E. C. I. ν. Κυπριακής Δημοκρατίας, μέσω Υπηρεσίας Ασύλου, Υπόθεση Αρ. 1778/2023, 2/10/2026
print
Τίτλος:
E. C. I. ν. Κυπριακής Δημοκρατίας, μέσω Υπηρεσίας Ασύλου, Υπόθεση Αρ. 1778/2023, 2/10/2026

ΔΙΟΙΚΗΤΙΚΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ ΔΙΕΘΝΟΥΣ ΠΡΟΣΤΑΣΙΑΣ

 

 Υπόθεση Αρ. 1778/2023

 

2 Οκτωβρίου, 2026

 

[X. ΜΙΧΑΗΛΙΔΟΥ, Δ.Δ.Δ.Δ.Π.]

 

Αναφορικά με το άρθρο 146 του Συντάγματος

 

Μεταξύ:

 

E. C. I.

Αιτητή

 

-και-

 

Κυπριακής Δημοκρατίας, μέσω Υπηρεσίας Ασύλου

 

Καθ' ων η αίτηση.

.........

 

Σώτια Πιτσιλλίδου, Δικηγόρος για τον αιτητή

 

Χριστίνα Δημητρίου, Δικηγόρος για τους καθ' ων η αίτηση

 

Α Π Ο Φ Α Σ Η

 

Χ. Μιχαηλίδου, Δ.Δ.Δ.Δ.Π.: Ο αιτητής προσφεύγει με την παρούσα αίτηση ακυρώσεως εναντίον της απόφασης της Υπηρεσίας Ασύλου ημερομηνίας 24/04/2023, με την οποία απορρίφθηκε το αίτημά του για παραχώρηση καθεστώτος διεθνούς προστασίας.

 

Όπως προκύπτει από την Ένσταση που καταχωρήθηκε από την ευπαίδευτη συνήγορο που εκπροσωπεί τον Γενικό Εισαγγελέα της Δημοκρατίας, τα γεγονότα της υπό εξέταση περίπτωσης έχουν ως κατωτέρω: Ο αιτητής είναι υπήκοος της Νιγηρίας και υπέβαλε αίτηση για παραχώρηση καθεστώτος διεθνούς προστασίας στις 06/04/2022, αφού εισήλθε παράνομα στις ελεγχόμενες από την Κυβέρνηση της Δημοκρατίας περιοχές. Την επόμενη ημέρα, στις 07/04/2022, ο αιτητής παρέλαβε Βεβαίωση Υποβολής Αιτήματος Διεθνούς Προστασίας («Confirmation of Submission of an Application for International Protection»).

 

Στις 06/04/2023 πραγματοποιήθηκε συνέντευξη του αιτητή από αρμόδιο λειτουργό της Υπηρεσίας Ασύλου. Στις 12/04/2023, ο αρμόδιος λειτουργός ετοίμασε Έκθεση-Εισήγηση προς τον Προϊστάμενο της Υπηρεσίας Ασύλου εισηγούμενος την απόρριψη του αιτήματος του αιτητή. Ο Προϊστάμενος της Υπηρεσίας Ασύλου υιοθέτησε την εισήγηση για απόρριψη της αίτησης στις 24/04/2023. Ακολούθως, στις 09/05/2023 η Υπηρεσία Ασύλου εξέδωσε επιστολή, στην οποία συμπεριέλαβε την απορριπτική της απόφαση σχετικά με το αίτημα του αιτητή, η οποία παραλήφθηκε από τον αιτητή αυθημερόν. Ο αιτητής καταχώρησε την υπό εξέταση προσφυγή αμφισβητώντας την προαναφερόμενη απόφαση της Υπηρεσίας Ασύλου στο Διοικητικό Δικαστήριο Διεθνούς Προστασίας.

 

Ο ευπαίδευτος συνήγορος που εκπροσωπούσε τον αιτητή, προβάλλει μέσω της γραπτής του αγόρευσης, περιορίζοντας τους λόγους ακύρωσης, ότι η απόφαση εκδόθηκε με πλάνη περί τα πράγματα και δεν είναι αποτέλεσμα δέουσας έρευνας και αιτιολογίας. Η νέα δικηγόρος του αιτητή που υπέβαλε Σημείωμα Εμφάνισης στις 11/03/2026 μετά από επανάνοιγμα της υπόθεσης του αιτητή (και αφού επήλθε ο θάνατος του συνηγόρου του) υποστήριξε πως η προσβαλλόμενη απόφαση θα πρέπει να ακυρωθεί προκειμένου να εξεταστεί το αίτημά του με την ορθή διαδικασία από την Υπηρεσία Ασύλου.

 

Η ευπαίδευτη συνήγορος των καθ' ων η αίτηση, μέσω της γραπτής της αγόρευσης, υποστηρίζει τη νομιμότητα της προσβαλλόμενης απόφασης και αναφέρει πως αυτή έχει ληφθεί ορθά και νόμιμα, κατόπιν δέουσας έρευνας, αφού λήφθηκαν υπόψη όλα τα σχετικά στοιχεία της υπόθεσης και αναφέρει πως η προσβαλλόμενη απόφαση είναι δεόντως αιτιολογημένη. Κατά συνέπεια, εισηγείται πως η υπό εξέταση προσφυγή θα πρέπει να απορριφθεί από το Δικαστήριο και να επικυρωθεί η προσβαλλόμενη απόφαση.

 

Προτού προχωρήσω στην καταγραφή του αιτήματος του αιτητή και του ιστορικού της υπόθεσής του, θεωρώ αναγκαίο να αναφερθώ στη διαδικασία που ακολουθήθηκε.  Μετά από μελέτη της υπόθεσης, κρίθηκε αναγκαία η διερεύνηση επιμέρους ζητήματος, το οποίο αφορούσε το σεξουαλικό προσανατολισμό του αιτητή, ο οποίος ανέφερε κατά τη διάρκεια εξέτασης του αιτήματός του από την Υπηρεσία Ασύλου ότι ο θείος του θεωρούσε πως εξαιτίας της σεξουαλικότητάς του στερείται του κληρονομικού δικαιώματος της περιουσίας του πατέρα του. Αυτός ήταν και ο λόγος που μετά την επιφύλαξη απόφασης, προχώρησα στο επανάνοιγμα της παρούσας για σκοπούς ορθής απονομής της δικαιοσύνης.

 

Επί του ανωτέρω ζητήματος ζητήθηκε η τοποθέτηση της Υπηρεσίας Ασύλου. Μέσω της συνηγόρου των Καθ’ ων η αίτηση η Υπηρεσία Ασύλου ανέφερε πως με βάση την επιβεβαίωση του ίδιου του αιτητή, οι λόγοι που εγκατέλειψε τη χώρα καταγωγής του αφορούν το φόβο δίωξης λόγω περιουσιακών διαφορών από το θείο του, αλλά και λόγω των μη ικανοποιητικών απαντήσεων που έδωσε ο αιτητής σε σχέση με τη σεξουαλικότητά του δεδομένης και της παράλειψής του να αναφέρει τον ισχυρισμό περί σεξουαλικότητας εξ αρχής στη γραπτή του αίτηση για διεθνή προστασία δημιουργούν το πλαίσιο ώστε τα ανωτέρω να εξεταστούν συνδυαστικά, καθότι ως πυρήνας του αιτήματός του κρίθηκε η περιουσιακή διαφορά με το θείο του. Σύμφωνα με τη θέση της Υπηρεσίας Ασύλου παρά το ότι ο ισχυρισμός περί της σεξουαλικότητάς του δεν αξιολογήθηκε αυτοτελώς, αυτός αξιολογήθηκε συνδυαστικά με τον ισχυρισμό για περιουσιακή διαφορά με το θείο του στα πλαίσια του δεύτερου πραγματικού περιστατικού που βρίσκεται στην έκθεση – εισήγηση.

 

Στα πλαίσια της διαδικασίας του επανανοίγματος της παρούσας υπόθεσης, η συνήγορος του αιτητή αναφέρθηκε στα ζητήματα που τέθηκαν. Η θέση της ευπαίδευτης συνηγόρου του αιτητή ως προς το ζήτημα αυτό, με βάση τα -ήδη- ενώπιον του Δικαστηρίου δεδομένα και στοιχεία, είναι ότι η προσβαλλόμενη απόφαση πρέπει να ακυρωθεί και να επανεξετασθεί από την Υπηρεσία Ασύλου αφού αυτή παρέλειψε να εξετάσει τον ισχυρισμό περί του σεξουαλικού προσανατολισμού του αιτητή. Αναφερόμενη δε σε νομολογία του Δικαστηρίου η συνήγορος του αιτητή ανέφερε πως νομολογιακά έχει αποφασιστεί πως το διοικητικό όργανο δε θα πρέπει να αντικαθίσταται πλήρως από το Δικαστήριο βασίζοντας εκεί τη θέση της για ακύρωση της προσβαλλόμενης απόφασης.

 

Από την άλλη πλευρά η συνήγορος των καθ’ ων η αίτηση υιοθέτησε τη θέση της Υπηρεσίας Ασύλου και πρόσθεσε πως πρόκειται για υπόθεση κατά την οποία παρασχέθηκε χρόνος στην πλευρά του αιτητή ώστε να προσκομίσει οποιαδήποτε έγγραφα προς υποστήριξη των ισχυρισμών του, κάτι που δεν έπραξε.

 

Θα πρέπει να επισημανθεί ότι, σύμφωνα με τον περί Ίδρυσης και Λειτουργίας του Διοικητικού Δικαστηρίου Διεθνούς Προστασίας Νόμο του 2018 (Ν. 73(Ι)/2018), το Διοικητικό Δικαστήριο Διεθνούς Προστασίας έχει την εξουσία να εξετάσει την παρούσα υπόθεση και επί της ουσίας. Το γεγονός αυτό, οφείλεται στο ότι η υπό εξέταση υπόθεση αφορά αίτηση που χρονικά εμπίπτει στις προϋποθέσεις του άρθρου 11 του περί Ίδρυσης και Λειτουργίας του Διοικητικού Δικαστηρίου Διεθνούς Προστασίας Νόμου του 2018 (Ν.73(Ι)/2018), οι οποίες δίδουν στο Δικαστήριο την υποχρέωση ελέγχου νομιμότητας και ορθότητας της προσβαλλόμενης απόφασης.

 

Προχωρώ να εξετάσω κατά πόσον το αρμόδιο όργανο ορθά απέρριψε το αίτημα του αιτητή για χορήγηση καθεστώτος διεθνούς προστασίας. Θεωρώ χρήσιμο να καταγραφούν όλοι οι ισχυρισμοί που πρόβαλε ο αιτητής σε όλα τα στάδια της εξέτασης του αιτήματός του, προκειμένου να εξετάσω την ορθότητα της προσβαλλόμενης απόφασης αλλά και για να διαφανεί εάν το αρμόδιο όργανο αποφάσισε μετά από δέουσα έρευνα, ορθά, νόμιμα και εντός των πλαισίων της σχετικής νομοθεσίας και αν εξέδωσε δεόντως αιτιολογημένη απόφαση.

