ΔΙΟΙΚΗΤΙΚΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ ΔΙΕΘΝΟΥΣ ΠΡΟΣΤΑΣΙΑΣ

  Υπόθεση Αρ.: 1836/25

  26 Αυγούστου, 2026

[Κ. Κ. Κλεάνθους, Δ.Δ.Δ.Δ.Π.]

Αναφορικά με το άρθρο 146 του Συντάγματος

Μεταξύ:

J.B.I.

Αιτητή,

και

Κυπριακής Δημοκρατίας, μέσω της Υπηρεσίας Ασύλου             

                                              Καθ’ ων η αίτηση

Γ. Ιωάννου (κος) για Ι. Ιάσονος (κα), Δικηγόρος για Αιτητή

Γ. Ροδοθέου (κα), Δικηγόρος της Δημοκρατίας, για τους Καθ' ων η αίτηση

 

Α Π Ο Φ Α Σ Η

Κ. Κ. Κλεάνθους, Δ.Δ.Δ.Δ.Π.: Ο Αιτητής με την παρούσα προσφυγή στρέφεται κατά της απόφασης των Καθ' ων η αίτηση ημερομηνίας 10.6.2025, με την οποίαν απορρίφθηκε το αίτημά του για διεθνή προστασία, καθότι κρίθηκε ότι δεν πληρούνται οι προϋποθέσεις των άρθρων 3 και 19 των περί Προσφύγων Νόμων του 2000 έως 2023 και αποφασίστηκε η επιστροφή του στη χώρα καταγωγής του. Αιτείται επιπλέον την χορήγηση σε αυτόν καθεστώτος διεθνούς προστασίας.

 

Γεγονότα

1.             Τα γεγονότα της υπόθεσης έχουν ως ακολούθως: Ο Αιτητής κατάγεται από τη Λαϊκή Δημοκρατία του Κονγκό (στο εξής: ΛΔΚ). Εισήλθε παράνομα στη Δημοκρατία από τις μη ελεγχόμενες από την Κυβέρνηση περιοχές και περί τις 22.11.2022 υπέβαλε αίτηση διεθνούς προστασίας. Στις 23.3.2025, πραγματοποιήθηκε συνέντευξη του Αιτητή αναφορικά με το αίτημά του για διεθνή προστασία από λειτουργό, ο οποίος στις 6.6.2025 υπέβαλε Έκθεση-Εισήγηση προς τον Προϊστάμενο της Υπηρεσίας Ασύλου (στο εξής: Προϊστάμενος) για απόρριψη της αίτησης ασύλου του Αιτητή και επιστροφή του στη χώρα καταγωγής του. Η Εισήγηση εγκρίθηκε από τον Προϊστάμενο στις 10.6.2025. Η εν λόγω απορριπτική απόφαση, η οποία κοινοποιήθηκε στον Αιτητή στις 27.6.2025, αποτελεί το αντικείμενο της παρούσας προσφυγής.

 

Νομικοί Ισχυρισμοί

2.             Ο Αιτητής, διά της συνηγόρου του, προωθεί ως βασικό λόγο προσφυγής την έλλειψη δέουσας έρευνας. Ειδικότερα, υποστηρίζει ότι οι Καθ’ ων η αίτηση δεν εξέτασαν και/ή δεν διερεύνησαν ορθώς τον βασικό πυρήνα του ισχυρισμού του, σύμφωνα με τον οποίο διωκόταν από πρόσωπα που διέμεναν στην Kinshasa, λόγω της καταγωγής του από τη Ρουάντα. Υποστηρίζει, εξάλλου, ότι οι Καθ’ ων η αίτηση δεν εφάρμοσαν το ευεργέτημα της αμφιβολίας ως προς πτυχές του αιτήματός του οι οποίες, αντικειμενικά, δεν ήταν δυνατόν να αποδειχθούν. Περαιτέρω, υποστηρίζει ότι δικαιολογείται η υπαγωγή του σε καθεστώς συμπληρωματικής προστασίας. Τέλος, προβάλλει ότι η επίδικη απόφαση στερείται επαρκούς αιτιολογίας και εκδόθηκε υπό καθεστώς πλάνης περί τα πράγματα και τον νόμο.

 

3.             Από την πλευρά τους, οι Καθ’ ων η αίτηση υπεραμύνονται της νομιμότητας και της ορθότητας της επίδικης απόφασης, την οποία, κατά τους ίδιους, εξέδωσαν κατόπιν δέουσας έρευνας και ορθής αξιολόγησης του συνόλου των ενώπιόν τους στοιχείων και δεδομένων. Υποστηρίζουν ότι η επίδικη απόφαση είναι δεόντως αιτιολογημένη και παραπέμπουν συναφώς στα επιμέρους ευρήματα στα οποία κατέληξαν κατά τη διοικητική διαδικασία, στο πλαίσιο της οποίας ο Αιτητής κρίθηκε αναξιόπιστος ως προς τον πυρήνα του αιτήματός του. Ως εκ τούτου, και λαμβανομένων υπόψη των προσωπικών περιστάσεων του Αιτητή, σε συνάρτηση με την κατάσταση ασφαλείας στον τελευταίο τόπο συνήθους διαμονής του, υποστηρίζουν ότι δεν δικαιολογείται η υπαγωγή του σε καθεστώς διεθνούς προστασίας.

Το νομικό πλαίσιο

4.             Η Σύμβαση περί του καθεστώτος των προσφύγων, η οποία υπογράφηκε στη Γενεύη στις 28 Ιουλίου 1951 και τέθηκε σε ισχύ στις 22 Απριλίου 1954 [Recueil des traités des Nations unies, τόμος 189, σ. 150, αριθ. 2545 (1954)], όπως συμπληρώθηκε με το Πρωτόκολλο περί του καθεστώτος των προσφύγων, το οποίο συνήφθη στη Νέα Υόρκη στις 31 Ιανουαρίου 1967 και τέθηκε σε ισχύ στις 4 Οκτωβρίου 1967 (στο εξής: Σύμβαση της Γενεύης), ορίζει, στο άρθρο 1, τμήμα Α, σημείο 2, πρώτο εδάφιο, ότι ο όρος «πρόσφυγας» εφαρμόζεται επί παντός προσώπου το οποίο, «συνεπεία δικαιολογημένου φόβου διώξεως λόγω φυλής, θρησκείας, εθνικότητος, κοινωνικής τάξεως ή πολιτικών πεποιθήσεων, ευρίσκεται εκτός της χώρας της οποίας έχει την ιθαγένεια και δεν δύναται ή, λόγω του φόβου τούτου, δεν επιθυμεί να απολαύη της προστασίας της χώρας ταύτης».

 

5.             Ο Κανονισμός 2 των περί της Ίδρυσης και Λειτουργίας του Διοικητικού Δικαστηρίου Διεθνούς Προστασίας Διαδικαστικών Κανονισμών του 2019, ως έχουν τροποποιηθεί μέχρι και τον περί της Λειτουργίας του Διοικητικού Δικαστηρίου Διεθνούς Προστασίας (Τροποποιητικό) (Αρ. 1) Διαδικαστικό Κανονισμό του 2026, έχει ως ακολούθως:

«Ο Διαδικαστικός Κανονισμός του Ανωτάτου Συνταγματικού Δικαστηρίου 1962, και οι περί της Λειτουργίας του Διοικητικού Δικαστηρίου Διαδικαστικοί Κανονισμοί (Αρ.1) Διαδικαστικοί Κανονισμοί του 2015, τυγχάνουν εφαρμογής σε όλες τις προσφυγές που καταχωρούνται στο Διοικητικό Δικαστήριο Διεθνούς Προστασίας από 18.6.2019, με τις αναγκαίες τροποποιήσεις που αναφέρονται στη συνέχεια και κατ’ ανάλογη εφαρμογή των δικονομικών κανόνων και πρακτικής που ακολουθούνται και εφαρμόζονται στις ενώπιον του Διοικητικού Δικαστηρίου προσφυγές εκτός αν ήθελε άλλως ορίσει το Δικαστήριο.».

6.             Το άρθρο 11 των περί της Ίδρυσης και Λειτουργίας Διοικητικού Δικαστηρίου Διεθνούς Προστασίας Νόμων του 2018 έως 2026 (στο εξής: o περί της Ίδρυσης και Λειτουργίας Διοικητικού Δικαστηρίου Διεθνούς Προστασίας Νόμος) καθορίζει τη δικαιοδοσία του παρόντος Δικαστηρίου.

