ΔΙΟΙΚΗΤΙΚΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ ΔΙΕΘΝΟΥΣ ΠΡΟΣΤΑΣΙΑΣ

Υπόθ. Αρ.: 2019/24

29 Ιουλίου, 2026

[Μ. ΠΑΠΑΝΤΩΝΙΟΥ, ΔΔΔΔΠ.]

Αναφορικά με το άρθρο 146 του Συντάγματος

Μεταξύ:

Ι. A.  

Αιτητής

-και-

 

Υπηρεσίας Ασύλου

Καθ' ων η Αίτηση

 

Ο Αιτητής εμφανίζεται προσωπικά.

Λ. Βελίκοβα (κα) για Ε. Ιωάννου (κα), Δικηγόρος για τους Καθ' ων η Αίτηση.

ΑΠΟΦΑΣΗ

 

Μ. ΠΑΠΑΝΤΩΝΙΟΥ, Δ.Δ.Δ.Δ.Π:   Με την παρούσα προσφυγή ο Αιτητής προσβάλλει την απόφαση της Υπηρεσίας Ασύλου ημερομηνίας 29/04/2024, η οποία του κοινοποιήθηκε στις 13/05/2024, με την οποία απορρίφθηκε το αίτημά του για παραχώρηση καθεστώτος διεθνούς προστασίας.

 

Τα ουσιώδη γεγονότα της παρούσας υπόθεσης, ως έχουν τεθεί στην Ένσταση των Καθ’ ων η Αίτηση και υποστηρίζονται από τον διοικητικό φάκελο (στο εξής αναφερόμενος ως «δ.φ.»), ο οποίος κατατέθηκε ως Τεκμήριο Α κατά τις διευκρινίσεις, έχουν ως ακολούθως:

 

Ο Αιτητής είναι ενήλικος υπήκοος της Σομαλίας και εισήλθε παρατύπως στην Κυπριακή Δημοκρατία όπου υπέβαλε αίτηση διεθνούς προστασίας στις 08/11/2023 ως ασυνόδευτος ανήλικος. Στις 09/11/2023, διεξήχθη συνέντευξη ευαλωτότητας του Αιτητή από αρμόδιο λειτουργό και ο Αιτητής παραπέμφθηκε στις Υπηρεσίες Κοινωνικής Ευημερίας (εφεξής «ΥΚΕ»).

 

Στις 24/11/2023, πραγματοποιήθηκε συνέντευξη του Αιτητή από αρμόδιο λειτουργό της Υπηρεσίας Ασύλου προς διερεύνηση της ηλικίας του παρουσία αρμόδιας λειτουργού ευημερίας των ΥΚΕ. Ακολούθως, ο Αιτητής υποβλήθηκε σε ιατρικές και οδοντιατρικές εξετάσεις προς εξακρίβωση της ηλικίας του, κατόπιν συγκατάθεσής του. Στις 22/12/2023, οι ιατρικές υπηρεσίες απέστειλαν επιστολή προς την Υπηρεσία Ασύλου σχετικά με τα αποτελέσματα των εξετάσεων από τα οποία συναγόταν ότι ο Αιτητής ήταν ενήλικο άτομο.

 

Στις 08/01/2024, αρμόδια λειτουργός της Υπηρεσίας Ασύλου ετοίμασε Έκθεση – Αξιολόγηση σχετικά με τον προσδιορισμό ηλικίας του Αιτητή εισηγούμενη να θεωρηθεί ο Αιτητής ως ενήλικο άτομο καθόλη την διαδικασία εξέτασης της αίτησής του, η οποία εγκρίθηκε στις 09/01/2024. Αυθημερόν, ο Αιτητής ενημερώθηκε σχετικά με τα αποτελέσματα του προσδιορισμού της ηλικίας του.

 

Στις 26/04/2024, πραγματοποιήθηκε συνέντευξη του Αιτητή από αρμόδιο λειτουργό της Υπηρεσίας Ασύλου προς εξέταση του αιτήματός του για διεθνή προστασία. Στις 29/04/2024, ο αρμόδιος λειτουργός ετοίμασε Έκθεση – Εισήγηση προς τον Προϊστάμενο της Υπηρεσίας Ασύλου και αυθημερόν, ο εξουσιοδοτημένος από τον Υπουργό Εσωτερικών λειτουργός να ασκεί καθήκοντα Προϊσταμένου της Υπηρεσίας Ασύλου, ενέκρινε την ανωτέρω εισήγηση για απόρριψη του αιτήματος διεθνούς προστασίας και αποφάσισε την επιστροφή του Αιτητή στη χώρα καταγωγής. Στις 13/05/2024 ετοιμάστηκε από την Υπηρεσία Ασύλου απορριπτική επιστολή, η οποία επιδόθηκε στον Αιτητή δια χειρός αυθημερόν, κατόπιν μετάφρασης του περιεχομένου της στη μητρική του γλώσσα από διερμηνέα (σομαλικά).

 

 

Στις 06/06/2024 καταχωρήθηκε από τον Αιτητή αυτοπροσώπως η υπό κρίση προσφυγή στο Δικαστήριο.

 

Ο Αιτητής εμφανίζεται προσωπικά στο Δικαστήριο και προσβάλλει την απόφαση της Υπηρεσίας Ασύλου με την οποία απορρίφθηκε το αίτημά του για διεθνή προστασία προβάλλοντας πραγματικούς ισχυρισμούς και συγκεκριμένα ότι δεν δύναται να επιστρέψει στη χώρα του εξαιτίας της επικρατούσας ανασφάλειας. Στα πλαίσια της γραπτής του αγόρευσης, ο Αιτητής υποστηρίζει ότι στην περιοχή καταγωγής του, Bacaadweyn, Mudug, επικρατεί ανασφάλεια, δεν υπάρχει πρόσβαση σε υγειονομική περίθαλψη και η διαβίωση είναι εξαιρετικά δυσχερής. Προβάλλει περαιτέρω ότι ο ίδιος έπασχε από τον ιό της Ηπατίτιδας Β και πως στην χώρα καταγωγής δεν υπήρχαν διαθέσιμες ιατρικές εγκαταστάσεις ώστε να λάβει θεραπεία, ο πατέρας του, δε, τού παρείχε αρχικά στήριξη, στη συνέχεια, ωστόσο, κατόπιν του θανάτου του, η ζωή του κατέστη δυσχερέστερη. Η περιοχή καταγωγής του ελέγχεται από βίαιες ομάδες και η κυβέρνηση αδυνατεί να προστατεύσει τους κατοίκους της ενώ η μητέρα και τα αδέλφια του που ακόμη διαβιούν εκεί διατρέχουν κίνδυνο.

 

Οι Καθ’ ων η Αίτηση μέσω της γραπτής τους αγόρευσης υποστηρίζουν ότι η προσβαλλόμενη απόφαση είναι καθόλα νόμιμη και ορθή, προϊόν δέουσας έρευνας, πλήρους και σαφούς αιτιολογίας και ορθής ενάσκησης των εξουσιών που παρέχει ο νόμος σε αυτούς και λήφθηκε εντός των ορίων της διακριτικής τους ευχέρειας. Υποστηρίζουν ότι ο Αιτητής δεν απέδειξε ότι οι συντρέχουν στο πρόσωπό του οι προϋποθέσεις χορήγησης καθεστώτος πρόσφυγα ή συμπληρωματικής προστασίας και ότι παρά το γεγονός ότι η χώρα καταγωγής του δεν συγκαταλέγεται στον κατάλογο των ασφαλών χωρών ιθαγένειας, εκείνος δεν προσκόμισε κάποιο αποδεικτικό στοιχείο ώστε να τεκμηριωθεί ότι αυτή δεν είναι ασφαλής για τον ίδιο.

