ΔΙΟΙΚΗΤΙΚΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ ΔΙΕΘΝΟΥΣ ΠΡΟΣΤΑΣΙΑΣ

Υπόθεση Αρ.:  2733/2024

18 Ιουνίου, 2026

[Ε. ΡΗΓΑ, Δ.Δ.Δ.Δ.Π.]

Αναφορικά με το άρθρο 146 του Συντάγματος

Μεταξύ:

A.A.J.,

από Σιέρρα Λεόνε

                                    Αιτητής

-και-

Κυπριακής Δημοκρατίας μέσω

Υπηρεσίας Ασύλου

 

Δικηγόρος για Αιτητή: Ρ. Χρυσάνθου (κος)

Δικηγόρος για Καθ' ων η αίτηση: Α. Κίτσιου (κα) για Θ. Παπανικολάου (κα)

Ο Αιτητής παρών

[Διερμηνέας: Ευστράτιος Θεοδοσίου, για διερμηνεία από την αγγλική στην ελληνική και αντίστροφα] 

ΑΠΟΦΑΣΗ

 

Ε. ΡΗΓΑ, Δ.Δ.Δ.Δ.Π.: Με την υπό κρίση προσφυγή, ο Αιτητής προσβάλλει την απόφαση των Καθ' ων η αίτηση ημερ. 17.06.2024 με την οποία απορρίφθηκε το αίτημα του για παραχώρηση καθεστώτος διεθνούς προστασίας, καθότι κρίθηκε ότι δεν πληρούνται οι προϋποθέσεις των άρθρων 3 και 19 του περί Προσφύγων Νόμου του 2000, Ν. 6(Ι)/2000, ως έχει τροποποιηθεί (στο εξής αναφερόμενος ως «ο περί Προσφύγων Νόμος»).

 

ΓΕΓΟΝΟΤΑ

 

Προτού  εξεταστούν  οι  εκατέρωθεν ισχυρισμοί, επιβάλλεται  η  σκιαγράφηση των

γεγονότων που περιβάλλουν την υπό κρίση υπόθεση, όπως αυτά προκύπτουν από την αίτηση του Αιτητή, την ένσταση των Καθ' ων η αίτηση, αλλά και από το περιεχόμενο του διοικητικού φακέλου που κατατέθηκε στα πλαίσια της παρούσας διαδικασίας και σημειώθηκε ως Τεκμήριο 1 (στο εξής αναφερόμενος ως «ο δ.φ.» ή «ο διοικητικός φάκελος»).

 

Ο Αιτητής κατάγεται από τη Σιέρρα Λεόνε, την οποίαν εγκατέλειψε στις 06.11.2022 και αφίχθηκε παράνομα στις ελεγχόμενες από την Κυβέρνηση της Κυπριακής Δημοκρατίας περιοχές την 01.12.2022. Στις 09.12.2022 υπέβαλε αίτηση διεθνούς προστασίας και στις 11.06.2024 πραγματοποιήθηκε συνέντευξη στον Αιτητή από αρμόδιο λειτουργό της Υπηρεσίας Ασύλου (στο εξής αναφερόμενος ως «ο Λειτουργός»), ο οποίος στις 17.06.2024 συνέταξε Έκθεση/Εισήγηση, εισηγούμενος την απόρριψη της υποβληθείσας αίτησης. Αυθημερόν, ο ασκών καθήκοντα Προϊσταμένου λειτουργός της Υπηρεσίας Ασύλου ενέκρινε την εισήγηση, αποφασίζοντας την απόρριψη της αίτησης ασύλου του Αιτητή, απόφαση η οποία κοινοποιήθηκε σε αυτόν την 01.07.2024, μέσω σχετικής επιστολής της Υπηρεσίας Ασύλου ίδιας ημερομηνίας. Εναντίον της απόφασης αυτής ο Αιτητής καταχώρισε την υπό κρίση προσφυγή στο παρόν Δικαστήριο.

 

ΝΟΜΙΚΟΙ ΙΣΧΥΡΙΣΜΟΙ

 

Ο Αιτητής μέσω του συνηγόρου του, προέβαλε στα πλαίσια τόσο του εισαγωγικού δικογράφου της διαδικασίας όσο και της γραπτής του αγόρευσης διάφορους λόγους ακυρώσεως, τους οποίους ωστόσο απέσυρε κατά το στάδιο των Διευκρινίσεων και περιορίστηκε μόνο στην προώθηση ισχυρισμών περί έλλειψης δέουσας έρευνας.  

