ΔΙΟΙΚΗΤΙΚΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ ΔΙΕΘΝΟΥΣ ΠΡΟΣΤΑΣΙΑΣ
31 ΙΟΥΛΙΟΥ 2026
[Β.ΚΟΥΡΟΥΖΙΔΟΥ ΚΑΡΛΕΤΤΙΔΟΥ, Δ.Δ.Δ.Δ.Π.]
Αναφορικά με το άρθρα 146 του Συντάγματος
Μεταξύ:
A.Al H.Q. από τη Συρία
Αιτητής
-και-
Κυπριακής Δημοκρατίας μέσω Υπηρεσίας Ασύλου
Καθ' ων η Αίτηση
Ο Αιτητής εμφανίζεται αυτοπροσώπως
Φ. Βελίκοβα , Δικηγόρος για τους Καθ' ων η Αίτηση.
(Παρούσα η διερμηνέας κα Alqarout Shahd, για πιστή μετάφραση από τα Ελληνικά στα Αραβικά και αντίστροφα)
Α Π Ο Φ Α Σ Η (αυθημερόν)
Με την παρούσα προσφυγή ο Αιτητής προσβάλλει την απόφαση των Καθ' ων η Αίτηση ημερ. 29/12/2025, η οποία του κοινοποιήθηκε στις16/1/2026 και με την οποία τον πληροφορούν ότι το αίτημα του για διεθνή προστασία ενώπιον της Υπηρεσίας Ασύλου απορρίπτεται και ότι αποφασίστηκε η επιστροφή του στην χώρα καταγωγής του. Η αίτηση τους απορρίφθηκε καθότι δεν πληρούνται, οι απαιτούμενες προϋποθέσεις του άρθρου 3 και 19 του περί Προσφύγων Νόμο.
Τα γεγονότα της παρούσας υπόθεσης περιλαμβάνονται στην ένσταση των Καθ’ων η Αίτηση όσο και στον Διοικητικό Φάκελο με αριθμό F23-04031R και δεν αμφισβητούνται.
Εκ προοιμίου, παρατηρώ ότι ο Αιτητής αναφέρει στο πλαίσιο του εισαγωγικού δικογράφου της παρούσας διαδικασίας την επιθυμία του να υποβάλει ένσταση κατά της απόφασης της Υπηρεσίας Ασύλου και καταγραφεί πώς επιθυμεί να υποβάλει ένσταση κατά της απόφασης της Υπηρεσίας Ασύλου καθότι στη Συρία επικρατεί αστάθεια και ανασφάλεια και δεν υπάρχουν υποδομές και δουλειές .
Δεδομένου ότι ο Αιτητής εμφανίζεται ενώπιον του Δικαστηρίου άνευ συνηγόρου, ο Κανονισμός 7 του Διαδικαστικού Κανονισμούς του Ανωτάτου Συνταγματικού Δικαστηρίου 1962 δεν τυγχάνει εφαρμογής στην περίπτωσή τους. Αυτό συνεπάγεται ότι ο Αιτητής δεν είναι υποχρεωμένος να θέσει με την προσφυγή του τα νομικά σημεία επί των οποίων αυτή στηρίζεται και να τα αιτιολογήσουν πλήρως.
Οι Καθ' ων η αίτηση υιοθέτησαν τα ευρήματα της Υπηρεσίας Ασύλου και παρέπεμψαν το Δικαστήριο στην έκθεση εισήγηση του αρμόδιου λειτουργού,
συγκεκριμένα στα ερ. 27-28 του Δ.Φ. οπού προκύπτει ότι στο τόπο διαμονής του Αιτητή συνεχίζουν να διαμένουν η σύζυγος και τα παιδία του . Ερωτηθείς ο Αιτητής από το Δικαστήριο να εξηγήσει γιατί δεν επιθυμεί να επιστρέψει στη χώρα του ανέφερε ότι εκεί δεν έχει σπίτι και επιθυμεί να εργαστεί στη Κύπρο για να φροντίσει την οικογένεια του .
ΚΑΤΑΛΗΞΗ
Ο Αιτητής κατά την υποβολή της αίτησης του για διεθνή προστασία, κατέγραψε στην αίτηση του πως αναχώρησε από τη χώρα του λόγω του πολέμου, των συνθηκών διαβίωσης και της πίεσης που αισθάνονται.
Ενώπιον της Υπηρεσίας Ασύλου, κατά την συνέντευξη του επανέλαβε τους ισχυρισμούς του σχετικά με τα προσωπικά του στοιχεία και επίσης προέβαλε τους λόγους, για τους οποίους αναχώρησε από την χώρα του που αφορούν 1) στην γενικευμένης εμπόλεμης κατάστασης στη χώρα του ( Π.Β. ερ.25χ1).
2)Εξαιτίας της δυσκολίας στην εξεύρεση εργασίας για να στηρίξει οικονομικά την οικογένεια του (Π.Β. ερ.25χ1)
Ο Αιτητής ουδέποτε έχει συλληφθεί ή κρατηθεί στη χώρα καταγωγής. Ο Αιτητής δήλωσε πως δεν συνέβη οτιδήποτε στον ίδιο προσωπικά.
Υπό το φως των στοιχείων, όπως προκύπτουν από τα πρακτικά της συνέντευξης και τα λοιπά στοιχεία του διοικητικού φακέλου που καταχωρήθηκε ως τεκμήριο 1, ο αρμόδιος λειτουργός της Υπηρεσίας Ασύλου σχημάτισε την εισήγησή του επί τη βάση των εξής τριών (3) ουσιωδών ισχυρισμών: α) Ταυτότητα, χώρα καταγωγής και προσωπικά στοιχεία/προφίλ Αιτητή, β) Γενική κατάσταση ανασφάλειας στη χώρα καταγωγής του, την Συρία γ) Λόγοι οικονομικού περιεχομένου ήτοι οι συνθήκες διαβίωσης και η ανάγκη εξεύρεσης εργασίας για το βιοπορισμό της οικογένειας του .
Όλοι οι ισχυρισμοί του Αιτητή έγιναν δεκτοί ως εσωτερικά και εξωτερικά αξιόπιστοι.
Εν συνεχεία, ωστόσο στη βάση του συνόλου των ισχυρισμών που κρίθηκαν αποδεκτοί από την Υπηρεσία Ασύλου, δεν διαπιστώθηκε ότι υπάρχουν εύλογοι λόγοι να πιστεύεται ότι συντρέχει εύλογη πιθανότητα να αντιμετωπίσει πραγματικό κίνδυνο σοβαρής βλάβης, σε περίπτωση επιστροφής του στο τόπο διαμονής του, στην πόλη Idlib, του κυβερνείου Idlib. Ο αρμόδιος λειτουργός, ως προς τον δεύτερο ουσιώδη ισχυρισμό, ήτοι ότι εγκατέλειψε τη χώρα του για λόγους οικονομικού περιεχομένου, τόνισε πως δεν δύναται να συνδεθεί με οποιαδήποτε μορφή πράξης δίωξης κατά του Αιτητή και πρόκειται για οικονομικό μετανάστη.