 

Τέλος, ως προς τον ισχυρισμό του ότι έπασχε από τον ιό της Ηπατίτιδας Β, υποστηρίζουν ότι ο Αιτητής επιβεβαίωσε κατά την συνέντευξή του πως η κατάσταση της υγείας του βαίνει καλώς και πως τα όσα ανέφερε τόσο στην αίτηση για διεθνή προστασία όσο και στην συνέντευξη ήταν ορθά και αληθή και δεν υφίστατο άλλος λόγος που εγκατέλειψε τη χώρα καταγωγής. Ταυτόχρονα, ο εν λόγω ισχυρισμός δεν προβλήθηκε σε προγενέστερο στάδιο και δεν συνδέεται με τους λόγους για τους οποίους ο Αιτητής εγκατέλειψε τη χώρα καταγωγής και αιτείται διεθνούς προστασίας, ακόμη δε και να γίνει αποδεκτός από το παρόν Δικαστήριο, δεν δύναται να ανατρέψει τα ευρήματα των Καθ’ ων η Αίτηση.

 

Σημειώνεται ότι κατά την ακροαματική διαδικασία ημερομηνίας 16/02/2026, ο Αιτητής προσκόμισε ιατρική βεβαίωση από ιατρό του Γενικού Νοσοκομείου Λάρνακας, ημερομηνίας 25/11/2025, στην οποία αναγράφεται ότι πάσχει από χρόνια Ηπατίτιδα Β και η οποία έγινε αποδεκτή από το Δικαστήριο ως Τεκμήριο 1.

 

Στο σημείο αυτό επισημαίνεται ότι το παρόν Δικαστήριο κέκτηται δικαιοδοσίας να εξετάσει και την ορθότητα της παρούσας υπόθεσης, η οποία απορρέει από τα εδάφια (2), (3) και (4) του άρθρου 11 του περί της Ίδρυσης και Λειτουργίας Διοικητικού Δικαστηρίου Διεθνούς Προστασίας Νόμου του 2018 (Ν. 73(Ι)/ 2018), εφόσον η αίτηση του Αιτητή για διεθνή προστασία υποβλήθηκε στις 11/07/2023.  Λαμβάνω δε υπόψη μου, ότι ο Αιτητής δεν εκπροσωπείται από συνήγορο αλλά εμφανίζεται προσωπικά και δεν αναμένεται από αυτόν να προωθήσει νομικούς ισχυρισμούς εμπεριστατωμένα και αιτιολογημένα ως προνοούν οι Διαδικαστικοί Κανονισμοί σε υποθέσεις όπου τα μέρη εκπροσωπούνται από δικηγόρο (βλ. συναφώς Διαδικαστικός Κανονισμός 7 του Ανώτατου Συνταγματικού Δικαστηρίου του 1962). Προς το σκοπό αυτό, κρίνω σκόπιμη την παράθεση των ισχυρισμών του Αιτητή, ως αυτοί προβλήθηκαν καθόλη τη διαδικασία εξέτασης του αιτήματός του.

 

Κατά το στάδιο υποβολής της αίτησης διεθνούς προστασίας ο Αιτητής κλήθηκε να καταγράψει τους λόγους για τους οποίους εγκατέλειψε τη χώρα καταγωγής του και τους λόγους για τους οποίους δεν επιθυμεί να επιστρέψει σε αυτήν. Ο Αιτητής κατέγραψε ότι έφυγε διότι η Al Shabaab ήθελε να τον εξαναγκάσει σε στρατολόγηση. Ως εκ τούτου, με την συνδρομή της μητέρας του ήλθε στην Ευρώπη ώστε να επανενωθεί με τον θείο του που βρίσκεται στην Φιλανδία. Ο Αιτητής κατέγραψε ότι δεν αντιμετωπίζει προβλήματα υγείας (ερ. 1 του δ.φ.).

 

Ο Αιτητής προσκόμισε ενώπιον της Υπηρεσίας Ασύλου αντίγραφο πιστοποιητικού επιβεβαίωσης ταυτότητας (Certificate of Identity Confirmation), εκδοθέν από τις αρχές της χώρας καταγωγής και αντίγραφο πιστοποιητικού γεννήσεως, εκδοθέν από τις αρχές της χώρας καταγωγής στις 17/06/2023 (ερ. 13, 10 του δ.φ.).

 

Κατά την συνέντευξή διερεύνησης της ηλικίας του, ο Αιτητής ανέφερε ότι φοίτησε τρία, μη συνεχόμενα, έτη σε σχολείο και παρακολούθησε επίσης μαθήματα σε Κορανικό σχολείο, δεν εργαζόταν, ο πατέρας του απεβίωσε το 2015 και η μητέρα, η γιαγιά και τα 7 αδέλφια του διαμένουν στην Mogadishu και στηρίζονται οικονομικά από τον θείο του που διαβιεί στην Φιλανδία (ερ. 36, 35 του δ.φ.). Γεννήθηκε στην Mogadishu και ακολούθως μετοίκησε στην Bacaadweyn, περιοχή Mudug όπου διέμενε με την οικογένειά του, πλην ενός αδελφού που διέμενε στην Mogadishu με την γιαγιά του (ερ. 35, 34 του δ.φ.). Η Bacaadweyn συνιστά τόπο προηγουμένης διαμονής (ερ. 35 του δ.φ.).

 

Ο Αιτητής δήλωσε ότι η ζωή του στη χώρα καταγωγής ήταν φυσιολογική, ωστόσο, βρισκόταν σε διαρκή ανησυχία διότι λάμβανε πολλές απειλές (ερ. 35 του δ.φ.).

 

Κατά τη διάρκεια της συνέντευξής του για διεθνή προστασία, ο Αιτητής δήλωσε ότι δεν αντιμετωπίζει κάποιο πρόβλημα υγείας, δεν έχει λάβει κάποιου είδους εκπαίδευση, δεν ομιλεί κάποια άλλη γλώσσα πλην της σομαλικής και ενόσω στη χώρα καταγωγής απασχολούνταν σε γεωργικές εργασίες με την μητέρα του από τις οποίες αποκόμιζε ορισμένο χρηματικό ποσό (ερ. 67, 66/1Χ, 2Χ, 65/3Χ, 4Χ του δ.φ.). Ο πατέρας του απεβίωσε το 2015, η μητέρα του, γιαγιά του και τα επτά αδέλφια του (δύο αδελφοί και πέντε αδελφές) διαμένουν στην Mogadishu και στηρίζονται οικονομικά από τον θείο του στην Φιλανδία∙ διατηρεί επικοινωνία με την μητέρα του (ερ. 66 του δ.φ.). Ο Αιτητής ανήκει στην φυλή Dir, γεννήθηκε στην επαρχία Warta Nabada, διέμενε στην Bacaadweyn, περιοχή Mudug με την οικογένειά του και μία εβδομάδα προτού εγκαταλείψει τη χώρα διέμεινε στην Mogadishu (ερ. 65/1Χ, 3Χ, 7Χ). 