 

7.             Ο Κανονισμός (ΕΕ) 2024/1347 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 14ης Μαΐου 2024, σχετικά με τις απαιτήσεις για την αναγνώριση των υπηκόων τρίτων χωρών ή των ανιθαγενών ως δικαιούχων διεθνούς προστασίας, για ένα ενιαίο καθεστώς για τους πρόσφυγες ή για τα άτομα που δικαιούνται επικουρική προστασία και για το περιεχόμενο της παρεχόμενης προστασίας, για την τροποποίηση της οδηγίας 2003/109/ΕΚ του Συμβουλίου και για την κατάργηση της οδηγίας 2011/95/ΕΕ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου (στο εξής: Κανονισμός αναγνώρισης/Κανονισμός (ΕΕ) 2024/1347), δυνάμει του άρθρου 42 αυτού, εφαρμόζεται από την 1η Ιουλίου 2026.

 

8.             Το άρθρο 3 στοιχείο 5) του Κανονισμού (ΕΕ) 2024/1347 ορίζει τον όρο «πρόσφυγας».

 

9.             Ο όρος «πρόσφυγας» ορίζεται και στο ερμηνευτικό άρθρο 2 του περί Προσφύγων Νόμου του 2026 (στο εξής: o περί Προσφύγων Νόμος).

 

10.          Το καθεστώς του πρόσφυγα χορηγείται σε υπηκόους τρίτων χωρών ή σε ανιθαγενείς που πληρούν τις οικείες προϋποθέσεις σύμφωνα με τα κεφάλαια ΙΙ και ΙΙΙ του Κανονισμού (ΕΕ) 2024/1347.

 

11.          Το άρθρο 3 στοιχείο 6) του Κανονισμού (ΕΕ) 2024/1347 ορίζει τον όρο «πρόσωπο που δικαιούται επικουρική προστασία».

 

12.          Το καθεστώς επικουρικής προστασίας χορηγείται σε υπηκόους τρίτων χωρών ή σε ανιθαγενείς που πληρούν τις οικείες προϋποθέσεις σύμφωνα με τα κεφάλαια ΙΙ και V του Κανονισμού (ΕΕ) 2024/1347.

 

13.          Αντιστοίχως, οι εφαρμοστικές του ενωτικού νομοθετικού πλαισίου διατάξεις του περί Προσφύγων Νόμου, ορίζουν τα εξής:

 

14.          Το άρθρο 51 του περί Προσφύγων Νόμου προβλέπει ότι:

«51. Ο Προϊστάμενος με απόφασή του χορηγεί το καθεστώς πρόσφυγα σε αιτητή, εάν κατά τη διοικητική διαδικασία εξέτασης της αίτησής του έχει αποδειχθεί ότι πληροί τις προϋποθέσεις που προβλέπονται στις διατάξεις των Κεφαλαίων ΙΙ και ΙΙΙ του Κανονισμού (ΕΕ) 2024/1347».

15.          Το άρθρο 53 του περί Προσφύγων Νόμου ορίζει ότι:

«53. Ο Προϊστάμενος, με απόφασή του, χορηγεί το καθεστώς επικουρικής προστασίας σε αιτητή εάν, κατά τη διοικητική διαδικασία εξέτασης της αίτησής του, έχει αποδείξει ότι πληροί τις προϋποθέσεις των Κεφαλαίων ΙΙ και V του Κανονισμού (ΕΕ) 2024/1347».

16.          Το άρθρο 4 παράγραφος 1 του Κανονισμού (ΕΕ) 2024/1347, το οποίο τιτλοφορείται «Υποβολή πληροφοριών και αξιολόγηση γεγονότων και περιστάσεων» προβλέπει τα εξής:

«1.   Οι αιτούντες υποβάλλουν όλα τα στοιχεία που διαθέτουν και τα οποία τεκμηριώνουν την αίτηση διεθνούς προστασίας. Για τον σκοπό αυτό, οι αιτούντες συνεργάζονται πλήρως με την αποφαινόμενη αρχή και με άλλες αρμόδιες αρχές και παραμένουν παρόντες και διαθέσιμοι στο έδαφος του κράτους μέλους που είναι υπεύθυνο για την εξέταση της αίτησής τους καθ’ όλη τη διάρκεια της διαδικασίας, μεταξύ άλλων κατά την αξιολόγηση των σχετικών στοιχείων της αίτησης.[…]».

17.          Επισημαίνεται συναφώς ότι, ως προς τις ουσιαστικές προϋποθέσεις αναγνώρισης της ιδιότητας του πρόσφυγα και χορήγησης καθεστώτος επικουρικής προστασίας, το νέο ενωσιακό κανονιστικό πλαίσιο δεν επέφερε ουσιώδεις μεταβολές σε σχέση με το προϊσχύσαν καθεστώς της Οδηγίας 2011/95/ΕΕ και των αντίστοιχων εθνικών εναρμονιστικών ρυθμίσεων, αλλά διατήρησε, κατ’ ουσίαν, τα ίδια κριτήρια υπαγωγής στα δύο καθεστώτα διεθνούς προστασίας.

 

Κατάληξη

 

18.          Ως προς τους ισχυρισμούς του Αιτητή, επισημαίνεται εκ προοιμίου ότι το παρόν Δικαστήριο, ως δικαστήριο ουσίας, δικάζει την ενώπιόν του προσφυγή αξιολογώντας εξ υπαρχής την αίτηση του Αιτητή για διεθνή προστασία, τόσο κατά το νόμο όσο και κατ’ ουσίαν. Δεν περιορίζεται, συνεπώς, μόνο στην εξέταση της διαδικασίας και των στοιχείων κρίσης της διοικητικής αρχής που εξέδωσε την προσβαλλόμενη πράξη, αλλά εξετάζει την ουσιαστική ορθότητά της de novo και ex nunc. [Βλ. Aπόφαση του ΔΕΕ της 3ης Απριλίου 2025, C‑283/24 [Barouk], B. F. κατά Κυπριακής Δημοκρατίας, ECLI:EU:C:2025:236, απόφαση του ΔΕΕ ημερομηνίας 29 Ιουλίου 2019, Torubarov, C-556/17, EU:C:2019:626, σκέψεις 50 έως 53 (σύμφωνα με την οποία το δικαστήριο πραγματοποιεί «πλήρη και ex nunc εξέταση τόσο των πραγματικών όσο και των νομικών ζητημάτων, ιδίως, κατά περίπτωση, εξέταση των αναγκών διεθνούς προστασίας) Έφεση κατά Διοικητικού Δικαστηρίου Διεθνούς Προστασίας Aρ. 107/2023, Δημοκρατία ν. Q.B.T., απόφαση ημερ. 11.2.2025, Έφεση κατά Απόφασης Διοικητικού Δικαστηρίου Διεθνούς Προστασίας Αρ. 17/2021 Janelidze ν. Δημοκρατίας, απόφαση ημερ. 21.9.2021· Έφεση κατά Απόφασης Διοικητικού Δικαστηρίου Διεθνούς Προστασίας Αρ. 35/2023 Lubangamu ν. Δημοκρατίας, απόφαση ημερ. 5.12.2024]. Ο Αιτητής αναμένεται να προβάλει, στο πλαίσιο της διοικητικής ή και της παρούσας δικαστικής διαδικασίας, τέτοιους συγκεκριμένους και ειδικούς ισχυρισμούς, οι οποίοι εν δυνάμει θα δικαιολογούσαν την υπαγωγή του στο καθεστώς διεθνούς προστασίας. Η πιο πάνω ανάλυση λόγω της έκτασης της δικαιοδοσίας του παρόντος Δικαστηρίου καθιστά αλυσιτελή την προβολή υποπεριπτώσεων λόγων προσφυγής π.χ. έλλειψη δέουσας έρευνας και αιτιολογίας, πλάνη, ορισμένες διαδικαστικές πλημμέλειες κατά την έκδοση της επίδικης πράξης. Εν προκειμένω, ο Αιτητής εκπροσωπούμενος και δια συνηγόρου, έχει την ευκαιρία να εκθέσει τους ισχυρισμούς του και να λάβει όλα τα δέοντα δικονομικά μέσα προς τεκμηρίωσή τους [Βλ. «Εγχειρίδιο Διοικητικού Δικαίου», Επαμεινώνδας Π. Σπηλιωτόπουλος, 14^ης Έκδοση, Νομική Βιβλιοθήκη, σ. 260, υποσημ. 72, «Εισηγήσεις Διοικητικού Δικονομικού Δικαίου, Χαράλαμπος Χρυσανθάκης, 2^η Έκδοση, Νομική Βιβλιοθήκη, σελ. 247 και Π.Δ. Δαγτόγλου, (Διοικητικό Δικονομικό Δίκαιο), σελ. 552]. Ως αλυσιτελής χαρακτηρίζεται ο λόγος προσφυγής, ο οποίος ακόμα και αν γίνει δεκτός δεν πρόκειται να οδηγήσει σε ακύρωση της προσβαλλόμενης πράξης [Βλ. Η προβολή ισχυρισμών στις διοικητικές διαφορές ουσίας, Α. Αθ. Αρχοντάκη, Νομική Βιβλιοθήκη, σ. 100].