Ακολούθως, ο αρμόδιος λειτουργός προέβη σε εξέταση της κατάστασης ασφαλείας στην περιοχή του Αιτητή, όπου παρέπεμψε σε εξωτερικές πηγές πληροφόρησης αναφορικά με τη γενική κατάσταση ασφαλείας στη Συρία, μα και ειδικότερα στο κυβερνείο Idlib, και κατέληξε πως τα περιστατικά που εντοπίζονται στον τόπο διαμονής του Αιτητή, δεν μπορούν να θεωρηθούν ως περιστατικά υψηλής έντασης και συχνότητας, σε βαθμό που να τεκμηριώνεται ότι επικρατούν συνθήκες αδιάκριτης βίας.
Εξέτασε περαιτέρω, τις προσωπικές περιστάσεις του Αιτητή, καταλήγοντας πως πρόκειται για άμαχο πολίτη, ενήλικα νεαρό άνδρα, χωρίς προβλήματα υγείας, ικανό για εργασία και με οικογενειακό υποστηρικτικό δίκτυο.
Ακολούθως, κατά τη νομική ανάλυση, που προέβη ο αρμόδιος λειτουργός κρίνει πως δεν προκύπτει βάσιμος φόβος δίωξης βάσει του άρθρου 3 του περί Προσφύγων Νόμου, εφόσον διαπιστώθηκε πως δεν πληρούνται τα αναγκαία υποκειμενικά και αντικειμενικά στοιχεία του φόβου δίωξης. Αναφορικά δε με τις προϋποθέσεις υπαγωγής σε καθεστώς συμπληρωματικής προστασίας, με βάση τους ισχυρισμούς του Αιτητή, το προσωπικό του προφίλ και την αξιολόγηση κινδύνου διαπιστώθηκε ότι δεν θεωρείται ότι σε περίπτωση επιστροφής του στη χώρα καταγωγής του, στην πόλη Idlib, ο Αιτητής να συντρέχει εύλογη πιθανότητα να αντιμετωπίσει πραγματικό κίνδυνο σοβαρής βλάβης ή κινδυνεύει να αντιμετωπίσει θανατική ποινή ή εκτέλεση κατά την έννοια του άρθρου 19 (2) (α), ή άλλως βασανιστήρια ή απάνθρωπη ή εξευτελιστική μεταχείριση ή τιμωρία κατά την έννοια του άρθρου 19 (2) (β). Ειδικότερα, κατά την αξιολόγηση των προϋποθέσεων του άρθρου 19 (2) (γ) του Περί Προσφύγων Νόμου, κρίθηκε πως το κυβερνείο Idlib δεν βρίσκεται, τη παρούσα χρονική στιγμή, υπό συνθήκες διεθνούς ή εσωτερικής ένοπλης σύρραξης και λαμβάνοντας υπόψη τις προσωπικές περιστάσεις του Αιτητή, έκρινε ότι δεν δημιουργούνται οι προϋποθέσεις ώστε να προκύπτουν βάσιμοι λόγοι να πιστεύεται ότι ο Αιτητής θα υποστεί σοβαρή και προσωπική απειλή κατά της ζωής του ή της σωματικής του ακεραιότητας λόγω άσκησης αδιάκριτης βίας εκ της παρουσίας του και μόνον στην εν λόγω περιοχή στην οποία αναμένεται να επιστρέψει.
Το Δικαστήριο έπειτα από ενδελεχή εξέταση του διοικητικού φακέλου και όπως προκύπτει από τα στοιχεία που βρίσκονται σε αυτόν, κρίνει ως ορθή την διαδικασία που ακολουθήθηκε από τους Καθ' ων η Αίτηση και συντάσσεται με την απόφαση της Υπηρεσίας Ασύλου ως προς την αποδοχή του συνόλου των ουσιωδών ισχυρισμών του Αιτητή, ήτοι των προσωπικών στοιχείων, της γενικής κατάστασης ανασφάλειας στη χώρα καταγωγής του και τους λόγους οικονομικού περιεχομένου και ως εκ τούτου το Δικαστήριο δεν βρίσκει λόγο διαφοροποίησης επί των ανωτέρω ευρημάτων των Καθ'ων η Αίτηση, που καταγράφονται στην έκθεση εισήγησης και απόφαση.
Η γενική αξιοπιστία του Αιτητή κατά τη διάρκεια της συνέντευξής του υπήρξε ικανοποιητική, υπήρξε συνεκτικός στις απαντήσεις του και δεν υπέπεσε σε αντιφάσεις ως προς τους ισχυρισμούς του αναφορικά με τους λόγους που τον οδήγησαν να εγκαταλείψει τη χώρα καταγωγής του. Περαιτέρω κρίνω ότι η έρευνα της διοίκησης σε επίσημες πήγες πληροφόρησης είναι επαρκής, πλήρης και επίκαιρες, ώστε να οδηγήσει σε ασφαλή συμπεράσματα και ο αρμόδιος λειτουργός ορθά κατέληξε ότι δεν στοιχειοθετείται εύλογος βαθμός ύπαρξης μελλοντικού κινδύνου.