 

Αναφορικά με τους κατ’ ιδίαν λόγους που εγκατέλειψε τη χώρα καταγωγής, ο Αιτητής υποστήριξε πως η οργάνωση Al Shabaab ήθελε να τον στρατολογήσει και όταν εκείνος αρνήθηκε, απείλησε ότι θα τον σκοτώσει (ερ. 63/3Χ του δ.φ.).

 

Στα πλαίσια διευκρινιστικών ερωτήσεων, ο Αιτητής δήλωσε ότι μέλη της Al Shabaab, τα οποία ο ίδιος γνώριζε, τον προσέγγισαν τον Απρίλιο 2023 στην Bacaadweyn και του ζήτησαν να ενταχθεί στην οργάνωση, ο ίδιος, δε, τους απάντησε ότι θα συμβουλευόταν την μητέρα του (ερ. 63/7Χ, 62 του δ.φ.). Ο Αιτητής ανέφερε πως τον απείλησαν τον ίδιο μήνα που τον προσέγγισαν και επιβεβαίωσε πως τον απείλησαν μονάχα σε μία περίσταση (ερ. 62/1Χ, 2Χ του δ.φ.). Ερωτηθείς σχετικά ο Αιτητής υποστήριξε ότι μέλη της οργάνωσης του τηλεφώνησαν, του δήλωσαν πως γνώριζαν ότι είχε εγκαταλείψει το χωριό του και τον απείλησαν πως εάν επέστρεφε, θα τον σκότωναν (ερ. 62/3Χ, 4Χ του δ.φ.). Ο Αιτητής υποστήριξε ότι έφυγε από το χωριό τον Οκτώβριο 2023 για την Mogadishu και τον ίδιο μήνα του τηλεφώνησαν και κληθείς να εξηγήσει την προγενέστερη δήλωσή του ότι τον απείλησαν τον Απρίλιο 2023, απάντησε ότι η Al Shabaab «δίνει πολλές ευκαιρίες» (62/7Χ-9Χ του δ.φ.).

 

Ερωτηθείς για τον λόγο που ήθελαν να τον στρατολογήσουν, απάντησε ότι κατόπιν του θανάτου του πατέρα του, ήθελαν να τον αντικαταστήσει και κληθείς να εξηγήσει τον λόγο που τον προσέγγισαν την δεδομένη στιγμή εφόσον ο πατέρας του είχε αποβιώσει από το 2015, απάντησε αρχικά ότι ο πατέρας του ήταν μονάχα αγρότης και σε επισήμανση του λειτουργού, απάντησε ότι ήταν πολύ νεαρής ηλικίας τότε (ερ. 61 του δ.φ.). Μεταξύ Απριλίου και Οκτωβρίου 2023 δεν αντιμετώπισε κάποιο περιστατικό και κληθείς να εκφέρει άποψη επί τούτου, απάντησε ότι του έδιναν ευκαιρίες να αλλάξει γνώμη (ερ. 61/3Χ, 5Χ του δ.φ.). Ο Αιτητής επιβεβαίωσε πως δεν του συνέβη κάτι ενόσω στη χώρα καταγωγής και ερωτηθείς για τον λόγο που εγκατέλειψε τη χώρα τον Οκτώβριο 2023, απάντησε ότι έφυγε εξαιτίας των απειλών που έλαβε από την Al Shabaab (ερ. 61 του δ.φ.).

 

Οι ισχυρισμοί του Αιτητή αξιολογήθηκαν από τον αρμόδιο λειτουργό ο οποίος εντόπισε στην Έκθεση – Εισήγησή του δύο (2) ουσιώδεις ισχυρισμούς, οι οποίοι προέκυψαν από τις δηλώσεις του Αιτητή:

1.   Υπήκοος της χώρας Σομαλίας, περιοχή καταγωγής του Warta Nabada district, Mogadishu region, και περιοχή διαμονής πριν την αναχώρησή του από τη χώρα καταγωγής, του, Bacaadweyn, Mudug region, Somalia.

2.   Ισχυριζόμενος φόβος του Αιτητή υπό την μορφή απειλών από την Al Shabaab λόγω της άρνησής του να στρατευτεί μαζί τους.

 

Ως προς τον πρώτο ισχυρισμό του Αιτητή, ο λειτουργός αξιολόγησε αυτόν ως εσωτερικά και εξωτερικά αξιόπιστο και τον έκανε δεκτό, αποδεχόμενος τα στοιχεία του προφίλ του Αιτητή, καθώς απάντησε επαρκώς και με ακρίβεια σε όλα τα ερωτήματα που του τέθηκαν σε ό,τι αφορά αυτό το ουσιώδες θέμα και οι δηλώσεις του επιβεβαιώθηκαν από εξωτερικές πηγές πληροφόρησης.

 

Αντιθέτως, ο δεύτερος ουσιώδης ισχυρισμός δεν έγινε αποδεκτός από τον λειτουργό καθότι οι δηλώσεις του Αιτητή κρίθηκαν ανεπαρκείς, ασυνεπείς, αντιφατικές και μη ευλογοφανείς. Ειδικότερα, ασυνέπεια στις δηλώσεις του σημειώθηκε σε ό,τι αφορά τον πυρήνα του αιτήματός του αφού δήλωσε ότι ο πατέρας του, τον οποίο όφειλε να αντικαταστήσει, είχε αποβιώσει από το 2015 ενώ ο ίδιος συνέχισε να παραμένει στη χώρα καταγωγής έως τον Οκτώβριο 2023 ενώ σε περαιτέρω ερωτήσεις για τον πατέρα του απάντησε με υπεκφυγές. Ως υποστήριξε ο ίδιος, δεν αντιμετώπισε κάποιο περιστατικό προσωπικά και η Al Shabaab του έδινε ευκαιρίες να αλλάξει γνώμη, με αποτέλεσμα να μην διαφαίνεται ότι υπέστη κάποια δίωξη και οι δηλώσεις του να χαρακτηρίζονται από επιπολαιότητα και εικασίες. Αντίστοιχα, ασυνέπεια καταγράφηκε ως προς τον φορέα δίωξής του αφού η Al Shabaab επικοινώνησε με εκείνον τηλεφωνικά μονάχα σε μία περίσταση ενώ δεν ήταν σε θέση να παραθέσει περισσότερες πληροφορίες σε σχέση με τις ισχυριζόμενες απειλές και υπέπεσε σε αντίφαση σε σχέση με τον χρόνο που έλαβε το απειλητικό τηλεφώνημα. Ο λειτουργός κατέγραψε ότι οι δηλώσεις του χαρακτηρίσθηκαν από επιπολαιότητα και ότι απουσιάζει ο φορέας δίωξης του Αιτητή σε περίπτωση επιστροφής του στη χώρα καταγωγής.

 

Επί της εξωτερικής αξιοπιστίας του ισχυρισμού, ο αρμόδιος λειτουργός κατέγραψε ότι τα όσα ανέφερε ο Αιτητής στη συνέντευξη αποτελούν το μοναδικό τεκμήριο προς υποστήριξη του αιτήματός του και δεν υπάρχουν εύλογοι λόγοι που να δικαιολογούν την οποιαδήποτε ανάλυση των εν λόγω δεδομένων μέσω άλλων πηγών πληροφόρησης και ελλείψει εσωτερικής αξιοπιστίας, ο ισχυρισμός απορρίφθηκε.