 

19.          Συναφές εν προκειμένω είναι και το άρθρο 4 παράγραφος 1 του Κανονισμού (ΕΕ) 2024/1347. Από τις εν λόγω διατάξεις απορρέει καταρχάς η υποχρέωση του Αιτητή να καταβάλει κάθε δυνατή προσπάθεια προς τεκμηρίωση της αίτησης ασύλου του. Σύμφωνα με πάγια νομολογία του Ανωτάτου Δικαστηρίου [Βλ. ενδεικτικώς, Υπόθ. Αρ. 1721/2011, Ηοοman & Mahiab Khanbabaie v. Aναθεωρητικής Αρχής Προσφύγων, ημερ. 30.6.2016, ECLI:CY:AD:2016:D320] αποτελεί υποχρέωση του Αιτητή ασύλου να επικαλεστεί έστω και χωρίς να προσκομίσει τυπικά αποδεικτικά στοιχεία, συγκεκριμένα πραγματικά περιστατικά που του προκαλούν κατά τρόπο αντικειμενικώς αιτιολογημένο, φόβο δίωξης στη χώρα του για κάποιον από τους λόγους που αναφέρει το άρθρο 3 του περί Προσφύγων Νόμου [βλ. επίσης νομολογία του Συμβουλίου της Επικρατείας, αποφάσεις αρ. 1093/2008, 817/2009 και 459/2010]. Εν συνεχεία ωστόσο, λόγω ακριβώς της δυσχέρειας του Αιτητή ασύλου να τεκμηριώσει με συγκεκριμένα στοιχεία την αίτησή του, γεννάται υποχρέωση της διοίκησης να συνδράμει τον Αιτητή σε αυτήν την προσπάθεια προβολής και τεκμηρίωσης των ισχυρισμών του [βλ. Εγχειρίδιο για τις Διαδικασίες και τα Κριτήρια Καθορισμού του Καθεστώτος των Προσφύγων της Υπάτης Αρμοστείας των Ηνωμένων Εθνών παρ. 195 επ., Βλ. επίσης αναφορικά με την ενεργό συνεργασία Απόφαση του ΔΕΕ της 22ας Νοεμβρίου 2012, Υπόθεση C‑277/11, M. M., ECLI: EU:C:2012:744, σκέψεις 63 έως 68).

 

20.          Η ανωτέρω προσέγγιση δεν μεταβάλλεται υπό το νέο κανονιστικό πλαίσιο. Ειδικότερα, το άρθρο 4 του Κανονισμού (ΕΕ) 2024/1347 εξακολουθεί να κατοχυρώνει την αρχή της κοινής υποχρέωσης συνεργασίας κατά την εξέταση της αίτησης διεθνούς προστασίας, προβλέποντας αφενός την υποχρέωση του αιτητή να υποβάλει το συντομότερο δυνατό όλα τα στοιχεία και τις πληροφορίες που διαθέτει προς θεμελίωση της αίτησής του και, αφετέρου, την αντίστοιχη υποχρέωση των αρμόδιων αρχών να συνεργάζονται ενεργά με τον αιτητή για τη συλλογή και αξιολόγηση των κρίσιμων πραγματικών περιστατικών. Η ρύθμιση αυτή αποτελεί ουσιαστικά συνέχεια του προϊσχύσαντος άρθρου 4 της Οδηγίας 2011/95/ΕΕ, όπως αυτό είχε μεταφερθεί στο εθνικό δίκαιο μέσω του άρθρου 16 των περί Προσφύγων Νόμων του 2000 έως 2025 (έως την αντικατάστασή του από τον περί Προσφύγων Νόμο του 2026), χωρίς να επιφέρει ουσιώδη διαφοροποίηση ως προς την κατανομή του βάρους συνεργασίας και απόδειξης κατά την εξέταση της αίτησης.

 

21.          Προχωρώντας στην εξέταση της ουσίας των ισχυρισμών του Αιτητή, επισημαίνεται ότι, κατά την καταγραφή της αίτησής του, ανέφερε ότι εγκατέλειψε τη χώρα καταγωγής του λόγω απειλών που δεχόταν από συμπατριώτες του, οι οποίοι ισχυρίζονταν ότι ο ίδιος και τα μέλη της φυλής του δεν ήταν Κονγκολέζοι αλλά Ρουαντέζοι. Κατά δήλωσή του, τα εν λόγω πρόσωπα έφθασαν μέχρι του σημείου να πυρπολήσουν την οικία του, με αποτέλεσμα ο ίδιος και η αδελφή του να καταφύγουν για διανυκτέρευση σε εκκλησία. Όταν οι διώκτες τους πληροφορήθηκαν ότι διέμεναν εκεί, τους επιτέθηκαν, με τον Αιτητή να χάνει έκτοτε τα ίχνη της αδελφής του, την οποία δεν είδε ξανά. Όπως περαιτέρω ανέφερε, ένας πάστορας τον βοήθησε να διαφύγει από την κατάσταση αυτή (ερ. 1).

 

22.          Στις 23.11.2022, ενόσω ο Αιτητής βρισκόταν ακόμη στο Κέντρο Πρώτης Υποδοχής (ΚΕΠΥ) «Πουρνάρα», διενεργήθηκε από λειτουργό αξιολόγηση των ειδικών αναγκών και της ευαλωτότητάς του. Κατά τη σχετική συνέντευξη, ο Αιτητής ανέφερε ότι είναι άγαμος και άτεκνος. Περαιτέρω, δήλωσε ότι στη ΛΔΚ επικρατούσε κρίση μεταξύ Κονγκολέζων και Ρουαντέζων και ότι η φυλή του καταγόταν από τη Ρουάντα. Επανέλαβε ότι πυρπόλησαν την οικία του και ότι, εξαιτίας των γεγονότων αυτών, έχασε την αδελφή του και αγνοούσε πού βρισκόταν. Πρόσθεσε ότι, όταν οι διώκτες τους πληροφορήθηκαν ότι διέμεναν σε εκκλησία, επιτέθηκαν εκεί, με αποτέλεσμα ο ίδιος να διαφύγει και να καταφύγει σε πάστορα, ο οποίος τον βοήθησε να εγκαταλείψει τη χώρα. Στο σχετικό έντυπο καταγράφεται ως «χαμηλό» το επίπεδο πιθανολόγησης σοβαρού κινδύνου για την προσωπική ασφάλεια του Αιτητή, με πιθανή ανάγκη παρέμβασης ( ερ. 24-15).

 

23.          Κατά το κρίσιμο στάδιο της προσωπικής του συνέντευξης, ο Αιτητής, αναφορικά με τα προσωπικά του στοιχεία, ανέφερε ότι είναι υπήκοος της ΛΔΚ, γεννηθείς το 1994 στην Kinshasa, πρωτεύουσα της ΛΔΚ, η οποία αποτελεί και τον τελευταίο τόπο συνήθους διαμονής του στη χώρα. Δήλωσε ότι είναι άγαμος και άτεκνος, Χριστιανός Πεντηκοστιανός στο θρήσκευμα και ότι ομιλεί γαλλικά και Lingala. Όσον αφορά την οικογένειά του, δήλωσε ότι οι γονείς του απεβίωσαν, η μητέρα του το 2012 και ο πατέρας του το 2022. Περαιτέρω, ανέφερε ότι έχει μία μικρότερη αδελφή, χωρίς, ωστόσο, να γνωρίζει πού βρίσκεται. Αναφορικά με την εκπαίδευσή του, δήλωσε ότι ολοκλήρωσε τη δευτεροβάθμια εκπαίδευση το 2015. Ως προς την επαγγελματική του δραστηριότητα, ανέφερε ότι, από το 2019 μέχρι και την εγκατάλειψη της χώρας το 2022, πωλούσε κινητά τηλέφωνα στην Kinshasa (ερ. 38-34).