Αναφορικά με τον ουσιώδη ισχυρισμό, περί οικονομικών λόγων, διαπιστώνω ότι, ορθά ο αρμόδιος λειτουργός έκρινε, ότι δεν αντιμετώπιζε οποιουδήποτε είδους δίωξη στη χώρα του και ότι η περίπτωσή του δεν πληρούσε τις υπό του Νόμου προβλεπόμενες προϋποθέσεις για αναγνώριση του καθεστώτος του πρόσφυγα, αλλά συνιστούσε περίπτωση οικονομικού μετανάστη, σύμφωνα και με την παράγραφο 62 του Εγχειριδίου για τις Διαδικασίες και τα Κριτήρια Καθορισμού του Καθεστώτος των Προσφύγων
Σύμφωνα με έρευνα του Δικαστηρίου ως προς την επιστροφή ανθρώπων από το εξωτερικό, πληροφορητές απέδωσαν τον Ιανουάριο του 2026, το σημαντικό ποσοστό αφίξεων από το εξωτερικό στη βελτίωση των συνθηκών ασφάλειας, στις προοπτικές οικογενειακής επανένωσης, στην πρόθεση ανακαίνισης κατοικιών που έχουν υποστεί ζημιές στις περιοχές καταγωγής τους, στην αποκατάσταση της καλλιεργήσιμης γης και στις σχετικά δύσκολες οικονομικές συνθήκες που επικρατούν στις χώρες αναχώρησης, ενώ παράλληλα ανέφεραν ότι η διαθεσιμότητα δωρεάν στέγασης αποτέλεσε βασικό παράγοντα που επηρεάζει την επιλογή του τόπου εγκατάστασης κατά την άφιξη.[1] Σημειώνεται ότι οι βασικές χώρες αναχώρησης όσων επέστρεψαν από το εξωτερικό το πρώτο εξάμηνο του 2026 ήταν η Τουρκία, ο Λίβανος και η Ιορδανία.[2]
Όσον αφορά τις επιστροφές εσωτερικά εκτοπισμένων στο κυβερνείο, τον Μάρτιο του 2026 οι πληροφορητές απέδωσαν την αύξηση των επιστροφών στην αύξηση του κόστους ενοικίασης στις περιοχές εκτοπισμού, σε συνδυασμό με την επιδείνωση των συνθηκών διαβίωσης λόγω των έντονων βροχοπτώσεων.[3] Αντίστοιχα, τον Απρίλιο του 2026 απέδωσαν τις κινήσεις επιστροφής προς το κυβερνείο στα έργα ανοικοδόμησης και αποκατάστασης που δημιουργούν ευκαιρίες απασχόλησης, καθώς και στην έναρξη της αγροτικής περιόδου.[4] Τον Μάιο του 2026, οι πληροφορητές ανέφεραν ότι οι μετακινήσεις επιστροφής οφείλονταν κυρίως στην αυξανόμενη κόπωση που σχετίζεται με τον παρατεταμένο εκτοπισμό, ιδιαίτερα μεταξύ των νοικοκυριών που διέμεναν σε καταυλισμούς για μεγάλα χρονικά διαστήματα. Περαιτέρω, σημείωσαν ότι πολλές οικογένειες επέλεξαν να επιστρέψουν στις περιοχές καταγωγής τους παρά την περιορισμένη βελτίωση των συνθηκών διαβίωσης και το γεγονός ότι οι κατοικίες είναι κατεστραμμένες και απαιτούν αποκατάσταση. Τέλος, οι πληροφορητές υπέδειξαν ως παράγοντες που ενθάρρυναν την επιστροφή, εποχικές συγκυρίες όπως τη λήξη της σχολικής χρονιάς και τη συνέχιση της περιόδου συγκομιδής.[5]
Ως προς το ζήτημα της κοινωνικής συνοχής στις περιοχές επιστροφής στο Idlib, το 91% των πληροφορητών δήλωσε ότι δεν υπάρχουν καθόλου ανησυχίες για εντάσεις μεταξύ κατοίκων και επιστραφέντων. O IOM σχολιάζει σχετικά ότι η απουσία ενδοκοινοτικών εντάσεων στο Idlib φαίνεται να αντιβαίνει στη γενικά δυσμενή κατάσταση που καταγράφεται σε σχέση με άλλα κριτήρια βιωσιμότητας των επιστροφών. Αυτό φαίνεται να υποδηλώνει ότι, παρόλο που οι συνθήκες παραμένουν δύσκολες, έχει αναπτυχθεί αίσθημα κοινοτικής αλληλεγγύης.[6]
Σύμφωνα με τα στατιστικά δεδομένα που παραθέτει ο IOM στην έκθεσή του για τις κοινότητες επιστραφέντων που έχει περίοδο αναφοράς τον Απρίλιο και Μάιο του 2026 και δημοσιεύθηκε τον Ιούνιο του 2026,[7] 51% των περιοχών του κυβερνείου Idlib είχαν πρόσβαση σε πόσιμο νερό, 44% είχαν πρόσβαση σε δομές πρωτοβάθμιας υγείας, 28% σε δομές επειγόντων περιστατικών, και 15% σε εξειδικευμένες δομές υγείας.[8] Η ίδια έκθεση κατέγραψε ότι στο κυβερνείο Idlib το διάστημα αναφοράς, η δημόσια ηλεκτροδότηση ήταν διαθέσιμη για 7 συνολικά ώρες τη μέρα.[9] Σχετικά με το ζήτημα της ηλεκτροδότησης σημειώνεται ότι ένα μεγάλο ποσοστό των πληροφορητών υπογράμμισε την έλλειψη δημόσιας ηλεκτροδότησης. Συγκεκριμένα επεσήμαναν ότι οι ανατολικές και νότιες αγροτικές περιοχές αποτελούν βασικά σημεία, όπου απαιτείται αποκατάσταση υποδομών, και ότι οι επιστραφέντες στις εν λόγω περιοχές βασίζονται κυρίως στην ηλιακή ενέργεια για την κάλυψη των αναγκών τους σε ηλεκτρισμό.[10]
Ο IOM χρησιμοποιεί έναν δείκτη βαθμολόγησης πέντε επιπέδων για να υποδείξει τον βαθμό ευνοϊκότητας των συνθηκών για την επιστροφή και τη βιώσιμη επανένταξη. Τα κριτήρια που αξιολογούνται είναι: ασφάλεια και προστασία/ επαρκές επίπεδο διαβίωσης/ πρόσβαση σε μέσα βιοπορισμού/ πρόσβαση σε στέγη, γη και ακίνητη περιουσία/ πρόσβαση σε έγγραφα. Ακολούθως, υπολογίζεται ο μέσος όρος των βαθμολογιών των πέντε κριτηρίων, ώστε να παραχθεί ένας ενιαίος σύνθετος δείκτης για κάθε τοποθεσία, σε κλίμακα 0–5, όπου οι υψηλότερες τιμές υποδηλώνουν πιο ευνοϊκές συνθήκες για επιστροφή και επανένταξη.[11]
Σύμφωνα με την έκθεση που δημοσιεύτηκε τον Ιούνιο του 2026 και έχει διάστημα αναφοράς τον Απρίλιο και Μάιο του 2026, το κυβερνείο του Idlib βαθμολογήθηκε συνολικά με 3.6. Η βαθμολογία αυτή τοποθετεί το κυβερνείο του Idlib, στην κατηγορία των κυβερνείων όπου επικρατούν «γενικά ευνοϊκές συνθήκες επιστροφής». Η εν λόγω κατηγορία περιλαμβάνει τις βαθμολογίες 3.6 έως 4.5, και περιγράφει μια κατάσταση κατά την οποία «οι περισσότερες βασικές προϋποθέσεις πληρούνται και εντοπίζονται μόνο περιορισμένα προβλήματα».[12] Οι βαθμολογίες που έλαβε το κυβερνείο στους επιμέρους τομείς είχαν ως εξής: 4.4 ως προς ζητήματα προστασίας και ασφάλειας, 3.2 ως προς την επάρκεια του επιπέδου διαβίωσης, 2.6 ως προς την πρόσβαση σε μέσα βιοπορισμού, 4.3 ως προς ζητήματα αποκατάστασης στέγης, έγγειας ιδιοκτησίας και ακίνητης περιουσίας, και 3.4 ως προς την πρόσβαση σε έγγραφα ταυτοποίησης.[13]
Περαιτέρω το Δικαστήριο προέβη σε εξέταση των επικαιροποιημένων πηγών πληροφόρησης και κρίνει πως δεν προκύπτει ότι τα περιστατικά που καταγράφονται δικαιολογούν την παροχή στον Αιτητή της Συμπληρωματικής Προστασίας, σύμφωνα με το 19( 2)(γ) του περί Προσφύγων Νόμου.