 

Κατά το στάδιο υποβολής της αίτησής του, ο αιτητής κατέγραψε πως εγκατέλειψε τη χώρα καταγωγής του, επειδή απειλείτο από το μεγαλύτερο αδελφό του πατέρα του (δηλαδή το θείο του) με σκοπό να του αποσπάσει την πατρική του περιουσία (ερυθρό 2 του διοικητικού φακέλου).

 

Κατά τη διάρκεια της προσωπικής του συνέντευξης ως προς τα προσωπικά του στοιχεία ο αιτητής επιβεβαίωσε πως έχει καταγωγή από τη Νιγηρία και συγκεκριμένα ότι γεννήθηκε στην πόλη Newi, στην πολιτεία Anambra. Ο αιτητής ως τελευταίο τόπο συνήθους διαμονής του ανέφερε την πόλη Akwa, όπου διέμενε με τους γονείς του και όπου ο πατέρας του ήταν πρόεδρος της πολιτείας (ερυθρό 19/4Χ του διοικητικού φακέλου). Ο αιτητής είναι χριστιανός και ανήκει στην εθνοτική ομάδα Igbo (ερυθρά 22/1Χ και 19/1Χ του διοικητικού φακέλου). Σε σχέση με την εκπαίδευσή του, ο αιτητής ανέφερε ότι είναι απόφοιτος δευτεροβάθμιας εκπαίδευσης  και ομιλεί Αγγλικά και Igbo (ερυθρό 20/3Χ,4Χ του διοικητικού φακέλου). Ο αιτητής δήλωσε επίσης ότι ήταν αυτοεργοδοτούμενος και ασχολείτο με την παραγωγή και πώληση αρωμάτων για περίοδο ενός έτους και κάποιων μηνών (ερυθρό 19/3Χ του διοικητικού φακέλου). Όπως δήλωσε, σχετικά με την οικογένειά του, ο αιτητής έχει στη Νιγηρία τους γονείς του, δύο αδελφές, δύο αδελφούς, θείους και θείες, ωστόσο διατηρεί επικοινωνία μόνο με τους γονείς και τα αδέλφια του (ερυθρό 20/5Χ,6Χ του διοικητικού φακέλου). Τέλος, ο αιτητής δήλωσε πως δεν αντιμετωπίζει οποιοδήποτε πρόβλημα υγείας (ερυθρό 21 του διοικητικού φακέλου).

 

Ως προς τους λόγους που τον ώθησαν να εγκαταλείψει τη χώρα καταγωγής του, ο αιτητής κατά το στάδιο της ελεύθερης αφήγησής του, δήλωσε ότι δεχόταν συνεχώς απειλές από το θείο του, το μεγαλύτερο αδελφό του πατέρα του, εξαιτίας της περιουσίας του τελευταίου. Ο θείος του δεν θεωρούσε πως ο αιτητής μπορεί να κληρονομήσει την εν λόγω περιουσία. Πρόσθετα, ο αιτητής ανέφερε πως η μητέρα του τον ενθάρρυνε να διαφύγει της χώρας καταγωγής του αφού ο θείος του τον κυνηγούσε επειδή ήταν ομοφυλόφιλος (ερυθρό 18/4Χ του διοικητικού φακέλου).  Σε διευκρινιστική ερώτηση ο αιτητής επιβεβαίωσε πως εγκατέλειψε τη χώρα καταγωγής του επειδή διώκονταν από το θείο του εξαιτίας κτηματικής διαφοράς (ερυθρό 18/7Χ του διοικητικού φακέλου).

 

Στη συνέχεια, κληθείς ο αιτητής να παρέχει περισσότερες λεπτομέρειες αναφορικά με τα ανωτέρω, δήλωσε ότι ο πατέρας του διαθέτει δύο οικόπεδα και ότι ο θείος του άρχισε ξαφνικά να συμπεριφέρεται παράξενα απέναντί του, λόγω της περιουσίας. Ο πατέρας του, του είχε ζητήσει να μην συναντά πλέον τους υιούς του θείου του, λόγω της ζήλιας τους. Αναφερόμενος σε συγκεκριμένο περιστατικό, δήλωσε πως ο θείος του τον αντιμετώπισε επιθετικά και του είπε ότι δεν θα κληρονομήσει ποτέ την περιουσία του πατέρα του. Αργότερα, όταν ο θείος του προσπάθησε να πουλήσει ένα άλλο οικογενειακό οικόπεδο, ο αιτητής τον ρώτησε γιατί το κάνει και εκείνος επανέλαβε ότι δεν θα κληρονομήσει την περιουσία του πατέρα του. Επίσης, ο αιτητής ανέφερε ότι ο θείος του είχε αντιληφθεί ότι είναι ομοφυλόφιλος και του είπε πως για αυτό το λόγο δεν είχε δικαίωμα να κληρονομήσει την περιουσία του πατέρα του. Ακολούθησε έντονος καβγάς μεταξύ αιτητή και θείου, με αποτέλεσμα ο πατέρας του να καλέσει την αστυνομία, στην οποία ο θείος αποκάλυψε το σεξουαλικό προσανατολισμό του αιτητή, γεγονός που σύμφωνα με τον αιτητή, δεν είναι αποδεκτό στη χώρα καταγωγής του. Ο αιτητής συνελήφθη και αφέθηκε ελεύθερος αφού η μητέρα του κατέβαλε εγγύηση. Προσέθεσε δε ότι ο θείος του τον απείλησε με θάνατο μετά την αποφυλάκισή του. Ο αιτητής ανέφερε επίσης ότι ο μεγαλύτερος υιός του θείου του ήταν επιθετικός και συχνά εμπλέκεται σε καβγάδες. Φοβούμενος για τη ζωή του, ο αιτητής συζήτησε την κατάσταση με τη μητέρα του, η οποία τον ενθάρρυνε να εγκαταλείψει τη χώρα για να προστατεύσει τη ζωή του. Τέλος, εξήγησε ότι δεν ανέφερε το συγκεκριμένο περιστατικό στην αίτησή του για διεθνή προστασία, επειδή αισθανόταν ντροπή (ερυθρό 17/1Χ του διοικητικού φακέλου).

 

Σχετικά με τη σεξουαλικότητά του ο αιτητής ανέφερε πως το γνώριζε μόνο η μητέρα του από όταν ο ίδιος ήταν 17-18 ετών, η οποία όταν το έμαθε εξεπλάγην αλλά το αποδέχθηκε (ερυθρό 17/2Χ-5Χ του διοικητικού φακέλου).  Ο πατέρας του, πληροφορήθηκε το γεγονός αυτό την ημέρα όπου μετέβη η αστυνομία στην οικία τους και αναστατώθηκε, καθώς στη Νιγηρία αποτελεί έγκλημα και θεωρούν ότι είναι κάτι αποτρόπαιο (ερυθρό 17/6Χ,7Χ του διοικητικού φακέλου). Ο αιτητής δήλωσε πως είχε δύο σοβαρές σχέσεις μέχρι τη χρονική στιγμή της συνέντευξης (ερυθρό 17/8Χ του διοικητικού φακέλου).

 

Όσον αφορά τους ισχυρισμούς του θείου του ότι ως ομοφυλόφιλος δε δύναται να κληρονομήσει τον πατέρα του, ο αιτητής απάντησε ότι ο πατέρας του είναι ο νεότερος αδελφός και σύμφωνα με τους νόμους σχετικά με την κληρονομική διαδοχή, λόγω της ομοφυλοφιλίας του, η περιουσία θα περιερχόταν στο μεγαλύτερο αδελφό του πατέρα του ή στο επόμενο αγόρι της οικογένειας του (ερυθρό 16/1Χ του διοικητικού φακέλου).

 

Σε σχέση με τη σύλληψή του, ο αρμόδιος λειτουργός επισήμανε πως βάσει εξωτερικών πηγών πληροφόρησης, ένα ομοφυλόφιλο άτομο στη Νιγηρία, εφόσον εντοπιστεί από την αστυνομία, ενδέχεται να καταδικαστεί σε ισόβια κάθειρξη ή ακόμη και να λιθοβοληθεί μέχρι θανάτου και τον κάλεσε να εξηγήσει για ποιο λόγο ο ίδιος αφέθηκε ελεύθερος. Ο αιτητής διευκρίνισε ότι η μητέρα του κατέβαλε το ποσό των 50.000 νάιρα, προκειμένου να εξασφαλίσει την απελευθέρωσή του (ερυθρό 16/2Χ του διοικητικού φακέλου).

 

Μετά το περιστατικό με την αστυνομία, ο αιτητής ανέφερε ότι για σχεδόν δύο εβδομάδες παρέμεινε στην οικία ενός φίλου του, καθώς αισθανόταν ντροπή και αδυνατούσε να αντικρίσει τον πατέρα του λόγω του περιστατικού. Ανέφερε ότι η μητέρα του ήταν το μόνο άτομο που τον συμβούλευε και τον υποστήριζε, καθώς οι απειλές ήταν ιδιαίτερα έντονες, σε σημείο που η ίδια εμφάνισε υψηλή αρτηριακή πίεση, την οποία εξακολουθεί να έχει μέχρι και σήμερα. Σε ερώτηση του αρμόδιου λειτουργού σχετικά με την προηγούμενη αναφορά του ότι επικοινωνεί με τους γονείς του, ο αιτητής διευκρίνισε ότι διατηρεί περιστασιακή επικοινωνία, κυρίως με τη μητέρα του. Όσον αφορά τα αδέλφια του, δήλωσε ότι δεν πιστεύει πως γνωρίζουν για το περιστατικό (ερυθρό 16/3Χ-5Χ του διοικητικού φακέλου).

 

Αναφορικά με την περιουσία, όταν ρωτήθηκε εάν ενδιαφέρονται για αυτήν τα αδέλφια του, δήλωσε πως για την περιουσία ενδιαφέρεται ο θείος του. Όσον αφορά το ποιος έχει νόμιμα δικαιώματα επί αυτής, ο αιτητής δήλωσε ότι ανήκει στον πατέρα του και ότι κανονικά εκείνος είναι ο επόμενος δικαιούχος. Ωστόσο, κατά την τελευταία επικοινωνία του με τη μητέρα του, πληροφορήθηκε ότι είχαν γίνει διευθετήσεις ώστε τα εν λόγω περιουσιακά στοιχεία να μεταβιβαστούν στον αμέσως επόμενο αδελφό του (ερυθρό 16/6Χ-8Χ του διοικητικού φακέλου).