 

24.          Αναφορικά με το ταξίδι του προς τη Δημοκρατία, ανέφερε ότι εγκατέλειψε τη χώρα καταγωγής του στις 19.10.2022, κάνοντας χρήση διαβατηρίου. Ταξίδεψε στην Τουρκία και, ακολούθως, εισήλθε στις μη ελεγχόμενες από την Κυπριακή Δημοκρατία περιοχές. Στη συνέχεια, στις 29.10.2022, εισήλθε παρατύπως στις ελεγχόμενες από τη Δημοκρατία περιοχές (ερ. 34).

 

25.          Ως προς τους λόγους εγκατάλειψης της χώρας καταγωγής του, κατά το στάδιο της ελεύθερης αφήγησής του, ο Αιτητής ανέφερε ότι επρόκειτο για πρόβλημα εθνοτικής φύσεως, καθώς τους έλεγαν ότι δεν ήταν Κονγκολέζοι αλλά Ρουαντέζοι (ερ. 34).

 

26.          Σε διευκρινιστικές ερωτήσεις, ο Αιτητής ανέφερε ότι εκείνοι που προέβαιναν στους εν λόγω ισχυρισμούς ήταν πρόσωπα από την Kinshasa και ότι το πρόβλημα άρχισε το 2008. Πρόσθεσε ότι το πρόβλημα αυτό κόστισε, εν τέλει, τη ζωή στον πατέρα του, ο οποίος δολοφονήθηκε στις 3.6.2022. Ειδικότερα, ανέφερε ότι, κατά την ίδια ημερομηνία, σημειώθηκε επίθεση εναντίον Ρουαντέζων και ότι, ενώ ο πατέρας του επέστρεφε στην οικία τους, τον σκότωσαν (ερ. 34).

 

27.          Ερωτηθείς για ποιον λόγο εγκατέλειψε την οικία του, ο Αιτητής απάντησε ότι, από τον Ιούνιο μέχρι τον Σεπτέμβριο του 2022, ένας ιερέας φιλοξένησε τον ίδιο και την αδελφή του στην εκκλησία. Ερωτηθείς εάν τους συνέβη οτιδήποτε κατά το χρονικό διάστημα που διέμεναν εκεί, ανέφερε ότι δεν συνέβη κάτι στον ίδιο προσωπικά, πλην όμως χτύπησαν την αδελφή του στο χέρι. Όταν του επισημάνθηκε ότι στην αίτησή του για διεθνή προστασία είχε αναφέρει ότι τους επιτέθηκαν στην εκκλησία, απάντησε καταφατικά, διευκρινίζοντας, ωστόσο, ότι η επίθεση δεν στράφηκε εναντίον του ιδίου. Ερωτηθείς, περαιτέρω, σχετικά με τη δήλωσή του ότι, προτού μεταβούν στην εκκλησία, είχαν πυρπολήσει την οικία τους, επιβεβαίωσε ότι το περιστατικό αυτό πράγματι συνέβη. Κληθείς να αναφέρει πότε έχασε τα ίχνη της αδελφής του, απάντησε ότι αυτό συνέβη στις 23.9.2022, ενόσω βρίσκονταν στην εκκλησία. Όταν του επισημάνθηκε ότι, κατά τη συνέντευξη αξιολόγησης της ευαλωτότητάς του, είχε αναφέρει ότι έχασε την αδελφή του όταν πυρπόλησαν την οικία τους, αρνήθηκε ότι είχε προβεί σε τέτοια δήλωση, εμμένοντας στη θέση ότι την έχασε στην εκκλησία (ερ. 34-33).

 

28.          Ο Αιτητής ανέφερε ότι, μεταξύ 14 και 16 Σεπτεμβρίου 2022, ταξίδεψε στην Τουρκία. Ερωτηθείς για ποιον λόγο επέστρεψε στη ΛΔΚ, παρά τον ισχυρισμό του ότι κινδύνευε η ζωή του, απάντησε ότι δεν του επετράπη η είσοδος στην Τουρκία (ερ. 33).

 

29.          Ερωτηθείς αναφορικά με προηγούμενη δήλωσή του ότι εργαζόταν μέχρι την εγκατάλειψη της χώρας, απάντησε ότι εργαζόταν μέχρι την επέλευση του επίμαχου περιστατικού, διευκρινίζοντας ότι σταμάτησε να εργάζεται τον Ιούνιο του 2022.  Ερωτηθείς για ποιον λόγο, παρότι το πρόβλημα είχε αρχίσει το 2008, εγκατέλειψε τη χώρα στις 19.10.2022, ήτοι 14 έτη αργότερα, απάντησε ότι, ενόσω οι γονείς του βρίσκονταν εν ζωή, προστάτευαν τον ίδιο και την αδελφή του. Πρόσθεσε ότι η μητέρα του απεβίωσε το 2012 και ότι, έκτοτε, ο ίδιος και η αδελφή του διέμεναν με τον πατέρα τους, μέχρι τον θάνατό του στις 3.6.2022 (ερ. 33).

 

30.          Αξιολογώντας τις δηλώσεις του Αιτητή, οι Καθ' ων η αίτηση διέκριναν δυο ουσιώδεις ισχυρισμούς: ο πρώτος αναφορικά με την ταυτότητα, το προφίλ και τη χώρα καταγωγής του Αιτητή και ο δεύτερος ότι ο Αιτητής κινδύνευε από άτομα που διέμεναν στην Kinshasa λόγω του ότι καταγόταν από τη Ρουάντα.

 

31.          Ο πρώτος ουσιώδης ισχυρισμός έγινε αποδεκτός, καθώς οι πληροφορίες που έδωσε ο Αιτητής κρίθηκαν ως επαρκώς λεπτομερείς και συνεκτικές, ενώ επιβεβαιώθηκαν και από εξωτερικές πηγές πληροφόρησης, καθώς και από το προσκομισθέν διαβατήριο του Αιτητή.

 

32.          Αντιθέτως, ο δεύτερος ουσιώδης ισχυρισμός απορρίφθηκε. Οι Καθ’ ων η αίτηση έκριναν ότι ο Αιτητής δεν ήταν σε θέση να παράσχει επαρκείς και ικανοποιητικές πληροφορίες επί ζητημάτων που άπτονταν του πυρήνα του αιτήματός του, και ότι το αφήγημά του χαρακτηριζόταν από αντιφάσεις, ασυνέπειες, έλλειψη ευλογοφάνειας και ανεπαρκή πληροφόρηση. Ειδικότερα, διαπιστώθηκε ότι ενώ ανέφερε ότι ο πατέρας του δολοφονήθηκε στις 3.6.2022, δολοφονία η οποία έλαβε χώρα λίγους μήνες προτού αναχωρήσει από τη χώρα, ωστόσο στην αίτηση για διεθνή προστασία αλλά και κατά τη συνέντευξη ευαλωτότητας, δεν αναφέρθηκε ποτέ στο εν λόγω γεγονός.  Περαιτέρω, ερωτηθείς για το λόγο που έφυγε από τη ΛΔΚ, απάντησε ότι ένας ιερέας πήρε τον Αιτητή και την αδελφή του στην εκκλησία, απάντηση που κρίθηκε από τους Καθ’ ων ως μη εύλογη. Μη εύλογα και διαρκώς μεταβαλλόμενα κρίθηκαν και τα όσα ανέφερε για όσα συνέβησαν στην εκκλησία, αναφέροντας ότι κάποιοι χτύπησαν την αδελφή του στο χέρι, δήλωση αντίθετη με τις δηλώσεις του στην αίτηση καταγραφής  όπου μεταξύ άλλων, ανέφερε ότι είχε και ο ίδιος δεχτεί επίθεση. Επισημανθείς αυτού, ενέμεινε στο ότι δεν είχε δεχτεί επίθεση. Επιπλέον, ενώ ανέφερε ότι η αδελφή του είχε πεθάνει στις 23.9.2022 και ενώ βρίσκονταν στην εκκλησία, παρά ταύτα κατά τη συνέντευξη ευαλωτότητας δήλωσε ότι είχε χάσει τα ίχνη της όταν είχαν κάψει το σπίτι τους, και επομένως προτού μεταβούν στην εκκλησία.  Επιπλέον, οι ισχυρισμοί του ότι μεταξύ Ιουνίου - Σεπτεμβρίου του 2022 διέμεναν στην εκκλησία, κρίθηκαν από τους Καθ’ ων εξίσου αντιφατικοί, αφού σύμφωνα με τις σφραγίδες του διαβατηρίου του έφυγε στις 14.6.2022 και επέστρεψε στις 16.9.2022, ενώ ερωτηθείς για το που είχε ταξιδέψει, απάντησε στην Τουρκία.  Επισημάνθηκε επίσης ότι οι αναφορές για εκεί διαμονή τους μήνες Ιούνιο - Σεπτέμβριο του 2022, εναντιώνονταν και στην αρχική του αναφορά ότι εργαζόταν από το 2019 μέχρι και που εγκατέλειψε τη χώρα. Τέλος, λόγω του το ότι το πρόβλημα άρχισε το 2008 ενώ ο Αιτητής εγκατέλειψε τη ΛΔΚ 14 χρόνια αργότερα και συγκεκριμένα στις 19.10.2022, οι Καθ’ ων θεώρησαν ότι δεν αντιμετώπιζε πραγματικό κίνδυνο δίωξης στη χώρα.