Αναφορικά δε, με την μη πλήρωση των προϋποθέσεων παροχής συμπληρωματικής προστασίας προς το πρόσωπο του Αιτητή υπό την έννοια του άρθρου 19(2)(γ) των περί Προσφύγων Νόμων του 2000 έως 2025 (αντίστοιχο Άρθρο 15(γ) της Ευρωπϊκής Οδηγίας 2011/95/ΕΕ), κρίνω σκόπιμο να παρατεθούν αρχικά τα κάτωθι:
Το εν λόγω άρθρο 19(2)(γ) των περί Προσφύγων Νόμων του 2000 έως 2025 προϋποθέτει ‘ουσιώδεις λόγους’ να πιστεύεται ότι ο Αιτητής θα υποστεί σοβαρή και προσωπική απειλή κατά της ζωής ή της σωματικής του ακεραιότητας, λόγω αδιάκριτης άσκησης βίας σε καταστάσεις διεθνούς ή εσωτερικής ένοπλης σύρραξης, σε περίπτωση επιστροφής του στη χώρα καταγωγής του. Σχετική δε, με τούτο, είναι και η ευρεία νομολογία του Ανωτάτου Δικαστηρίου Κύπρου (βλ. Galina Bindioul v. Αναθεωρητική Αρχή Προσφύγων, Υποθ. Αρ. 685/2012, ημερομηνίας 23/04/13 και Mushegh Grigoryan κ.α. v. Κυπριακή Δημοκρατία, Υποθ. Αρ. 851/2012, ECLI:CY:AD:2015:D619, ημερομηνίας 22/9/2015), όσο και η ερμηνεία του ΔΕΕ (βλ. C-285/12, A. Diakité v. Commissaire général aux réfugiés et aux apatrides, 30/01/2014 και C-465/07, Meki Elgafaji and Noor Elgafaji v. Staatssecretaris van Justitie, 17/02/2009), καθώς επίσης και του ΕΔΔΑ (βλ. K.A.B. v. Sweden, 886/11, 05/09/2013 (final 17/02/2014) και Sufi and Elmi v. the United Kingdom, 8319/07 and 11449/07, 28/11/2011), όπου ερμηνεύεται η έννοια της «αδιακρίτως ασκούμενης βίας» και της «ένοπλης σύρραξης», καθώς επίσης, τίθενται κριτήρια ως προς τη σοβαρότητα του κινδύνου που προϋποτίθεται για την αξιολόγηση των περιπτώσεων στις οποίες εξετάζεται η πιθανότητα παραχώρησης συμπληρωματικής προστασίας δυνάμει του Άρθρου 15(γ) της Ευρωπαϊκής Οδηγίας 2011/95/ΕΕ (το οποίο αντιστοιχεί στο άρθρο 19(2)(γ) των περί Προσφύγων Νόμων του 2000 έως 2025).
Συγκεκριμένα, στην υπόθεση Meki Elgafaji and Noor Elgafaji v. Staatssecretarisvan Justitie (παρ. 35), το ΔΕΕ αναφέρει ότι «ο όρος «προσωπική» πρέπει να νοείται ως χαρακτηρίζων βλάβη προξενούμενη σε αμάχους, ανεξαρτήτως της ταυτότητάς τους, όταν ο βαθμός της αδιακρίτως ασκούμενης βίας που χαρακτηρίζει την υπό εξέλιξη ένοπλη σύρραξη και λαμβάνεται υπόψη από τις αρμόδιες εθνικές αρχές οι οποίες επιλαμβάνονται των αιτήσεων περί επικουρικής προστασίας ή από τα δικαστήρια κράτους μέλους ενώπιον των οποίων προσβάλλεται απόφαση περί απορρίψεως τέτοιας αιτήσεως είναι τόσο υψηλός, ώστε υπάρχουν ουσιώδεις λόγοι να εκτιμάται ότι ο άμαχος ο οποίος θα επιστρέψει στην οικεία χώρα ή, ενδεχομένως, περιοχή θα αντιμετωπίσει, λόγω της παρουσίας του και μόνον στο έδαφος αυτής της χώρας ή της περιοχής, πραγματικό κίνδυνο να εκτεθεί σε σοβαρή απειλή κατά το άρθρο 15, στοιχείο γ΄, της οδηγίας», ενώ στην παρ. 37 το ΔΕΕ αναφέρει επιπλέον ότι «η απλή αντικειμενική διαπίστωση κινδύνου απορρέοντος από τη γενική κατάσταση μιας χώρας δεν αρκεί, καταρχήν, για να γίνει δεκτό ότι οι προϋποθέσεις του άρθρου 15, στοιχείο γ΄, της οδηγίας, συντρέχουν ως προς συγκεκριμένο πρόσωπο, εντούτοις, καθόσον η αιτιολογική αυτή σκέψη χρησιμοποιεί τον όρο «συνήθως», αναγνωρίζει το ενδεχόμενο υπάρξεως μιας εξαιρετικής καταστάσεως, χαρακτηριζομένης από έναν τόσο υψηλό βαθμό κινδύνου, ώστε να υπάρχουν σοβαροί λόγοι να εκτιμάται ότι το πρόσωπο αυτό θα εκτεθεί ατομικώς στον επίμαχο κίνδυνο.»[14]. Περαιτέρω, το ΔΕΕ στην εν λόγω υπόθεση (παρ. 39), παραθέτει ότι «όσο περισσότερο ο αιτών είναι σε θέση να αποδείξει ότι θίγεται ειδικώς λόγω των χαρακτηριστικών την καταστάσεώς του, τόσο μικρότερος θα είναι ο βαθμός της αδιακρίτως ασκούμενης βίας που απαιτείται προκειμένου ο αιτών να τύχει της επικουρικής προστασίας».