 

Ακολούθως, ο αιτητής, ανέφερε ότι ο θείος του και ο υιός του (δηλαδή ο εξάδελφός του) προσπάθησαν δύο φορές να τον βλάψουν, ενώ τον απείλησαν ότι θα τον σκοτώσουν εξαιτίας της σεξουαλικής του ταυτότητας (ερυθρό 16/9Χ,10Χ του διοικητικού φακέλου). Ειδικότερα, ανέφερε ότι, περίπου το 2020, ένα βράδυ ενώ περπατούσε κοντά στην οικία του θείου του προκειμένου να αγοράσει κάτι, ο υιός του θείου του τον είδε και άρχισε να τον αποκαλεί «gay». Ο αιτητής του ζήτησε να σταματήσει, ωστόσο εκείνος άρχισε να τον τραβάει από τα ρούχα και να τον χτυπά. Ο αιτητής διευκρίνισε ότι μόνο εκείνος του επιτέθηκε, αλλά στη συνέχεια ανέφερε πως τον απείλησε ότι θα καλούσε την ομάδα του, γεγονός που έκανε τον αιτητή να φοβηθεί (ερυθρά 16/11Χ και 15/1Χ-3Χ του διοικητικού φακέλου). Κατά τη διάρκεια της συνέντευξής του, ο αιτητής έδειξε στο λειτουργό ένα σημάδι που έχει στο χέρι του, το οποίο συνέδεσε με το συγκεκριμένο περιστατικό (ερυθρό 15/1Χ του διοικητικού φακέλου). Ο αιτητής δεν ήταν σε θέση να θυμηθεί τον ακριβή μήνα κατά τον οποίο έλαβε χώρα το συγκεκριμένο περιστατικό (ερυθρό 15/3Χ του διοικητικού φακέλου).

 

Ο αιτητής, περαιτέρω, ανέφερε ότι, προκειμένου να προστατεύσει τον εαυτό του, αναγκάστηκε να φύγει, καθώς φοβόταν ότι εάν αντιμετώπιζε ή πάλευε με το συγκεκριμένο άτομο, η κατάσταση θα μπορούσε να εξελιχθεί σε κάτι σοβαρότερο (ερυθρό 15/4Χ του διοικητικού φακέλου). Όσον αφορά την υποστήριξη από τον πατέρα του, ο αιτητής δήλωσε ότι δεν είχε τη στήριξή του, καθώς ο πατέρας του τον μισεί (ερυθρό 15/7Χ του διοικητικού φακέλου). Ο αιτητής ανέφερε ότι δεν συνέβη οποιοδήποτε άλλο περιστατικό μετά τα δύο περιστατικά ξυλοδαρμού.  Πρόσθεσε πως παρά το ότι είχε ενημερώσει τον πατέρα του σχετικώς, εκείνος δεν προέβη σε οποιαδήποτε ενέργεια (ερυθρό 15/8Χ του διοικητικού φακέλου).

 

Όσον αφορά τις απειλές, ο αιτητής ανέφερε πως για πρώτη φορά δέχθηκε απειλές το 2020 από το θείο του που του απευθύνθηκε πρόσωπο με πρόσωπο (ερυθρά 15/9Χ,11Χ και 14/1Χ του διοικητικού φακέλου).  Σε σχέση με τα έγγραφα που αφορούν την περιουσία, ανέφερε ότι εξακολουθούν να βρίσκονται στην κατοχή του πατέρα του (ερυθρό 15/10Χ του διοικητικού φακέλου). Όταν του ζητήθηκε να αναφερθεί στο λόγο που ο θείος του τον απειλούσε, ο αιτητής εξήγησε ότι «δεν επρόκειτο να κληρονομήσει την περιουσία» (ερυθρό 14/2Χ του διοικητικού φακέλου). Περαιτέρω, ο αιτητής δήλωσε πως προκειμένου να προστατευθεί από τις απειλές που δεχόταν, αναγκάστηκε να εγκαταλείψει τη χώρα (ερυθρό 14/6Χ του διοικητικού φακέλου). Ερωτηθείς για το τελευταίο περιστατικό απειλής, ανέφερε ότι αυτό συνέβη τον Δεκέμβριο του 2021 στο κατάστημα της μητέρας του και ότι τον απείλησε ο εξάδελφός του (ερυθρό 14/7Χ,9Χ του διοικητικού φακέλου). Συγκεκριμένα, του είπε ότι θα φρόντιζε να αποκαλύψει ότι είναι ομοφυλόφιλος και ότι θα τον χτυπούσε (ερυθρό 14/8Χ του διοικητικού φακέλου).

 

Σε σχέση με την αποκάλυψη της σεξουαλικότητάς του, ο αιτητής ανέφερε ότι ορισμένα άτομα στην κοινότητα είχαν αντιληφθεί ότι είναι ομοφυλόφιλος επειδή μια συγκεκριμένη ημέρα ο εξάδελφός του φώναζε, με αποτέλεσμα κάποιοι άνθρωποι να το πληροφορηθούν (ερυθρό 14/3Χ,4Χ του διοικητικού φακέλου). Παράλληλα, ο αιτητής δήλωσε ότι έκρυβε τις ερωτικές του σχέσεις από τους άλλους (ερυθρό 14/5Χ του διοικητικού φακέλου).

 

Κληθείς να αναφερθεί στην εν λόγω περιουσία από την οποία γεννάται η δίωξή του από το θείο του, ο αιτητής δήλωσε ότι εξακολουθεί να θεωρεί επικίνδυνο να έχει στην κατοχή του την συγκεκριμένη περιουσία, καθώς φοβάται ότι ενδέχεται να χάσει τη ζωή του εξαιτίας της (ερυθρό 14/10Χ του διοικητικού φακέλου). Όσον αφορά την προσπάθειά του να συζητήσει με το θείο του σχετικά με το ζήτημα, ανέφερε ότι δεν το επιχείρησε, καθώς ο θείος του τον μισεί, όπως επίσης μισεί και τον πατέρα του (ερυθρό 14/11Χ του διοικητικού φακέλου). Ο αιτητής στη συνέχεια, εξήγησε ότι δεν απευθύνθηκε στην αστυνομία, καθώς δεν θεωρεί ότι αυτή αποτελεί την καλύτερη επιλογή. Συγκεκριμένα, πιστεύει ότι η αστυνομία δεν θα επιλύσει το ζήτημα, δεδομένου ότι είναι ομοφυλόφιλος και κατά την άποψή του, οι αστυνομικοί είναι εναντίον των ομοφυλόφιλων (ερυθρό 14/12Χ του διοικητικού φακέλου). Σχετικά με την περιουσία, ο αιτητής ανέφερε ότι ο αδελφός του πρέπει να συμπληρώσει τα 18 έτη, κάτι που θα συμβεί σε δύο χρόνια, προκειμένου να αποκτήσει την περιουσία (ερυθρό 13/1Χ του διοικητικού φακέλου). Τέλος, ο αιτητής δήλωσε ότι πλέον δεν ενδιαφέρεται για την περιουσία (ερυθρό 13/1Χ του διοικητικού φακέλου).  Σχετικά με τη ζωή του στην Κύπρο ο αιτητής ανέφερε πως εδώ ζει ως ομοφυλόφιλος, κάτι που τον ευχαριστεί, ενώ του αρέσει που επικεντρώνεται στον εαυτό του και σκοπεύει να ζήσει ελεύθερα (ερυθρό 13/3Χ,5Χ του διοικητικού φακέλου). Επίσης, διατηρεί ερωτική σχέση με κάποιο πρόσωπο (ερυθρό 13/4Χ του διοικητικού φακέλου).

 

Ο αρμόδιος λειτουργός αξιολογώντας τους ισχυρισμούς που παρέθεσε στην αφήγησή του ο αιτητής, διέκρινε στην έκθεση - εισήγησή του δύο ουσιώδεις ισχυρισμούς, οι οποίοι προκύπτουν από τις δηλώσεις του αιτητή ως κατωτέρω: (1) Ταυτότητα, χώρα καταγωγής και προσωπικά στοιχεία/προφίλ του αιτητή και (2) ισχυριζόμενος φόβος δίωξης του αιτητή από το θείο του λόγω κτηματικών διαφορών (ερυθρό 53 του διοικητικού φακέλου).

 

Ο αρμόδιος λειτουργός έκανε αποδεκτό τον ισχυρισμό του αιτητή ως προς τα προσωπικά του στοιχεία καθώς οι δηλώσεις του κρίθηκαν επαρκείς ενώ διασταυρώθηκαν από εξωτερικές πηγές πληροφόρησης και το πρωτότυπο διαβατήριο του αιτητή, το οποίο προσκομίστηκε στους Καθ’ ων η αίτηση. Ο δεύτερος ισχυρισμός του αιτητή περί του ισχυριζόμενου φόβου δίωξης από το θείο του λόγω κτηματικών διαφορών, δεν έγινε αποδεκτός. Κατά τη διάρκεια της συνέντευξης κρίθηκε πως δεν κατόρθωσε να παρέχει επαρκή, λεπτομερή και συνεπή περιγραφή των κρίσιμων περιστατικών που θεμελιώνουν τον πυρήνα του αιτήματός του χαρακτηρίζοντας τον ως αβάσιμο και ασαφή (ερυθρό 52 του διοικητικού φακέλου). Συγκεκριμένα, ο αρμόδιος λειτουργός έκρινε πως δεν παρουσιάζει συνέπεια η δήλωση του αιτητή ότι από ντροπή δεν ανέφερε στην αίτησή του για διεθνή προστασία πως σύμφωνα με το θείο του δεν δικαιούται περιουσία επειδή είναι ομοφυλόφιλος και αναφέρει πως αναμενόταν από τον αιτητή να μην είχε παραλείψει αυτή την αναφορά, η οποία αποτελεί τη γενεσιουργό αιτία της αίτησής του (ερυθρό 17/1Χ του διοικητικού φακέλου). Επίσης, ο αρμόδιος λειτουργός σχολίασε πως ο αιτητής όταν ρωτήθηκε για το σεξουαλικό του προσανατολισμό απάντησε με μονολεκτικό τρόπο ότι μόνο η μητέρα του το γνωρίζει από όταν ο αιτητής ήταν 17-18 ετών και το δέχθηκε, ενώ ο πατέρας του όταν το έμαθε εξαιτίας του περιστατικού με την αστυνομία δεν το αποδέχθηκε καθώς το θεωρεί ντροπή για την κοινωνία (ερυθρό 17/2Χ-7Χ του διοικητικού φακέλου).

 

Μη ευλογοφανής κρίθηκε επίσης η δήλωση του αιτητή πως τα αδέλφια του δεν ενδιαφέρονταν για την περιουσία, αλλά μόνο ο αδελφός του (ερυθρό 16/6Χ του διοικητικού φακέλου). Επίσης, αναφορικά με τη συμπεριφορά του θείου του απέναντί του ανέφερε πως εκείνος μαζί με τον υιό του είχαν βιαιοπραγήσει εναντίον του, ενώ στη συνέχεια άλλαξε τα λεγόμενά του, δημιουργώντας αντίφαση και είπε ότι ο εξάδελφός του τον είχε χτυπήσει δύο φορές (ερυθρά 16/9Χ και 15/2Χ,3Χ του διοικητικού φακέλου). Ως προς τον ισχυρισμό ότι δεχόταν απειλές από το θείο του τοποθετήθηκε μονολεκτικά και με γενικολογίες αναφέροντας πως αυτές ξεκίνησαν το 2020 χωρίς να θυμάται το μήνα και σχετίζονταν με το ότι δεν πρόκειται να κληρονομήσει την περιουσία του πατέρα του, ενώ στη συνέχεια δήλωσε αντιφατικά πως οι απειλές προέρχονταν από τον εξάδελφό του. Με αοριστία, επίσης, ανέφερε πως για να προστατευθεί εγκατέλειψε τη χώρα καταγωγής του (ερυθρά 15/9Χ,11Χ και 14/2Χ, 6Χ-9Χ του διοικητικού φακέλου).

