Τ. Ε. Τ. ν. Κυπριακής Δημοκρατίας μέσω της Υπηρεσίας Ασύλου, Υπόθεση Αρ.: 823/2024, 10/11/2026
print
Τίτλος:
Τ. Ε. Τ. ν. Κυπριακής Δημοκρατίας μέσω της Υπηρεσίας Ασύλου, Υπόθεση Αρ.: 823/2024, 10/11/2026

ΔΙΟΙΚΗΤΙΚΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ ΔΙΕΘΝΟΥΣ ΠΡΟΣΤΑΣΙΑΣ

Υπόθεση Αρ.: 823/2024

10 Νοεμβρίου, 2026

[Ε. ΡΗΓΑ, Δ.Δ.Δ.Δ.Π.]

Αναφορικά με το άρθρο 146 του Συντάγματος

Μεταξύ:

Τ. Ε. Τ.

από Καμερούν

                                               Αιτητής

 -και-

Κυπριακής Δημοκρατίας μέσω της Υπηρεσίας Ασύλου

                                                            Καθ' ων η Αίτηση

 

Δικηγόροι για Αιτητή: Τζ. Μπετίτο (κος)

Δικηγόροι για Καθ' ων η αίτηση: Β. Θωμά (κα) για Λ. Βελίκοβα (κα)

Ο Αιτητής είναι παρών

 

[Διερμηνέας: Ευστράτιος Θεοδοσίου, για διερμηνεία από την αγγλική στην ελληνική και αντίστροφα]

ΑΠΟΦΑΣΗ

 

Ε.  ΡΗΓΑ, Δ.Δ.Δ.Δ.Π.: Αντικείμενο της υπό κρίση προσφυγής αποτελεί η απόφαση των Καθ' ων η αίτηση ημερ. 14.12.2023 με την οποία απορρίφθηκε το αίτημα του Αιτητή για διεθνή προστασία, καθότι κρίθηκε ότι δεν πληρούνται οι προϋποθέσεις των άρθρων 3 και 19 του περί Προσφύγων Νόμου του 2000, Ν. 6(Ι)/2000, ως έχει τροποποιηθεί (στο εξής αναφερόμενος ως «ο περί Προσφύγων Νόμος»).

 

Σύντομο Ιστορικό

 

Προτού εξεταστούν οι εκατέρωθεν ισχυρισμοί, επιβάλλεται η σκιαγράφηση των γεγονότων που περιβάλλουν την υπό κρίση υπόθεση, όπως αυτά προκύπτουν από την αίτηση του Αιτητή, την ένσταση των Καθ' ων η αίτηση αλλά και από το περιεχόμενο του διοικητικού φακέλου που κατατέθηκε στα πλαίσια της παρούσας διαδικασίας και σημειώθηκε ως Τεκμήριο 1 (στο εξής αναφερόμενος ως «ο δ.φ.» ή «ο διοικητικός φάκελος»).

 

Ο Αιτητής κατάγεται από το Καμερούν, το οποίο εγκατέλειψε στις 06.03.2019, αφίχθηκε στις μη ελεγχόμενες από την κυβέρνηση της Κυπριακής Δημοκρατίας περιοχές κάνοντας χρήση του διαβατηρίου του και άδειας εισόδου για σκοπούς φοίτησης. Ακολούθως, εισήλθε παράτυπα στις ελεγχόμενες από τη Δημοκρατία περιοχές, υποβάλλοντας αίτηση για παροχή διεθνούς προστασίας στις 16.06.2022. Στις 04.12.2023 πραγματοποιήθηκε συνέντευξη στον Αιτητή από αρμόδιο λειτουργό της Υπηρεσίας Ασύλου ο οποίος στις 13.12.2023, υπέβαλε Έκθεση/Εισήγηση προς τον Προϊστάμενο της Υπηρεσίας Ασύλου (στο εξής αναφερόμενος ως «ο Λειτουργός») εισηγούμενος την απόρριψη της υποβληθείσας αίτησης. Ακολούθως, ο ασκών καθήκοντα Προϊσταμένου λειτουργός της Υπηρεσίας Ασύλου ενέκρινε στις 14.12.2023 την εισήγηση, αποφασίζοντας την απόρριψη της αίτησης διεθνούς προστασίας του Αιτητή, απόφαση η οποία κοινοποιήθηκε σε αυτόν στις 08.02.2024 μέσω σχετικής επιστολής της Υπηρεσίας Ασύλου. Με την υπό κρίση προσφυγή που κατατέθηκε στις 07.03.2024 ο Αιτητής αμφισβητεί την εν λόγω απόφαση, η οποία αποτελεί το αντικείμενο της υπό εξέτασης προσφυγής.