 

Προχωρώντας σε αξιολόγηση κινδύνου, ο αρμόδιος λειτουργός έκρινε, επί τη βάσει του αποδεδειγμένου ουσιώδους πραγματικού περιστατικού που προέκυψε από τις δηλώσεις του Αιτητή και το προσωπικό του προφίλ, καθώς επίσης και επί τη βάσει των διαθέσιμων πληροφοριών από εξωτερικές πηγές πληροφόρησης για την κατάσταση ασφαλείας στη χώρα καταγωγής και στην Bacaadweyn, περιοχή Mudug, τόπο προηγούμενης συνήθους διαμονής του Αιτητή, ότι δεν υφίσταται εύλογη πιθανότητα ο Αιτητής να αντιμετωπίσει δίωξη ή πραγματικό κίνδυνο σοβαρής βλάβης σε περίπτωση επιστροφής του στη χώρα καταγωγής και ειδικότερα στην Bacaadweyn, περιοχή Mudug.

 

Ακολούθως, ο αρμόδιος λειτουργός προέβη σε αξιολόγηση του νομοθετικού πλαισίου για το προσφυγικό καθεστώς, καθώς επίσης και αυτό της συμπληρωματικής προστασίας, σε συνάρτηση με τους ισχυρισμούς του Αιτητή, προκειμένου να εξακριβωθεί εάν πληρούνται οι προϋποθέσεις για την υπαγωγή του σε οποιοδήποτε καθεστώς διεθνούς προστασίας. Ως αναφέρεται στην Έκθεση – Εισήγηση, βάσει των ισχυρισμών του Αιτητή, δεν τεκμηριώνεται φόβος δίωξης σε περίπτωση επιστροφής του στη χώρα καταγωγής, ήτοι τη Σομαλία, για έναν από τους λόγους που προβλέπονται στο άρθρο 1Α(2) της Σύμβασης της Γενεύης, και του άρθρου 3(1) του περί Προσφύγων Νόμου, και ως εκ τούτου ο Αιτητής δεν δικαιούται το καθεστώς του πρόσφυγα.

 

Επιπλέον, κρίθηκε ότι ο κίνδυνος που μπορεί να αντιμετωπίσει ευλόγως ο Αιτητής κατά την επιστροφή του στη Σομαλία δεν συνιστά πραγματικό κίνδυνο θανατικής ποινής ή εκτέλεσης σύμφωνα με το άρθρο 15(α) της Οδηγίας και 19(2)(α) του περί Προσφύγων Νόμου, ούτε μπορεί να θεωρηθεί ως πραγματικός κίνδυνος βασανιστηρίων ή απάνθρωπης ή εξευτελιστικής μεταχείρισης ή τιμωρίας δυνάμει του άρθρου 15(β) της Οδηγίας, αντίστοιχο άρθρο 19(2)(β) του περί Προσφύγων Νόμου.

 

Αναφορικά με το άρθρο 15(γ) της Οδηγίας, το οποίο αντιστοιχεί στο άρθρο 19(2)(γ) του περί Προσφύγων Νόμου, ο λειτουργός, συνεκτιμώντας τις προσωπικές καταστάσεις του Αιτητή, κατέληξε στο συμπέρασμα ότι ο Αιτητής σε περίπτωση επιστροφής του στη Σομαλία, περιοχή Mudug, δεν θα αντιμετωπίσει κίνδυνο ή σοβαρή και προσωπική απειλή κατά της ζωής ή της σωματικής του ακεραιότητας μονάχα δια της παρουσίας του στην εν λόγω περιοχή, διότι παρά το γεγονός ότι παρατηρούνται ένοπλες συγκρούσεις, η αδιάκριτη βία δεν φτάνει στο απαραίτητο επίπεδο έκθεσης σε σοβαρή και ατομική απειλή κατά της ζωής. Ως εκ τούτου, ο λειτουργός κατέληξε ότι ο Αιτητής δεν δικαιούται ούτε το καθεστώς συμπληρωματικής προστασίας.

 

Υπό το φως των ανωτέρω, κρίνω ότι ορθώς δεν αξιολογήθηκε από τους Καθ’ων ως αξιόπιστος ο ισχυρισμός που αφορά τις απειλές από την Al-Shabaab λόγω της άρνησή του να στρατευτεί μαζί τους.  Εκτός από τις εύστοχες παρατηρήσεις του λειτουργού ότι έλειπε από τις δηλώσεις του Αιτητή ο απαιτούμενος βαθμός λεπτομερειών αλλά και η έλλειψη οποιασδήποτε αναφοράς σε προσωπικό περιστατικό, διακρίνεται έντονα το υποθετικό στοιχείο στην αφήγηση του Αιτητή.

 

Ως εκ τούτου, από τα ανωτέρω προκύπτει ότι η επίδικη απόφαση λήφθηκε ορθά και νόμιμα, και η αιτιολόγηση της συμπληρώνεται από τα στοιχεία του διοικητικού φακέλου (βλ. άρθρο 29 του Ν. 158(Ι)/1999, Ιερά Αρχιεπισκοπή Κύπρου κ.α. ν. Δημοκρατίας (1990) 3 Α.Α.Δ. 1171 και Διογένους ν. Δημοκρατίας (1999) 4 Α.Α.Δ. 371 και Στέφανος Φράγκου ν. Κυπριακής Δημοκρατίας (1998) 3 Α.Α.Δ. 270).  Η έρευνα που είχε προηγηθεί ήταν επαρκής και είχαν συλλεγεί και διερευνηθεί όλα τα ουσιώδη στοιχεία σε συνάρτηση πάντα με τους ισχυρισμούς που είχε προβάλει ο Αιτητής, όπως αναλύεται ανωτέρω. 

Αναφορικά με τον ισχυρισμό του Αιτητή ότι πάσχει από ηπατίτιδα Β, παρατηρώ ότι, σε διάφορα στάδια της διοικητικής διαδικασίας, ο ίδιος ουδέποτε ανέφερε την ύπαρξη οποιουδήποτε σοβαρού συμπτώματος που να σχετίζεται με την εν λόγω πάθηση. Αντιθέτως, δήλωνε γενικά ότι η κατάσταση της υγείας του ήταν καλή.

 

Περαιτέρω, στο πλαίσιο της παρούσας διαδικασίας, ο Αιτητής περιορίστηκε να αναφέρει, κατά τρόπο γενικό και αόριστο, στη γραπτή του αγόρευση ότι θα πρέπει να ληφθούν υπόψη η κατάσταση της υγείας του, καθώς και η φερόμενη έλλειψη επαρκούς υγειονομικής περίθαλψης στη Σομαλία.