 

33.          Προχωρώντας στο στάδιο της αξιολόγησης κινδύνου, οι Καθ' ων η αίτηση εκτίμησαν τον μελλοντικό κίνδυνο που θα αντιμετώπιζε ο Αιτητής σε περίπτωση επιστροφής του στη ΛΔΚ και ειδικότερα στην Kinshasa, στη βάση του αποδεκτού ισχυρισμού περί των προσωπικών του στοιχείων. Αξιολογήθηκε ότι δεν συνέτρεχαν εύλογοι λόγοι να θεωρείτο πως ο Αιτητής, σε περίπτωση επιστροφής του στη ΛΔΚ, θα αντιμετώπιζε δίωξη ή πραγματικό κίνδυνο σοβαρής βλάβης, καθώς δεν παρατηρούνται ένοπλες συγκρούσεις στην περιοχή.  Ως εκ τούτου, στο πλαίσιο της νομικής ανάλυσης, οι Καθ' ων η αίτηση κατέληξαν ότι ο Αιτητής δεν πληρούσε τις προϋποθέσεις υπαγωγής του στο προσφυγικό καθεστώς, καθώς δεν προέκυπτε δικαιολογημένος φόβος δίωξής του δυνάμει του άρθρου 3 των περί Προσφύγων Νόμων του 2000 έως 2023.  Όσον αφορά στο καθεστώς συμπληρωματικής προστασίας, οι Καθ' ων η αίτηση κατέληξαν στο ίδιο συμπέρασμα, ήτοι ότι ο Αιτητής δεν πληρούσε τις προϋποθέσεις υπαγωγής στο καθεστώς αυτό, καθώς δεν προέκυπτε πραγματικός κίνδυνος σοβαρής βλάβης κατά την έννοια του άρθρου 19(2) (α), (β) και (γ) των ιδίων νόμων.

 

34.          Προχωρώντας στην de novo και ex nunc εξέταση των ενώπιον του Δικαστηρίου δεδομένων, όπως υπαγορεύουν τα εδάφια (3) και (4) του άρθρου 11 του περί της Ίδρυσης και Λειτουργίας Διοικητικού Δικαστηρίου Διεθνούς Προστασίας Νόμου, γίνεται δεκτό το εύρημα των Καθ’ ων η αίτηση αναφορικά με τον πρώτο ουσιώδη ισχυρισμό. Το παρόν Δικαστήριο αξιολογεί τους προβληθέντες ισχυρισμούς στην βάση των κοινώς αποδεκτών δεικτών αξιοπιστίας.^[1]

 

35.          Συγκεκριμένα, ως προς τον πρώτο ουσιώδη ισχυρισμό του Αιτητή, διαπιστώνεται ότι ο Αιτητής υπήρξε σαφής ως προς τα προσωπικά του στοιχεία. Η αξιοπιστία του εν λόγω ισχυρισμού εδραιώνεται περαιτέρω και από τις εξωτερικές πηγές πληροφόρησης, οι οποίες συγκεντρώνονται στο διοικητικό φάκελο και από το διαβατήριό του. 

 

36.          Ως προς τον δεύτερο ουσιώδη ισχυρισμό του Αιτητή, ήτοι ότι κινδύνευε από πρόσωπα που διέμεναν στην Kinshasa, επειδή θεωρούσαν ότι ο ίδιος και η φυλή του κατάγονταν από τη Ρουάντα, το Δικαστήριο παρατηρεί ότι ο βασικός πυρήνας του αφηγήματός του παρέμεινε, κατ’ αρχήν, σταθερός καθ’ όλη τη διοικητική διαδικασία. Ήδη κατά την αρχική καταγραφή της αίτησής του, ο Αιτητής ανέφερε ότι δεχόταν απειλές κατά της ζωής του από Κονγκολέζους, κυρίως κατοίκους της Kinshasa, οι οποίοι ισχυρίζονταν ότι ο ίδιος και η φυλή του δεν ήταν Κονγκολέζοι αλλά Ρουαντέζοι. Ανέφερε, επίσης, την πυρπόληση της οικίας τους, την καταφυγή του ιδίου και της αδελφής του σε εκκλησία, την επίθεση που ακολούθησε εκεί και την έκτοτε απώλεια των ιχνών της αδελφής του. Τον ίδιο βασικό κορμό γεγονότων επανέλαβε κατά την αξιολόγηση των ειδικών αναγκών και της ευαλωτότητάς του, καθώς και κατά την προσωπική του συνέντευξη.

 

37.          Δεν συμμερίζομαι, συναφώς, το σύνολο των αντιφάσεων που εντόπισαν οι Καθ’ ων η αίτηση. Ειδικότερα, στην αρχική καταγραφή της αίτησης ο Αιτητής δήλωσε ρητώς ότι έχασε την αδελφή του όταν δέχθηκαν επίθεση στην εκκλησία. Η δε διατύπωση στο έντυπο αξιολόγησης της ευαλωτότητας, σύμφωνα με την οποία πυρπόλησαν την οικία τους και «εξαιτίας αυτού» έχασε την αδελφή του, εμφανίζεται αμφίσημη και δεν επιτρέπει το ασφαλές συμπέρασμα ότι τοποθέτησε την εξαφάνισή της κατά τον χρόνο της πυρπόλησης. Η αναφορά του, επομένως, κατά την προσωπική συνέντευξη ότι έχασε τα ίχνη της στην εκκλησία στις 23.9.2022 συνάδει, κατ’ ουσίαν, με την αρχική καταγραφή του. Ομοίως, η δήλωσή του ότι «τους επιτέθηκαν» στην εκκλησία δεν αντιφάσκει κατ’ ανάγκην με τη μεταγενέστερη διευκρίνιση ότι ο ίδιος δεν τραυματίστηκε προσωπικά, ενώ η αδελφή του χτυπήθηκε στο χέρι, αφού η πρώτη δήλωση μπορούσε ευλόγως να αφορά την επίθεση εναντίον τους ως ομάδας ή εναντίον του χώρου στον οποίο διέμεναν.