 

Παράλληλα, ενώ ο αιτητής είχε αναφέρει πως τα έγγραφα της περιουσίας είναι ακόμη στην κατοχή του πατέρα του, κληθείς να αναφέρει εάν ο ίδιος ενδιαφέρεται για αυτήν ο αιτητής απάντησε με ασάφεια ότι είναι ριψοκίνδυνο να κατέχει αυτή την περιουσία και πως μπορεί να χάσει τη ζωή του (ερυθρά 15/10Χ και 14/10Χ του διοικητικού φακέλου). Όταν ερωτήθηκε για ποιο λόγο δεν απευθύνθηκε στην αστυνομία για προστασία ο ίδιος δήλωσε ότι η αστυνομία δε θα έλυνε ποτέ το ζήτημα, ωστόσο αυτές του οι δηλώσεις αποτελούν δικές του εικασίες και πεποιθήσεις σύμφωνα με τον αρμόδιο λειτουργό (ερυθρό 14/12Χ του διοικητικού φακέλου).

 

Κατά τη συνέντευξη προέκυψαν επίσης αντιφάσεις και ασυνέπειες στις δηλώσεις του, σύμφωνα με τον αρμόδιο λειτουργό όσον αφορά τη διαδοχή της πατρικής περιουσίας. Συγκεκριμένα, ο αιτητής δήλωσε πως δεν ενδιαφέρεται για την περιουσία και πως αυτή θα κληρονομηθεί από τον αδελφό του μόλις αυτός ενηλικιωθεί, ωστόσο αυτή η περιουσία είναι στη διάθεση του πατέρα του (ερυθρό 13/1Χ,2Χ του διοικητικού φακέλου).

 

Επίσης, σύμφωνα με τον αρμόδιο λειτουργό, παρουσιάζεται ασάφεια και ασυνέπεια στα λεγόμενα του αιτητή, καθώς αφού κατά τις δηλώσεις του δεν ενδιαφέρεται πλέον για την περιουσία θα έπρεπε να το αναφέρει στο θείο του και να μην διαφύγει από τη χώρα καταγωγής του. Επιπρόσθετα, ο αρμόδιος λειτουργός έκρινε πως δεν υφίσταται πλέον δίωξη εφόσον ο αιτητής δεν ενδιαφέρεται για την περιουσία, που αποτελεί τη γενεσιουργό αιτία της δίωξής του. Προσθέτει δε πως ο αιτητής δεν είχε δεχθεί οιανδήποτε άλλη δίωξη και/ή δυσμενή διάκριση από οποιονδήποτε φορέα.  Ο αρμόδιος λειτουργός ανέφερε πως ο αιτητής από την τελευταία απειλή που έλαβε το Δεκέμβριο του 2021 έως τις 09/02/2022, που αναχώρησε από τη Νιγηρία, δήλωσε ότι δεν του συνέβη οτιδήποτε άλλο ενώ παρέμενε στην περιοχή και οι αρχές της χώρας του θα τον δεχθούν σε περίπτωση επιστροφής του (ερυθρά 22/2Χ, 18/3Χ, 14/9Χ και 13/8Χ του διοικητικού φακέλου).

 

Ως προς την εξωτερική αξιοπιστία του ισχυρισμού, ο αρμόδιος λειτουργός έκρινε πως οι ισχυρισμοί του αιτητή αποτελούν το μοναδικό τεκμήριο προς υποστήριξη του αιτήματός του και δεν υπάρχουν εύλογοι λόγοι που να δικαιολογούν την οποιαδήποτε ανάλυση των εν λόγω δεδομένων μέσω άλλων πηγών πληροφόρησης. Ως εκ τούτου, ο συγκεκριμένος ουσιώδης ισχυρισμός δεν έγινε αποδεκτός στο σύνολό του λαμβάνοντας υπόψη πως ούτε η εσωτερική αξιοπιστία του ισχυρισμού τεκμηριώθηκε.

 

Κατά την αξιολόγηση κινδύνου, ο αρμόδιος λειτουργός, λαμβάνοντας υπόψη τον μοναδικό αποδεκτό ισχυρισμό και κατόπιν παραπομπής στις προσωπικές περιστάσεις του αιτητή και σε πληροφορίες αναφορικά με τη γενικότερη κατάσταση ασφαλείας στη χώρα καταγωγής του και στην περιοχή στην οποία αναμένεται να επιστρέψει (τόπος τελευταίας συνήθους διαμονής του αιτητή), έκρινε ότι δεν υπάρχουν εύλογοι λόγοι να πιστεύεται ότι σε περίπτωση επιστροφής του, θα αντιμετωπίσει δίωξη ή πραγματικό κίνδυνο σοβαρής βλάβης.

 

Προχωρώντας στη νομική ανάλυση των ισχυρισμών του αιτητή, ο αρμόδιος λειτουργός έκρινε ότι δεν συντρέχουν στο πρόσωπό του εκείνα τα υποκειμενικά και αντικειμενικά στοιχεία που θα μπορούσαν να τεκμηριώσουν βάσιμο και δικαιολογημένο φόβο δίωξης σε περίπτωση επιστροφής του στη χώρα καταγωγής του, για έναν από τους λόγους του άρθρου 3(1) του περί Προσφύγων Νόμου Ν.6(Ι)/2000 και του άρθρου 1Α της Σύμβασης της Γενεύης του 1951. Ο αρμόδιος λειτουργός λαμβάνοντας υπόψη τα ευρήματα έρευνας για την κατάσταση ασφαλείας στη χώρα καταγωγής του αιτητή, κατά την οποία διαπιστώθηκε ότι δεν υφίστανται συνθήκες αδιάκριτης άσκησης βίας σε καταστάσεις διεθνούς ή εσωτερικής ένοπλης σύρραξης, κατέληξε πως δεν συντρέχει οποιοσδήποτε λόγος παραχώρησης καθεστώτος συμπληρωματικής προστασίας, δυνάμει του άρθρου 19 του περί Προσφύγων Νόμου του 2000. Το περιεχόμενο της υπό αναφορά Έκθεσης-Εισήγησης υιοθέτησε ο αρμοδίως εξουσιοδοτημένος από τον Υπουργό Εσωτερικών λειτουργός που εκτελεί καθήκοντα Προϊσταμένου της Υπηρεσίας Ασύλου και απέρριψε το αίτημα του αιτητή.

 

Ενόψει των ισχυρισμών του αιτητή τέθηκε ενώπιον της Υπηρεσίας Ασύλου, το ζήτημα της δίωξης του από το θείο του λόγω του σεξουαλικού του προσανατολισμού, καθώς ο τελευταίος θεωρούσε πως για αυτό το λόγο έχασε το κληρονομικό του δικαίωμα στην πατρική του περιουσία.  Από τα στοιχεία του διοικητικού φακέλου προκύπτει πως η συνέντευξη έχει κενά τα οποία δημιουργούν αρκετά ερωτηματικά ως προς το εν λόγω ζήτημα του σεξουαλικού προσανατολισμού του αιτητή. Κατά την ελεύθερη αφήγησή του ο αιτητής ανέφερε ότι «με κυνηγούσε για να με σκοτώσει επειδή είμαι ομοφυλόφιλος», σημείο κατά το οποίο θίγει για πρώτη φορά το ζήτημα του σεξουαλικού του προσανατολισμού (ερυθρό 18/4Χ του διοικητικού φακέλου). Μετέπειτα κληθείς να παρέχει περισσότερες λεπτομέρειες αναφορικά με το πως ξεκίνησε η ισχυριζόμενη διαμάχη με το θείο του, ο αιτητής αναφέρθηκε ξανά στο σεξουαλικό του προσανατολισμό περιγράφοντας ότι ο θείος του στα πλαίσια διένεξης στην οικία του αιτητή αποκάλυψε ενώπιον των αστυνομικών αρχών, (που είχαν στο μεταξύ κληθεί από τον πατέρα του) και της οικογένειάς του ότι είναι ομοφυλόφιλος, επισημαίνοντας τις νομικές συνέπειες που αυτό έχει στη χώρα καταγωγής του (ερυθρό 17/1Χ του διοικητικού φακέλου). Περαιτέρω, ο ίδιος ανέφερε πως ο θείος του θεωρούσε πως ως ομοφυλόφιλος ο αιτητής δεν είχε δικαίωμα να κληρονομήσει την πατρική περιουσία (ερυθρό 17/1Χ του διοικητικού φακέλου). Στο τέλος της συνέντευξης, ο αιτητής επίσης ανέφερε πως απολαμβάνει την ζωή του ως ομοφυλόφιλος εδώ, του αρέσει που έχει τη δυνατότητα να επικεντρώνεται στον εαυτό του και διατηρεί ερωτική σχέση, ενώ πρόθεσή του είναι να ζήσει ελεύθερα τη ζωή του στην Κύπρο (ερυθρό 13/3Χ-5Χ του διοικητικού φακέλου). Οι δηλώσεις αυτές του αιτητή τον θέτουν σε ευάλωτη θέση την οποία οι καθ’ ων η αίτηση όφειλαν να λάβουν υπόψη τους κατά την εξέταση του αιτήματός του.

 

Στη συνέχεια της συνέντευξης ο αρμόδιος λειτουργός θέτει στον αιτητή περιορισμένο αριθμό ερωτήσεων σχετικά με την αντίδραση της μητέρας και του πατέρα του, τις ερωτικές σχέσεις που είχε στη Νιγηρία και το πως αφέθηκε ελεύθερος μετά την αποκάλυψη του σεξουαλικού του προσανατολισμού αφού προβλέπεται φυλάκιση ή λιθοβολισμός μέχρι θανάτου στη Νιγηρία για LGBTQI+ άτομα (ερυθρά 17/2Χ-8Χ και 16/2Χ του διοικητικού φακέλου). Πέραν των ανωτέρω, καμία περαιτέρω ερώτηση δεν τέθηκε στον αιτητή από τον αρμόδιο λειτουργό και καμία παραπάνω διάσταση και έκφανση του σεξουαλικού του προσανατολισμού στη ζωή του στη Νιγηρία δεν εξετάστηκε κατά τη διάρκεια της συνέντευξης του αιτητή.