 

Το Δικαστήριο ανέτρεξε σε εξωτερικές πηγές πληροφόρησης προς διερεύνηση του ανωτέρω ισχυρισμού, από τις οποίες προέκυψαν τα ακόλουθα:

 

Σύμφωνα με την 2025 έκθεση της Δανέζικης Υπηρεσίας Μετανάστευσης, το σύστημα υγείας της Σομαλίας είναι κατακερματισμένο, με τις περισσότερες νοσοκομειακές και υγειονομικές μονάδες να συγκεντρώνονται στην περιοχή Banadir και ιδιαίτερα στην Mogadishu.^[1] Τα τελευταία χρόνια έχει αυξηθεί ο αριθμός των ιδιωτικών κλινικών, κυρίως χάρη σε επενδύσεις της σομαλικής διασποράς και ξένων επενδυτών, παρόλα αυτά, οι μηχανισμοί ελέγχου της ποιότητας των υπηρεσιών υγείας παραμένουν ανεπαρκείς.^[2] Παρότι τα ιδιωτικά νοσοκομεία προσφέρουν καλύτερης ποιότητας υπηρεσίες, το υψηλό κόστος τους περιορίζει την πρόσβαση των οικονομικά ασθενέστερων ομάδων ενώ ταυτόχρονα, η διαθεσιμότητα φαρμάκων είναι περιορισμένη και η εποπτεία της φαρμακευτικής αγοράς από τις κρατικές αρχές είναι ανεπαρκής, με πολλά ιδιωτικά φαρμακεία να λειτουργούν χωρίς άδεια.^[3]

 

Ο οργανισμός OCHA στο Σχέδιο Ανθρωπιστικών Αναγκών και Ανθρωπιστικής Ανταπόκρισης του 2025 καταγράφει πως η πρόσβαση σε επαρκείς υπηρεσίες υγείας παραμένει σημαντική πρόκληση, ιδιαίτερα στις αγροτικές και υποεξυπηρετούμενες περιοχές.^[4] Τα βασικότερα εμπόδια είναι η έλλειψη λειτουργικών υγειονομικών δομών, το υψηλό κόστος της περίθαλψης και των φαρμάκων, καθώς και η περιορισμένη διαθεσιμότητα φαρμάκων και υπηρεσιών.^[5]

 

Όσον αφορά τον ιό της Ηπατίτιδας Β, δελτίο τύπου του Africa CDC, ημερομηνίας Ιουλίου 2024, αναφέρει ότι οι συγκρούσεις και οι επαναλαμβανόμενες ξηρασίες έχουν αποδυναμώσει το σύστημα υγείας της Σομαλίας, αυξάνοντας την ευπάθεια του πληθυσμού σε ασθένειες όπως η Ηπατίτιδα και ιδιαίτερα στην Ηπατίτιδα Β.^[6] Αυτό αναδεικνύει την κρίσιμη ανάγκη για ενίσχυση των υγειονομικών υποδομών, εφαρμογή προληπτικών μέτρων και ανάπτυξη στρατηγικών παρεμβάσεων δημόσιας υγείας για την αντιμετώπιση της υψηλής συχνότητας εμφάνισης όλων των μορφών ιογενούς Ηπατίτιδας.^[7]

 

Περαιτέρω, σύμφωνα με το Υπουργείο Υγείας της Σομαλίας, λιγότερο από το 10% των ατόμων με ιογενή Ηπατίτιδα γνωρίζουν την κατάστασή τους και λιγότερο από το 2% έχουν πρόσβαση σε θεραπεία για την Ηπατίτιδα, κυρίως μέσω του ιδιωτικού τομέα.^[8]

 

Σύμφωνα με παλαιότερη έκθεση του Υπουργείου Υγείας και Ανθρώπινων Υπηρεσιών της Σομαλίας, οι πάσχοντες από Ηπατίτιδα Β λαμβάνουν είτε τη φαρμακευτική αγωγή tenofovir disoproxil fumarate (TDF) είτε entecavir.^[9]

 

Όπως αναφέρει μία έρευνα δημοσιευθείσα το 2024 στο Microbes and Infectious Diseases, ένα επιστημονικό περιοδικό ανοικτής πρόσβασης με αξιολόγηση από ομότιμους (peer-reviewed) που δημοσιεύει έρευνες και επιστημονικά άρθρα σχετικά με τη μικροβιολογία, τις λοιμώξεις και την πρόληψη και τον έλεγχό τους^[10], η Σομαλία αντιμετωπίζει πολλαπλές προκλήσεις στον τομέα της υγείας, κυρίως όσον αφορά τα λοιμώδη νοσήματα, όπως η Ηπατίτιδα Β.^[11] Οι μακροχρόνιες συγκρούσεις και η πολιτική αστάθεια έχουν αποδυναμώσει το σύστημα υγείας, περιορίζοντας την πρόσβαση σε υπηρεσίες υγείας και την επιδημιολογική επιτήρηση.^[12] Παράλληλα, η φτώχεια, η ανεργία και η επισιτιστική ανασφάλεια αυξάνουν την ευαλωτότητα του πληθυσμού σε λοιμώδη νοσήματα, συμπεριλαμβανομένης της Ηπατίτιδας Β (HBV).^[13] Ωστόσο, υπάρχει έλλειψη αξιόπιστων δεδομένων σχετικά με την έκταση και τη γεωγραφική κατανομή της λοίμωξης από τον ιό της Ηπατίτιδας Β (HBV) στις διάφορες περιοχές της Σομαλίας.^[14]

 

Σύμφωνα με το ​Somali Observatory for Humanitarian Affairs (SoOHA), ένα μη κερδοσκοπικό δίκτυο μέσων ενημέρωσης, σε άρθρο του που δημοσιεύθηκε τον Ιούλιο 2025, το Υπουργείο Υγείας και Ανθρωπίνων Υπηρεσιών της Σομαλίας εγκαινίασε ένα εθνικό συμβουλευτικό φόρουμ για την εκπόνηση του πρώτου Εθνικού Στρατηγικού Σχεδίου για την Πρόληψη και τον Έλεγχο της Ηπατίτιδας, το οποίο θα καλύπτει την περίοδο 2025–2030.^[15]

 

Μελέτη που δημοσιεύθηκε τον Νοέμβριο 2025 στο BMC Public Health και είχε ως στόχο την αξιολόγηση της εμβολιαστικής κάλυψης κατά της Ηπατίτιδας Β και τους δημογραφικούς, επαγγελματικούς και υγειονομικούς παράγοντες που σχετίζονται με αυτήν στους ενήλικες της Σομαλίας, αναφέρει πως το συνολικό ποσοστό ολοκλήρωσης του πλήρους εμβολιαστικού σχήματος (τρεις δόσεις) ανήλθε σε 81,91%, ποσοστό ελαφρώς υψηλότερο από τον παγκόσμιο μέσο όρο του 82% που ανέφερε ο Παγκόσμιος Οργανισμός Υγείας (ΠΟΥ) για το 2021.^[16]

 

Σημειώνεται ότι δεν ανευρέθησαν πληροφορίες στις πλατφόρμες αναζήτησης ecoi-net, Refworld, EUAA COI Portal, καθώς και στο Διαδίκτυο αναφορικά με τη διαθεσιμότητα πρόσβασης σε ιατροφαρμακευτική περίθαλψη για τον ιό της Ηπατίτιδας Β σε νοσοκομεία της περιοχής Mudug.

Από το σύνολο των ανωτέρω πηγών δεν προκύπτει ότι ο Αιτητής, λόγω της πάθησής του από ηπατίτιδα Β, θα στερηθεί ουσιωδώς την πρόσβαση στην αναγκαία ιατρική περίθαλψη ή ότι το σύστημα υγείας της Σομαλίας αδυνατεί, κατ' αρχήν, να παρέχει διάγνωση, παρακολούθηση και θεραπευτική αντιμετώπιση της συγκεκριμένης πάθησης. Επιπλέον, ο Αιτητής δεν προσκόμισε οποιοδήποτε ιατρικό στοιχείο από το οποίο να προκύπτει ότι η κατάσταση της υγείας του είναι τέτοιας σοβαρότητας ώστε η απομάκρυνσή του να συνεπάγεται πραγματικό κίνδυνο σοβαρής, ταχείας και μη αναστρέψιμης επιδείνωσης της κατάστασής του ή σημαντικής μείωσης του προσδόκιμου επιβίωσής του, ως συνέπεια της αδυναμίας πρόσβασης σε κατάλληλη θεραπεία στη χώρα καταγωγής του.