Όσον αφορά στην κατάσταση ασφαλείας στη Συρία, η χώρα γενικά βρισκόταν σε ένοπλη σύρραξη, λόγω διεθνών και εσωτερικών ενόπλων συγκρούσεων, που συνέχισαν να προκαλούν ‘σημαντική ζημιά’ σε άμαχους μέσω άμεσων και αδιάκριτων επιθέσεων, περιλαμβανομένων «μαζικών δολοφονιών σε κοινότητες Αλαουιτών και Δρούζων», τις οποίες η νέα κυβέρνηση δεν κατάφερε να αποτρέψει, ενώ άμαχοι ‘έγιναν στόχος’ σε κατοικημένες και αγροτικές περιοχές, και νάρκες και αυτοσχέδιοι εκρηκτικοί μηχανισμοί «προκαλούσαν καθημερινά θύματα, μεταξύ των οποίων και παιδιά», ως επίσης, «αεροπορικές επιδρομές και πυροβολισμοί από πυροβόλα όπλα έπλητταν τακτικά σπίτια, αγορές, σχολεία, νοσοκομεία, φράγματα, αεροδρόμια και πολιτιστικούς και θρησκευτικούς χώρους», με επιπτώσεις όπως, «η διακοπή βασικών υπηρεσιών και η μαζική εκτόπιση πληθυσμών», ενώ συνάμα, «άτομα που βρισκόταν υπό την εξουσία των εμπλεκόμενων μερών στις συγκρούσεις δολοφονήθηκαν, βασανίστηκαν και υπέστησαν σεξουαλική βία, αυθαίρετη κράτηση και αναγκαστική εξαφάνιση, εν μέσω αργών και αμφισβητούμενων προσπαθειών μεταβατικής δικαιοσύνης».[15]
Σύμφωνα δε, με πληροφορίες από την πλατφόρμα ACLED (Armed Conflict Location & Event Data), το 2025 ήταν ένα καθοριστικό ‘έτος καμπής’ για τη Συρία, όπου μετά το τέλος της διακυβέρνησης Άσαντ, ο Ahmed al-Sharaa, ηγέτης της Hayat Tahrir al-Sham (HTS), ανακήρυξε τον εαυτό του μεταβατικό πρόεδρο της Συρίας, «ο οποίος ηγήθηκε των προσπαθειών για την ενίσχυση της διεθνούς θέσης της Συρίας και την κατάργηση του καθεστώτος κυρώσεων», ενώ παράλληλα, «αποκαθιστούσε την ηρεμία σε μια χώρα που είχε πληγεί από 13 χρόνια εμφυλίου πολέμου».[16] Σύμφωνα με την ίδια πηγή, η συνολική βία στη Συρία μειώθηκε ‘κατά 44% σε σύγκριση με το 2024’, γεγονός που εκτιμάται ως «αξιοσημείωτο επίτευγμα παρά το κατακερματισμένο πολιτικό τοπίο και το ταραγμένο περιφερειακό περιβάλλον», αν και η εν λόγω μείωση ‘δεν ήταν ομοιόμορφη’, αφού ο «συνδυασμός πολιτικού ανταγωνισμού, θρησκευτικής βίας και ξένων παρεμβάσεων» ‘μαρτυρά’ υπέρ μιας εύθραυστης μετάβασης της Συρίας.[17] Περαιτέρω, στην ίδια πηγή αναφέρεται ότι σε ‘μεγάλο’ μέρος της χώρας, «η καθημερινή βία μειώθηκε σε μεγάλο βαθμό επειδή η μεταβατική κυβέρνηση κατάφερε να εδραιώσει την εξουσία της στις περιοχές που ελέγχει» και επίσης, «η μεταβατική κυβέρνηση αναδιοργάνωσε το μηχανισμό ασφάλειας, ενοποιώντας τις δυνάμεις των ανταρτών και τις πρώην μονάδες της HTS σε μια επίσημη ιεραρχία διοίκησης, που αναπτύχθηκε σε όλη τη βόρεια και κεντρική Συρία», όπου στις επαρχίες όπως το Aleppo, Idlib, Hama και Raqqa, «οι ένοπλες ομάδες που έχουν πλέον ενσωματωθεί στη δομή ασφάλειας της μεταβατικής κυβέρνησης έχουν αναλάβει την υπεράσπιση του εδάφους, εστιάζοντας στην τοπική αστυνόμευση».[18] Ωστόσο, σύμφωνα και πάλι με πληροφορίες στην ίδια πηγή, αυτή η σταθεροποίηση «δεν επεκτάθηκε στις περιοχές όπου κυριαρχούν μειονότητες, όπου το κράτος δυσκολεύτηκε να επιβάλει την εξουσία του» και πέντε επαρχίες όπου σημειώθηκαν ‘βίαιες συγκρούσεις και δολοφονίες’ εναντίον κοινοτήτων (θρησκευτικών μειονοτήτων) των Δρούζων και των Αλαουιτών, ήταν η Lattakia, η al-Suwayda, το Tartous, η Hama, και το Homs.[19] Περαιτέρω, το Ισλαμικό Κράτος (IS) παρουσιάζεται ως μια ‘ανθεκτική αντάρτικη δύναμη’ που επιχειρεί από τα βορειοανατολικά και το κέντρο της Badia, ενώ «μετά την αναζωπύρωσή του το 2024, η δραστηριότητα της ομάδας μειώθηκε σε σχετικά μέτρια ένταση το 2025» και «οι περισσότερες επιθέσεις επικεντρώθηκαν σε περιοχές που ελέγχονται από τις Συριακές Δημοκρατικές Δυνάμεις (SDF) ή κατά μήκος των οδών της ερήμου που περιπολούν, κυμαινόμενες από επιθέσεις σε θέσεις ασφαλείας μέχρι αποδράσεις από φυλακές», και επιπλέον, καταγράφονται στρατιωτικές επιχειρήσεις στη Συρία από εξωτερικούς παράγοντες, όπως το Ισραήλ στο νότιο διάδρομο και η Τουρκία στα βόρεια της χώρας.[20]
Με βάση τον (επικαιροποιημένο) οδηγό της EUAA για τη Συρία (Δεκέμβριος 2025), γενικά στη χώρα υφίσταται αδιάκριτη βία, ωστόσο, όχι σε (τέτοιο) υψηλό βαθμό, άρα εκτιμάται πως «απαιτείται υψηλότερο επίπεδο μεμονωμένων στοιχείων για να διαπιστωθεί πραγματικός κίνδυνος σοβαρής βλάβης» υπό την έννοια του Άρθρου 15(γ) της Ευρωπαϊκής Οδηγίας 2011/95/ΕΕ.[21] Σύμφωνα με ανάλυση του Syria Justice and Accountability Center, ελλείψει αξιόπιστων θεσμικών μηχανισμών, οι συσσωρευμένες δυσαρέσκειες μετατοπίζονται σε τοπικές εντάσεις και πράξεις αντεκδικητικής βίας, συμπεριλαμβανομένων στοχευμένων δολοφονιών ως αντιποίνων. Βάσει της ίδιας ανάλυσης, η απόδοση ευθυνών επικεντρώνεται μέχρι στιγμής σε λίγες υποθέσεις υψηλού προφίλ, χωρίς να υπάρχει σαφής στρατηγική για την αντιμετώπιση των ευρύτερων αδικημάτων.[22] Σημειώνεται σχετικά ότι τον Μάιο του 2025 η συριακή κυβέρνηση ίδρυσε την Εθνική Επιτροπή Μεταβατικής Δικαιοσύνης (National Commission for Transitional Justice-NCTJ) με σκοπό τη διερεύνηση σοβαρών παραβιάσεων ανθρωπίνων δικαιωμάτων από το προηγούμενο καθεστώς, την απόδοση ευθυνών στους υπαίτιους, την παροχή αποζημιώσεων στα θύματα και την προώθηση της εθνικής συμφιλίωσης.[23] Παρόλα αυτά, μέχρι και τον Ιούνιο του 2026 δεν υπήρχε ειδικό νομικό πλαίσιο για τη μεταβατική δικαιοσύνη, καθώς το σχετικό σχέδιο νόμου, δεν είχε ακόμα ψηφιστεί.[24]
