης με βάση τα παρόντα δεδομένα και μόνη την παρουσία των Αιτητών στην περιοχή.

 

97.          Υπό τα ανωτέρω δεδομένα, κρίνεται ότι η παρούσα κατάσταση ασφαλείας στο Ιράν, σε συνδυασμό με την κρατική και κοινωνική μεταχείριση των γυναικών, θα επιβάρυνε ουσιωδώς την προσωπική κατάσταση της Αιτήτριας και των ανήλικων τέκνων της. Η επιβάρυνση αυτή δεν έγκειται μόνο στη γενική αστάθεια και την αυξημένη ανασφάλεια που επικρατεί σήμερα στη χώρα, αλλά και στο ότι, ως γυναίκα εν διαστάσει και μόνη υπεύθυνη για την ανατροφή των τέκνων της, θα εκτίθετο σε σωρευτικά μειονεκτήματα: περιορισμένη θεσμική προστασία, δυσμενή μεταχείριση λόγω φύλου, αυξημένες κοινωνικοοικονομικές δυσχέρειες και σοβαρά πρακτικά εμπόδια στην εξασφάλιση αξιοπρεπούς διαβίωσης για την ίδια και τα τέκνα της.

 

98.          Ως εκ τούτου, η τρέχουσα κατάσταση ασφάλειας στον τόπο τελευταίας συνήθους διαμονής των Αιτητών, όπως προκύπτει από τα πλέον επικαιροποιημένα στοιχεία, συνιστά παράγοντα που επιτείνει και καθιστά εντονότερους τους ήδη διαπιστωθέντες κινδύνους που απορρέουν από το προσωπικό προφίλ της Αιτήτριας. Ειδικότερα, εάν ακόμη και υπό προγενέστερες συνθήκες δεν διασφαλιζόταν αποτελεσματική κρατική προστασία έναντι περιστατικών ενδοοικογενειακής βίας ή έμφυλης κακοποίησης, αλλά αντιθέτως προέκυπτε έλλειψη επαρκών μηχανισμών προστασίας ή και κλίμα ατιμωρησίας, η υφιστάμενη επιδείνωση της κατάστασης ασφάλειας καθιστά την εν λόγω προστασία ακόμη πιο ανεπαρκή ή πρακτικώς ανύπαρκτη. Υπό το πρίσμα αυτό, το εν λόγω δεδομένο δεν λειτουργεί αυτοτελώς, αλλά σε συνδυασμό με τα ατομικά χαρακτηριστικά της Αιτήτριας 1, ως εν διαστάσει συζύγου, καθώς και των ανήλικων τέκνων της, ενισχύει ουσιωδώς την εκτίμηση περί πραγματικού και εξατομικευμένου κινδύνου.

 

99.          Περαιτέρω, δεν μπορεί να παραγνωριστεί ότι, σε περίπτωση επιστροφής, η Αιτήτρια και τα ανήλικα τέκνα της ενδέχεται να εκτεθούν εκ νέου σε κίνδυνο προερχόμενο από τον εν διαστάσει σύζυγό της, τόσο στο πλαίσιο ενδοοικογενειακών σχέσεων όσο και μέσω των κοινωνικών πιέσεων που επικρατούν. Ο κίνδυνος αυτός αφορά όχι μόνο την ίδια, αλλά εκτείνεται και στα ανήλικα τέκνα, ιδίως υπό το φως των ενώπιον του Δικαστηρίου δεδομένων περί πιθανών περιστατικών κακοποιητικής συμπεριφοράς. Επιπλέον, δεν μπορεί να αποκλειστεί το ενδεχόμενο αποξένωσης των ανήλικων τέκνων από τη μητέρα τους, είτε ως αποτέλεσμα νομικών ρυθμίσεων περί επιμέλειας που ευνοούν τον πατέρα είτε λόγω κοινωνικών και οικογενειακών πιέσεων, γεγονός που δύναται να έχει σοβαρές συνέπειες τόσο για την ψυχική τους ανάπτυξη όσο και για τη συνολική τους ευημερία.

 

100.        Υπό τις συνθήκες αυτές, η επιδεινούμενη κατάσταση ασφάλειας επηρεάζει άμεσα όχι μόνο τη σωματική ακεραιότητα της Αιτήτριας αλλά και των ανήλικων Αιτητών, ενώ παράλληλα δυσχεραίνει ουσιωδώς τις συνθήκες διαβίωσής τους και την πρόσβασή τους σε βασικά μέσα προστασίας, εντείνοντας κατ’ αυτόν τον τρόπο τον συνολικό βαθμό έκθεσής τους σε κίνδυνο.

 

101.        Ως εκ τούτου, ο φόβος των Αιτητών κρίνεται ως βάσιμος και δικαιολογημένος.

 

102.        Προχωρώντας στη νομική ανάλυση και την εξέταση των περαιτέρω  προϋποθέσεων υπαγωγής των Αιτητών στο άρθρο 3 του περί Προσφύγων Νόμου επισημαίνονται τα εξής. Προκειμένου να εξεταστεί το ενδεχόμενο υπαγωγής ενός αιτητή στο άρθρο 3 του περί Προσφύγων Νόμου θα πρέπει να συντρέχουν τα ακόλουθα συστατικά στοιχεία: βάσιμος φόβος δίωξης, η δίωξη να συναρτάται με τουλάχιστον ένα από τους λόγους δίωξης που προβλέπονται στο άρθρο 1, τμήμα Α, σημείο 2, πρώτο εδάφιο της Σύμβασης της Γενεύης και του αντίστοιχου άρθρου 3 του περί Προσφύγων Νόμου, να εντοπίζεται φορέας δίωξης και να μην δύναται ο αιτητής να απολαύσει την προστασία του κράτους καταγωγής ή λόγω του φόβου αυτού, να μην είναι πρόθυμος, να χρησιμοποιήσει την προστασία της χώρας αυτής.

 

103.        Αξιολογώντας ακολούθως εάν οι πράξεις και/ή η μεταχείριση που θα αντιμετωπίσουν οι Αιτητές της παρούσας σε περίπτωση επιστροφής του στο Ιράν και συγκεκριμένα ως προς το συστατικό στοιχείο της δίωξης, ο περί Προσφύγων Νόμος ορίζει, μεταξύ άλλων, στο άρθρο 3Γ(1)(α) τις πράξεις δίωξης ως πράξεις «[.] αρκούντως σοβαρές λόγω της φύσης ή της επανάληψης τους ώστε να συνιστούν σοβαρή παραβίαση βασικών ανθρωπίνων δικαιωμάτων, ειδικά των δικαιωμάτων από τα οποία δεν χωρεί παρέκκλιση, βάσει του άρθρου 15 παράγραφος 2, της Ευρωπαϊκής Σύμβασης για την Προάσπιση των Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων και των Θεμελιωδών Ελευθεριών.», μεταφέροντας στην εθνική έννομη τάξη το αντίστοιχο άρθρο 9(α) της Οδηγίας 2011/95/ΕΕ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 13ης Δεκεμβρίου 2011, σχετικά με τις απαιτήσεις για την αναγνώριση των υπηκόων τρίτων χωρών ή των απάτριδων ως δικαιούχων διεθνούς προστασίας, για ένα ενιαίο καθεστώς για τους πρόσφυγες ή για τα άτομα που δικαιούνται επικουρική προστασία και για το περιεχόμενο της παρεχόμενης προστασίας [στο εξής: Οδηγία 2011/95/ΕΕ]. Περαιτέρω, σύμφωνα με το άρθρο 3Γ(2) του περί Προσφύγων Νόμου «Οι ακόλουθες πράξεις συνιστούν μη εξαντλητικό κατάλογο πράξεων δίωξης, κατά την έννοια του εδαφίου (1): (α) πράξεις σωματικής ή ψυχικής βίας, συμπεριλαμβανομένων πράξεων σεξουαλικής βίας, (β) νομικά, διοικητικά, αστυνομικά ή/και δικαστικά μέτρα, τα οποία εισάγουν διακρίσεις αφ' εαυτού  ή εφαρμόζονται κατά τρόπο εισάγοντα διακρίσεις, (γ) ποινική δίωξη ή επιβολή ποινής η οποία είναι δυσανάλογη ή μεροληπτική, (δ)[.], (ε) [.],(στ) πράξεις που στοχεύουν το φύλο ή τα παιδιά.». Περαιτέρω, όπως έχει αποφανθεί το  ΔΕΕ για να συνιστά μια προσβολή των θεμελιωδών δικαιωμάτων δίωξη υπό την έννοια του άρθρου 1Α, της Σύμβασης της Γενεύης του 1951 σχετικά με το Καθεστώς των Προσφύγων, η προσβολή αυτή πρέπει να είναι σοβαρή σε ορισμένο τουλάχιστον βαθμό [απόφαση X κ.λπ., C‑199/12 έως C‑201/12, EU:C:2013:720, σκέψεις 51 έως 53].