 

Από την πλευρά τους οι Καθ΄ ων η αίτηση υπεραμύνονται της νομιμότητας της επίδικης πράξης, υποβάλλοντας ότι αυτή λήφθηκε κατόπιν δέουσας έρευνας και σωστής ενάσκησης των εξουσιών που δίνει ο Νόμος στους Καθ’ ων η αίτηση και αφού λήφθηκαν υπόψη όλα τα σχετικά γεγονότα και περιστατικά της υπόθεσης.   

 

 

ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ ΕΚΑΤΕΡΩΘΕΝ ΙΣΧΥΡΙΣΜΩΝ

 

Αναφορικά με τον εναπομείναντα λόγο ακυρώσεως περί έλλειψης δέουσας έρευνας, επισημαίνεται ότι, το Δικαστήριο στα πλαίσια ελέγχου της προσβαλλόμενης απόφασης εξετάζει κατά πόσον το αρμόδιο όργανο ερεύνησε όλα εκείνα τα στοιχεία που όφειλε να ερευνήσει και να συνεκτιμήσει για να καταλήξει στην απόφασή του σύμφωνα με τις πρόνοιες του Νόμου. Η έρευνα θεωρείται πλήρης όταν το διοικητικό όργανο συλλέξει και εξετάσει όλα τα ουσιώδη στοιχεία μιας υπόθεσης, ώστε να καταλήξει σε ασφαλή συμπεράσματα. Το είδος και η έκταση της έρευνας εναπόκειται στην διακριτική ευχέρεια του αποφασίζοντος  οργάνου και διαφέρει κατά περίπτωση.^[1]

 

Ως εκ τούτου, προσέγγισα το θέμα με βάση τα ενώπιόν μου στοιχεία και το περιεχόμενο του διοικητικού φακέλου εξετάζοντας όλα τα ουσιώδη στοιχεία και πραγματικά περιστατικά που οι Καθ' ων η αίτηση είχαν στη διάθεση τους.

 

Ειδικότερα, παρατηρώ ότι ο Αιτητής κατά την υποβολή της αίτησής του για διεθνή προστασία δήλωσε ότι εγκατέλειψε τη χώρα καταγωγής του καθότι η ζωή του βρισκόταν σε κίνδυνο. Ως πρόβαλε, ο εκλιπών πατέρας του ήταν μέλος μυστικής κοινότητας και μετά τον θάνατό του τα μέλη της κοινότητας επιθυμούσαν όπως ο ίδιος πάρει την θέση του. Όταν αρνήθηκε, οι θείοι του τον κυνήγησαν. Δεν ήθελε να χάσει τη ζωή του λόγω των παράξενων και επικίνδυνων πρακτικών τους, και έτσι εγκατέλειψε τη χώρα. (βλ. ερυθρό 1 δ.φ.).       

 

Κατά το κρίσιμο στάδιο της συνέντευξης, ο Αιτητής δήλωσε ως τόπο καταγωγής το χωριό Masingbi και συνήθους διαμονής την πόλη Makeni στην οποία μετοίκησε το 2012 και διέμενε μέχρι να εγκαταλείψει την χώρα το 2022. Ως προς την οικογενειακή του κατάσταση δήλωσε άγαμος και άτεκνος, και ως προς την πατρική του οικογένεια, δήλωσε ότι ο πατέρας του απεβίωσε το 2022, και έχει δύο μικρότερες αδερφές οι οποίες εξακολουθούν να διαμένουν στην πόλη Makeni μαζί με την μητέρα τους. Όσον αφορά το μορφωτικό του επίπεδο, ο Αιτητής ανέφερε ότι δεν ολοκλήρωσε την δευτεροβάθμια εκπαίδευση λόγω του θανάτου του πατέρα του, ενώ ως προς την εργασιακή του πείρα, ανέφερε ότι εργαζόταν στο μαγαζί (παντοπωλείο) του πατέρα του από το 2012 μέχρι τον Αύγουστο του 2022 (βλ. ερυθρά 38-35 δ.φ.).