 

38.           Περαιτέρω, η αρχική δήλωση του Αιτητή ότι εργαζόταν κατά το χρονικό διάστημα από το 2019 έως το 2022, «μέχρι τη στιγμή που έφυγε», και η μεταγενέστερη διευκρίνισή του ότι σταμάτησε να εργάζεται τον Ιούνιο του 2022 δεν παρουσιάζουν τέτοια ουσιώδη απόκλιση ώστε να μπορούν, αυτοτελώς, να πλήξουν την αξιοπιστία του. Η πρώτη αναφορά αποδίδει γενικά τα έτη άσκησης της επαγγελματικής του δραστηριότητας, ενώ η δεύτερη προσδιορίζει ειδικότερα τον χρόνο κατά τον οποίο αυτή τερματίστηκε. Ούτε το γεγονός ότι το πρόβλημα φέρεται να άρχισε το 2008, ενώ ο Αιτητής εγκατέλειψε οριστικά τη χώρα το 2022, συνιστά αφ’ εαυτού αντίφαση. Ο Αιτητής εξήγησε ότι μέχρι τότε προστατευόταν από τους γονείς του και συνέδεσε την οριστική αναχώρησή του με την κλιμάκωση των γεγονότων μετά τον θάνατο του πατέρα του. Η παρέλευση χρόνου μπορεί να συνεκτιμηθεί κατά την αξιολόγηση της ευλογοφάνειας, δεν αναιρεί όμως από μόνη της τον προβαλλόμενο φόβο.

 

39.          Διαφορετική αξιολόγηση επιβάλλεται, ωστόσο, ως προς την επάρκεια και την ειδικότητα του αφηγήματος. Παρά τη σταθερότητα του βασικού πυρήνα του ισχυρισμού, οι αναφορές του Αιτητή παρέμειναν γενικές ως προς κρίσιμες πτυχές του. Ειδικότερα, δεν προσδιόρισε τη φυλή ή την εθνοτική ομάδα στην οποία ισχυρίζεται ότι ανήκει, τη βάση επί της οποίας ο ίδιος και η οικογένειά του θεωρούνταν Ρουαντέζοι, ούτε ποιοι ήταν οι φερόμενοι δράστες και με ποιον τρόπο μπορούσαν να τους εντοπίζουν. Περιορισμένες παρέμειναν, επίσης, οι πληροφορίες του ως προς τη φύση, τη συχνότητα και το περιεχόμενο των απειλών, τις συνθήκες της πυρπόλησης της οικίας, της δολοφονίας του πατέρα του και της επίθεσης στην εκκλησία. Η αναφορά στη δολοφονία του πατέρα του προβλήθηκε για πρώτη φορά κατά την προσωπική συνέντευξη, μολονότι επρόκειτο, κατά τον ίδιο, για το σημαντικότερο περιστατικό που οδήγησε στην κλιμάκωση του κινδύνου και στην αναχώρησή του. Η παράλειψη αυτή δύναται να συνεκτιμηθεί, χωρίς, ωστόσο, να αποδίδεται αυτομάτως αποφασιστική βαρύτητα, λαμβανομένου υπόψη του συνοπτικού χαρακτήρα της αρχικής καταγραφής και της αξιολόγησης ευαλωτότητας. Η γενικότητα με την οποία αποδίδει τα κρίσιμα περιστατικά, σε συνάρτηση και με τη δυνατότητα περαιτέρω εξειδίκευσής τους κατά τη δικαστική διαδικασία αποτελεί αξιοσημείωτη παράλειψη εκ μέρους του Αιτητή. Ειδικώς ως προς τη φερόμενη δολοφονία του πατέρα του, ο Αιτητής ανέφερε ότι αυτός δολοφονήθηκε επιστρέφοντας στην οικία του καθώς διεξαγόταν μιας απεργία εναντίον των Ρουαντέζων. Ως προς τα πρόσωπα των δραστών, αναφέρθηκε σε αυτούς κατά τρόπο γενικόλογο ως «άνθρωποι από την Κινσάσα», χωρίς να είναι σε θέση να προσδιορίσει οποιαδήποτε επιμέρους χαρακτηριστικά ως προς την ταυτότητά τους. Οι εν λόγω λακωνικές δηλώσεις δεν υποδηλώνουν προσωπική στοχοποίηση, με τον ίδιο τον Αιτητή να αναφέρει ότι ο ίδιος δεν έχει έρθει στο παρελθόν αντιμέτωπος με προσωπική δίωξη.

 

40.          Ως προς το γενικό πλαίσιο, οι ισχυρισμοί του είναι σαφώς συμβατοί με τις πληροφορίες της χώρας καταγωγής. Όπως αναφέρεται σε άρθρα σε ιστοσελίδες διεθνών μη κυβερνητικών οργανισμών,[2] η βαθιά ριζωμένη εθνοτική εχθρότητα, που τροφοδοτείται από πολιτικές χειραγωγήσεις και περιφερειακές συγκρούσεις, έχει οδηγήσει σε ευρέως διαδεδομένες παρανοήσεις[3] που παρουσιάζουν συγκεκριμένες μειονότητες ή άτομα που μοιάζουν εμφανισιακά με Ρουαντέζους -κυρίως λόγω των χαρακτηριστικών της φυλής των Τούτσι- ως ξένους εισβολείς ή ξένους οι οποίοι συνδέονται με τη Ρουάντα,[4] με συνεπεία τα άτομα αυτά να κινδυνεύουν με βία, λιντσάρισμα ή αυθαίρετες συλλήψεις.[5]

 

41.          Συνεπώς, η εξωτερική αξιοπιστία επιβεβαιώνει ότι οι συμπεριφορές αυτές είναι απολύτως δυνατές και εντασσόμενες στις πρακτικές της εν λόγω χώρας. Δεν παράσχει όμως καμία εξατομικευμένη επιβεβαίωση ότι ο συγκεκριμένος Αιτητής κρίθηκε και αντιμετωπίστηκε ως άτομο συνδεόμενο με τη Ρουάντα.  Παρά την αντικειμενική πιθανοφάνεια του γενικού σεναρίου, κρίνεται ότι ο δεύτερος ουσιώδης ισχυρισμός δεν μπορεί να γίνει αποδεκτός λόγω της ουσιώδους έλλειψης συγκεκριμένων πληροφοριών στο αφήγημά του ως προς την καταγωγή του και των φερόμενων περιστατικών δίωξής του. 

 

42.          Προχωρώντας στην αξιολόγηση του κινδύνου που διατρέχει ο Αιτητής, στη βάση του μόνου αποδεκτού ουσιώδους ισχυρισμού του, επιπρόσθετα προς όσα καταγράφονται στην Εισηγητική-Έκθεση, ιδίως όσον αφορά στην επικαιροποιημένη εικόνα της κατάστασης ασφαλείας στη χώρα καταγωγής του, παρατηρούνται τα εξής:

 

43.          Σύμφωνα με το portal "War Watch" της Ακαδημίας της Γενεύης, η ΛΔΚ εμπλέκεται σε αρκετές μη διεθνείς ένοπλες συγκρούσεις εντός των εδαφών της εναντίον ορισμένων μη κρατικών ένοπλων ομάδων, μεταξύ των οποίων οι ADF (Allied Democratic Forces), FDLR (Forces démocratiques de libération du Rwanda), CODECO (Coopérative pour le développement du Congo) και M23.^[6] Ειρηνευτική αποστολή των Ηνωμένων Εθνών (UN Organization Stabilization Mission in the Democratic Republic of the Congo- MONUSCO) υποστηρίζει τις ένοπλες δυνάμεις της ΛΔΚ,^[7] και το Συμβούλιο Ασφαλείας,  με το ψήφισμά του υπ' αρ. 2765 (2024), αποφάσισε την επέκταση της εντολής της MONUSCO μέχρι τις 20.12.2025.^[8]  Οι περιοχές Kivu, Kasai και Ituri είναι αυτές οι οποίες πλήττονται σε μεγαλύτερο βαθμό από τις ένοπλες συγκρούσεις, αν και η βία είναι εκτεταμένη και επηρεάζει ολόκληρη τη χώρα.^[9] Ειδικά στην Kinshasa, οι προαναφερόμενες οργανώσεις, δεν παρουσιάζονται ως δρώσες.^[10]

 