 

104.        Αναφορικά με τους λόγους δίωξης των Αιτητών σε περίπτωση επιστροφής τους στο Ιράν, το 3Δ(δ) του περί Προσφύγων Νόμου (αντίστοιχο του άρθρου 10 παρ. 1 εδ. δ της Οδηγίας 2011/95/ΕΕ), «[η] ομάδα θεωρείται ως ιδιαίτερη κοινωνική ομάδα όταν, μεταξύ άλλων: (i) τα μέλη της ομάδας αυτής έχουν κοινά εγγενή χαρακτηριστικά ή κοινό ιστορικό παρελθόν το οποίο δεν μπορεί να μεταβληθεί ή έχουν από κοινού χαρακτηριστικά ή πεποιθήσεις τόσο θεμελιώδους σημασίας για την ταυτότητα ή τη συνείδηση, ώστε ένα πρόσωπο να μην πρέπει να αναγκάζεται να τις αποκηρύξει και (ii) η ομάδα έχει ιδιαίτερη ταυτότητα στην οικεία χώρα, διότι γίνεται αντιληπτή ως διαφορετική ομάδα από τον περιβάλλοντα κοινωνικό χώρο. Ανάλογα με τις συνθήκες που επικρατούν στη χώρα καταγωγής μια ιδιαίτερη κοινωνική ομάδα μπορεί να περιλαμβάνει ομάδα που βασίζεται στο κοινό χαρακτηριστικό του γενετήσιου προσανατολισμού. Ο γενετήσιος προσανατολισμός δεν μπορεί να νοηθεί ότι περιλαμβάνει πράξεις που θεωρούνται αξιόποινες κατά το κυπριακό δίκαιο. Λαμβάνονται δεόντως υπόψη πτυχές συνδεόμενες με το φύλο, συμπεριλαμβανομένης της ταυτότητας του φύλου, κατά τον καθορισμό της ιδιότητας μέλους ιδιαίτερης κοινωνικής ομάδας ή τον προσδιορισμό χαρακτηριστικού αυτής της ομάδας.».

 

105.        Ακολούθως θα πρέπει να αναφερθεί ότι η Ύπατη Αρμοστεία του ΟΗΕ για τους πρόσφυγες στις Οδηγίες της σχετικά με τη δίωξη λόγω γένους^[78], αναφέρει στην ανάλυσή της για την ιδιαίτερη κοινωνική ομάδα " [.] παρ. 30. Κατ' ακολουθία, το φύλο μπορεί να εμπίπτει στο πεδίο εφαρμογής της κατηγορίας της κοινωνικής ομάδας. Οι γυναίκες αποτελούν ένα χαρακτηριστικό παράδειγμα κοινωνικής υπο-ομάδας που καθορίζεται από έμφυτα και ανεπίδεκτα αλλαγής γνωρίσματα και συχνά απολαμβάνουν μεταχείριση διαφορετική από αυτή των αντρών. Τα χαρακτηριστικά τους τις ξεχωρίζουν ως κοινωνική ομάδα και σε κάποιες χώρες υπομένουν διαφορετικά κριτήρια και επίπεδο μεταχείρισης."

 

106.        Η Ευρωπαϊκή Υπηρεσία Υποστήριξης για το Άσυλο (EASO) στις Κατευθυντήριες γραμμές της σχετικά με την ιδιότητα μέλους ιδιαίτερης κοινωνικής ομάδας^[79], παραπέμπει στο Άρθρο 9 παράγραφος 2 στοιχείο στ) της Οδηγίας 2011/95/ΕΕ (αντίστοιχο άρθρο 3Γ(2)(στ) του περί Προσφύγων Νόμου) αναλύοντας τις πράξεις δίωξης ως εξής: «Οι πράξεις που μπορούν να χαρακτηρισθούν ως πράξεις δίωξης σύμφωνα με την παράγραφο 1 μπορούν μεταξύ άλλων να έχουν τη μορφή: [...] πράξεων που στοχεύουν το φύλο ή τα παιδιά. Σε ορισμένες κοινωνίες, υπάρχουν νόμοι οι οποίοι εισάγουν διακρίσεις εις βάρος των γυναικών λόγω του φύλου τους και μόνο ή κοινωνικές πρακτικές οι οποίες εισάγουν διακρίσεις εις βάρος των γυναικών. Η ύπαρξη νομοθεσίας ή πρακτικής εισάγουσας δυσμενή διάκριση δεν αποδεικνύει αφ' εαυτής την ύπαρξη ιδιαίτερης κοινωνικής ομάδας, αλλά αποτελεί ένδειξη η οποία χρήζει περαιτέρω αξιολόγησης στο πλαίσιο της χώρας καταγωγής· πόσο κρίσιμη είναι η νομοθεσία για την αντίληψη του περιβάλλοντος κοινωνικού χώρου περί διαφορετικής ταυτότητας, πώς εφαρμόζεται η νομοθεσία και πώς επηρεάζει διαφορετικά τις γυναίκες. Συχνά απαιτούνται και άλλα χαρακτηριστικά για να διαπιστωθεί ότι πληρούται το κριτήριο της «ιδιαίτερης ταυτότητας», όπως η περιοχή καταγωγής, η εθνοτική ομάδα ή/και η κοινωνική κατάσταση».

 