 

Αναφορικά με την ουσία του αιτήματός του, ο Αιτητής ανέφερε ότι εγκατέλειψε τη χώρα του για να προστατεύσει την ζωή του, καθώς ο πατέρας του ήταν μέλος της μυστικής κοινότητας Poro, και μετά τον θάνατό του ο θείος του προσπάθησε να τον εξαναγκάσει να αναλάβει την θέση του πατέρα του. Λόγω της άρνησής του, δέχθηκε απειλές καθώς παραβίασε την πολιτισμική παράδοση της κοινότητας, ενώ ο θείος του επιθυμούσε την ένταξη του στην κοινότητα για να αναλάβει την περιουσία του πατέρα του. Ως υποστήριξε, η κυβέρνηση δεν αναλαμβάνει οποιαδήποτε δράση καθώς η πλειοψηφία είναι μέλη της κοινότητας Poro. Ενημερώθηκε για το σχέδιο του θείου του από κάποιο φίλο του τελευταίου, ένα βράδυ ενώ έκλεινε το μαγαζί. Τον ενημέρωσε ότι ο θείος του σχεδίαζε να τον σκοτώσει στην θαμνώδη περιοχή της κοινότητας (society bush). Από εκείνο το βράδυ δεν κοιμόταν στο σπίτι του, ενώ γύρω στις 2 τα ξημερώματα έλαβε κλήση από την μητέρα του, η οποία κλαίγοντας τον ενημέρωσε ότι μέλη της κοινότητας πήγαν στο σπίτι του. Τον συμβούλευσε να εγκαταλείψει την πόλη Makeni, και αυτό έπραξε πηγαίνοντας στην πρωτεύουσα Freetown, και με τη βοήθεια φιλικών προσώπων εγκατέλειψε τη χώρα άμεσα (βλ. ερυθρό 34/2Χ δ.φ.).

   

Σε σχετικές ερωτήσεις του Λειτουργού, αναφορικά με την κοινότητα Poro, ο Αιτητής ανέφερε ότι η συγκεκριμένη κοινότητα αφορά άντρες, και μέσω πνευματικής ενέργειας δίνουν δύναμη ή ασθένεια σε ανθρώπους (βλ. ερυθρό 33/1Χ δ.φ.). Κληθείς να δώσει πληροφορίες αναφορικά με την ένταξη του πατέρα του στην κοινότητα, ο Αιτητής ανέφερε ότι ο πατέρας του κατάγεται από την φυλή Fula, και εντάχθηκε στην κοινότητα για πνευματική στοργή, περισσότερη επιρροή, και λόγω ένταξης των φίλων του (βλ. ερυθρό 33/2Χ δ.φ.). Ερωτηθείς για τον θείο του και την κοινότητα, ο Αιτητής πρόβαλε ότι είναι πολύ σημαντικό μέλος της κοινότητας (βλ. ερυθρό 33/4Χ και 5Χ δ.φ.). Ως προς την διαδοχή, ο Αιτητής ανέφερε ότι ενημερώθηκαν από τον θείο του για τον θάνατο του πατέρα του, ωστόσο δεν κατάφεραν να τον δουν, καθώς το σώμα του μεταφέρθηκε στην θαμνώδη περιοχή της κοινότητας και τους αρνήθηκαν την πρόσβαση (βλ. ερυθρό 33/6Χ δ.φ.). Ως περαιτέρω υποστήριξε, τον Αύγουστο του 2022, ο θείος του ενημέρωσε την μητέρα του ότι ο ίδιος θα πρέπει να διαδεχθεί τον πατέρα του, ζητώντας της να μην του αναφέρει κάτι, ωστόσο η μικρότερη αδερφή του που άκουσε την συγκεκριμένη πληροφορία, τον ενημέρωσε (βλ. ερυθρό 32/1Χ-3Χ δ.φ.). Ως ισχυρίστηκε, το σχέδιο του θείου του ήταν να τον σκοτώσει μέσω της κοινότητας και να οικειοποιηθεί την περιουσία του πατέρα του (βλ. ερυθρό 32/4Χ και 5Χ δ.φ.).  

 

Κατά την αξιολόγηση της αίτησης ασύλου του Αιτητή, ο Λειτουργός σχημάτισε δύο ουσιώδεις ισχυρισμούς: ο πρώτος αναφορικά με την ταυτότητα, την χώρα καταγωγής και τα προσωπικά στοιχεία/προφίλ του Αιτητή, και ο δεύτερος αναφορικά με την ισχυριζόμενη απειλή από τον θείο του για να ενταχθεί στην κοινότητα Poro. Ο πρώτος ισχυρισμός έγινε αποδεκτός ενώ ο δεύτερος απορρίφθηκε.