 

Υπό τις περιστάσεις αυτές, δεν τεκμηριώνεται ότι η επιστροφή του Αιτητή στη Σομαλία θα τον εξέθετε σε μεταχείριση αντίθετη προς το άρθρο 3 της ΕΣΔΑ ή ότι συντρέχει πραγματικός κίνδυνος να υποστεί σοβαρή βλάβη κατά την έννοια του άρθρου 15(β) της Οδηγίας 2011/95/ΕΕ, όπως οι εν λόγω διατάξεις έχουν ερμηνευθεί από το Δικαστήριο της Ευρωπαϊκής Ένωσης και το Ευρωπαϊκό Δικαστήριο Δικαιωμάτων του Ανθρώπου (βλ. συναφώς απόφαση ΔΕΕ στις υποθέσεις M'Bodj (C-542/13) ημερ. 18 Δεκεμβρίου 2014 και απόφαση της ευρείας σύνθεσης του ΕΔΔΑ Paposhvili κατά Βελγίουμ αριθ. προσφ. 41738/10, ημερ. 13 Δεκεμβρίου 2016. Κατά συνέπεια, δεν πληρούνται οι προϋποθέσεις για την αναγνώριση του Αιτητή ως δικαιούχου συμπληρωματικής προστασίας στη βάση των ισχυρισμών του περί της κατάστασης της υγείας του και της πρόσβασης σε υπηρεσίες υγειονομικής περίθαλψης στη χώρα καταγωγής του.

 

Αναφορικά με την υπαγωγή του Αιτητή σε καθεστώς συμπληρωματικής προστασίας δυνάμει του άρθρου 19(2)(γ) του περί Προσφύγων Νόμου, το οποίο προϋποθέτει ουσιώδεις λόγους να πιστεύεται ότι ο Αιτητής θα υποστεί σοβαρή και προσωπική απειλή κατά της ζωής ή της σωματικής του ακεραιότητας, λόγω αδιακρίτως ασκούμενης βίας σε καταστάσεις διεθνούς ή εσωτερικής ένοπλης σύρραξης, σε περίπτωση επιστροφής του στη χώρα καταγωγής του, υπάρχει ευρεία νομολογία τόσο του Ανωτάτου Δικαστηρίου Κύπρου (βλ. Galina Bindioul v. Αναθεωρητική Αρχή Προσφύγων, Υποθ. Αρ. 685/2012, ημερομηνίας 23/04/13 και Mushegh Grigoryan κ.α. v. Κυπριακή Δημοκρατία, Υποθ. Αρ. 851/2012, ημερομηνίας 22/9/2015, ECLI:CY:AD:2015:D619) όσο και του ΔΕΕ (βλ. C-285/12, A. Diakité v. Commissaire général aux réfugiés et aux apatrides, 30/01/2014, C-465/07, Meki Elgafaji and Noor Elgafaji v. Staatssecretaris van Justitie, 17/02/2009), καθώς επίσης και του ΕΔΔΑ (βλ. K.A.B. v. Sweden, 886/11, 05/09/2013 (final 17/02/2014), Sufi and Elmi v. the United Kingdom, 8319/07 and 11449/07, 28/11/2011) στις οποίες ερμηνεύεται η έννοια της αδιακρίτως ασκούμενης βίας και της ένοπλης σύρραξης και τίθενται κριτήρια ως προς τη σοβαρότητα του κινδύνου που προϋποτίθεται για την αξιολόγηση των περιπτώσεων στις οποίες εξετάζεται η πιθανότητα παραχώρησης συμπληρωματικής προστασίας δυνάμει του άρθρου 15(γ) της Οδηγίας 2011/95/ΕΕ, το οποίο αντιστοιχεί στο άρθρο 19(2)(γ) του περί Προσφύγων Νόμου.

 

Στην υπόθεση Meki Elgafaji and Noor Elgafaji v. Staatssecretaris van Justitie παρ. 35, το ΔΕΕ αναφέρει ότι «ο όρος «προσωπική» πρέπει να νοείται ως χαρακτηρίζων βλάβη προξενούμενη σε αμάχους, ανεξαρτήτως της ταυτότητάς τους, όταν ο βαθμός της αδιακρίτως ασκούμενης βίας που χαρακτηρίζει την υπό εξέλιξη ένοπλη σύρραξη και λαμβάνεται υπόψη από τις αρμόδιες εθνικές αρχές οι οποίες επιλαμβάνονται των αιτήσεων περί επικουρικής προστασίας ή από τα δικαστήρια κράτους μέλους ενώπιον των οποίων προσβάλλεται απόφαση περί απορρίψεως τέτοιας αιτήσεως είναι τόσο υψηλός, ώστε υπάρχουν ουσιώδεις λόγοι να εκτιμάται ότι ο άμαχος ο οποίος θα επιστρέψει στην οικεία χώρα ή, ενδεχομένως, περιοχή θα αντιμετωπίσει, λόγω της παρουσίας του και μόνον στο έδαφος αυτής της χώρας ή της περιοχής, πραγματικό κίνδυνο να εκτεθεί σε σοβαρή απειλή κατά το άρθρο 15, στοιχείο γ΄, της οδηγίας.»^[17] ενώ στην παρ. 37 αναφέρει ότι «η απλή αντικειμενική διαπίστωση κινδύνου απορρέοντος από τη γενική κατάσταση μιας χώρας δεν αρκεί, καταρχήν, για να γίνει δεκτό ότι οι προϋποθέσεις του άρθρου 15, στοιχείο γ΄, της οδηγίας, συντρέχουν ως προς συγκεκριμένο πρόσωπο, εντούτοις, καθόσον η αιτιολογική αυτή σκέψη χρησιμοποιεί τον όρο «συνήθως», αναγνωρίζει το ενδεχόμενο υπάρξεως μιας εξαιρετικής καταστάσεως, χαρακτηριζομένης από έναν τόσο υψηλό βαθμό κινδύνου, ώστε να υπάρχουν σοβαροί λόγοι να εκτιμάται ότι το πρόσωπο αυτό θα εκτεθεί ατομικώς στον επίμαχο κίνδυνο.» (υπογράμμιση του παρόντος Δικαστηρίου). Περαιτέρω, το ΔΕΕ στην εν λόγω υπόθεση αποφάσισε ότι «όσο περισσότερο ο αιτών είναι σε θέση να αποδείξει ότι θίγεται ειδικώς λόγω των χαρακτηριστικών την καταστάσεώς του, τόσο μικρότερος θα είναι ο βαθμός της αδιακρίτως ασκούμενης βίας που απαιτείται προκειμένου ο αιτών να τύχει της επικουρικής προστασίας» (παρ. 39).