107.        Ως προς τη νομολογία που αναλύει περαιτέρω τα ανωτέρω, η Δικαστική ανάλυση του EASO για τις Προϋποθέσεις χορήγησης διεθνούς προστασίας (οδηγία 2011/95/ΕΕ)^[80], παραπέμπει στην υπόθεση Fornah κατά Secretary of State for the Home Department σύμφωνα με την οποία στην σκέψη 31 (η έμφαση είναι του παρόντος Δικαστηρίου): Οι γυναίκες στη Σιέρα Λεόνε αποτελούν ιδιαίτερη κοινωνική ομάδα βάσει των διατάξεων του άρθρου 1 A παράγραφος 2 της Σύμβασης για τους πρόσφυγες, κατά τον Λόρδο Bingham of Cornhill: «Αποκλίνοντας από το επιχείρημα που αναπτύσσεται κατωτέρω, αλλά με την υποστήριξη της UNHCR, η κ. Webber υποστήριξε, για λογαριασμό της δεύτερης προσφεύγουσας, ότι ‟οι γυναίκες στη Σιέρα Λεόνε" είναι η ιδιαίτερη κοινωνική ομάδα της οποίας είναι μέλος η δεύτερη προσφεύγουσα. Το επιχείρημα αυτό πρέπει να εκτιμηθεί στο πλαίσιο της κοινωνίας της Σιέρα Λεόνε όπως προκύπτει από τις μη αμφισβητούμενες αποδείξεις και χωρίς προσφυγή σε εξωτερική γενίκευση. Βάσει των εν λόγω αποδείξεων, εκτιμώ ότι είναι σαφές ότι οι γυναίκες στη Σιέρα Λεόνε αποτελούν ομάδα προσώπων με ένα κοινό χαρακτηριστικό, το οποίο, χωρίς θεμελιώδη μεταβολή των κοινωνικών ηθών, είναι αμετάβλητο και συνίσταται ειδικότερα στην κοινωνικά κατώτερη θέση σε σύγκριση με τους άνδρες. Η κοινωνία τις αντιλαμβάνεται ως κατώτερες. Αυτό ισχύει για όλες τις γυναίκες, εκείνες που αποδέχονται ή ασπάζονται με τη θέλησή τους την κατώτερη θέση τους και εκείνες που δεν την αποδέχονται. Ο ορισμός της ομάδας κατ' αυτόν τον τρόπο δεν είναι ορισμός διά παραπομπής στην καταγγελλόμενη δίωξη: είναι ένα χαρακτηριστικό το οποίο θα υπήρχε ακόμη και χωρίς την πρακτική του ακρωτηριασμού των γυναικείων γεννητικών οργάνων, παρότι αυτή αποτελεί ακραία και πολύ βάναυση εκδήλωση της ανδρικής υπεροχής [.]».^[81](Βλέπετε ως προς τον προσδιορισμό της ιδιαίτερης κοινωνικής ομάδας, λόγω φύλου την πρόσφατη απόφαση του παρόντος Δικαστηρίου στην υπόθεση αρ. 1107/22, H. Μ. ν. Κυπριακής Δημοκρατίας μέσω Υπηρεσίας Ασύλου, ημερ. 24.7.2023).

 

108.        Στο σημείο αξίζει να αναφερθεί η απόφαση του ΔΕΕ της 16ης Ιανουαρίου 2024 στην υπόθεση C‑621/21  WS κατά Intervyuirasht organ na Darzhavna agentsia za bezhantsite pri Ministerskia savet, στην οποία παρατίθενται επεξηγήσεις σχετικά με την έννοια της ιδιότητας μέλους ιδιαίτερης κοινωνικής ομάδας σε περιπτώσεις έμφυλης βίας, τον συσχετισμό μεταξύ των λόγων και των πράξεων δίωξης ή μεταξύ των λόγων δίωξης και της έλλειψης προστασίας κατά των πράξεων αυτών και τη βία κατά των γυναικών με βάση το φύλο ως πράξη δίωξης. (Βλέπε ακόμη τις μεταγενέστερες αποφάσεις του ΔΕΕ με αριθμό 646/21,  K,L κατά Staatssecretaris van Justitie en Veiligheid , 11^ης  Ιουνίου 2024 και C-608/22 και C-609/22, AH and FN v Bundesamt für Fremdenwesen und Asyl, 4^ης Οκτωβρίου 2024, στις οποίες ακολουθείται η κατωτέρω ανάλυση περί ιδιότητας μέλους ιδιαίτερης κοινωνικής ομάδας και πράξεων βίας κατά των γυναικών βασιζόμενες στο φύλο τους, και επαναδιατυπώνεται πως τόσο οι γυναίκες στο σύνολο τους όσο και μικρότερες υποομάδες γυναικών που μοιράζονται ένα πρόσθετο κοινό χαρακτηριστικό πέρα από το φύλο τους δύνανται να θεωρηθούν μέλη ιδιαίτερης κοινωνικής ομάδας υπό την έννοια του άρθρου 10 παρ1, στοιχείο δʹ, της οδηγίας 2011/95). Παραθέτω κατωτέρω σχετικά αποσπάσματα (η έμφαση είναι του παρόντος Δικαστηρίου):

 

«48. Συναφώς, επισημαίνεται ότι, αφενός, το άρθρο 60, παράγραφος 1, της Συμβάσεως της Κωνσταντινούπολης ορίζει ότι η βασιζόμενη στο φύλο βία κατά των γυναικών πρέπει να αναγνωρισθεί ως μορφή δίωξης υπό την έννοια του άρθρου 1, τμήμα Α, παράγραφος 2, της Συμβάσεως της Γενεύης. Αφετέρου, το εν λόγω άρθρο 60, παράγραφος 2, επιβάλλει στα μέρη να διασφαλίζουν ότι καθένας από τους λόγους δίωξης που προβλέπονται στη Σύμβαση της Γενεύης πρέπει να ερμηνεύεται λαμβανομένου υπόψη του φύλου και ότι, οσάκις στοιχειοθετείται ότι ο φόβος δίωξης οφείλεται σε έναν ή περισσότερους από τους παραπάνω λόγους, πρέπει να χορηγείται στους αιτούντες άσυλο καθεστώς πρόσφυγα.

 

49      Δεύτερον, όσον αφορά την πρώτη προϋπόθεση για τον χαρακτηρισμό μιας ομάδας ως «ιδιαίτερης κοινωνικής ομάδας», η οποία προβλέπεται στο άρθρο 10, παράγραφος 1, στοιχείο δʹ, πρώτο εδάφιο, της οδηγίας 2011/95 και υπομνήσθηκε στη σκέψη 40 της παρούσας αποφάσεως, ήτοι το να έχουν τα μέλη της τουλάχιστον ένα από τα τρία αναγνωριστικά στοιχεία που αναφέρονται στη διάταξη αυτή, επισημαίνεται ότι το ανήκειν στο γυναικείο φύλο συνιστά ένα εγγενές χαρακτηριστικό και, ως εκ τούτου, αρκεί για να μπορεί να γίνει δεκτό ότι πληρούται η εν λόγω προϋπόθεση.

 

50  Τούτο δεν αποκλείει το ενδεχόμενο να μπορούν επίσης να θεωρηθούν ως μέλη «ιδιαίτερης κοινωνικής ομάδας», κατά την έννοια του άρθρου 10, παράγραφος 1, στοιχείο δʹ, της οδηγίας 2011/95, γυναίκες οι οποίες έχουν ένα πρόσθετο κοινό χαρακτηριστικό όπως, επί παραδείγματι, ένα άλλο εγγενές χαρακτηριστικό ή κοινό ιστορικό παρελθόν το οποίο δεν μπορεί να μεταβληθεί, φερ' ειπείν μια ιδιάζουσα οικογενειακή κατάσταση, ή ακόμη από κοινού χαρακτηριστικά ή πεποιθήσεις τόσο θεμελιώδους σημασίας για την ταυτότητα ή τη συνείδηση ώστε να μην πρέπει οι γυναίκες αυτές να αναγκάζονται να τις αποκηρύξουν.

 

51  Τρίτον, όσον αφορά τη δεύτερη προϋπόθεση για τον χαρακτηρισμό μιας ομάδας ως «ιδιαίτερης κοινωνικής ομάδας», η οποία σχετίζεται με την «ιδιαίτερη ταυτότητα» της ομάδας στη χώρα καταγωγής, επιβάλλεται η διαπίστωση ότι είναι δυνατόν οι γυναίκες να γίνονται αντιληπτές με διαφορετικό τρόπο από τον περιβάλλοντα κοινωνικό χώρο και να αναγνωρισθεί, εξ αυτού του λόγου, ότι έχουν ιδιαίτερη ταυτότητα στον εν λόγω κοινωνικό χώρο, ιδίως λόγω των κοινωνικών, ηθικών ή νομικών κανόνων που επικρατούν στη χώρα καταγωγής τους.