Πιο συγκεκριμένα, στον οδηγό της EUAA για τη Συρία (Δεκέμβριος 2025) καταγράφεται ότι το Κυβερνείο του Idlib βρίσκεται σχεδόν ‘εξ ολοκλήρου’ υπό τον έλεγχο της Μεταβατικής Κυβέρνησης, «αν και οι δυνάμεις αυτής παραμένουν κατακερματισμένες», ενώ ως ‘κυρίαρχοι παράγοντες’ στην εν λόγω περιοχή, αναφέρονται ότι περιλαμβάνουν την ομάδα ΗTS καθώς και ένοπλες παρατάξεις εντός του Συριακού Εθνικού Στρατού (SNA).[25] Επίσης, πηγή την οποία επικαλείται ο εν λόγω οδηγός της EUAA για τη Συρία (Δεκέμβριος 2025), χαρακτήρισε το Idlib ως ‘σχετικά σταθερό’ σε σύγκριση με άλλα κυβερνεία, «με τις νέες δυνάμεις ασφαλείας να διατηρούν σταθερό τον έλεγχο παρά τις περιστασιακές εξωτερικές απειλές».[26]
Περαιτέρω, στον ίδιο (πιο πάνω) οδηγό της EUAA, αναφέρεται σχετικά με το Κυβερνείο του Idlib, ότι το ACLED κατέγραψε 136 περιστατικά ασφαλείας στην εν λόγω περιοχή κατά την περίοδο 09/12/2024-31/05/2025, τα πλείστα εκ των οποίων φαίνεται να αφορούσαν περιστατικά εκρήξεων / εξ αποστάσεως βία (“explosions / remote violence”), που φαίνεται να παρέμειναν σταθερά κατά την εν λόγω περίοδο αναφοράς.[27]
Περαιτέρω, σύμφωνα με στοιχεία της UNHCR, ο εκτιμώμενος αριθμός εσωτερικά εκτοπισμένων ατόμων ανήλθε στους 1.208.927 για το Κυβερνείο του Idlib, από τον Ιούνιο του 2025, ενώ 175.161 άτομα επέστρεψαν στην εν λόγω περιοχή από τον Νοέμβριο του 2024, καθώς και 87.646 άτομα επέστρεψαν εκεί από το εξωτερικό, από τις αρχές του 2024.[28] Επίσης, σύμφωνα και πάλι με στοιχεία της UNHCR, από τις 18/09/2025 υπήρχαν 2.132.759 εσωτερικά εκτοπισμένα άτομα από το Κυβερνείο του Idlib και 732.359 επιστροφές εκεί, ενώ επιπλέον, 134.436 άτομα είχαν επιστρέψει στην εν λόγω περιοχή από το εξωτερικό, από τις 08/12/2024.[29]
Σύμφωνα δε, με τον εν λόγω οδηγό της EUAA του Δεκεμβρίου του 2025 για τη Συρία: «Σύμφωνα με πληροφορίες, τα μη εκραγέντα πυρομαχικά (UXOs), τα εκρηκτικά υπολείμματα πολέμου (ERWs), οι νάρκες και οι αυτοσχέδιοι εκρηκτικοί μηχανισμοί (IEDs) είναι ευρέως διαδεδομένα και επηρεάζουν κατοικημένες περιοχές, γεωργικές εκτάσεις, υποδομές και βασικές οδούς πρόσβασης, ιδίως στο κυβερνείο του Idlib.».[30]
Πιο πρόσφατες πληροφορίες, που καταγράφονται σε άλλη πηγή (CEDOCA, Belgium, 19/05/2026), αναφέρουν πως μετά την πτώση του καθεστώτος Άσαντ και τη στρατιωτική επέλαση της μεταβατικής κυβέρνησης τον Ιανουάριο του 2026, «μια περίοδος στρατιωτικού αδιεξόδου οδήγησε στην υπογραφή μιας συνολικής συμφωνίας 14 σημείων μεταξύ των Συριακών Δημοκρατικών Δυνάμεων (SDF) και της Δαμασκού στις 30 Ιανουαρίου 2026», όπου η εν λόγω συμφωνία «ρυθμίζει θέματα όπως η ενσωμάτωση στρατού και ασφαλείας, που περιλαμβάνει τη σταδιακή εισαγωγή των SDF στο συριακό Υπουργείο Άμυνας».[31] Επιπλέον, στην ίδια πηγή και όσον αφορά (συγκεκριμένα) την κατάσταση ασφαλείας στη βορειοανατολική Συρία, αναφέρεται ότι «μεταξύ Οκτωβρίου 2025 και Φεβρουαρίου 2026, υπήρξε ‘σαφής έξαρση’ της βίας κατά τη διάρκεια της επέλασης της μεταβατικής κυβέρνησης τον Ιανουάριο του 2026» και ότι «αυτή η βία επικεντρώθηκε κυρίως στις επαρχίες Aleppo, Hassakeh, Deir ez-Zor και Raqqa, αλλά ‘μειώθηκε σημαντικά’ μετά την υπογραφή της συνολικής συμφωνίας στις 30 Ιανουαρίου 2026», ωστόσο, «ενώ η κατάσταση έχει έκτοτε σταθεροποιηθεί, εξακολουθούν να υπάρχουν σημαντικοί κίνδυνοι για την ασφάλεια, συμπεριλαμβανομένων των μη εκραγέντων πυρομαχικών και των αυτοσχέδιων εκρηκτικών μηχανισμών (IED) που έμειναν πίσω μετά από τις μάχες».[32]
Σύμφωνα με τα τελευταία δεδομένα του ACLED, στο κυβερνείο Idlib, κατά την περίοδο του τελευταίου έτους (με ημερομηνία τελευταίας ενημέρωσης την 17/07/2026) καταγράφηκαν 121 περιστατικά πολιτικής βίας ("Political violence", που περιλαμβάνει περιστατικά βίας κατά αμάχων, εκρήξεις/απομακρυσμένη βία, μάχες, εξεγέρσεις και διαμαρτυρίες), από τα οποία προκλήθηκαν 127 θάνατοι.[33]
Τέλος, σύμφωνα με εκτιμήσεις ο πληθυσμός του κυβερνείου Idlib κυμαίνεται σε 2,663,500 κατοίκους, συμπεριλαμβανομένων των κατοίκων, των εσωτερικά εκτοπισμένων ατόμων και των επαναπατριζόμενων από το εξωτερικό, σύμφωνα με εκτιμήσεις του ΔΟΜ.[34]
Σύμφωνα με τον Οδηγό της EUAA, Δεκεμβρίου 2025, συμπεραίνεται πως στο κυβερνείο Idlib λαμβάνει χώρα αδιάκριτη βία, χωρίς ωστόσο να φθάνει σε υψηλό επίπεδο.[35]
Εξετάζοντας περαιτέρω τις προσωπικές περιστάσεις του Αιτητή, παρατηρώ ότι είναι ενήλικας νέος άνδρας, χωρίς προβλήματα υγείας, ομιλεί την αραβική, μουσουλμάνος, ικανός για εργασία και με οικογενειακό υποστηρικτικό δίκτυο.