 

Σε σχέση με τον ισχυρισμό περί του ότι ο αιτητής είναι ομοφυλόφιλος, διαφαίνεται πως η διερεύνηση του κατά τη συνέντευξη υπήρξε πλημμελής και πραγματοποιήθηκε μέσω περιορισμένων και ελλιπών ερωτήσεων που δεν κάλυπταν όλο το φάσμα της σεξουαλικότητας ενός ατόμου με αποτέλεσμα να μην αντλήθηκαν επαρκή στοιχεία για την αξιολόγησή του. Την ίδια στιγμή δεν διαμορφώθηκε σχετικός και ξεχωριστός ουσιώδης ισχυρισμός κατά την αξιολόγηση αυτών στα πλαίσια της έκθεσης – εισήγησης. Ως προαναφέρεται στην παρούσα οι ερωτήσεις που τέθηκαν δεν εξυπηρετούσαν τους σκοπούς αξιολόγησης αξιοπιστίας λόγω του περιορισμένου αριθμού τους και των περιορισμένων πληροφοριών που αντλήθηκαν από αυτές, ώστε η Υπηρεσία Ασύλου να είναι σε θέση να προβεί σε επαρκής αξιολόγησή του και εξαγωγή συμπεράσματος ως προς την αποδοχή ή απόρριψή του εν λόγω ισχυρισμού. Ο ισχυρισμός αυτός έπρεπε να τεθεί ξεχωριστά και να αξιολογηθεί στη βάση όλων των δεδομένων που θα έθετε ο αιτητής ενώπιον τους εφόσον και εκείνοι είχαν παράσχει, ως όφειλαν, σε εκείνον την ευκαιρία να το πράξει μέσω της υποβολής ερωτήσεων.

 

Το γεγονός δε ότι ο αιτητής είχε αναφέρει στα πλαίσια της συνέντευξής του αρκετές φορές το γεγονός ότι οι ομοφυλόφιλοι αντιμετωπίζουν το νόμο στη Νιγηρία (ερυθρά 17/1Χ, 7Χ και 16/2Χ του διοικητικού φακέλου) δεν διαφαίνεται, από τα στοιχεία που έχω ενώπιον μου, ότι αυτό λήφθηκε υπ’ όψιν της Υπηρεσίας Ασύλου, ούτε κατά τη διεξαγωγή της συνέντευξης του, ούτε και κατά τη σύνταξη της έκθεσης – εισήγησης. Η μη δημιουργία και εξέταση αυτοτελούς ισχυρισμού περί του σεξουαλικού προσανατολισμού του αιτητή αποτελεί επίσης σοβαρό σφάλμα του αρμόδιου οργάνου δεδομένης δε της παράλειψης εξέτασης αυτού έστω και στα πλαίσια του σχηματισθέντος ισχυρισμού περί των περιουσιακών διαφορών με το θείο του. Ο κάθε ισχυρισμός που προβάλλεται θα πρέπει να εξετάζεται από το αρμόδιο όργανο για το εάν είναι εσωτερικά ή εξωτερικά αξιόπιστος, προκειμένου να αξιολογηθεί συνολικά η αξιοπιστία του αιτητή αλλά και για να διαμορφωθεί σε ορθή βάση το προφίλ του κατά την αξιολόγηση του κινδύνου επιστροφής του στη Νιγηρία και τον τόπο τελευταίας συνήθους διαμονής του. Από τα ενώπιον μου στοιχεία διαφαίνεται ότι η Υπηρεσία Ασύλου δεν έλαβε υπ’ όψιν της τον εν λόγω ισχυρισμό ήδη από τη διεξαγωγή της συνέντευξης παραλείποντας να εξετάσει την ουσία αυτού, αλλά και κατά πόσον αυτός συνδέεται με τις περιουσιακές διαφορές με το θείο του και παράλληλα κατά πόσον αυτός δύναται να αποτελέσει ξεχωριστό λόγο δίωξης στη χώρα καταγωγής του.

 

Η ίδια η θέση της Υπηρεσίας Ασύλου αναφορικά με το συγκεκριμένο ζήτημα είναι αντιφατική, καθότι αφενός θεωρεί ότι η επιβεβαιωτική απάντηση του αιτητή πως ο λόγος εγκατάλειψης της χώρας καταγωγής του είναι η περιουσιακή διαφορά με το θείο του ξεκαθαρίζει τον πυρήνα του αιτήματός του (ερυθρό 18/7Χ του διοικητικού φακέλου) και αφετέρου στη συνέχεια της συνέντευξης προβαίνει σε ερωτήματα, έστω και ελλιπή, αναφορικά με την σεξουαλικότητά του (ερυθρό 17/2Χ-8Χ του διοικητικού φακέλου). Αυτή η στάση της Υπηρεσίας Ασύλου δημιουργεί ερωτηματικά αναφορικά με το ποια τελικώς είναι η θέση της επί του ζητήματος και για ποιο λόγο ενήργησε με τον τρόπο που αναλύεται προηγουμένως, ενώ αφήνει κενά ως προς το τρόπο διερεύνησης ισχυρισμού περί σεξουαλικού προσανατολισμού.

 

Η αρμοδιότητα εξάλλου του παρόντος Δικαστηρίου όπως προβαίνει σε ακύρωση και τροποποίηση της επίδικης απόφασης δεν είναι δυνατό να λειτουργεί ως πανάκεια, αναιρώντας την υποχρέωση της διοίκησης προς εξέταση σε εξατομικευμένη βάση την κάθε υπόθεση, συνεκτιμώντας όλους τους ισχυρισμούς και τις προσωπικές περιστάσεις του αιτητή που τίθεται ενώπιον της αρμόδιας αρχής. Η έκταση της εξουσίας του Δικαστή στις διοικητικές διαφορές ουσίας κατευθύνεται από την ίδια τη βούληση του νομοθέτη, η οποία ενεργοποιείται όταν υπάρχει κρίση του αρμόδιου οργάνου και αφού ακολουθηθούν όλες οι διαδικασίες που καθορίζει ο Νόμος. Η υπεισέλευση του Δικαστηρίου σε ζητήματα στα οποία το αρμόδιο όργανο δεν αποφάσισε θα συνεπαγόταν την πλήρη υποκατάσταση της κρίσης του αρμόδιου οργάνου και εξέταση όλων των ζητημάτων σε πρώτο βαθμό. Η ευχέρεια του Δικαστηρίου να προβαίνει σε έλεγχο ουσίας της προσβαλλόμενης απόφασης δεν μπορεί να θεωρηθεί πανάκεια σε όλες τις διοικητικές διαφορές.

 

Σε αυτές τις περιπτώσεις ως η παρούσα, το Δικαστήριο ουσίας περιορίζεται σε ακύρωση της πράξης προκειμένου να εκδοθεί απόφαση από το αρμόδιο όργανο ούτως ώστε να τύχει εξέτασης το αίτημα του αιτητή στην ορθή βάση και σύμφωνα με τις προβλεπόμενες διαδικασίες.  Τα περιορισμένα στοιχεία τα οποία το Δικαστήριο έχει στη διάθεσή του αναφορικά με τον ισχυρισμό περί του σεξουαλικού προσανατολισμού του αιτητή δεν επαρκούν ώστε το τελευταίο να προβεί το ίδιο σε σχετικό σχηματισμό του εν λόγω ισχυρισμού, αξιολόγηση και έρευνα αυτού. Αφετέρου δε, ως προαναφέρθηκε, η Υπηρεσία Ασύλου, παρά το ότι ισχυρίστηκε πως προέβη σε συνδυαστική αξιολόγηση των ισχυρισμών περί περιουσιακών διαφορών και σεξουαλικού προσανατολισμού, αυτό δεν διαπιστώνεται από τον διοικητικό φάκελο και την έκθεση – εισήγηση. Συγκεκριμένα, ο αρμόδιος λειτουργός σχολιάζει σε δύο σημεία το ζήτημα της σεξουαλικότητας, γεγονός που οφείλεται και στις περιορισμένες ερωτήσεις που τέθηκαν στον αιτητή, χωρίς να καταλήγει στο αληθές ή όχι του ισχυρισμού παραλείποντας εντελώς να προβεί σε έρευνα αναφορικά με το αν θα τεθεί σε κίνδυνο σε περίπτωση που επιστρέψει στη χώρα καταγωγής του ως άτομο της LGBTQI+ κοινότητας (σε περίπτωση που υπήρχε τέτοια κατάληξη μετά από έρευνα).

 

Σύμφωνα με τον Πρακτικό Οδηγό της EASO: Αναγνώριση Προσώπων ως Δικαιούχων Διεθνούς Προστασίας (2018) (υπογράμμιση του παρόντος Δικαστηρίου):

 

«Οι αιτήσεις διεθνούς προστασίας θα πρέπει πάντοτε να εξετάζονται και οι αποφάσεις θα πρέπει να λαμβάνονται σε ατομική, αντικειμενική και αμερόληπτη βάση. Στην κατά περίπτωση ανάλυση θα πρέπει να λαμβάνονται υπόψη τα ακόλουθα βασικά στοιχεία: όλα τα συναφή στοιχεία τα οποία σχετίζονται με τη χώρα καταγωγής κατά τον χρόνο λήψης απόφασης επί της αίτησης, οι πράξεις και οι απειλές στις οποίες εκτέθηκε ή θα μπορούσε να εκτεθεί ο αιτών, η ατομική κατάσταση του αιτούντος, συμπεριλαμβανομένων παραγόντων όπως είναι το προσωπικό ιστορικό, το φύλο και η ηλικία, η διαθεσιμότητα προστασίας στη χώρα καταγωγής και η δυνατότητα πρόσβασης στην προστασία αυτή. Οι ανάγκες προστασίας αξιολογούνται πρώτα σε σχέση με την περιοχή καταγωγής του αιτούντος στη χώρα καταγωγής του. Η περιοχή καταγωγής εντός της χώρας καταγωγής προσδιορίζεται βάσει της έντασης των δεσμών του αιτούντος με συγκεκριμένη περιοχή στην εν λόγω χώρα. Η περιοχή καταγωγής μπορεί να είναι η περιοχή στην οποία γεννήθηκε ή ανατράφηκε ο αιτών ή άλλη περιοχή στην οποία εγκαταστάθηκε και έζησε ο αιτών και με την οποία έχει, επομένως, στενούς δεσμούς».[1]

 

Όπως προκύπτει από το άρθρο 18 εδάφιο 5, του περί Προσφύγων Νόμου (N. 6 (I)/2000), ο αιτητής υποχρεούται να υποβάλει ενώπιον του αρμόδιου οργάνου όλα τα στοιχεία που είναι απαραίτητα για την θεμελίωση του αιτήματός του, εφόσον είναι και το μόνο άτομο που μπορεί να περιγράψει την κατάσταση στην οποία βρίσκεται. Ωστόσο, η αρμόδια αρχή είναι υποχρεωμένη να διεξάγει έρευνα με γνώμονα, όσα αναφέρονται και υπαγορεύονται στην παράγραφο 3 του άρθρου 18 του ίδιου νόμου, σύμφωνα με το οποίο (υπογράμμιση του παρόντος Δικαστηρίου):

 

«18. [...]