 

52  Η δεύτερη αυτή προϋπόθεση για τον χαρακτηρισμό μιας ομάδας ως «ιδιαίτερης κοινωνικής ομάδας» πληρούται και στην περίπτωση γυναικών οι οποίες έχουν ένα πρόσθετο κοινό χαρακτηριστικό, όπως, παραδείγματος χάριν, ένα εξ αυτών που μνημονεύονται στις σκέψεις 50 και 51 της παρούσας αποφάσεως, όταν οι κοινωνικοί, ηθικοί ή νομικοί κανόνες που επικρατούν στη χώρα καταγωγής τους έχουν ως συνέπεια να γίνονται οι γυναίκες αυτές αντιληπτές με διαφορετικό τρόπο από τον περιβάλλοντα κοινωνικό χώρο λόγω αυτού του κοινού τους χαρακτηριστικού.

 

53   Στο πλαίσιο αυτό, διευκρινίζεται ότι εναπόκειται στο οικείο κράτος μέλος να καθορίσει ποιος περιβάλλων κοινωνικός χώρος είναι κρίσιμος προκειμένου να εκτιμηθεί εάν υφίσταται ιδιαίτερη κοινωνική ομάδα. Ο κοινωνικός χώρος δύναται να συμπίπτει με το σύνολο του εδάφους της τρίτης χώρας καταγωγής του αιτούντος διεθνή προστασία ή να μην είναι τόσο ευρύς, παραδείγματος χάριν μπορεί να περιορίζεται σε τμήμα του εδάφους της ή σε μέρος μόνον του πληθυσμού της.

 

54  Τέταρτον, στο μέτρο που το αιτούν δικαστήριο ερωτά το Δικαστήριο εάν πράξεις όπως εκείνες που αναφέρονται στην αιτιολογική σκέψη 30 της οδηγίας 2011/95 μπορούν να ληφθούν υπόψη προκειμένου να εξακριβωθεί ότι μια «κοινωνική ομάδα» έχει ιδιαίτερη ταυτότητα, κατά την έννοια του άρθρου 10, παράγραφος 1, στοιχείο δʹ, της οδηγίας αυτής, διευκρινίζεται ότι η ιδιότητα μέλους ιδιαίτερης κοινωνικής ομάδας πρέπει να διαπιστώνεται ανεξαρτήτως των πράξεων δίωξης τις οποίες ενδέχεται να υποστούν τα μέλη της ομάδας αυτής στη χώρα καταγωγής, όπως ορίζονται στο άρθρο 9 της οδηγίας.

 

55    Γεγονός παραμένει ότι το να υφίστανται κάποιου είδους διάκριση ή δίωξη πρόσωπα που έχουν ένα κοινό χαρακτηριστικό μπορεί να αποτελεί κρίσιμο στοιχείο όταν, προκειμένου να εξακριβωθεί εάν πληρούται η δεύτερη προϋπόθεση για τον χαρακτηρισμό μιας ομάδας ως «ιδιαίτερης κοινωνικής ομάδας» που προβλέπεται στο άρθρο 10, παράγραφος 1, στοιχείο δʹ, της οδηγίας 2011/95, πρέπει να διερευνηθεί εάν η επίμαχη ομάδα εμφανίζεται ως διακριτή ομάδα υπό το πρίσμα των κοινωνικών, ηθικών ή νομικών κανόνων που επικρατούν στην χώρα καταγωγής. Η ανωτέρω ερμηνεία επιρρωννύεται και από το σημείο 14 των κατευθυντήριων οδηγιών της HCR για τη διεθνή προστασία αριθ. 2, σχετικά με τη «συμμετοχή σε ιδιαίτερη κοινωνική ομάδα» στα πλαίσια του άρθρου 1, τμήμα Α, παράγραφος 2, της Συμβάσεως της Γενεύης.

 

56  Ως εκ τούτου, μπορεί να θεωρηθεί ότι οι γυναίκες, στο σύνολό τους, έχουν την ιδιότητα μέλους «ιδιαίτερης κοινωνικής ομάδας», κατά την έννοια του άρθρου 10, παράγραφος 1, στοιχείο δʹ, της οδηγίας 2011/95, οσάκις διαπιστώνεται ότι, λόγω του φύλου τους, εκτίθενται στη χώρα καταγωγής τους, σε σωματική ή ψυχική βία, συμπεριλαμβανομένης της σεξουαλικής και της ενδοοικογενειακής βίας.[…]

 

57  Προς τούτο, όπως επισημαίνεται στο σημείο 36, στοιχείο x, των κατευθυντήριων οδηγιών της HCR για τη διεθνή προστασία αριθ. 1, σχετικά με τα αιτήματα για την αναγνώριση του καθεστώτος πρόσφυγα που υποβάλλονται από γυναίκες θα πρέπει επίσης να συλλέγονται οι πληροφορίες που αφορούν τη χώρα καταγωγής τους και ειδικότερα τη θέση της γυναίκας ενώπιον του νόμου, τα πολιτικά δικαιώματα των γυναικών, τα οικονομικά και κοινωνικά δικαιώματά τους, τα πολιτισμικά και κοινωνικά ήθη της χώρας και τις συνέπειες της παραβίασής τους, την επικράτηση παρόμοιων επιζήμιων παραδοσιακών πρακτικών, τη συχνότητα και τους τύπους της βίας που ασκείται σε βάρος των γυναικών, την προστασία που τους παρέχεται, την τιμωρία που προβλέπεται για τους αυτουργούς της βίας και τους κινδύνους που μπορεί να αντιμετωπίσει μια γυναίκα όταν επιστρέψει στη χώρα καταγωγής της μετά την υποβολή του αιτήματος.

 

58  Λαμβανομένων υπόψη των προεκτεθέντων, στα πρώτα τρία προδικαστικά ερωτήματα πρέπει να δοθεί η απάντηση ότι το άρθρο 10, παράγραφος 1, στοιχείο δʹ, της οδηγίας 2011/95 έχει την έννοια ότι, ανάλογα με τις συνθήκες που επικρατούν στη χώρα καταγωγής τους, μπορεί να θεωρηθεί ότι τόσο οι γυναίκες της χώρας αυτής στο σύνολό τους όσο και μικρότερες ομάδες γυναικών οι οποίες έχουν ένα πρόσθετο κοινό χαρακτηριστικό έχουν την ιδιότητα μέλους «ιδιαίτερης κοινωνικής ομάδας» αποτελούσα «λόγο δίωξης» ικανό να οδηγήσει στην αναγνώριση του καθεστώτος πρόσφυγα σε αυτές.».

 

109.        Λαμβάνοντας υπόψη τις πολιτικές και κοινωνικές συνθήκες που επικρατούν στο Ιράν, καθώς και τις παγιωμένες αντιλήψεις αναφορικά με τη θέση των γυναικών, καταλήγω στο συμπέρασμα ότι η Αιτήτρια 1 εμπίπτει στην έννοια της «ιδιαίτερης κοινωνικής ομάδας». Ειδικότερα, η πολιτειακή και κοινωνική αντιμετώπιση των γυναικών στη χώρα καταγωγής τους, λόγω του εγγενούς και αμετάβλητου χαρακτηριστικού του φύλου τους, έχει ως αποτέλεσμα αυτές να γίνονται αντιληπτές ως διακριτή κοινωνική ομάδα, με σαφή και αναγνωρίσιμη ταυτότητα. Η αντίληψη αυτή είναι βαθιά ριζωμένη και αποτυπώνεται και σε πτυχές του νομικού και κοινωνικού συστήματος, όπως ενδεικτικά ως προς τη δυνατότητα διάλυσης του γάμου, την επιμέλεια των τέκνων, τους ενδυματολογικούς κανόνες, τα δικαιώματα στην εργασία, στην εκπαίδευση, στην κληρονομία και στη συμμετοχή στην κοινωνική ζωή εν γένει.