 

Πιο συγκεκριμένα, σε σχέση με τον δεύτερο ισχυρισμό, ο Λιτουργός έκρινε  τους ισχυρισμούς του Αιτητή ως αβάσιμους και ασαφείς, καθώς στερούντο απαιτούμενη επάρκεια λεπτομερειών, λογική συνοχή, ενώ περαιτέρω υπέπεσε σε αντιφάσεις. Ειδικότερα, ο Αιτητής δεν ήταν σε θέση να δώσει ικανοποιητικές και επαρκείς πληροφορίες αναφορικά με την κοινότητα Poro, τις πρακτικές και τις παραδόσεις της εν λόγω κοινότητας, ενώ δεν ήταν σε θέση να δώσει πληροφορίες αναφορικά με την ένταξη του πατέρα και του θείου του. Επιπρόσθετα, υπέπεσε σε αντίφαση, καθώς ενώ αρχικά ανέφερε ότι από το 2012 μέχρι και τον Νοέμβριο του 2022 που εγκατέλειψε τη χώρα διέμενε με την μητέρα και τις αδερφές του στο σπίτι τους, στη συνέχεια πρόβαλε ότι κρυβόταν στο σπίτι φίλου του μέχρι που εγκατέλειψε τη χώρα. Αντίφαση εντοπίστηκε επίσης και στις δηλώσεις του που αφορούσαν τις απειλές του θείου του, όπου αρχικά δήλωσε ότι ενημερώθηκε για τις προθέσεις του θείου του από κάποιο φίλο του τελευταίου, ενώ στη συνέχεια ενημερώθηκε από την μικρή του αδερφή που άκουσε τον θείο του να μιλά με την μητέρα του.   

     

Ως προς την εξωτερική αξιοπιστία του εν λόγω ισχυρισμού, ο Λειτουργός προέβη σε έρευνα σε εξωτερικές πηγές αναφορικά με την κοινότητα Poro, καταλήγοντας ότι λόγω ανεπάρκειας λεπτομερειών, ελλιπούς ευλογοφάνειας και ασάφειας, καθώς και ασυνέπειας με τις πληροφορίες που προκύπτουν από εξωτερικές πηγές πληροφόρησης ο συγκεκριμένος ισχυρισμός δεν γίνεται αποδεκτός.    

 

Εν συνεχεία, στο πλαίσιο της αξιολόγησης κινδύνου, ενόψει του ισχυρισμού ο οποίος έγινε αποδεκτός, ήτοι των προσωπικών στοιχείων του Αιτητή (υγιής, ενήλικος άντρας, χωρίς στοιχεία ευαλωτότητας, με ικανοποιητικό μορφωτικό επίπεδο, εργασιακή πείρα και υποστηρικτικό δίκτυο) και την κατάσταση ασφαλείας στη Σιέρρα Λεόνε, κατέληξε ότι δεν συντρέχει εύλογη πιθανότητα να αντιμετωπίσει δίωξη ή κίνδυνο σοβαρής βλάβης σε περίπτωση επιστροφής του στον τόπο συνήθους διαμονής του, ήτοι την πόλη Makeni, της βόρειας περιφέρειας (Northern Province) της Σιέρρα Λεόνε. 

 

Ακολούθως, κατά την νομική ανάλυση, κρίθηκε πως δεν προκύπτει βάσιμος φόβος δίωξης βάσει του άρθρου 3 του περί Προσφύγων Νόμου, αλλά ούτε και πραγματικός κίνδυνος σοβαρής βλάβης στο πλαίσιο του άρθρου 19 του ιδίου νόμου. Ειδικότερα, κατά την αξιολόγηση των προϋποθέσεων του άρθρου 19 (2) (α) και (β) του περί Προσφύγων Νόμου, κρίθηκε πως ο Αιτητής κατά την επιστροφή του στην Σιέρρα Λεόνε δεν θα αντιμετωπίσει πραγματικό κίνδυνο θανατικής ποινής ή εκτέλεσης, ούτε μπορεί να θεωρηθεί ότι θα αντιμετωπίσει πραγματικό κίνδυνο   βασανιστηρίων ή απάνθρωπης ή εξευτελιστικής μεταχείρισης ή τιμωρίας. Κατά την αξιολόγηση των προϋποθέσεων του άρθρου 19 (2) (γ) του περί Προσφύγων Νόμου, ο λειτουργός κατέληξε στο συμπέρασμα ότι ο Αιτητής δεν θα αντιμετωπίσει πραγματικό κίνδυνο να υποστεί σοβαρή και προσωπική απειλή κατά της ζωής ή της σωματικής ακεραιότητας λόγω αδιάκριτης άσκησης βίας σε καταστάσεις διεθνούς ή εσωτερικής ένοπλης σύρραξης, εφόσον στην περιοχή συνήθους διαμονής του δεν παρατηρούνται συνθήκες ένοπλων συγκρούσεων.     