Επομένως, λαμβάνοντας υπόψιν επίσης και τις ιδιαίτερες περιστάσεις του Αιτητή, οι οποίες δεν παρουσιάζουν δείκτες ευαλωτότητας, θεωρώ ότι δεν εγείρονται ουσιώδεις λόγοι να πιστεύεται ότι αυτός θα διατρέξει κίνδυνο να υποστεί σοβαρή βλάβη σε περίπτωση επιστροφής του στη χώρα καταγωγής του.
Με βάση το σύνολο των στοιχείων που τέθηκαν ενώπιον μου, συντάσσομαι με την απόφαση της Υπηρεσίας Ασύλου και καταλήγω ότι εξετάστηκε σε κάθε στάδιο της η υπόθεση, σύμφωνα με τον νόμο και η απόφαση είναι προϊόν δέουσα έρευνας και επαρκούς αιτιολογίας.
Βούλα Κουρουζίδου - Καρλεττίδου, Δ.Δ.Δ.Δ.Π.
[1] ΙΟΜ, Syrian Arab Republic - Population Mobility and Baseline Assessment - Round 12 - January 2026, 12 Φεβρουαρίου 2026, https://dtm.iom.int/reports/syrian-arab-republic-population-mobility-and-baseline-assessment-round-12-01-31-january?close=true (ημερομηνία πρόσβασης 30/06/2026)
[2] Βλ. τις μηνιαίες εκθέσεις του IOM για τους μήνες Ιανουάριο, Φεβρουάριο, Μάρτιο, Απρίλιο και Μάιο, με τίτλο Population Mobility αnd Baseline Assessment, διαθέσιμες στο https://dtm.iom.int/syrian-arab-republic, σελ. 6 των εκθέσεων (ημερομηνία πρόσβασης 30/06/2026)
[3] ΙΟΜ, Syrian Arab Republic - Population Mobility and Baseline Assessment - Round 14 - March 2026, 16 Απριλίου 2026, https://dtm.iom.int/reports/syrian-arab-republic-population-mobility-and-baseline-assessment-round-14-01-31-march-2026?close=true, σελ. 5 (ημερομηνία πρόσβασης 30/06/2026)
[4] IOM, Syrian Arab Republic, Population Mobility and Baseline Assessment, Round 15-April 2026, 18 Μαΐου 2026, https://dtm.iom.int/reports/syrian-arab-republic-population-mobility-and-baseline-assessment-round-15-01-30-april-2026, σελ. 5 (ημερομηνία πρόσβασης 30/06/2026)
[5] IOM, Population Mobility and Baseline Assessment, Round 16-May 2026, 17 Ιουνίου 2017, https://dtm.iom.int/reports/syrian-arab-republic-population-mobility-and-baseline-assessment-round-16-01-31-may-2026, σελ. 5 (ημερομηνία πρόσβασης 30/06/2026)
[6] ΙΟΜ, Syrian Arab Republic - Communities of Return Index - Round 4 (1 January - 4 February 2026), 2 Απριλίου 2026, https://dtm.iom.int/reports/syrian-arab-republic-communities-return-index-round-4-1-january-4-february-2026?close=true, σελ. 5 (ημερομηνία πρόσβασης 30/06/2026)
[7] Η έκθεση του IOM παρουσιάζει ευρήματα που βασίζονται σε δεδομένα τα οποία συλλέχθηκαν μεταξύ 5 Απριλίου και 10 Μαΐου 2026, μέσω ενός δικτύου 372 ερευνητών πεδίου και 19.275 βασικών πληροφοριοδοτών σε 3.898 τοποθεσίες, σε όλες τις 14 επαρχίες της Συρίας. Βλ. ΙΟΜ, Syrian Arab Republic-Communities of Return Index Round 5 (5 April - 10 May 2026), 15 Ιουνίου 2026, https://dtm.iom.int/reports/syrian-arab-republic-communities-return-index-round-5-5-april-10-may-2026, σελ. 21 (ημερομηνία πρόσβασης 30/06/2026)
[8] ΙΟΜ, Syrian Arab Republic-Communities of Return Index Round 5 (5 April - 10 May 2026), 15 Ιουνίου 2026, https://dtm.iom.int/reports/syrian-arab-republic-communities-return-index-round-5-5-april-10-may-2026, σελ. 12 (ημερομηνία πρόσβασης 30/06/2026)
[9] ΙΟΜ, Syrian Arab Republic-Communities of Return Index Round 5 (5 April - 10 May 2026), 15 Ιουνίου 2026, https://dtm.iom.int/reports/syrian-arab-republic-communities-return-index-round-5-5-april-10-may-2026, σελ. 12 (ημερομηνία πρόσβασης 30/06/2026)
[10] ΙΟΜ, Syrian Arab Republic-Communities of Return Index-Round 5 (5 April - 10 May 2026), 15 Ιουνίου 2026, https://dtm.iom.int/reports/syrian-arab-republic-communities-return-index-round-5-5-april-10-may-2026?close=true, σελ. 11 (ημερομηνία πρόσβασης 30/06/2026)
[11] ΙΟΜ, Syrian Arab Republic-Communities of Return Index Round 5 (5 April - 10 May 2026), 15 Ιουνίου 2026, https://dtm.iom.int/reports/syrian-arab-republic-communities-return-index-round-5-5-april-10-may-2026, σελ. 24 (ημερομηνία πρόσβασης 30/06/2026)
[12] ΙΟΜ, Syrian Arab Republic-Communities of Return Index Round 5 (5 April - 10 May 2026), 15 Ιουνίου 2026, https://dtm.iom.int/reports/syrian-arab-republic-communities-return-index-round-5-5-april-10-may-2026, σελ. 24 (ημερομηνία πρόσβασης 30/06/2026)
[13] ΙΟΜ, Syrian Arab Republic-Communities of Return Index Round 5 (5 April - 10 May 2026), 15 Ιουνίου 2026, https://dtm.iom.int/reports/syrian-arab-republic-communities-return-index-round-5-5-april-10-may-2026, σελ. 22 (ημερομηνία πρόσβασης 30/06/2026)
[14] Βλ. επίσης ECHR, Sufi and Elmi v. The United Kingdom, 8319/07 and 11449/07, 28/06/2011 (final 28/11/2011), σελ. 51, §218 (https://www.refworld.org/cases,ECHR,4e09d29d2.html): «However, it is clear that not every situation of general violence will give rise to such a risk. On the contrary, the Court has made it clear that a general situation of violence would only be of sufficient intensity to create such a risk "in the most extreme cases" where there was a real risk of ill-treatment simply by virtue of an individual being exposed to such violence on return.».