 

110.        Περαιτέρω, η θέση της Αιτήτριας επιβαρύνεται από επιπρόσθετους παράγοντες που την εντάσσουν σε μία ακόμη στενότερη υποομάδα εντός της εν λόγω ιδιαίτερης κοινωνικής ομάδας, ήτοι εκείνη των γυναικών που τελούν σε διάσταση ή διαβιούν χωρίς σύζυγο. Η ιδιότητά της ως εν διαστάσει συζύγου και γυναίκας χωρίς ανδρικό υποστηρικτικό δίκτυο, η οποία είχε ήδη διαμορφωθεί πριν την αναχώρησή της από τη χώρα καταγωγής της και εδραιώθηκε περαιτέρω μετά την είσοδο των μερών στη Δημοκρατία, την εκθέτει, σύμφωνα με τα αντικειμενικά στοιχεία της χώρας, σε αυξημένο κίνδυνο κοινωνικού στιγματισμού, παρενόχλησης ή και βίας, ενώ ταυτόχρονα περιορίζει ουσιωδώς την πρόσβασή της σε βασικά μέσα επιβίωσης και προστασίας.

 

111.        Επιβαρυντικό στοιχείο συνιστά και το γεγονός ότι η Αιτήτρια είναι μητέρα των ανήλικων Αιτητών 2 και 3, τους οποίους έχει υπό την επιμέλειά της, δεδομένου ότι η θέση και οι συνθήκες διαβίωσης της ίδιας αντανακλώνται άμεσα και στη δική τους ασφάλεια και ευημερία. Όπως προκύπτει από τα ενώπιον του Δικαστηρίου στοιχεία, οι πράξεις δίωξης και οι σχετικοί κίνδυνοι που συνδέονται με τις γυναίκες στο Ιράν —και ιδίως με εκείνες που δεν διαθέτουν ανδρικό υποστηρικτικό δίκτυο ή επαρκείς οικονομικούς και κοινωνικούς πόρους— καταδεικνύουν ότι τα πρόσωπα που συγκεντρώνουν τα εν λόγω χαρακτηριστικά αντιμετωπίζονται από την κοινωνία ως διακριτή και ευάλωτη κοινωνική ομάδα. Τα ανωτέρω χαρακτηριστικά, ήτοι το φύλο, η οικογενειακή κατάσταση και η συνακόλουθη κοινωνική θέση της Αιτήτριας, είναι εκ της φύσεώς τους είτε αμετάβλητα είτε θεμελιώδη για την ταυτότητα και την ανθρώπινη αξιοπρέπειά της και, ως εκ τούτου, δεν μπορούν ευλόγως να αναμένεται να μεταβληθούν.

 

112.        Όπως προκύπτει εκ των ανωτέρω, η Αιτήτρια ως ανήκουσα στην πιο πάνω κοινωνική ομάδα, σε συνάρτηση και με τα λοιπά στοιχεία του προφίλ της διατρέχει βάσιμο φόβο να εκτεθεί σε πράξεις οι οποίες αποτελούν είτε από μόνες του είτε σωρευτικώς σοβαρή παραβίαση βασικών ανθρωπίνων δικαιωμάτων και συνεπώς δύναται να χαρακτηριστούν ως πράξεις δίωξης. Καταρχάς έχει αυξημένες πιθανότητες να θυματοποιηθεί είτε από τον εν διαστάσει σύζυγό της. Επιπλέον, ως γυναίκα μόνη, χωρίς ανδρικό υποστηρικτικό δίκτυο, γενικότερο κοινωνικό δίκτυο και οικονομικό υπόβαθρο, μπορεί να τύχει τέτοιας έκτασης κοινωνικού αποκλεισμού και διακρίσεων, που να απολήγουν ουσιαστικά σε δίωξη. Όπως προκύπτει στις πηγές που εκτέθηκαν ανωτέρω, ενδεικτικώς αναφέρεται ότι μία γυναίκα με το προφίλ Αιτήτριας δεν αναμένεται να έχει ευχερώς πρόσβαση σε εργασία και στέγαση. Γενικότερα, μία γυναίκα με το προφίλ που φέρει η Αιτήτρια καθίσταται ιδιαιτέρως αμφίβολο εάν θα είναι σε θέση να εξασφαλίσει αξιοπρεπείς και βιώσιμες συνθήκες διαβίωσης σε περίπτωση επιστροφής της στη χώρα καταγωγής της, τόσο για την ίδια όσο και για τα ανήλικα τέκνα της, ενόψει του έντονου κοινωνικού αποκλεισμού που αντιμετωπίζουν γυναίκες στην κατάστασή της, σε συνδυασμό με την έλλειψη αποτελεσματικής κρατικής ή άλλης υποστηρικτικής προστασίας.

 

113.        Περαιτέρω, δεν μπορεί ευλόγως να αναμένεται ότι, σε περίπτωση εκδήλωσης περιστατικών ενδοοικογενειακής βίας, το ενδεχόμενο των οποίων, υπό τα συγκεκριμένα πραγματικά δεδομένα, κρίνεται ως εύλογα πιθανό, η Αιτήτρια θα είναι σε θέση να τύχει ουσιαστικής προστασίας από τις αρμόδιες αρχές. Ο σχετικός κίνδυνος δεν περιορίζεται μόνο στην ίδια, αλλά εκτείνεται και στους ανήλικους Αιτητές 2 και 3, ιδίως υπό το πρίσμα του ενδεχομένου νομικής αποστέρησης της επιμέλειας αυτών, το οποίο, σύμφωνα με το ισχύον νομικό και κοινωνικό πλαίσιο, δεν μπορεί να αποκλειστεί.

 

114.        Σε ένα τέτοιο σενάριο, η σωματική και ψυχική ακεραιότητα τόσο της Αιτήτριας όσο και των ανήλικων τέκνων της καθίσταται ιδιαιτέρως επισφαλής, ενώ η συνολική τους κατάσταση διαβίωσης επιδεινώνεται περαιτέρω, ενισχύοντας ουσιωδώς την εκτίμηση περί ύπαρξης πραγματικού και εξατομικευμένου κινδύνου σε περίπτωση επιστροφής.

 

115.        Ως προς το συστατικό στοιχείο της βασιμότητας του φόβου δίωξης, παρατηρείται ότι, υπό το φως των ανωτέρω διαπιστώσεων, υφίστανται εύλογες πιθανότητες η Αιτήτρια 1 να υποστεί πράξεις δίωξης, όπως αυτές αναλύθηκαν. Παρά το γεγονός ότι σε υποκειμενικό επίπεδο η ίδια απέδωσε τον φόβο της πρωτίστως στις αρχές της χώρας καταγωγής της, σε συνάρτηση με τα ζητήματα που αφορούν τον σύζυγό της, και δευτερευόντως στο κοινωνικό της περιβάλλον, προκύπτει ότι, βάσει των αντικειμενικών δεδομένων, ο εν διαστάσει σύζυγός της συνιστά τον πλέον άμεσο και πιθανό φορέα δίωξης. Η εκτίμηση αυτή ενισχύεται τόσο από τα ιδιαίτερα χαρακτηριστικά της περίπτωσής της, όσο και από την έλλειψη επαρκούς και αποτελεσματικής κρατικής προστασίας έναντι πράξεων ενδοοικογενειακής βίας ή συναφών μορφών κακοποίησης. Σημειώνεται δε ότι ο σχετικός κίνδυνος δεν εξαντλείται μόνο σε ενδεχόμενες πράξεις σωματικής βίας, αλλά εκτείνεται και σε σοβαρές επεμβάσεις στην οικογενειακή της ζωή, περιλαμβανομένης της πιθανής αποστέρησης της επιμέλειας των ανήλικων τέκνων της ή του ουσιώδους περιορισμού της επαφής της με αυτά, υπό το ισχύον νομικό και κοινωνικό πλαίσιο της χώρας καταγωγής της. Περαιτέρω, η επικρατούσα κοινωνική στάση έναντι των γυναικών που ανήκουν στην ίδια κοινωνική ομάδα με την Αιτήτρια δεν λειτουργεί προστατευτικά, αλλά, αντιθέτως, επιτείνει την ευαλωτότητά της και ενισχύει τον κίνδυνο έκθεσής της σε πράξεις δίωξης. Ως εκ τούτου, κρίνεται ότι πληρούται το συστατικό στοιχείο της βασιμότητας του φόβου δίωξης της Αιτήτριας 1.