 

Η ΕΚΤΙΜΗΣΗ ΤΟΥ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟΥ

 

Αξιολογώντας λοιπόν  τα όσα έχουν ανωτέρω αναφερθεί υπό το φως και των νομοθετημένων προνοιών και μελετώντας επισταμένως τόσο την Εισηγητική Έκθεση του λειτουργού όσο και τους λοιπούς ισχυρισμούς του Αιτητή ως αυτοί παρουσιάστηκαν τόσο κατά την διοικητική διαδικασία όσο και κατά την ενώπιόν μου δικαστική διαδικασία, καταλήγω στα εξής:

 

Συμφωνώ και συντάσσομαι με την κρίση των Καθ' ων η αίτηση ως προς την αξιοπιστία του πρώτου ουσιώδους ισχυρισμού τον οποίον και αποδέχομαι. 

 

Αναφορικά με τον δεύτερο ουσιώδη ισχυρισμό του Αιτητή, ήτοι την ισχυριζόμενη απειλή από τον θείο του για να ενταχθεί στην κοινότητα Poro, επίσης, συντάσσομαι με τα ευρήματα εσωτερικής αναξιοπιστίας ως αυτά εντοπίστηκαν στην Έκθεση/Εισήγηση και επισημαίνω τα κάτωθι συμπληρωματικά προς την ανάλυση των Καθ' ων η αίτηση:

 

Παρατηρώ πως όντως ο Αιτητής δεν ήταν σε θέση να παραθέσει επαρκείς πληροφορίες αναφορικά με την κοινότητα Poro, τη θέση και τον ρόλο του θείου και του πατέρα του στην συγκεκριμένη κοινότητα, καθώς και τις ενέργειες στις οποίες προέβη ο θείος του αναφορικά με την κατ’ ισχυρισμό δική του εξαναγκαστική ένταξη. Παρά τις επανειλημμένες ευκαιρίες που δόθηκαν στον Αιτητή να αναπτύξει και να στοιχειοθετήσει το αφήγημά του με λεπτομέρεια, περιγραφικότητα και προσωπικά στοιχεία, απέτυχε να το πράξει, με τις δηλώσεις του να χαρακτηρίζονται ως συνοπτικές, γενικές και αόριστες. Ως εκ τούτου, φρονώ πως ο ισχυρισμός αυτός του Αιτητή δεν προωθήθηκε με  ακρίβεια, συνάφεια και αληθοφάνεια, με αποτέλεσμα αυτός ευλόγως να κρίνεται ως αναξιόπιστος.

 

Αναφορικά με την εξωτερική αξιοπιστία του ανωτέρω ισχυρισμού, υιοθετώ την έρευνα του Λειτουργού ως αυτή παρουσιάζεται στην Έκθεση/Εισήγηση, ενώ παράλληλα έχοντας ανατρέξει σε επιπλέον πηγές πληροφόρησης, εντοπίστηκαν τα ακόλουθα:

 

·                Σύμφωνα με εξωτερικές πηγές, η κοινότητα Poro συνιστά μια ανδρική μυστική κοινωνία (male secret society)^[2] και ένα μακρά εδραιωμένο πολιτισμικό θεσμό στη Σιέρρα Λεόνε.^[3] Για να γίνει κάποιος μέλος πρέπει να είναι άντρας^[4], ενώ τα μέλη της κοινότητας Poro ανήκουν κυρίως στις εθνοτικές ομάδες Temne, η οποία προέρχεται από τις βόρειες επαρχίες της χώρας, και Mende, η οποία προέρχεται από τις νότιες και ανατολικές επαρχίες, φυλές οι οποίες αποτελούν έκαστη το 30 τοις εκατό του πληθυσμού.^[5]

 