 

Ι. Θέσεις των διαδίκων

 

Ο Αιτητής, μέσω του συνηγόρου του, προέβαλε στα πλαίσια του εισαγωγικού δικογράφου της διαδικασίας πλείονες λόγους ακυρώσεως, τους οποίους ωστόσο απέσυρε κατά το στάδιο των Διευκρινίσεων και περιορίστηκε μόνο στην προώθηση του λόγου ακυρώσεως περί μη δέουσας έρευνας.

 

Από την πλευρά τους οι Καθ' ων η αίτηση υπεραμύνονται της νομιμότητας της επίδικης πράξης, υποβάλλοντας ότι αυτή λήφθηκε νόμιμα σύμφωνα με τις σχετικές διατάξεις του Συντάγματος και των Νόμων, μετά από δέουσα έρευνα και σωστή ενάσκηση των εξουσιών που δίνει ο Νόμος στους Καθ' ων η αίτηση και αφού λήφθηκαν υπόψη όλα τα σχετικά γεγονότα και περιστατικά της υπόθεσης και ότι η απόφαση είναι επαρκώς και δεόντως αιτιολογημένη.

  

ΙΙ. Οι δηλώσεις του Αιτητή και η αξιολόγησή τους

κατά τη διοικητική διαδικασία

 

Α. Οι δηλώσεις του Αιτητή κατά τη διοικητική διαδικασία

 

Ως εκ τούτου, προσέγγισα το θέμα με βάση τα ενώπιόν μου στοιχεία και του περιεχομένου του διοικητικού φακέλου. Ειδικότερα, παρατηρώ ότι ο Αιτητής κατά την υποβολή της αίτησής του για διεθνή προστασία κατέγραψε ότι εγκατέλειψε τη χώρα του λόγω της πολιτικής κρίσης που επικρατεί σε αυτήν. Δήλωσε περαιτέρω ότι αναγκάστηκε να διαφύγει προκειμένου να προστατευθεί από κινδύνους όπως διώξεις αλλά και τρομοκρατικές επιθέσεις. Σύμφωνα με τον Αιτητή, οι γονείς του σκοτώθηκαν όταν ο πόλεμος ξεκίνησε καθώς ο πατέρας του θεωρούνταν υποστηρικτής της κυβέρνησης του Καμερούν (ερυθρό 1 δ.φ.).

 

Ακολούθως, κατά το κρίσιμο στάδιο της συνέντευξής του, ο Αιτητής επιβεβαίωσε ότι είναι υπήκοος Καμερούν, γεννηθείς στην πόλη Kumba στη νοτιοδυτική περιφέρεια του Καμερούν όπου βρίσκεται και το χωριό Eyang στο οποίο όπως ανέφερε, μεγάλωσε και διέμενε από τη γέννησή του μέχρι την αναχώρησή του από τη χώρα. Ο Αιτητής δήλωσε ότι είναι χριστιανός πρεσβυτεριανός, ότι είναι άγαμος και ότι ομιλεί την αγγλική και τη γαλλική γλώσσα. Σχετικά με την υγεία του δήλωσε ότι θα πρέπει να κάνει άλλη μια εξέταση τον επόμενο χρόνο για να δει εάν έχει ηπατίτιδα Β (ερ. 25).  Ως προς το εκπαιδευτικό του υπόβαθρο ανέφερε ότι διέκοψε τις σπουδές του στις μη ελεγχόμενες από τη Κυπριακή Δημοκρατία περιοχές τον Φεβρουάριο 2022, λόγω οικονομικών δυσκολιών και όπως περαιτέρω δήλωσε στη χώρα καταγωγής του δεν εργαζόταν. Αναφορικά με την πατρική του οικογένεια, δήλωσε ότι ο πατέρας του απεβίωσε περί το 2019-2020, ότι η μητέρα του βρίσκεται στη πόλη Kumba και ότι η μοναδική αδερφή διαμένει στην Δανία. Ο Αιτητής δήλωσε ότι διατηρεί επικοινωνία τόσο με τη μητέρα του όσο και με την αδερφή του (ερυθρά 25-22 δ.φ.).    