 

Περαιτέρω, σε απόφαση του ΔΕΕ στην υπόθεση CF, DN v. Bundesrepublik Deutschland, C-901/19, ημερομηνίας 10 Ιουνίου 2021, λέχθηκαν τα ακόλουθα σχετικά με τις πρόνοιες του Άρθρου 15(γ) της Οδηγίας: «40. Επομένως, προκειμένου να διαπιστωθεί αν υφίσταται «σοβαρή και προσωπική απειλή», κατά την έννοια του άρθρου 15, στοιχείο γʹ, της οδηγίας 2011/95, απαιτείται να ληφθούν υπόψη σφαιρικά όλες οι σχετικές περιστάσεις της συγκεκριμένης περίπτωσης, ιδίως δε εκείνες που χαρακτηρίζουν την κατάσταση στη χώρα καταγωγής του αιτούντος.

41      Πράγματι, όσον αφορά την αίτηση διεθνούς προστασίας που υποβάλλεται δυνάμει του άρθρου 15, στοιχείο γʹ, της οδηγίας 2011/95, ακόμη και αν στην αίτηση αυτή δεν γίνεται επίκληση των χαρακτηριστικών της κατάστασης του αιτούντος, από το άρθρο 4, παράγραφος 3, της οδηγίας προκύπτει η υποχρέωση εξατομικευμένης αξιολόγησης μιας τέτοιας αίτησης για τους σκοπούς της οποίας επιβάλλεται η συνεκτίμηση μιας ολόκληρης σειράς στοιχείων.

43      Ειδικότερα, όπως επισήμανε κατ’ ουσίαν ο γενικός εισαγγελέας στα σημεία 56 και 59 των προτάσεών του, μπορούν επίσης να συνεκτιμηθούν, μεταξύ άλλων, η ένταση των ενόπλων συγκρούσεων, το επίπεδο οργάνωσης των εμπλεκομένων ενόπλων δυνάμεων και η διάρκεια της σύρραξης ως στοιχεία λαμβανόμενα υπόψη κατά την εκτίμηση του πραγματικού κινδύνου σοβαρής βλάβης, κατά την έννοια του άρθρου 15, στοιχείο γʹ, της οδηγίας 2011/95 (πρβλ. απόφαση της 30ής Ιανουαρίου 2014, Diakité, C‑285/12, EU:C:2014:39, σκέψη 35), καθώς και άλλα στοιχεία όπως η γεωγραφική έκταση της κατάστασης αδιάκριτης άσκησης βίας, ο πραγματικός προορισμός του αιτούντος σε περίπτωση επιστροφής στην οικεία χώρα ή περιοχή και οι τυχόν εκ προθέσεως επιθέσεις κατά αμάχων εκ μέρους των εμπόλεμων μερών.

44      Επομένως, η συστηματική εφαρμογή από τις αρμόδιες αρχές κράτους μέλους ενός κριτηρίου όπως είναι ο ελάχιστος αριθμός θυμάτων μεταξύ των αμάχων (τραυματιών ή θανόντων), προκειμένου να καθοριστεί ο βαθμός έντασης μιας ένοπλης σύρραξης, χωρίς να εξετάζεται το σύνολο των σχετικών περιστάσεων που χαρακτηρίζουν την κατάσταση στη χώρα καταγωγής του αιτούντος επικουρική προστασία, αντιβαίνει στις διατάξεις της οδηγίας 2011/95, καθόσον ενδέχεται να οδηγήσει τις ως άνω αρχές σε άρνηση χορήγησης της προστασίας αυτής κατά παράβαση της υποχρέωσης των κρατών μελών να προσδιορίζουν τα πρόσωπα που χρήζουν πράγματι τέτοιας προστασίας.»

 

Σύμφωνα με την 2025 ερευνητική έκθεση του CGIAR, ενός δημόσια χρηματοδοτούμενου ερευνητικού δικτύου στον τομέα των αγροδιατροφικών συστημάτων,^[18] η περιοχή Mudug συγκαταλέγεται στις περιοχές της Σομαλίας που πλήττονται περισσότερο από τις διασυγκρουσιακές συγκρούσεις μεταξύ φυλών.^[19] Αποτελεί επίσης μία από τις πιο άνυδρες περιοχές της χώρας και αντιμετωπίζει σοβαρή έλλειψη νερού και βοσκοτόπων κατά τις περιόδους ξηρασίας.^[20] Η περιοχή χαρακτηρίζεται από μεγάλη ποικιλομορφία ως προς τη φυλετική της σύνθεση και διοικητικά είναι διαιρεμένη μεταξύ των αρχών της Galmudug και της Puntland, μια διαίρεση που αποδυναμώνει την κοινωνική συνοχή και αυξάνει τον κίνδυνο συγκρούσεων.^[21] Το βόρειο τμήμα της περιοχής Mudug διοικείται από την Puntland ενώ το νότιο από την Galmudug.^[22]

 

Το χωριό Bacaadweyn βρίσκεται στην περιοχή Mudug, κοντά στον μικρό οικισμό Baaduin, καθώς και κοντά στην τοποθεσία Camaara^[23]. Όπως αναφέρεται σε άρθρο εθνικού ειδησεογραφικού πρακτορείου, το χωριό Bacaadweyn υπάγεται στη νότια Mudug.^[24]

 

Όπως αναφέρεται στην πλέον πρόσφατη έκθεση του Οργανισμού της Ευρωπαικής Ένωσης για το Άσυλο (EUAA) για την κατάσταση ασφαλείας στη Σομαλία που δημοσιεύθηκε τον Μάιο 2026, έως και τον Μάρτιο 2025, οι βόρειες και νότιες περιοχές του νότιου τμήματος της Mudug βρίσκονταν υπό μικτό έλεγχο της Al Shabaab και του «συνασπισμού που ευθυγραμμίζεται με την ομοσπονδιακή κυβέρνηση» ενώ έως και τα τέλη Μαρτίου 2026, μικρά τμήματα στο νοτιοανατολικό τμήμα της βόρειας Mudug βρίσκονταν υπό μικτό έλεγχο μεταξύ της Al Shabaab και «αυτόνομων ένοπλων δυνάμεων», ενώ η υπόλοιπη περιοχή, συμπεριλαμβανομένης της Gara’ad, ελεγχόταν από «αυτόνομες ένοπλες δυνάμεις».^[25]

 

Το νότιο τμήμα της Mudug παραμένει σημείο αναφοράς στον ευρύτερο αγώνα της Σομαλίας κατά της εξέγερσης, με τις δυνάμεις ασφαλείας να εξαπολύουν επανειλημμένες επιχειρήσεις για την ανακατάληψη εδαφών και την αποκοπή των τοπικών δικτύων υποστήριξης της Al Shabaab.^[26]

Άρθρο του ειδησεογραφικού πρακτορείου Anadolu Agency, δημοσιευθέν τον Μάρτιο 2026, καταγράφει πως η Σομαλική Εθνική Υπηρεσία Πληροφοριών και Ασφάλειας (NISA) πραγματοποίησε δύο ταυτόχρονες επιχειρήσεις εναντίον της τρομοκρατικής οργάνωσης Al Shabaab στις κεντρικές περιοχές, κατά τις οποίες σκοτώθηκαν περισσότεροι από 22 τρομοκράτες, μία εκ των οποίων περιοχών, η περιοχή Mudug.^[27]

 