·                Επιπρόσθετα, σύμφωνα με έκθεση του Συμβουλίου για τη Μετανάστευση και τους Πρόσφυγες του Καναδά που δημοσιεύτηκε το 2017, «η κοινότητα Poro είναι μια μυστική οργάνωση αρρένων που έχει ως κεντρικό στόχο την προετοιμασία των έφηβων αγοριών ώστε να πάρουν τη θέση τους στην κοινωνία. Η διαδικασία της μύησης γίνεται σε μια σειρά από τελετουργίες που διαρκούν από τον Νοέμβριο έως τον Μάιο και στο τέλος αυτής τα νέα μέλη σημαδεύονται με ουλές. Κατά τη διαδικασία της μύησης τα αγόρια μένουν σε μια κατασκήνωση μακριά από τους γονείς και τους φίλους τους, κοιμούνται στην ύπαιθρο και φωνάζουν για να τρομάξουν αγνώστους που τυχαίνει να πλησιάσουν. Εκεί μαθαίνουν τις αρχαίες παραδόσεις και εξασκούνται στο τύμπανο και τα τραγούδια των Poro. Έπειτα, οδηγούνται ενώπιον μασκοφόρων που υποδύονται πνεύματα. Στο τέλος της εκπαίδευσής τους, επιστρέφουν στην κοινότητα ως πλήρως ανεπτυγμένοι ενήλικες. Οι παραδόσεις αυτές απαιτούν μια τελετή απομόνωσης για μέλη όπως οι παραδοσιακοί ηγέτες, οι αρχηγοί των τελετών και άλλοι που κατέχουν θέσεις στη μυστική οργάνωση».^[6]

 

Από τις προαναφερθείσες πηγές προκύπτει ότι η κοινότητα Poro υφίσταται και δραστηριοποιείται στη χώρα καταγωγής του Αιτητή. Εντούτοις, το στοιχείο αυτό, αφ’ εαυτού, δεν αρκεί για την απόδειξη των προβαλλόμενων ισχυρισμών του. Και τούτο διότι ο Αιτητής δεν κατόρθωσε να παράσχει επαρκείς και συγκεκριμένες πληροφορίες αναφορικά με τη φύση, τη δομή και τη λειτουργία της εν λόγω κοινότητας, ενώ οι δηλώσεις του σχετικά με την φερόμενη εξαναγκαστική ένταξή του σε αυτήν, καθώς και τις υποτιθέμενες απειλές εκ μέρους του θείου του, χαρακτηρίζονται από αοριστία, ασάφεια και εσωτερικές αντιφάσεις, γεγονός που πλήττει ουσιωδώς την αξιοπιστία του. Υπό τα δεδομένα αυτά, η απόρριψη του εν λόγω ισχυρισμού κρίνεται ως ορθή και επαρκώς αιτιολογημένη.

 

Υπό το φως των προλεχθέντων και του ισχυρισμού περί προσωπικών στοιχείων του Αιτητή που έγινε αποδεκτός από το παρόν Δικαστήριο, κρίνω ότι δεν δικαιολογείται η υπαγωγή του Αιτητή στο καθεστώς του πρόσφυγα, καθώς δεν διαπιστώνονται δείκτες κινδύνου έναντι της ζωής του, σε περίπτωση επιστροφής του στη Σιέρρα Λεόνε, ιδιαιτέρως υπό τον ορισμό και προϋποθέσεις του προφίλ του πρόσφυγα, άρθρο 1Α της Συνθήκης της Γενεύης και άρθρο 3 του περί Προσφύγων Νόμου.

 

Ως εκ τούτου, απομένει να εξεταστεί το κατά πόσο υπάρχει δυνατότητα υπαγωγής του στο καθεστώς της επικουρικής προστασίας, ή αλλιώς συμπληρωματικής προστασίας, σύμφωνα με το άρθρο 19 του περί Προσφύγων Νόμου. Το άρθρο 19(1) προβλέπει ότι επικουρική προστασία αναγνωρίζεται σε αιτητή, ο οποίος, μολονότι δεν πληροί τις προϋποθέσεις του άρθρου 3, αντιμετωπίζει πραγματικό κίνδυνο σοβαρής βλάβης σε περίπτωση επιστροφής στη χώρα καταγωγής του. 

 

Η έννοια της «σοβαρής βλάβης» περιορίζεται εξαντλητικά στις περιπτώσεις του άρθρου 19(2), ήτοι στη θανατική ποινή ή εκτέλεση, στα βασανιστήρια ή απάνθρωπη ή εξευτελιστική μεταχείριση ή τιμωρία, και στη σοβαρή και προσωπική απειλή κατά της ζωής ή της σωματικής ακεραιότητας αμάχου λόγω αδιάκριτης βίας σε καταστάσεις διεθνούς ή εσωτερικής ένοπλης σύρραξης. 