(3) Η αξιολόγηση της αίτησης διεθνούς προστασίας γίνεται σε εξατομικευμένη, βάση αντικειμενικά και αμερόληπτα, και περιλαμβάνει τη συνεκτίμηση:

(α) όλων των σχετικών με την αίτηση στοιχείων που σχετίζονται με τη χώρα καταγωγής κατά το χρόνο λήψης απόφασης, συμπεριλαμβανομένων των νόμων και των κανονισμών στη χώρα καταγωγής και του τρόπου εφαρμογής τους,

(β) των συναφών δηλώσεων και εγγράφων που υπέβαλε ο αιτητής, συμπεριλαμβανομένων στοιχείων σχετικά με το εάν ο αιτητής έχει ήδη ή ενδέχεται να υποστεί δίωξη ή σοβαρή βλάβη,

(γ) την ατομική κατάσταση και τις προσωπικές περιστάσεις του αιτητή, συμπεριλαμβανομένων παραγόντων όπως το προσωπικό ιστορικό, το φύλο και η ηλικία, ούτως ώστε να εκτιμηθεί εάν, βάσει των προσωπικών περιστάσεων του αιτητή, οι συνθήκες στις οποίες έχει ήδη ή θα μπορούσε να εκτεθεί ισοδυναμούν με δίωξη ή σοβαρή βλάβη,»

 

Θεωρώ αναγκαίο να παραθέσω τέλος απόσπασμα από την απόφαση υπ’αριθμόν 6847/22, F.R v. Κυπριακή Δημοκρατία, ημερομηνίας 14/4/2025 του αδελφού μου Δικαστή Χριστοφόρου, στην οποία λέχθηκαν τα πιο κάτω:

 

«Σημειώνω βεβαίως και τονίζω ότι δεν είναι κάθε πλημμέλεια στη διαδικασία που δύναται να θεωρηθεί ότι ισοδυναμεί με παντελή ανεπάρκεια της συνέντευξης και, ενδεχομένως, οι πλημμέλειες της επίδικης διαδικασίας, ιδωμένες η καθεμιά ξεχωριστά, θα μπορούσε να οδηγήσουν σε διαφορετική κατάληξη. Όμως ο σωρευτικός αντίκτυπος όλων των ως άνω επιμέρους πλημμελειών είναι τέτοιος που δεν επιτρέπει άλλη κατάληξη από του να γίνουν δεκτά τα όσα η ευπαίδευτη συνήγορος του αναφέρει περί στερήσεως εδώ θεμελιωδών διαδικαστικών εγγυήσεων του αιτητή, ενόψει καταφανούς ανεπάρκειας της συνέντευξης, τέτοιας που ισοδυναμεί εν προκειμένω με παντελή στέρηση εκ του αιτητή του δικαιώματος του σε ακρόαση, εκ του οποίου εκμηδενίστηκε «μια εγγύηση την οποία ο νομοθέτης της Ένωσης έκρινε θεμελιώδη στο πλαίσιο της διαδικασίας αυτής» (βλ. Addis, σκέψη 69, ανωτέρω).

 

Η θεμελιώδης σημασία του να δοθεί στον αιτητή η δέουσα ευκαιρία να διατυπώσει κατά τη διαδικασία εξέτασης αιτήσεως διεθνούς προστασίας έχει άλλωστε επιβεβαιωθεί και στη C-159/21, GM, ημ.22/09/22, ECLI:EU:C:2022:708, ΔΕΕ, όπου το Δικαστήριο ανέφερε τα ακόλουθα (σκέψεις 45-46), παραπέμποντας επί τούτου και σε άλλες σχετικές αυθεντίες:

«45. Συναφώς, όσον αφορά [.] τη διοικητική διαδικασία, από πάγια νομολογία του Δικαστηρίου προκύπτει ότι ο σεβασμός των δικαιωμάτων άμυνας προϋποθέτει ότι ο αποδέκτης αποφάσεως που θίγει αισθητά τα συμφέροντά του πρέπει να έχει τη δυνατότητα να διατυπώσει λυσιτελώς την άποψή του σχετικά με τα στοιχεία επί των οποίων η διοίκηση σκοπεύει να στηρίξει την απόφασή της, υποχρέωση που βαρύνει τις διοικητικές αρχές των κρατών μελών όταν λαμβάνουν αποφάσεις που εμπίπτουν στο πεδίο εφαρμογής του δικαίου της Ένωσης (πρβλ. αποφάσεις της 16ης Οκτωβρίου 2019, Glencore Agriculture Hungary, C‑189/18, EU:C:2019:861, σκέψη 39, και της 3ης Ιουνίου 2021, Jumbocarry Trading, C‑39/20, EU:C:2021:435, σκέψη 31).

 

46. Η απαίτηση αυτή αποσκοπεί, ιδίως, στο πλαίσιο διαδικασίας σχετικά με τη διεθνή προστασία, να καταστήσει δυνατό στη διοικητική αρχή να προβεί με πλήρη γνώση των πραγματικών περιστατικών της υποθέσεως στην εξατομικευμένη εκτίμηση των κρίσιμων πραγματικών περιστατικών και των περιστάσεων, γεγονός που επιβάλλει την παροχή προς τον αποδέκτη της αποφάσεως της δυνατότητας να διορθώσει ένα λάθος ή να προβάλει στοιχεία σχετικά με την προσωπική του κατάσταση που συνηγορούν υπέρ του να ληφθεί ή να μη ληφθεί η απόφαση ή να έχει αυτή συγκεκριμένο περιεχόμενο (πρβλ. αποφάσεις της 9ης Φεβρουαρίου 2017, M, C‑560/14, EU:C:2017:101, σκέψεις 32 και 37, και της 26ης Ιουλίου 2017, Sacko, C‑348/16, EU:C:2017:591, σκέψη 35).»

 

Ενόψει των ως άνω διαπιστώσεων απομένει να εξεταστεί αν στα πλαίσια της παρούσης διαδικασίας «δόθηκε ή μπορεί ακόμη να δοθεί στον [αιτητή] η δυνατότητα ακρόασης, τηρουμένων πλήρως των προϋποθέσεων και των θεμελιωδών εγγυήσεων, με δεδομένο ότι σε περίπτωση που ήθελε κριθεί «ότι η δυνατότητα αυτή δεν μπορεί να εξασφαλιστεί στον ενδιαφερόμενο στο πλαίσιο της διαδικασίας προσφυγής», το Δικαστήριο θα πρέπει «να ακυρώσει την απορριπτική απόφαση και να αναπέμψει την υπόθεση ενώπιον της αποφαινόμενης αρχής.» (βλ. Addis, σκέψη 73, ανωτέρω).»

 

Εκ των άνω συμπεραίνεται, λοιπόν, ότι το αρμόδιο όργανο είχε την υποχρέωση να σχηματίσει τους ισχυρισμούς που προέκυψαν από τα λεγόμενα του αιτητή κατά την αφήγησή του, να διερευνήσει αυτούς με πληρότητα και επάρκεια κατά το στάδιο της προσωπικής συνέντευξης, ακολούθως να διεξάγει εξειδικευμένη έρευνα για τις συνθήκες που επικρατούν στην χώρα καταγωγής του αιτητή αναφορικά με τα άτομα της LGBTQI+ κοινότητας και μετέπειτα, συνεκτιμώντας τις προσωπικές του περιστάσεις να καταλήξει στο εάν υπάρχουν ουσιώδεις λόγοι να πιστεύεται ότι, εάν επιστρέψει στη χώρα καταγωγής του, θα αντιμετωπίσει πραγματικό κίνδυνο να υποστεί δίωξη εξαιτίας του σεξουαλικού του προσανατολισμού.

 

Εξάλλου σύμφωνα με απόφαση του ΔΕΕ, A., B., C. κατά Staatssecretaris van Veiligheid en Justitie (CJEU, Δεκέμβριος 2014), και συγκεκριμένα στις παραγράφους 49-71, αναφέρονται τα ακόλουθα (υπογράμμιση του παρόντος Δικαστηρίου):

 

«49.  Συναφώς, επισημαίνεται εκ προοιμίου ότι, αντιθέτως προς τα υποστηριζόμενα από τους αναιρεσείοντες των κύριων δικών, κατά τους οποίους οι αρμόδιες αρχές που είναι υπεύθυνες για την εξέταση αιτήσεως ασύλου στηριζόμενης σε φόβο διώξεως λόγω του γενετήσιου προσανατολισμού του αιτούντος άσυλο οφείλουν να θεωρήσουν τον προβαλλόμενο γενετήσιο προσανατολισμό ως πραγματικό γεγονός που έχει αποδειχθεί αποκλειστικά και μόνον βάσει των δηλώσεων του ενδιαφερόμενου αιτούντος, οι οικείες δηλώσεις δεν μπορούν, λαμβανομένου υπόψη του ιδιαίτερου πλαισίου στο οποίο εντάσσονται οι αιτήσεις ασύλου, παρά να συνιστούν απλώς το σημείο αφετηρίας της διαδικασίας εξετάσεως των κρίσιμων γεγονότων και περιστάσεων την οποία προβλέπει το άρθρο 4 της οδηγίας 2004/83.

[………]

 

55.  Η κατά το άρθρο 4 της οδηγίας 2004/83 αξιολόγηση των γεγονότων και περιστάσεων πραγματοποιείται, όπως κρίθηκε με τη σκέψη 64 της αποφάσεως M. (C‑277/11, EU:C:2012:744), σε δύο αυτοτελή στάδια. Το πρώτο στάδιο αφορά τη διαπίστωση της συνδρομής των πραγματικών περιστατικών που αποδεικνύουν τη βασιμότητα της αιτήσεως, ενώ το δεύτερο στάδιο αφορά τη νομική εκτίμηση των εν λόγω αποδεικτικών στοιχείων, προκειμένου να αποφασισθεί αν πληρούνται, υπό το πρίσμα των πραγματικών περιστατικών της συγκεκριμένης υποθέσεως, οι ουσιαστικές προϋποθέσεις που θέτουν τα άρθρα 9 και 10 ή 15 της οδηγίας 2004/83 για την παροχή διεθνούς προστασίας.

 

56.  Στο πλαίσιο του πρώτου αυτού σταδίου, στο οποίο ακριβώς εντάσσονται τα ερωτήματα του αιτούντος δικαστηρίου σε καθεμία από τις υποθέσεις των κύριων δικών, μολονότι τα κράτη μέλη μπορούν να θεωρήσουν ότι εναπόκειται συνήθως στον αιτούντα να υποβάλει όλα τα αναγκαία στοιχεία για την τεκμηρίωση της αιτήσεώς του, δεδομένου άλλωστε ότι το πρόσωπο αυτό είναι το καταλληλότερο για να προσκομίσει στοιχεία ικανά να αποδείξουν τον γενετήσιο προσανατολισμό του, εντούτοις, γεγονός παραμένει ότι το οικείο κράτος μέλος οφείλει να συνεργαστεί με τον αιτούντα κατά το στάδιο προσδιορισμού των συναφών στοιχείων της αιτήσεως αυτής, όπως ορίζει το άρθρο 4, παράγραφος 1, της εν λόγω οδηγίας (βλ., συναφώς, απόφαση M., EU:C:2012:744, σκέψη 65).