 

116.        Σχετικά με την εκτίμηση της εύλογης πιθανότητας δίωξης παρατίθενται τα εξής (η έμφαση είναι του παρόντος Δικαστηρίου): Στον Πρακτικό Οδηγό της EASO για την αξιολόγηση των αποδεικτικών στοιχείων^[82], αναφέρεται το εξής " [σελ. 24] 3.1.3. Εφαρμογή του μέτρου απόδειξης [επιστροφή] - Τα στοιχεία που απαριθμούνται στο άρθρο 4 παράγραφος 3 της οδηγίας για την αναγνώριση πρέπει να αναλύονται σε σχέση με το εφαρμοστέο μέτρο απόδειξης προκειμένου να είναι δυνατή η διεξαγωγή αξιολόγησης κινδύνου. Το συνηθέστερα εφαρμοζόμενο μέτρο απόδειξης κατά την αξιολόγηση του βάσιμου φόβου δίωξης και του πραγματικού κινδύνου σοβαρής βλάβης είναι η «εύλογη πιθανότητα». Το εφαρμοστέο μέτρο απόδειξης πρέπει σε κάθε περίπτωση να είναι χαμηλότερο από το «πέραν εύλογης αμφιβολίας».

 

117.        Σε Δικαστική Ανάλυση του ΕΑΣΟ του 2018 σχετικά με τις προϋποθέσεις χορήγησης διεθνούς προστασίας (Οδηγία 2011/95/ΕΕ)^[83], στην παράγραφο 2.8.1 που αφορά τον πραγματικό κίνδυνο του άρθρου 2 στοιχ. Στ. σημειώνεται ότι "παρότι το ΔΕΕ δεν έχει ακόμη εξετάσει άμεσα το ζήτημα, φαίνεται ότι κατ' αυτό, το μέτρο του «πραγματικού κινδύνου» σοβαρής βλάβης δεν διαφέρει από το μέτρο που χρησιμοποιείται για την αξιολόγηση του «βάσιμου φόβου» δίωξης στον ορισμό του πρόσφυγα (το οποίο είναι «εύλογος φόβος»), επειδή χρησιμοποιεί εναλλάξ τους όρους «πραγματικός κίνδυνος» και «βάσιμος φόβος»^[84]. Αυτό φαίνεται να υποδηλώνει ότι το ίδιο μέτρο απόδειξης εφαρμόζεται τόσο στον «πραγματικό κίνδυνο» όσο και στον «βάσιμο φόβο». Το κριτήριο του «εύλογου φόβου/κινδύνου» σημαίνει ότι, ενώ η απλή ή απομακρυσμένη πιθανότητα δίωξης ή σοβαρής βλάβης δεν επαρκεί για τη θεμελίωση βάσιμου φόβου ή σοβαρής βλάβης, ο αιτών δεν χρειάζεται να αποδείξει ότι υπάρχει σαφής πιθανότητα να υποστεί δίωξη ή σοβαρή βλάβη."

 

118.        Στην εισαγωγή του το Ερμηνευτικό Σημείωμα της Ύπατης Αρμοστείας του ΟΗΕ για τους Πρόσφυγες σχετικά με το βάρος της απόδειξης και η αποδεικτική ισχύς των ισχυρισμών κατά την εξέταση των αιτημάτων ασύλου^[85], αναφέρει τα εξής: "Κατά την εξέταση των αιτημάτων ασύλου, πρέπει να συνεκτιμάται η ειδική θέση του αιτούντα άσυλο και να εφαρμόζεται η αρχή του προσφυγικού δικαίου σύμφωνα με την οποία η παροχή ασύλου και η αναγνώριση του καθεστώτος του πρόσφυγα είναι πράξη ανθρωπιστική. Κατ' εφαρμογή αυτής της αρχής για τον καθορισμό του καθεστώτος του πρόσφυγα δεν απαιτείται η προϋπόθεση της βεβαιότητας του βάσιμου και δικαιολογημένου φόβου δίωξής του : αρκεί η πιθανότητα.

 

119.        Προκειμένου να καθορίσει την αρχή της απόδειξης που εφαρμόζεται στις περιπτώσεις ανάλυσης της πιθανότητας επέλευσης ενός μελλοντικού γεγονότος, η Βουλή των Λόρδων απέρριψε την εφαρμογή του κριτηρίου της «εξισορρόπησης των πιθανοτήτων», που εφαρμόζεται στις υποθέσεις ιδιωτικού δικαίου. Στην υπόθεση Fernandez κατά της Κυβέρνησης της Σιγκαπούρης, η οποία αφορά το Νόμο του 1967, στην οποία τέθηκε ζήτημα εφαρμογής για τους Φυγάδες Εγκληματίες ο Λόρδος Diplock εξέφρασε την άποψη ότι «δεν υπάρχει στο αγγλικό δίκαιο καμία γενική αρχή που να υποχρεώνει το Δικαστήριο, όταν κρίνει, είτε σύμφωνα με το Σύνταγμα είτε σύμφωνα με τη νομοθεσία, να αγνοήσει την πιθανότητα επέλευσης κάποιου γεγονότος το οποίο ενδέχεται να συμβεί στο μέλλον και από το οποίο εξαρτώνται οι νομικές συνέπειες της πιθανότητας επέλευσής του». Και αιτιολόγησε την άποψη αυτή με το συλλογισμό ότι «η πιθανότητα επέλευσης του εν λόγω γεγονότος είναι ποσοστιαία μικρότερη από αυτήν της μη επέλευσής του ». Το Δικαστήριο έλαβε υπόψη τις σημαντικές συνέπειες έκδοσης απόφασης που θα αποδεικνυόταν λανθασμένη κατά τον έναν ή άλλον τρόπο και κατέληξε ότι δεν είναι απαραίτητο ο αλλοδαπός να αποδείξει ότι είναι περισσότερο από πιθανό να κρατηθεί ή να στερηθεί την ελευθερία εάν αναγκαστεί να επιστρέψει στην συγκεκριμένη χώρα. Αρκεί και χαμηλότερο κριτήριο πιθανότητας, όπως αυτό της «εύλογης πιθανότητας», των «βάσιμων λόγων της σκέψης» ή της «σοβαρής πιθανότητας».

 

120.        Εν προκειμένω, φορέας δίωξης της Αιτήτριας 1 και κατ’ επέκταση των ανήλικων τέκνων της, μελλοντοστραφώς κρίνεται ο σύζυγος της Αιτήτριας και δυνητικώς το κράτος και το σύνολο της κοινωνίας λόγω των πατριαρχικών αντιλήψεων που επικρατούν και οδηγούν σε διακρίσεις εις βάρος των γυναικών που φέρουν το προφίλ της Αιτήτριας και οι οποίες δύνανται σωρευτικά ή μεμονωμένα να ανέλθουν σε επίπεδο δίωξης. Η απουσία κρατικής προστασίας και αντίθετα η ύπαρξη πολιτειακής στάσης που εντείνει της διακρίσεις εναντίων των γυναικών, καθιστά τον κίνδυνο δίωξης της Αιτήτριας ευλόγως πιθανό στο μέλλον. Οι ανωτέρω επαπειλούμενες πράξεις δίωξης εις βάρος της Αιτήτριας ενέχουν, βάσει των πληροφοριών που αντλήθηκαν, αποστέρηση των βασικών δικαιωμάτων της, όπως η πρόσβαση σε επαρκή κρατική προστασία από πράξεις κατά της σωματικής της ακεραιότητας, η περιορισμένη δυνατότητα πρόσβασης σε αξιοπρεπή εργασία και ο γενικότερος κοινωνικός αποκλεισμός εξαιτίας του προφίλ της και ιδιαίτερα της συμμετοχής της στις κοινωνικές ομάδες που διακρίθηκαν ανωτέρω. Η ανωτέρω ανάλυση συνηγορεί υπέρ του συμπεράσματος περί δίωξης της Αιτήτριας σε περίπτωση επιστροφής της στο Ιράν^[86].