 

Λαμβάνοντας υπόψη τα πραγματικά περιστατικά της υπό κρίση υπόθεσης, δεν συντρέχουν οι προϋποθέσεις των περιπτώσεων (α) και (β) του άρθρου 19(2). Συνεπώς, εξετάζεται αποκλειστικά η εφαρμογή της περίπτωσης (γ).

Σύμφωνα με τη νομολογία του Δικαστηρίου της Ευρωπαϊκής Ένωσης, για την εκτίμηση της ύπαρξης αδιάκριτης βίας λαμβάνονται υπόψη, μεταξύ άλλων, η ένταση και η διάρκεια της ένοπλης σύρραξης, ο βαθμός οργάνωσης των εμπλεκόμενων δυνάμεων, η γεωγραφική έκταση της βίας, καθώς και η ύπαρξη επιθέσεων κατά αμάχων (βλ. απόφαση ΔΕΕ   CF, DN κατά  Bundesrepublic Deutschland^[7]).

 

Περαιτέρω, ως προς τον προσδιορισμό του επιπέδου της ασκούμενης αδιάκριτης βίας, το Ευρωπαϊκό Δικαστήριο Δικαιωμάτων του Ανθρώπου στην απόφασή του Sufi and Elmi^[8] αξιολόγησε, διευκρινίζοντας ότι δεν κατονομάζονται εξαντλητικά, τη χρήση μεθόδων και τακτικών πολέμου εκ μέρους των εμπόλεμων πλευρών οι οποίες αυξάνουν τον κίνδυνο αμάχων θυμάτων ή ευθέως στοχοποιούν αμάχους, εάν η χρήση αυτών είναι διαδεδομένη μεταξύ των αντιμαχόμενων πλευρών, και, τελικά, τον αριθμό των αμάχων που έχουν θανατωθεί, τραυματιστεί και εκτοπιστεί ως αποτέλεσμα της σύγκρουσης. Περαιτέρω, όπως έχει κριθεί στην υπόθεση Meki Elgafaji, NoorElgafaji v. Staatssecretaris van Justitie^[9] η σοβαρή και προσωπική απειλή κατά την έννοια του άρθρου 15(γ) της Οδηγίας 2011/95/ΕΕ προϋποθέτει εξαιρετική κατάσταση, στην οποία το επίπεδο της αδιάκριτης βίας είναι τόσο υψηλό ώστε η απλή παρουσία του αμάχου στην οικεία περιοχή να συνεπάγεται πραγματικό κίνδυνο σοβαρής βλάβης.   

 

Στη βάση της νομολογίας αυτής, προς τον σκοπό εξέτασης των προϋποθέσεων που διαλαμβάνει το άρθρο 19(2)(γ) του περί Προσφύγων Νόμου, ως αυτός ενσωματώνει το άρθρο 15(γ) της Οδηγίας 2011/95/ΕΕ^[10] και λαμβάνοντας υπόψη ότι έχει παρέλθει μεγάλο χρονικό διάστημα από την πρωτοβάθμια εξέταση της αίτησης του Αιτητή, προχώρησα σε έρευνα σε διεθνείς πηγές πληροφόρησης αναφορικά με την τρέχουσα κατάσταση ασφαλείας στη χώρα καταγωγής του Αιτητή καθώς και στον τόπο συνήθους διαμονής του Αιτητή, ήτοι την πόλη Makeni της Σιέρρα Λεόνε από την οποία προκύπτουν τα ακόλουθα:

 

Αναφορικά με την γενικότερη κατάσταση στη Σιέρρα Λεόνε, σύμφωνα με την επίσημη ιστοσελίδα του Ομοσπονδιακού Υπουργείου Οικονομικής Συνεργασίας και Ανάπτυξης της Γερμανίας (Federal Ministry for Economic Cooperation and Development), η Σιέρρα Λεόνε είναι μια από τις φτωχότερες χώρες της Δυτικής Αφρικής και μία από τις δέκα λιγότερο ανεπτυγμένες χώρες στον κόσμο. Η επισιτιστική ανασφάλεια είναι υψηλή, ενώ οι φτωχές υποδομές, οι αδύναμες θεσμικές δομές, οι ελλείψεις διακυβέρνησης και οι αυταρχικές τάσεις εμποδίζουν την ανάπτυξη της χώρας. Οι συνέπειες του εμφυλίου πολέμου εξακολουθούν να είναι εμφανείς, και οι πολιτικές εντάσεις στη χώρα δεν έχουν υποχωρήσει. Το εξαιρετικά δύσκολο κοινωνικό πλαίσιο, το υψηλό επίπεδο φτώχειας και η επισφαλής επισιτιστική κατάσταση εξακολουθούν να απειλούν την πολιτική σταθερότητα και την κοινωνική ειρήνη.^[11]