 

57.  Επισημαίνεται συναφώς ότι, κατά το άρθρο 4, παράγραφος 3, στοιχείο γʹ, της οδηγίας 2004/83, η εν λόγω αξιολόγηση θα πρέπει να γίνεται σε εξατομικευμένη βάση και να συνεκτιμά την ατομική κατάσταση και τις προσωπικές περιστάσεις του αιτούντος, συμπεριλαμβανομένων παραγόντων όπως το προσωπικό ιστορικό, το φύλο και η ηλικία, ούτως ώστε να εκτιμηθεί εάν, βάσει των εν λόγω περιστάσεων, οι πράξεις στις οποίες έχει ήδη ή θα μπορούσε να εκτεθεί ισοδυναμούν με δίωξη ή σοβαρή βλάβη.

 

[…….]

 

Όσον αφορά τις προϋποθέσεις αξιολογήσεως των δηλώσεων και των εγγράφων και άλλων αποδείξεων που ασκούν επιρροή σε καθεμία από τις υποθέσεις των κύριων δικών, επισημαίνεται ότι, προκειμένου να δοθεί χρήσιμη απάντηση στο αιτούν δικαστήριο, η παρούσα ανάλυση πρέπει να περιοριστεί στο ζήτημα κατά πόσον συνάδουν με τις διατάξεις των οδηγιών 2004/83 και 2005/85 καθώς και με εκείνες του Χάρτη, αφενός, οι έλεγχοι που διενεργούν οι αρμόδιες αρχές μέσω υποβολής ερωτήσεων στηριζόμενων, μεταξύ άλλων, σε στερεότυπα σχετικά με τους ομοφυλόφιλους ή διερευνητικών ερωτήσεων σχετικών με τις σεξουαλικές πρακτικές των αιτούντων άσυλο, καθώς και η δυνατότητα των εν λόγω αρχών να κρίνουν παραδεκτή την υποβολή του ενδιαφερόμενου σε «τεστ» προκειμένου να αποδείξει την ομοφυλοφιλία του και/ή την οικειοθελή εκ μέρους του προσκόμιση βιντεοσκοπημένων λήψεων των ερωτικών του συνευρέσεων και, αφετέρου, η δυνατότητα των αρμόδιων αρχών να κρίνουν αναξιόπιστα τα κρίσιμα στοιχεία, στηριζόμενες αποκλειστικά και μόνο στο γεγονός ότι ο ίδιος αυτός αιτών δεν επικαλέστηκε τον προβαλλόμενο γενετήσιο προσανατολισμό του την πρώτη φορά που του δόθηκε η ευκαιρία να εκθέσει τους λόγους διώξεώς του.

 

60.  Όσον αφορά, πρώτον, την εξέταση μέσω υποβολής ερωτήσεων που αφορούν το ζήτημα αν ο ενδιαφερόμενος αιτών άσυλο μπορεί να κατονομάσει οργανώσεις προαγωγής των δικαιωμάτων των ομοφυλοφίλων και αν γνωρίζει λεπτομερείς πληροφορίες για τις οργανώσεις αυτές, από την κατά τα ανωτέρω πραγματοποιούμενη εξέταση προκύπτει, κατά τον αναιρεσείοντα της υποθέσεως C‑150/13, ότι οι αρμόδιες αρχές στηρίζουν τις εκτιμήσεις τους σε στερεοτυπικές αντιλήψεις για τη συμπεριφορά των ομοφυλοφίλων και όχι στην ατομική κατάσταση κάθε συγκεκριμένου αιτούντος άσυλο.

 

61.  Συναφώς, υπενθυμίζεται ότι το άρθρο 4, παράγραφος 3, στοιχείο γʹ, της οδηγίας 2004/83 επιβάλλει στις αρμόδιες αρχές την υποχρέωση να προβαίνουν στην αξιολόγησή τους συνεκτιμώντας την ατομική κατάσταση και τις προσωπικές περιστάσεις του αιτούντος και ότι το άρθρο 13, παράγραφος 3, στοιχείο αʹ, της οδηγίας 2005/85 απαιτεί από τις ίδιες αυτές αρχές να διεξάγουν τη συνέντευξη συνεκτιμώντας τις προσωπικές ή γενικές συνθήκες που περιβάλλουν την αίτηση ασύλου.

 

62.  Μολονότι η υποβολή ερωτήσεων που αφορούν στερεοτυπικές αντιλήψεις ενδέχεται να συνιστά χρήσιμο στοιχείο στη διάθεση των αρμόδιων αρχών προκειμένου να προβούν στη σχετική αξιολόγηση, εντούτοις η εκτίμηση των αιτήσεων για την παροχή του καθεστώτος πρόσφυγα η οποία στηρίζεται αποκλειστικά και μόνο σε στερεοτυπικές αντιλήψεις συνδεόμενες με τους ομοφυλόφιλους δεν ανταποκρίνεται στις απαιτήσεις των διατάξεων που μνημονεύονται στην προηγούμενη σκέψη, στο μέτρο που δεν παρέχει στις εν λόγω αρχές τη δυνατότητα να λάβουν υπόψη την ατομική κατάσταση του οικείου αιτούντος άσυλο.

 

63.  Επομένως, η αδυναμία ενός αιτούντος άσυλο να απαντήσει σε τέτοιου είδους ερωτήσεις δεν μπορεί να συνιστά αφ’ εαυτής επαρκή λόγο για να συναχθεί η αναξιοπιστία του αιτούντος, στο μέτρο που η προσέγγιση αυτή είναι αντίθετη προς τις απαιτήσεις του άρθρου 4, παράγραφος 3, στοιχείο γʹ, της οδηγίας 2004/83 καθώς και του άρθρου 13, παράγραφος 3, στοιχείο αʹ, της οδηγίας 2005/85.

[……]

 

Τέταρτον, όσον αφορά τη δυνατότητα των αρμόδιων αρχών να κρίνουν αναξιόπιστα τα κρίσιμα στοιχεία, μεταξύ άλλων, στις περιπτώσεις κατά τις οποίες ο αιτών δεν επικαλέστηκε τον προβαλλόμενο γενετήσιο προσανατολισμό του την πρώτη φορά που του δόθηκε η ευκαιρία να εκθέσει τους λόγους διώξεώς του, επισημαίνονται τα ακόλουθα.

 

68.Από τις διατάξεις του άρθρου 4, παράγραφος 1, της οδηγίας 2004/83 προκύπτει ότι τα κράτη μέλη μπορούν να κρίνουν ότι εναπόκειται στον αιτούντα να υποβάλει το «συντομότερο δυνατόν» όλα τα στοιχεία που απαιτούνται για την τεκμηρίωση της αιτήσεώς του για την παροχή διεθνούς προστασίας.

 

69. Παρά ταύτα, λαμβανομένου υπόψη του ευαίσθητου χαρακτήρα των ζητημάτων που αφορούν την προσωπική σφαίρα ενός προσώπου και, ειδικότερα, τη σεξουαλικότητά του, δεν μπορεί να κριθεί αναξιόπιστη η δήλωση του προσώπου αυτού σχετικά με τον γενετήσιο προσανατολισμό του αποκλειστικά και μόνο λόγω του γεγονότος ότι, εξαιτίας της διστακτικότητάς του να αποκαλύψει προσωπικές πτυχές της ζωής του, δεν δήλωσε εξαρχής την ομοφυλοφιλία του.

 

70.Εκτός αυτού, παρατηρείται ότι η υποχρέωση που επιβάλλει στους αιτούντες το άρθρο 4, παράγραφος 1, της οδηγίας 2004/83 να υποβάλουν όλα τα στοιχεία που απαιτούνται για την τεκμηρίωση της αιτήσεως διεθνούς προστασίας «το συντομότερο δυνατόν» μετριάζεται από την υποχρέωση που επιβάλλεται στις αρμόδιες αρχές, δυνάμει του άρθρου 13, παράγραφος 3, στοιχείο αʹ, της οδηγίας 2005/85 και του άρθρου 4, παράγραφος 3, της οδηγίας 2004/83, να διεξάγουν τις συνεντεύξεις συνεκτιμώντας τις προσωπικές ή γενικές συνθήκες που περιβάλλουν την αίτηση, συμπεριλαμβανομένης της ευαισθησίας του αιτούντος, και να πραγματοποιούν την εκτίμησή τους σε εξατομικευμένη βάση, λαμβάνοντας υπόψη την ατομική κατάσταση και τις προσωπικές περιστάσεις του αιτούντος.

 

71.Επομένως, η διαπίστωση ότι ο αιτών άσυλο είναι αναξιόπιστος η οποία στηρίζεται αποκλειστικά και μόνο στον λόγο ότι το πρόσωπο αυτό δεν αποκάλυψε τον γενετήσιο προσανατολισμό του την πρώτη φορά που του δόθηκε η ευκαιρία να εκθέσει τους λόγους διώξεώς του είναι αντίθετη προς την απαίτηση περί της οποίας γίνεται λόγος στην προηγούμενη σκέψη.»

 

Θα πρέπει, σε αυτό το σημείο, να αναφερθεί πως το αρμόδιο όργανο οφείλει να προβαίνει σε επαρκή έρευνα σε σχέση με όλα τα γεγονότα που αφορούν το αίτημα που έχει ενώπιον του. Δέουσα έρευνα κρίνεται από το Δικαστήριο ότι έγινε, όταν το αρμόδιο όργανο εξετάζει κάθε σχετικό με την υπόθεση γεγονός (βλ. Motorways Ltd v. Υπουργού Οικονομικών (1999) 3ΑΑΔ 447). Ορθή και πλήρης έρευνα θεωρείται αυτή που εκτείνεται στην διερεύνηση των ουσιωδών στοιχείων της υπόθεσης (βλ. Νικολαΐδη v. Μηνά (1994) 3ΑΑΔ 321, Ττουσούνα ν. Δημοκρατίας (2013) 3 Α.Α.Δ. 151, Χωματένος ν. Δημοκρατίας κ.α. (2( Α.Α.Δ. 120). Η έκταση της έρευνας εξαρτάται πάντοτε από τα περιστατικά της κάθε υπόθεσης (βλ. Δημοκρατία v. Ευαγγέλου κ.α. (2013) 3ΑΑΔ 414) και το αρμόδιο όργανο έχει υποχρέωση να βρει τον κατάλληλο τρόπο για να εκπληρώσει την υποχρέωση του για επαρκή έρευνα.

 

Κατά συνέπεια, οι καθ' ων η αίτηση παρέλειψαν να λάβουν υπόψη όλα τα στοιχεία που σχετίζονται με τον αιτητή κατά το χρόνο λήψης της απόφασης, παρέλειψαν να εξετάσουν τον ισχυρισμό περί σεξουαλικού του προσανατολισμού και να καταλήξω επί τούτου μέσω της ορθής διαδικασίας. Δεν αξιολόγησαν τον κίνδυνο επιστροφής του αιτητή ως ομοφυλόφιλο άτομο, καθώς δεν κατέληξαν ούτε στην αποδοχή ή όχι αυτού του ισχυρισμού, και δεν προηγήθηκε ορθή διερεύνηση και αξιολόγηση των προβληθέντων από τον αιτητή. Η αξιολόγηση των ισχυρισμών στην ορθή τους βάση θα διαμόρφωνε και το προσωπικό προφίλ του αιτητή και η αξιολόγηση κινδύνου σε περίπτωση επιστροφής του αιτητή θα τίθετο σε ορθή βάση.