 

121.        Επιπροσθέτως, από τα ενώπιον του Δικαστηρίου στοιχεία προκύπτει ότι το κράτος δεν είναι σε θέση να εξασφαλίσει ένα επαρκές και αξιοπρεπές επίπεδο διαβίωσης, ιδίως για γυναίκες με το προφίλ της Αιτήτριας. Ειδικότερα, δεν διασφαλίζεται αποτελεσματική προστασία έναντι των κοινωνικών διακρίσεων και του στιγματισμού που απορρέουν από βαθιά ριζωμένες πατριαρχικές αντιλήψεις και προκαταλήψεις. Περαιτέρω, διαπιστώνεται έλλειψη επαρκούς και λειτουργικού νομοθετικού και θεσμικού πλαισίου για τη στήριξη των γυναικών, και ιδίως εκείνων που βρίσκονται σε κατάσταση αυξημένης ευαλωτότητας, όπως η Αιτήτρια. Αντιθέτως, τα διαθέσιμα στοιχεία καταδεικνύουν ότι οι διακρίσεις εις βάρος των γυναικών όχι μόνο δεν αντιμετωπίζονται αποτελεσματικά, αλλά σε πολλές περιπτώσεις ενισχύονται ή παγιώνονται μέσω του ίδιου του νομικού και κοινωνικού συστήματος. Υπό το πρίσμα αυτό, ο συνδυασμός της απουσίας ουσιαστικών μηχανισμών προστασίας και της ύπαρξης συστημικών διακρίσεων συνιστά ένδειξη όχι μόνο αντικειμενικής αδυναμίας, αλλά και περιορισμένης βούλησης του κράτους να παράσχει αποτελεσματική προστασία στις γυναίκες. Τα δεδομένα αυτά έχουν ως αποτέλεσμα να εκτίθεται η Αιτήτρια, λόγω του φύλου και της κοινωνικής της θέσης, σε πραγματικό κίνδυνο προσβολής θεμελιωδών αγαθών, συμπεριλαμβανομένης της ζωής, της ελευθερίας και της προσωπικής της ασφάλειας. Η Αιτήτρια δεν διαθέτει οποιοδήποτε στοιχείο στο προφίλ της προς ανατροπή αυτών των ευρημάτων.

 

122.        Υπό το πρίσμα των ανωτέρω, δεν μπορεί να παραγνωριστεί ότι η θέση στην οποία έχει περιέλθει η Αιτήτρια, ως μητέρα των ανήλικων Αιτητών 2 και 3, αντανακλά άμεσα και στη δική τους κατάσταση, καθιστώντας τα και αυτά εν δυνάμει ευάλωτα σε κίνδυνο δίωξης. Ειδικότερα, λαμβάνοντας υπόψη τα ενώπιον του Δικαστηρίου δεδομένα, δεν μπορεί να αποκλειστεί ότι τα ανήλικα τέκνα ενδέχεται να εκτεθούν σε κίνδυνο προερχόμενο από τον ίδιο τον πατέρα τους, τόσο υπό τη μορφή πιθανής κακοποιητικής συμπεριφοράς, όσο και μέσω της ενδεχόμενης αποστέρησης ή ουσιώδους περιορισμού της σχέσης τους με τη μητέρα τους. Συναφώς, τα στοιχεία που προκύπτουν από το διάταγμα του Οικογενειακού Δικαστηρίου, καθώς και η σχετική καταγγελία της Αιτήτριας στις αρχές, η οποία κρίθηκε ως αξιόπιστη προς αυτή την παράμετρο, καταδεικνύουν ότι το ενδεχόμενο ενδοοικογενειακής βίας δεν είναι υποθετικό, αλλά εντάσσεται σε πραγματικό και ήδη διαμορφωμένο πλαίσιο κινδύνου.

 

123.        Περαιτέρω, κατά την εκτίμηση του κινδύνου όπως αναλύεται ανωτέρω λαμβάνεται υπόψη και η επικαιροποιημένη εικόνα της σχέσης των ανηλίκων με τον πατέρα τους, όπως αυτή εξελίχθηκε μετά την είσοδό τους στη Δημοκρατία, η οποία δεν αναιρεί, αλλά αντιθέτως επιβεβαιώνει τη ρευστότητα και ευαλωτότητα της οικογενειακής τους κατάστασης. Στο πλαίσιο αυτό, επισημαίνεται ότι, κατά πάγια νομολογία του Δικαστηρίου της Ευρωπαϊκής Ένωσης, το βέλτιστο συμφέρον του παιδιού συνιστά πρωταρχική μέριμνα, η οποία πρέπει να λαμβάνεται υπόψη σε κάθε απόφαση που αφορά άμεσα ή έμμεσα ανήλικους (βλ. απόφαση της 11.3.2021, M.A., C-112/20, σκέψεις 36–38), συμπεριλαμβανομένης της αξιολόγησης αιτήσεων διεθνούς προστασίας.

 

124.        Υπό τα δεδομένα αυτά, τα ανήλικα τέκνα δεν αποτελούν απλώς παρεπόμενα πρόσωπα της αιτήσεως της μητέρας τους, αλλά αυτοτελώς είναι εκτεθειμένα σε κίνδυνο, του οποίου η ένταση συναρτάται άμεσα με τη θέση και την ευαλωτότητα της ίδιας της Αιτήτριας 1, ιδίως δε υπό το ενδεχόμενο έκθεσής τους σε ενδοοικογενειακή βία ή σε αποξένωση από τη μητέρα τους.

 

125.        Τέλος, η τρέχουσα κατάσταση στη χώρα καταγωγής λειτουργεί επιβαρυντικά, εντείνοντας την ευαλωτότητα της Αιτήτριας και των ανήλικων τέκνων της και ενισχύοντας την εκτίμηση περί ύπαρξης εύλογου κινδύνου δίωξης.

 

126.        Υπό το φως των ανωτέρω, το Δικαστήριο κρίνει ότι η Αιτήτρια πληροί τις προϋποθέσεις υπαγωγής στο καθεστώς του πρόσφυγα ως πρόσωπο ανήκον σε ιδιαίτερη κοινωνική ομάδα, το οποίο διατρέχει βάσιμο φόβο δίωξης στη χώρα καταγωγής του, όπου το κράτος δεν είναι σε θέση να της παράσχει αποτελεσματική προστασία.

 

127.        Η ίδια εκτίμηση εκτείνεται και στους ανήλικους Αιτητές 2 και 3, οι οποίοι, ενόψει της εξάρτησής τους από τη μητέρα τους και της άμεσης σύνδεσης της κατάστασής τους με τη δική της, ακολουθούν την νομική της τύχη και εκτίθενται στους ίδιους ή συναφείς κινδύνους, ιδίως υπό το πρίσμα της ευαλωτότητάς τους και των ειδικών συνθηκών που περιβάλλουν την οικογενειακή τους κατάσταση.