[15] WarWatch, Geneva Academy of International Humanitarian Law and Human Rights, Armed conflicts in Syria – Snapshot (Reporting period: July 2024 - June 2025), https://warwatch.ch/situations/armed-conflicts-in-syria/ [ημερ. πρόσβασης 30/01/2026]
[16]ACLED, Sectarian violence threatens Syria’s chance at stability, 11 December 2025, https://acleddata.com/report/sectarian-violence-threatens-syrias-chance-stability [ημερ. πρόσβασης 22/05/2026]
[17]ACLED, Sectarian violence threatens Syria’s chance at stability, 11 December 2025, https://acleddata.com/report/sectarian-violence-threatens-syrias-chance-stability [ημερ. πρόσβασης 22/05/2026]
[18]ACLED, Sectarian violence threatens Syria’s chance at stability, 11 December 2025, https://acleddata.com/report/sectarian-violence-threatens-syrias-chance-stability [ημερ. πρόσβασης 22/05/2026]
[19]ACLED, Sectarian violence threatens Syria’s chance at stability, 11 December 2025, https://acleddata.com/report/sectarian-violence-threatens-syrias-chance-stability [ημερ. πρόσβασης 22/05/2026]
[20]ACLED, Sectarian violence threatens Syria’s chance at stability, 11 December 2025, https://acleddata.com/report/sectarian-violence-threatens-syrias-chance-stability [ημερ. πρόσβασης 22/05/2026]
[21] Βλ. EUAA, Country Guidance: Syria, December 2025, https://www.euaa.europa.eu/sites/default/files/publications/2025-12/Country_Guidance_Syria-Comprehensive_update_2025.pdf, σελ. 71.
[22] Syria Justice and Accountability Center, One Year On: The State of Transitional Justice in Syria, 4 Ιουνίου 2026, https://syriaaccountability.org/one-year-on-the-state-of-transitional-justice-in-syria/https://syriaaccountability.org/one-year-on-the-state-of-transitional-justice-in-syria/ (ημερομηνία πρόσβασης 30/06/2026)
[23] International Center for Transitional Justice, ICTJ Welcomes Establishment of Syria’s New National Commissions for Transitional Justice and the Missing, 22 Μαΐου 2025, https://www.ictj.org/latest-news/ictj-welcomes-establishment-syria%E2%80%99s-new-national-commissions-transitional-justice-and (ημερομηνία πρόσβασης 30/06/2026)
[24] Syria Justice and Accountability Centre, One Year On: The State of Transitional Justice in Syria, 4 Ιουνίου 2026, https://syriaaccountability.org/one-year-on-the-state-of-transitional-justice-in-syria/https://syriaaccountability.org/one-year-on-the-state-of-transitional-justice-in-syria/ (ημερομηνία πρόσβασης 30/06/2026)
[25] Βλ. EUAA, Country Guidance: Syria, December 2025, https://www.euaa.europa.eu/sites/default/files/publications/2025-12/Country_Guidance_Syria-Comprehensive_update_2025.pdf, σελ. 80.
[26] Βλ. EUAA, Country Guidance: Syria, December 2025, https://www.euaa.europa.eu/sites/default/files/publications/2025-12/Country_Guidance_Syria-Comprehensive_update_2025.pdf, σελ. 80.
[27] Βλ. EUAA, Country Guidance: Syria, December 2025, https://www.euaa.europa.eu/sites/default/files/publications/2025-12/Country_Guidance_Syria-Comprehensive_update_2025.pdf, σελ. 80.
[28] Βλ. EUAA, Country Guidance: Syria, December 2025, https://www.euaa.europa.eu/sites/default/files/publications/2025-12/Country_Guidance_Syria-Comprehensive_update_2025.pdf, σελ. 81.
[29] Βλ. EUAA, Country Guidance: Syria, December 2025, https://www.euaa.europa.eu/sites/default/files/publications/2025-12/Country_Guidance_Syria-Comprehensive_update_2025.pdf, σελ. 81.
[30] Βλ. EUAA, Country Guidance: Syria, December 2025, https://www.euaa.europa.eu/sites/default/files/publications/2025-12/Country_Guidance_Syria-Comprehensive_update_2025.pdf, σελ. 81.
[31] CEDOCA (Belgium), COI FOCUS – SYRIË: De situatie in Noordoost-Syrië (voormalig DAANES-gebied) [SYRIA: The situation in Northeast Syria (former DAANES territory)], 19 May 2026, https://coi.euaa.europa.eu/administration/belgium/PLib/coi_focus_syrie._de_situatie_in_noordoost-syrie_voormalig_daanes-gebied_20260519.pdf [original in Dutch language], σελ. 2 [ημερ. πρόσβασης 25/05/2026]
[32] CEDOCA (Belgium), COI FOCUS – SYRIË: De situatie in Noordoost-Syrië (voormalig DAANES-gebied) [SYRIA: The situation in Northeast Syria (former DAANES territory)], 19 May 2026, https://coi.euaa.europa.eu/administration/belgium/PLib/coi_focus_syrie._de_situatie_in_noordoost-syrie_voormalig_daanes-gebied_20260519.pdf [original in Dutch language], σελ. 3 [ημερ. πρόσβασης 25/05/2026]
[33]Πλατφόρμα ACLED Explorer, η οποία από 30/07/2025 είναι προσβάσιμη κατόπιν εγγραφής, με χρήση των εξής φίλτρων αναζήτησης: Country: Syria, Idleb, Events / Fatalities, Political Violence (violence against civilians, explosions/remote violence, riots, battles, protests), Past Year (last update 17/07/2026), διαθέσιμο https://acleddata.com/platform/explorer [ημερ. πρόσβασης 28/07/2026]
[34]IOM, Syrian Arab Republic – Population Mobility and Baseline Assessment – Round 15 – April 2026, 18 May 2026,file:///C:/Users/User/Downloads/DTM%20Syria_Baseline_Round15.pdf, σελ. 7 [ημερ. πρόσβασης 28/07/2026]
[35] EUAA, Country Guidance: Syria , December 2025, σελ. 80-81[ημερ. πρόσβασης 28/07/2026]
cylaw.org: Από το ΚΙΝOΠ/CyLii για τον Παγκύπριο Δικηγορικό Σύλλογο