 

Υπό το φως των ανωτέρω, οι καθ' ων η αίτηση, δεν προέβησαν στην δέουσα και εξατομικευμένη υπό τις περιστάσεις έρευνα, εφόσον οι καθ’ ων η αίτηση παρέλειψαν να εξετάσουν ενδελεχώς την εσωτερική και εξωτερική αξιοπιστία του ισχυρισμού του αιτητή. Διαφαίνεται πως η προσέγγιση εκ μέρους των καθ’ ων η αίτηση είναι εντελώς εσφαλμένη σε τέτοιο βαθμό που το Δικαστήριο να μην έχει ολοκληρωμένη απόφαση αρμόδιου οργάνου να εξετάσει, καθότι η εξέταση του ισχυρισμού περί σεξουαλικού προσανατολισμού του αιτητή έγινε χωρίς οι καθ’ ων η αίτηση να λάβουν υπ’ όψιν τους το ενδεχόμενο ο αιτητής να θεωρηθεί μέλος ιδιαίτερης κοινωνικής ομάδας ως ομοφυλόφιλος και χωρίς περαιτέρω διερεύνηση.

 

Το γεγονός ότι το Διοικητικό Δικαστήριο Διεθνούς Προστασίας, έχει τη δυνατότητα να εξετάσει και να διορθώσει αποφάσεις της διοίκησης τροποποιώντας την απόφασή της, δεν θα πρέπει να θεωρείται πανάκεια ούτε να χρησιμοποιείται ως δικαιολογία για τη διοίκηση να παραλείπει την ορθή εξέταση των ζητημάτων που τίθενται ενώπιον της κατά τη λήψη των αποφάσεών της. Το κριτήριο για την επάρκεια της έρευνας έγκειται στη συλλογή και στην διερεύνηση των ουσιωδών στοιχείων που αφορούν την κάθε υπόθεση τα οποία μπορούν να αποτελέσουν τη βάση για ασφαλή συμπεράσματα. Στη βάση των ανωτέρω κρίνω πως δεν ακολουθήθηκε η ορθή διαδικασία εξέτασης της αίτησης διεθνούς προστασίας του αιτητή και διαπιστώνεται πως το αρμόδιο όργανο δεν διεξήγαγε την δέουσα υπό τις περιστάσεις έρευνα.

 

Επισημαίνεται, τέλος, ότι η πρόσφατη νομολογία του Διοικητικού Εφετείου στις αποφάσεις των υποθέσεων της Έφεσης κατά Απόφασης Διοικητικού Δικαστηρίου Διεθνούς Προστασίας Αρ. 12/2025, Κυπριακή Δημοκρατία μέσω Υπηρεσίας Ασύλου v. Β. Α., ημερομηνίας 18/12/2025, της Έφεσης κατά απόφασης Διοικητικού Δικαστηρίου Αρ. 13/2025, Κυπριακή Δημοκρατία μέσω Υπηρεσίας Ασύλου v. M Y A L, ημερομηνίας 18/12/2025 και της Έφεσης κατά απόφασης Διοικητικού Δικαστηρίου Διεθνούς Προστασίας Αρ. 19/2025, Κυπριακή Δημοκρατία μέσω Υπηρεσίας Ασύλου v. Μ. A L, ημερομηνίας 18/12/2025, συνιστά χρήσιμο ερμηνευτικό σημείο αναφοράς για την κατανόηση της έκτασης της δικαιοδοσίας του Διοικητικού Δικαστηρίου Διεθνούς Προστασίας. Οι αποφάσεις αυτές δεν αναδιαμορφώνουν τον χαρακτήρα της δικαστικής λειτουργίας από έλεγχο νομιμότητας και ορθότητας σε πρωτογενή κρίση επί της διοικητικής ουσίας, αλλά αποσαφηνίζουν ότι η πρόβλεψη πλήρους και ex nunc δικαιοδοσίας λειτουργεί ως θεσμικό εργαλείο και όχι ως ανελαστική υποχρέωση.

 

Ειδικότερα, από τη νομολογιακή αυτή προσέγγιση προκύπτει ότι το πρωτόδικο δικαστήριο δεν υποχρεούται να αποφανθεί επί της ουσίας της αιτήσεως διεθνούς προστασίας σε κάθε περίπτωση, αλλά καλείται να εξετάσει εάν, υπό τις συγκεκριμένες περιστάσεις, μια τέτοια κρίση είναι θεσμικά ανεκτή και δικονομικά ασφαλής. Η δυνατότητα ουσιαστικής κρίσης προϋποθέτει την ύπαρξη προηγούμενης απόφασης, καθώς και την προηγούμενη τήρηση των διαδικασιών που ο νομοθέτης έχει θέσει ως αναγκαίο όρο για τη διασφάλιση των δικαιωμάτων του αιτητή.

 

Περαιτέρω, η διαπίστωση σοβαρών αποκλίσεων από το προβλεπόμενο διοικητικό πλαίσιο οδηγεί το δικαστήριο στο να εκτιμήσει εάν η φύση της πλημμέλειας επιτρέπει την αποκατάστασή της εντός της δίκης ή εάν αυτή αφορά θεμελιώδη στάδια της διοικητικής διαδικασίας, η παράλειψη των οποίων καθιστά προβληματική κάθε μεταγενέστερη ουσιαστική αξιολόγηση. Η στάθμιση αυτή εξαρτάται τόσο από το εύρος της πλημμέλειας όσο και από τις επιπτώσεις που θα είχε η δικαστική παρέμβαση στην τήρηση των αναγκαίων διαδικαστικών εγγυήσεων.

 

Υπό το πρίσμα αυτό, όταν η διοικητική ανεπάρκεια δεν εξαντλείται σε επιμέρους ελλείψεις, αλλά συνδέεται με την απουσία διαδικασιών που προηγούνται κατ' ανάγκη της έκδοσης της προσβαλλόμενης πράξης και επηρεάζουν καθοριστικά το περιεχόμενό της, η εκ των υστέρων υποκατάσταση της διοίκησης από το δικαστήριο δεν συνάδει με τον θεσμικό του ρόλο. Σε τέτοια περίπτωση, η άσκηση πλήρους δικαιοδοσίας θα οδηγούσε σε κρίση επί πραγματικών δεδομένων που δεν αξιολογήθηκαν νομίμως στο διοικητικό στάδιο, γεγονός που θα υπονόμευε την αποτελεσματικότητα της δικαστικής προστασίας.

 

Με βάση όσα έχω επεξηγήσει προηγουμένως και όσα προκύπτουν από τη μελέτη του διοικητικού φακέλου προκύπτει ότι η προσβαλλόμενη απόφαση ερείδεται σε ελλιπή και αποσπασματική αιτιολογία, καθόσον δεν προηγήθηκε ουσιαστική εκτίμηση κρίσιμων παραμέτρων που όφειλαν, κατά νόμο, να ληφθούν υπόψη. Ειδικότερα, δεν προκύπτει ότι διερευνήθηκε και αξιολογήθηκε ο ισχυρισμός του αιτητή για τον σεξουαλικό του προσανατολισμό, ούτε ότι του τέθηκαν ορθές και ικανοποιητικές ερωτήσεις που να μπορούσε ο αιτητής να αναφερθεί σε αυτό το ουσιώδες στοιχείο της ταυτότητάς του σε βαθμό που στη συνέχεια να τύχει επαρκούς και ορθής αξιολόγησης. Οι παραλείψεις αυτές πλήττουν τον πυρήνα της διοικητικής κρίσης και δεν επιτρέπουν στο Δικαστήριο να ασκήσει αποτελεσματικό έλεγχο επί της προσβαλλόμενης απόφασης. Ούτως ή άλλως δεν είναι λίγες οι φορές που το Δικαστήριο εντοπίζει λάθος στην απόφαση της διοίκησης και τροποποιεί την απόφαση στα πλαίσια της ex nunc δικαιοδοσίας του. Η υπό εξέταση όμως περίπτωση δεν ήταν τέτοια που θα μπορούσα με ασφάλεια να προχωρήσω σε κατ' ουσίαν έλεγχο της προσβαλλόμενης απόφασης λαμβάνοντας υπόψη ότι το ζήτημα αυτό τέθηκε στα πλαίσια επανανοίγματος, τα κενά που εντοπίζονται είναι αρκετά και δεν θα μπορούσαν σε αυτό το στάδιο να καλυφθούν.

 

Οι πιο πάνω διαπιστωθείσες πλημμέλειες, υπό το φως και της προεκτεθείσας νομολογίας, καθιστούν τρωτή και υποκείμενη σε ακύρωση την προσβαλλόμενη απόφαση εφόσον δεν μπορεί να διαπιστωθεί η λήψη της προσβαλλόμενης απόφασης υπό την σωστή ακολουθητέα διαδικασία. Ως εκ τούτου, ο ισχυρισμός που προώθησε η συνήγορος του αιτητή περί έλλειψης δέουσας έρευνας εκ μέρους του αρμόδιου οργάνου επιτυγχάνει. Η υπεισέλευση του Δικαστηρίου σε ζητήματα στα οποία το αρμόδιο όργανο δεν αποφάσισε θα συνεπαγόταν την πλήρη υποκατάσταση της κρίσης του αρμόδιου οργάνου και εξέταση όλων των ζητημάτων σε πρώτο βαθμό. Η ευχέρεια του Δικαστηρίου να προβαίνει σε έλεγχο ουσίας της προσβαλλόμενης απόφασης δεν μπορεί να θεωρηθεί πανάκεια σε όλες τις διοικητικές διαφορές. Ενόψει της κατάληξής μου αυτής, θεωρώ ότι παρέλκει η εξέταση οποιουδήποτε προβαλλόμενου λόγου ακυρώσεως καθότι το θέμα καθίσταται πλέον ακαδημαϊκό.

 

Για τους λόγους που αναφέρονται ανωτέρω η προσφυγή επιτυγχάνει και η προσβαλλόμενη απόφαση ακυρώνεται με έξοδα, €1000 ευρώ υπέρ του αιτητή και εναντίον των καθ' ων η αίτηση.

 

 

 

Χ. Μιχαηλίδου, Δ.Δ.Δ.Π.



[1] European Union Agency for Asylum (2018), 'Πρακτικός Οδηγός της EASO: Αναγνώριση Προσώπων ως Δικαιούχων Διεθνούς Προστασίας', διαθέσιμο στη διεύθυνση: EASO Practical Guide: Qualification for international protection (europa.eu), σελ.12.


cylaw.org: Από το ΚΙΝOΠ/CyLii για τον Παγκύπριο Δικηγορικό Σύλλογο