 

Ως προς τα αριθμητικά δεδομένα, σύμφωνα με πρόσφατα στοιχεία από τη βάση δεδομένων ACLED (Armed Conflict Location and Event Data Project), στη Σιέρρα Λεόνε, κατά το τελευταίο έτος (με ημερομηνία τελευταίας ενημέρωσης τις 02.05.2026), καταγράφηκαν 10 περιστατικά πολιτικής βίας^[12] τα οποία είχαν ως αποτέλεσμα 2 απώλειες σε ανθρώπινες ζωές.^[13] Ειδικότερα, στην βόρεια περιφέρεια (Northern) όπου βρίσκεται η πόλη Makeni, τόπος συνήθους διαμονής του Αιτητή, το ανωτέρω χρονικό διάστημα καταγράφηκε στην εν λόγω βάση δεδομένων, 1 περιστατικό πολιτικής βίας, χωρίς καταγεγραμμένες οποιεσδήποτε απώλειες σε ανθρώπινες ζωές.^[14] Σημειώνεται ότι ο πληθυσμός στην πόλη Makeni εκτιμάται ότι ανερχόταν σε 85,116 (2021) κατοίκους.^[15]

Λαμβάνοντας υπόψιν τα παραπάνω δεδομένα δε διακρίνω την ύπαρξη κατάστασης αδιάκριτης βίας λόγω ένοπλης σύρραξης στην πόλη Makeni, ή έστω αδιάκριτης βίας λόγω ένοπλης σύρραξης η οποία να εξικνείται σε τέτοιο βαθμό ώστε ο Αιτητής λόγω της παρουσίας του και μόνο στο έδαφος της περιοχής αυτής να έρχεται αντιμέτωπος με πραγματικό κίνδυνο σοβαρής απειλής κατά το άρθρο 19 στοιχείο (2)(γ). Εξετάζοντας περαιτέρω τις προσωπικές περιστάσεις του Αιτητή, παρατηρώ ότι αυτός είναι άνδρας, νεαρής ηλικίας, υγιής, ικανός προς εργασία, και με οικογενειακό υποστηρικτικό δίκτυο στη συγκεκριμένη περιοχή. Επισημαίνω τέλος, ότι δεν έχουν εγερθεί ή/και αναδειχθεί ατομικά χαρακτηριστικά ή στοιχεία του Αιτητή που να υποδηλώνουν και να δείχνουν ειδικώς ότι θα τεθεί σε κατάσταση που αυξάνει τον κίνδυνο σοβαρής βλάβης και δυνατόν να μπορούσε να αντισταθμίσει το επίπεδο αδιάκριτης βίας βάσει της αναπροσαρμοζόμενης κλίμακας.  

 

ΚΑΤΑΛΗΞΗ

 

Λαμβάνοντας υπόψη τα όσα ανωτέρω αναπτύχθηκαν, είναι η κατάληξή μου ότι ορθώς κρίθηκε και επί της ουσίας ότι ο Αιτητής δεν κατάφερε να αποδείξει βάσιμο φόβο δίωξης για λόγους φυλετικούς, θρησκευτικούς, ιθαγένειας ή ιδιότητας μέλους συγκεκριμένου κοινωνικού συνόλου ή πολιτικών αντιλήψεων και, περαιτέρω, ορθώς θεωρήθηκε ότι δεν κατάφερε να τεκμηριώσει ότι υπάρχουν ουσιώδεις λόγοι να πιστεύεται ότι, εάν επιστρέψει στη χώρα ιθαγένειάς του, θα αντιμετωπίσει πραγματικό κίνδυνο να υποστεί σοβαρή βλάβη, ως αμφότερες αυτές οι έννοιες ορίζονται από την οικεία νομοθεσία (άρθρα 3 και 19 του περί Προσφύγων Νόμου).

 

Συνακόλουθα, η προσφυγή απορρίπτεται και η προσβαλλόμενη απόφαση επικυρώνεται, με έξοδα €1000 υπέρ των Καθ' ων η αίτηση, και εναντίον του Αιτητή.

 

 

  

Ε. Ρήγα,  Δ.Δ.Δ.Δ.Π.