44.          Με βάση πληροφορίες που παρατίθεται σε  COI Query της EUAA (2025)^[11] για την κατάσταση ασφαλείας στην Kinshasa και στο  COI Focus του Φεβρουαρίου 2025 του CEDOCA (CGRS, Βέλγιο), στην Kinshasa καταγράφηκαν κατά το 2024 περιορισμένα και σποραδικά περιστατικά ασφάλειας, όπως διαδηλώσεις, απόπειρα πραξικοπήματος, απόδραση από τη φυλακή Makala και ορισμένα επεισόδια στην αγροτική περιοχή της κοινότητας Μαλακού, τα οποία συνδέονταν με τη σύγκρουση στη γειτονική επαρχία Μάι-Ντομπέ.^[12] Στο ίδιο σημείωμα, η ίδια πηγή, με παραπομπή στο Κοινό Γραφείο Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων των Ηνωμένων Εθνών, επισημαίνει ότι η επαρχία της Kinshasa θεωρείται ανεπηρέαστη από ένοπλη σύγκρουση και ότι, μετά την επιδείνωση της κατάστασης ασφάλειας στα ανατολικά της χώρας το 2025, δεν αναφέρθηκαν σοβαρά περιστατικά, πέραν διαδηλώσεων κατά δυτικών πρεσβειών.^[13]

 

45.          Όσον αφορά στις εξελίξεις στις αρχές του 2025, το ίδιο COI Query της EUAA (2025) καταγράφει ότι τον Ιανουάριο διαδηλωτές στην Kinshasa επιτέθηκαν σε πρεσβείες και προκάλεσαν πυρκαγιές, στο πλαίσιο διαμαρτυριών κατά της επίθεσης των ανταρτών του M23 στην ανατολική ΛΔΚ.^[14]

 

46.          Ως προς τον αριθμό των περιστατικών ασφαλείας που καταγράφηκαν γενικότερα στην πόλη Kinshasa της ΛΔΚ, η οποία συνιστά και τον τόπο συνήθους διαμονής του Αιτητή, βάσει στοιχείων από το ACLED, κατά το τελευταίο έτος (με ημερομηνία τελευταίας ενημέρωσης τις 6.8.2026), καταγράφηκαν 64 περιστατικά πολιτικής βίας (που περιλαμβάνει περιστατικά βίας κατά αμάχων, εκρήξεις/απομακρυσμένη βία, μάχες, εξεγέρσεις και διαμαρτυρίες), τα οποία επέφεραν 44 απώλειες σε ανθρώπινες ζωές.^[15]  Σύμφωνα με τα διαθέσιμα στοιχεία, το 2026 ο πληθυσμός της πόλης Kinshasa της ΛΔΚ ανέρχεται σε 21,852,144 εκατομμύρια κατοίκους.^[16]

47.          Τα ανωτέρω ποσοτικά και ποιοτικά δεδομένα καταδεικνύουν ότι στον τόπο καταγωγής και τελευταίας συνήθους διαμονής του Αιτητή, καίτοι παρουσιάζονται περιστατικά ασφαλείας, η ένταση και η συχνότητά τους κυμαίνεται σε χαμηλά επίπεδα.

 

48.          Ως προς τις προσωπικές περιστάσεις του Αιτητή, ειδικώς ως προς το θρησκευτικό του προφίλ ως χριστιανός, πέραν της απουσίας εκπεφρασμένου φόβου ένεκα αυτής της παραμέτρου ή άλλων συναφών προσωπικών περιστάσεων, σύμφωνα με εξωτερικές πηγές, το σύνταγμα της ΛΔΚ απαγορεύει τις θρησκευτικές διακρίσεις και προβλέπει την ελευθερία της θρησκείας και το δικαίωμα λατρείας, με την επιφύλαξη της «συμμόρφωσης με τον νόμο, τη δημόσια τάξη, τη δημόσια ηθική και τα δικαιώματα των άλλων». Ορίζει δε ότι το δικαίωμα στη θρησκευτική ελευθερία δεν μπορεί να καταργηθεί ακόμη και όταν η κυβέρνηση κηρύξει κατάσταση έκτακτης ανάγκης ή πολιορκία. Σύμφωνα με έκθεση του Υπουργείου Εξωτερικών των Η.Π.Α του 2023, σχετικά με τη θρησκευτική ελευθερία στη ΛΔΚ, οι χριστιανοί αποτελούν το 95,1% του πληθυσμού και 48,1% των χριστιανών είναι προτεστάντες. Αν και καταγράφηκαν κάποιες επιθέσεις από το ISIS-DRC/ADF, αυτές αφορούσαν αδιακρίτως βία κατά πολιτών.^[17] Ως εκ τούτου, ένεκα του θρησκευτικού του προφίλ δεν αναμένεται ότι ο Αιτητής δύναται να αντιμετωπίσει κάποιο πρόβλημα.

 

49.          Αναφορικά με την εθνοτική καταγωγή του Αιτητή, επισημαίνεται ότι, παρόλο που αυτή δεν αποτέλεσε αντικείμενο ξεχωριστής αξιολόγησης, εντούτοις εξετάζεται κατά πόσο, ως πρόσωπο εκλαμβανόμενο ως ρουαντεζικής καταγωγής, ενδέχεται να αντιμετωπίσει κίνδυνο σε περίπτωση επιστροφής.

 

 

50.          Ως προς τον κίνδυνο που φέρεται να διατρέχει ένεκα της εξωτερικής αντίληψης περί Ρουαντεζικής καταγωγής επισημαίνεται ότι σύμφωνα με πληροφορίες που παρατίθεται σε COI Query της EUAA του 2023 «οποιοσδήποτε θεωρείται ότι συνδέεται με τη Ρουάντα θα αντιμετώπιζε έντονη διακριτική μεταχείριση σε όλα τα επίπεδα της κοινωνίας» στην Κινσάσα, καθώς η εθνοτική ή θρησκευτική καταγωγή στην πόλη μπορεί να αποτελέσει «δυνητικό παράγοντα κινδύνου», ενώ σχετικά με τους εκτοπισμένους πληθυσμούς στην Κινσάσα, στο Βόρειο και το Νότιο Κίβου, στην Κινσάσα «φαίνεται ότι οι ομάδες αυτές αντιμετωπίζουν απλώς προβλήματα ένταξης και σοβαρά προβλήματα προσαρμογής».[18] Σύμφωνα με πληροφορίες που παρατίθενται σε έκθεση του Immigration and Refugee Board of Canada του 2023, στην Kinshasa, η ασφάλεια ατόμων ρουαντεζικής καταγωγής επηρεάζεται από την παρουσία του M23, ωστόσο οι «εκκλήσεις των αρχών» του Κονγκό κατά της βίας έχουν συμβάλει στην αποκλιμάκωση της έντασης.[19]

51.          Λαμβάντονας ωστόσο υπόψη τις προσωπικές περιστάσεις του εν λόγω Αιτητή, επισημαίνεται ότι παρέμεινε στη χώρα καταγωγής του από τη γέννηση έως και την αναχώρησή του, χωρίς να αναφερθεί σε προσωπικά περιστατικά στοχοποίησης, διακρίσεων ή άλλου είδους δυσμενούς μεταχείρισης λόγω της εθνοτικής του καταγωγής. Περαιτέρω, έχει λάβει εκπαίδευση και εργάστηκε για ικανοποιητικό χρονικό διάστημα, στοιχεία που συνηγορούν υπέρ της προηγούμενης ένταξής του στην κοινωνία, χωρίς να προκύπτει ότι αντιμετώπισε προβλήματα ένταξης ή αποκλεισμού. Ομιλεί γαλλικά και Lingala, χωρίς να προκύπτει ότι ομιλεί διάλεκτο ή άλλη γλώσσα που θα μπορούσε να αυξήσει την αναγνωρισιμότητα της εθνοτικής του καταγωγής. Επικουρικά, επισημαίνεται ότι, ακόμη και αν γινόταν δεκτό ως αληθές το περιστατικό δολοφονίας του πατέρα του, αυτό στερείται άμεσης συνάφειας με τα υπό κρίση δεδομένα, καθόσον, αφενός, δεν προκύπτει από τις δηλώσεις του οποιαδήποτε προσωπική στοχοποίηση του ίδιου του Αιτητή και, αφετέρου, έχει παρέλθει σημαντικό χρονικό διάστημα από τα εν λόγω γεγονότα, χωρίς ο ίδιος να αναφερθεί σε οποιαδήποτε μεταγενέστερα περιστατικά που να καταδεικνύουν ότι εξακολουθεί να αποτελεί πιθανό στόχο.