 

128.        Επόμενο στάδιο της ανάλυσης αναφορικά με τη χορήγηση στην Αιτήτρια καθεστώτος διεθνούς προστασίας, είναι η εξέταση του ενδεχομένου επιστροφής και εσωτερικής μετεγκατάστασης της Αιτήτριας σε άλλο τμήμα της χώρας ιθαγένειάς της.

 

129.        Δυνάμει  του άρθρου 12Γ του περί Προσφύγων Νόμου  (το οποίο μεταφέρει το άρθρο 8 της Οδηγίας 2011/95/ΕΕ) κατά τη λήψη απόφασης επί της αίτησης, ο Προϊστάμενος δύναται να αποφασίσει ότι ο αιτητής δεν χρήζει διεθνούς προστασίας, εάν σε τμήμα της χώρας ιθαγένειάς του (i) δεν υπάρχει βάσιμος φόβος ότι θα υποστεί δίωξη  ή ότι διατρέχει πραγματικό κίνδυνο σοβαρής βλάβης, ή (ii) έχει πρόσβαση σε προστασία κατά της δίωξης ή της σοβαρής βλάβης, όπως η εν λόγω προστασία ορίζεται στο άρθρο 3Β, και ο αιτητής μπορεί νόμιμα και με ασφάλεια να ταξιδέψει και να γίνει δεκτός σε εκείνο το τμήμα της χώρας και μπορεί εύλογα να αναμένεται να εγκατασταθεί εκεί.

 

130.        Ως προς την πρώτη προϋπόθεση περί ανυπαρξίας βάσιμου φόβου δίωξης ή σοβαρής βλάβης, ο Πρακτικός Οδηγός της EASO, αναφέρει ότι η σχετική αξιολόγηση θα πρέπει να περιστρέφεται γύρω από την πιθανότητα ο φορέας δίωξης ή σοβαρής βλάβης να καταδιώξει τον αιτητή στην τοποθεσία όπου εξετάζεται το ενδεχόμενο εσωτερικής μετεγκατάστασης. Ειδικά στην περίπτωση των μη κρατικών δρώντων, θα πρέπει να υπάρχει κάποιος λόγος να πιστεύεται ότι o δρων δε θα δύναται να φθάσει τον αιτητή στην τοποθεσία αυτή^[87]. Σύμφωνα επιπλέον με τον Οδηγό για την εφαρμογή της Εσωτερικής Μετεγκατάστασης, στην περίπτωση των μη κρατικών δρώντων, σε περίπτωση μη σύνδεσης με ορισμένο οργανισμό, ενδεχομένως η δυνατότητα αυτή να είναι περιορισμένη, ενώ υπόψιν θα πρέπει να λαμβάνεται και η βούληση του δρώντος, η οποία ενδεχομένως να σχετίζεται με τοπικής φύσης λόγους δίωξης^[88].

 

131.        Υπενθυμίζεται ακόμη η αναστροφή του βάρους απόδειξης, την οποία φέρει το κράτος-μέλος, ως προς τη δυνατότητα μετεγκατάστασης του εκάστοτε αιτητή^[89].

 

132.        Ειδικά ως προς τον εύλογο χαρακτήρα της μετεγκατάστασης, παρατηρώ ότι βάσει της νομολογίας του Ευρωπαϊκού Δικαστηρίου Δικαιωμάτων του Ανθρώπου, οφείλουν να αξιολογηθούν μεταξύ άλλων η ικανότητα του αιτητή να εξασφαλίσει τις πλέον βασικές του ανάγκες, όπως φαγητό, υγιεινή και καταφύγιο, η ευαλωτότητά του στην κακομεταχείριση και  η πιθανότητα η κατάστασή του να βελτιωθεί εντός εύλογου χρονικού διαστήματος^[90]. Προσωπικές περιστάσεις που δύνανται να ληφθούν υπόψιν συνιστούν η διατήρηση οικογενειακού δεσμού στην περιοχή μετεγκατάστασης και εάν ο αιτητής έχει πρόσφατη εμπειρία διαβίωσης στη χώρα καταγωγής του^[91].

 

133.        Σε σχέση με τη δυνατότητα μετεγκατάστασης της Αιτήτριας, σε ασφαλέστερη περιοχή της χώρας, λαμβάνεται εξάλλου υπόψη η κατευθυντήρια οδηγία της Ύπατης Αρμοστείας του Ο.Η.Ε. για τους Πρόσφυγες για τη Διεθνή Προστασία Νο.4, σύμφωνα με την οποία η αξιολόγηση της εναλλακτικής δυνατότητας εγχώριας προστασίας έχει ως προϋπόθεση την εξεύρεση μιας περιοχής στην οποία δεν υπάρχει σοβαρός κίνδυνος δίωξης, και που θα μπορούσε ευλόγως να αναμένεται ότι η Αιτήτρια θα μπορέσει να έχει μια φυσιολογική ζωή ί^[92]. Η αξιολόγηση της δυνατότητας εφαρμογής της εγχώριας προστασίας απαιτεί την ανάλυση δύο στοιχείων, που συνίστανται στη διαπίστωση του εφικτού και του εύλογου χαρακτήρα της δυνατότητας μετεγκατάστασης, συνεκτιμώντας αφενός τις γενικές περιστάσεις που επικρατούν στο τμήμα της χώρας που προτείνεται για μετεγκατάσταση και αφετέρου τις προσωπικές περιστάσεις του αιτητή (βλ. άρθρο 8 Οδηγίας 2011/95/ΕΕ)^[93]

 

134.        Εν προκειμένω, δεδομένου ότι η πιθανολογούμενη δίωξη της Αιτήτριας προέρχεται, όπως αναφέρθηκε ανωτέρω και από το ευρύτερο κοινωνικό σύνολο, σε συνδυασμό με την αδυναμία του κράτους να της παρέχει αποτελεσματική προστασία,  η δυνατότητα για μετεγκατάσταση παραμένει αδύνατη λόγω του προφίλ της, διότι δεν είναι ούτε ασφαλές ούτε εύλογο να αναμένεται να ζήσει η Αιτήτρια σε οποιαδήποτε άλλη περιοχή της χώρας καταγωγής της χωρίς υποστηρικτικό περιβάλλον και δη ανδρικό υποστηρικτικό περιβάλλον ή βοήθεια ή να μπορέσει να ζήσει μόνη της αδυνατώντας να εξασφαλίσει τα αναγκαία για τη διαβίωσή της και κινδυνεύοντας να καταστεί θύμα διακρίσεων, κακοποίησης ή εκμετάλλευσης. Αυτό σε συνάρτηση με την τρέχουσα κατάσταση ασφαλείας όπου τα περιστατικά αδιάκριτης βίας φτάνουν σε επίπεδα τόσο υψηλό στο παρόν στάδιο όπου η παρουσία των Αιτητών ως αμάχων εκτίθενται σε κίνδυνο κατά της ζωής τους.

 

135.        Τέλος από τα στοιχεία του φακέλου των Αιτητών και τα στοιχεία που είναι διαθέσιμα ενώπιον του Δικαστηρίου, δεν προκύπτει να συντρέχει ένας ή περισσότεροι λόγοι αποκλεισμού της από το καθεστώς πρόσφυγα σύμφωνα με το άρθρο 5 του περί Προσφύγων Νόμου.

 

Ως εκ τούτου, η παρούσα προσφυγή επιτυγχάνει με 1500 ευρώ έξοδα συν Φ.Π.Α. υπέρ των Αιτητών και η επίδικη πράξη τροποποιείται ως ανωτέρω, αναγνωρίζοντας τους Αιτητές ως πρόσφυγες κατά την έννοια του άρθρου 3 του περί Προσφύγων Νόμου. 

 

Κ. Κ. ΚΛΕΑΝΘΟΥΣ, Δ.Δ.Δ.Δ.Π.