Άρθρο του Hiraan Online, ενός εθνικού ειδησεογραφικού πρακτορείου, αναφέρει ότι αρκετοί άνθρωποι φέρεται να έχασαν την ζωή τους ενώ άλλοι τραυματίστηκαν μετά από συγκρούσεις μεταξύ των δυνάμεων ασφαλείας της Puntland και υπόπτων για πειρατεία στην περιοχή Garacad της περιφέρειας Mudug.^[28]

 

Άρθρο του International Crisis Group, ημερομηνίας Ιουνίου 2026, επισημαίνει ότι μετά την προέλαση της Al Shabaab κατά το πρώτο μισό του 2025, η εικόνα στο τέλος του έτους ήταν μικτή.^[29] Ενώ οι αντάρτες είχαν καταλάβει εκτεταμένες περιοχές στο εσωτερικό της Middle Shabelle, η κυβέρνηση διατηρούσε τον έλεγχο των παράκτιων τμημάτων των περιοχών Galgaduud και Mudug, όπου η Al Shabaab αποτελούσε μικρότερη απειλή.^[30] Η εκστρατεία της Al Shabaab επιβραδύνθηκε κατά το δεύτερο μισό του 2025, με την ομάδα να φαίνεται ότι προτιμούσε να διατηρήσει τα εδάφη που είχε καταλάβει νωρίτερα μέσα στο έτος, αντί να επιχειρήσει περαιτέρω εδαφικές επεκτάσεις ενώ ταυτόχρονα, η απόφαση της κυβέρνησης να επικεντρώσει τις επιχειρήσεις της πιο κοντά στην Mogadishu, με ισχυρή, τρίτη, υποστήριξη, συνέβαλε επίσης στην ανακοπή της προέλασης των ανταρτών.^[31]

 

Όπως αναφέρει το Africa Defence Forum σε άρθρο του δημοσιευθέν τον Ιούλιο 2026, η Al Shabaab έχει αυξήσει την παρουσία της στις περιοχές Galgaduud και Mudug και επιδιώκει να ανακτήσει την πόλη Xarardheere, την οποία έλεγχε για 15 χρόνια, έως ότου οι σομαλικές δυνάμεις την απελευθέρωσαν το 2023.^[32]

Όπως αναφέρεται στην προαναφερθείσα έκθεση της EUAA, η οποία κάνει επίκληση σε στοιχεία της UNHCR, 205 άτομα εκτοπίστηκαν από την περιοχή Mudug λόγω συγκρούσεων ή ανασφάλειας μεταξύ Απριλίου 2025 και Φεβρουαρίου 2026.^[33]

 

Σύμφωνα με τα πρόσφατα δεδομένα της βάσης δεδομένων ACLED (The Armed Conflict Location & Event Data Project), κατά το τελευταίο έτος (με ημερομηνία τελευταίας ενημέρωσης την 17/07/2026), στην περιοχή Mudug, καταγράφηκαν 123 περιστατικά πολιτικής βίας (“Political violence”, που περιλαμβάνει περιστατικά βίας κατά αμάχων, εκρήξεις/απομακρυσμένη βία, μάχες, εξεγέρσεις και διαμαρτυρίες), από τα οποία προκλήθηκαν 341 θάνατοι.^[34] Σημειώνεται πως ο πληθυσμός για την περιοχή Mudug ανέρχεται, σύμφωνα με εκτιμήσεις του Integrated Food Security Phase Classification (IPC) της Μονάδας Ανάλυσης Επισιτιστικής Ασφάλειας και Διατροφής (FSNAU), σε 1,528,722 κατοίκους.^[35]

 

Από τα ανωτέρω στοιχεία προκύπτει πράγματι ότι η κατάσταση ασφαλείας στην περιοχή Mudug είναι αρκετά περίπλοκη λόγω της δράσης της Al Shabaab. Εξετάζοντας  όμως τα πιο πρόσφατα στοιχεία σχετικά με τη δράση της εν λόγω οργάνωσης καθώς και τις επιχειρήσεις του του κράτους συνδυαστικά τα αριθμητικά δεδομένα με τον εκτιμώμενο πληθυσμό της επαρχίας, καταλήγω ότι η ένταση της βίας δεν είναι αρκετά υψηλή ώστε να θεωρείται ότι άμαχος διατρέχει πραγματικό κίνδυνο να εκτεθεί σε σοβαρή βλάβη απλώς και μόνο λόγω της παρουσίας του στο έδαφος της επηρεαζόμενης περιοχής.

 

Ως εκ τούτου, διαπιστώνεται ότι δεν υφίσταται πραγματικός κίνδυνος για τον Αιτητή να αντιμετωπίσει, με την επιστροφή του, σοβαρή και προσωπική απειλή υπό την έννοια του άρθρου 15(γ) της Ευρωπαϊκής Οδηγίας 2011/95/ΕΕ (αντίστοιχο άρθρο 19(2)(γ) του περί Προσφύγων Νόμου), εφόσον η κατάσταση που επικρατεί στην εν λόγω περιοχή επιστροφής του στη Σομαλία δεν ανάγεται σε τέτοιο επίπεδο, ώστε να πληρούνται οι προϋποθέσεις για εφαρμογή του εν λόγω άρθρου.  Επικουρικά, λαμβάνοντας υπόψιν και τις ιδιαίτερες περιστάσεις του Αιτητή για την αξιολόγηση του προσωπικού κινδύνου που θα αντιμετωπίσει ως άμαχος αν επιστρέψει στη χώρα καταγωγής του, ήτοι ότι είναι ενήλικος, χωρίς σημεία ευαλωτότητας, ο οποίος έχει πρόσβαση σε ιατροφαρμακευτική περίθαλψη και διαβίωσε το μεγαλύτερο μέρος της ζωής του στον τόπο καταγωγής του, χωρίς να αντιμετωπίσει προσωπικά κάποιο πρόβλημα, με υποστηρικτικό δίκτυο στη χώρα καταγωγής του και δη την μητέρα και τα αδέρφια του, καταλήγω ότι δεν συντρέχουν ουσιώδεις λόγοι στο πρόσωπο του Αιτητή, ώστε να πιστεύεται ότι αν επιστρέψει στη χώρα καταγωγής του θα αντιμετωπίσει πραγματικό κίνδυνο να υποστεί σοβαρή βλάβη, για να του παραχωρηθεί καθεστώς συμπληρωματικής προστασίας δυνάμει του άρθρου 19(1) και (2)(γ) του περί Προσφύγων Νόμου.

 

Στη βάση των όσων αναλύθηκαν ανωτέρω, θεωρώ πως ο Αιτητής δεν κατάφερε να αποδείξει ότι πάσχει η ορθότητα και νομιμότητα της επίδικης απόφασης και ότι στο πρόσωπό του πληρούνται οι προϋποθέσεις για την υπαγωγή του στο καθεστώς του πρόσφυγα ή της παραχώρησης συμπληρωματικής προστασίας, σύμφωνα με τις πρόνοιες του περί Προσφύγων Νόμου (Ν. 6(Ι)/2000) και της Σύμβασης της Γενεύης του 1951.

 

Ως εκ τούτου, η προσφυγή αποτυγχάνει και απορρίπτεται. Επιδικάζονται €800 έξοδα εναντίον του Αιτητή και υπέρ των Καθ' ων η Αίτηση. Η προσβαλλόμενη απόφαση επικυρώνεται.

 

Μ. ΠΑΠΑΝΤΩΝΙΟΥ, Δ.Δ.Δ.Δ.Π.