52.          Ως εκ τούτου, στην προκειμένη περίπτωση λαμβάνοντας υπόψη και το προσωπικό προφίλ του Αιτητή, ως αυτό έγινε αποδεκτό και ειδικότερα ότι ο Αιτητής είναι νεαρός, υγιής, ικανοποιητικού μορφωτικού επιπέδου, με εργασιακή πείρα στη χώρα καταγωγής του και με χωρίς οποιοδήποτε σημείο ευαλωτότητας ή αποδεδειγμένο περιστατικό παρελθούσας δίωξης,  κρίνεται πως σε συνάρτηση με τις παρατεθείσες πληροφορίες από εξωτερικές πηγές πληροφόρησης σχετικά με την τρέχουσα κατάσταση ασφαλείας στη χώρα καταγωγής του, δεν πιθανολογείται ότι σε περίπτωση επιστροφής του εκεί, θα εκτεθεί ευλόγως σε κίνδυνο δίωξης ή σοβαρής βλάβης.

 

53.          Υπό το φως της ανωτέρω ανάλυσης κινδύνου, δεν δικαιολογείται η υπαγωγή του Αιτητή στο καθεστώς του πρόσφυγα, καθώς δεν τεκμηριώθηκε η συνδρομή βάσιμου φόβου δίωξης σύμφωνα με το άρθρο 9 του Κανονισμού (ΕΕ) 2024/1347 για τους λόγους που εξαντλητικά αναφέρονται στο άρθρο 10 αυτού.

 

54.          Ούτε επίσης τεκμηριώνεται, η υπαγωγή του στο καθεστώς συμπληρωματικής προστασίας (άρθρο 15 του Κανονισμού (ΕΕ) 2024/1347), καθώς ο Αιτητής δεν τεκμηριώνει, αλλά και από τα ενώπιον του Δικαστηρίου στοιχεία δεν προκύπτει ότι εάν επιστρέψει στη χώρα ιθαγένειάς του, θα αντιμετωπίσει πραγματικό κίνδυνο να υποστεί σοβαρή βλάβη.

 

55.          Ειδικότερα, στην προκειμένη περίπτωση από το προαναφερόμενο ιστορικό και δεδομένου ότι ο Αιτητής δεν τεκμηρίωσε, ότι ενόψει των προσωπικών του περιστάσεων, πιθανολογείται να εκτεθεί σε κίνδυνο βλάβης συγκεκριμένης μορφής [βλ. απόφαση της 17.2.2009, C-465/07, ECLI:EU:C:2009:94, Elgafaji, σκέψη 32] ότι αυτός διατρέχει κίνδυνο σοβαρής βλάβης, λόγω θανατικής καταδίκης ή εκτέλεσης, βασανιστηρίων, απάνθρωπης ή εξευτελιστικής μεταχείρισης ή τιμωρίας σε περίπτωση επιστροφής του στη χώρα καταγωγής του [βλ άρθρο 15 (α) και (β) του Κανονισμού (ΕΕ) 2024/1347].

 

56.          Ούτε εξάλλου, προκύπτει ότι συντρέχει αδιακρίτως ασκούμενη βία στον τόπο συνήθους διαμονής του, ο βαθμός της οποίας να είναι τόσο υψηλός, ώστε να υπάρχουν ουσιώδεις λόγοι να εκτιμηθεί ότι ο προσφεύγων, ακόμα κι αν ήθελε υποτεθεί ότι θα επιστρέψει στη συγκεκριμένη γεωγραφική περιοχή, θα αντιμετωπίσει, λόγω της παρουσίας του και μόνον στο έδαφος αυτής της περιοχής, πραγματικό κίνδυνο να εκτεθεί στην εν λόγω απειλή [βλ. άρθρο 15 (γ) του Κανονισμού (ΕΕ) 2024/1347 και απόφαση της 17.2.2009, C-465/07, ECLI:EU:C:2009:94  Elgafaji, σκέψη 43].

 

57.          Σημειώνεται συναφώς ότι «το καθεστώς συμπληρωματικής προστασίας, αναγνωρίζεται σε οποιοδήποτε αιτητή, ο οποίος δεν αναγνωρίζεται ως πρόσφυγας ή σε οποιοδήποτε Αιτητή του οποίου η αίτηση σαφώς δε βασίζεται σε οποιουσδήποτε από τους λόγους υπαγωγής του στο καθεστώς του πρόσφυγα, αλλά σε σχέση με τον οποίο υπάρχουν ουσιώδεις λόγοι να πιστεύεται ότι, εάν επιστρέψει στη χώρα ιθαγένειάς του, θα αντιμετωπίσει πραγματικό κίνδυνο να υποστεί σοβαρή βλάβη και δεν είναι σε θέση ή, λόγω του κινδύνου αυτού, δεν είναι πρόθυμος, να θέσει τον εαυτό του υπό την προστασία της χώρας αυτής». Ως «σοβαρή» ή «σοβαρή και αδικαιολόγητη βλάβη» ορίζεται δυνάμει του άρθρου 15 (γ) ως «σοβαρή και προσωπική απειλή κατά της ζωής ή της σωματικής ακεραιότητας αμάχου, λόγω αδιάκριτης άσκησης βίας σε καταστάσεις διεθνούς ή εσωτερικής ένοπλης σύρραξης».

 

58.          Ως προς τον όρο διεθνής ή εσωτερική ένοπλη σύρραξη, το ΔΕΕ, διευκρίνισε ότι της έννοιας της εσωτερικής ένοπλης συρράξεως, η σημασία και το περιεχόμενο των όρων αυτών πρέπει να καθορίζονται, κατά πάγια νομολογία του Δικαστηρίου, σύμφωνα με το σύνηθες νόημά τους στην καθημερινή γλώσσα, λαμβανομένου υπόψη του πλαισίου εντός του οποίου αυτοί χρησιμοποιούνται και των σκοπών που επιδιώκει η ρύθμιση στην οποία εντάσσονται (βλ. αποφάσεις της 22ας Δεκεμβρίου 2008, C‑549/07, Wallentin-Hermann, Συλλογή 2008, σ. I‑11061, σκέψη 17, και της 22ας Νοεμβρίου 2012, C‑119/12, Probst, σκέψη 20). Υπό το σύνηθες νόημά της στην καθημερινή γλώσσα, η έννοια της εσωτερικής ένοπλης συρράξεως αφορά κατάσταση στην οποία οι τακτικές δυνάμεις ενός κράτους συγκρούονται με μία ή περισσότερες ένοπλες ομάδες ή στην οποία δύο ή περισσότερες ένοπλες ομάδες συγκρούονται μεταξύ τους. [Βλ. απόφαση της 30ης Ιανουαρίου 2014, Diakité, C-285/12, EU:C:2014:39, σκέψεις 27 και 28].

 

59.          Ενόψει των ανωτέρω ποιοτικών και ποσοτικών χαρακτηριστικών, δεν υφίσταται ένοπλη σύρραξη στον τόπο συνήθους διαμονής του Αιτητή συνεπώς παρέλκει η περαιτέρω εξέταση των υπόλοιπων συστατικών στοιχείων της εν λόγω διάταξης. Υπό το φως των ανωτέρω, δεν δικαιολογείται η υπαγωγή του Αιτητή στο αντίστοιχο καθεστώς.

 

60.          Ως προς δε την απόφαση επιστροφής του, από τα ενώπιόν μου στοιχεία, δεν προκύπτει οποιοδήποτε άλλο ζήτημα συναφές με την αρχή της μη επαναπροώθησης και των προϋποθέσεων έκδοσης της απόφασης επιστροφής, πέραν των όσων ήδη εξετάστηκαν και αναλύθηκαν ανωτέρω [βλ. απόφαση της της 17ης Οκτωβρίου 2024, υπόθεση C 156/23 [Ararat] K, L, M, N κατά Staatssecretaris van Justitie en Veiligheid, ECLI:EU:C:2024:892, ιδίως σκέψεις 50 έως 51 και απόφαση της 4ης Σεπτεμβρίου 2025, υπόθεση C-313/25 PPU, GB κατά Minister van Asiel en Migratie [Adrar], ECLI:EU:C:2025:647, ιδίως σκέψεις 60 έως 66].

Ως εκ τούτου, η παρούσα προσφυγή απορρίπτεται και η προσβαλλόμενη απόφαση τροποποιείται ως ανωτέρω, με € 1000 έξοδα εναντίον του Αιτητή και υπέρ των Καθ' ων η αίτηση.

Κ. Κ. Κλεάνθους, Δ.Δ.Δ.Δ.Π.