 

Ως προς το ταξίδι του, ο Αιτητής δήλωσε ότι εγκατέλειψε τη χώρα του στις 06.03.2019 αεροπορικώς από το αεροδρόμιο της Douala κάνοντας χρήση των ταξιδιωτικών του εγγράφων. Ακολούθως με φοιτητική θεώρηση εισόδου αφίχθηκε στις μη ελεγχόμενες από τη Δημοκρατία περιοχές όπου παρέμεινε για περίπου 2,5 χρόνια. Όπως επιπρόσθετα ανέφερε, τα έξοδα του ταξιδιού του καλύφθηκαν με την οικονομική συνδρομή των γονέων του (ερυθρά  22-21 του δ.φ.)

 

Κατά την ελεύθερη αφήγησή του, αναφορικά με τους λόγους αναχώρησης από τη χώρα καταγωγής του δήλωσε ότι την εγκατέλειψε προκειμένου να γλιτώσει από διώξεις από τους «Amba Boys». Συγκεκριμένα, εξήγησε ότι αναχώρησε όταν άρχισαν να επιτίθενται στην οικογένειά του, λόγω της συνεργασίας του πατέρα του με την κυβέρνηση του Καμερούν. Αρχικά, σύμφωνα με τον Αιτητή οι «Amba Boys» απήγαγαν τον πατέρα του και τον μετέφεραν σε δασώδη περιοχή και ζήτησαν ένα τεράστιο ποσό ως λύτρα για την απελευθέρωσή του, ενώ στη συνέχεια άρχισαν να τον βασανίζουν. Ο Αιτητής πήγε να τους συναντήσει, προκειμένου να διαπιστώσει τι μπορούσε να κάνει για την κατάσταση. Εκεί τον πληροφόρησαν ότι πρέπει να ενταχθεί στην ομάδα τους, όμως επειδή ο Αιτητής αρνήθηκε τον απήγαγαν και τον χτύπησαν.  Επιπρόσθετα, ανέφερε ότι η μητέρα του κατέβαλε μικρό χρηματικό ποσό για την απελευθέρωση του πατέρα του. Στη συνέχεια, όπως καταγράφηκε η αφήγησή του, αναφέρθηκε σε άρνηση απελευθέρωσης του ίδιου και σε απαίτηση να ενταχθεί στην ομάδα των «Amba Boys», προκειμένου η μητέρα του να μπορέσει να τον ξαναδεί. Περαιτέρω, ανέφερε ότι, επιθέσεις ξεκίνησαν στο χωριό του από τον στρατό, καθώς οι «Amba Boys» είχαν αρχίσει να απαγάγουν κυβερνητικούς αξιωματούχους. Ακολούθησαν μάχες και σκοτωμοί και ο στρατός έκαιγε σπίτια τα οποία συνδέονταν με τους «Amba Boys». Επιπλέον, ο Αιτητής ανέφερε ότι οι «Amba Boys» σκότωσαν έναν από τους στρατηγούς του Καμερούν, γεγονός που κατέστησε το χωριό του μη ασφαλές. Κατόπιν τούτων, ο Αιτητής ανέφερε ότι αναγκάστηκε να εγκαταλείψει τη χώρα, καθώς δεν επιθυμούσε να πάρει όπλο σε τόσο νεαρή ηλικία και να χάσει τη ζωή του (ερυθρό 21 χ1 δ.φ.).

Εν συνεχεία, ο Λειτουργός ζήτησε από τον Αιτητή να τοποθετηθεί επί της αντίφασης μεταξύ της δήλωσής του κατά την καταγραφή της αίτησής του για διεθνή προστασία, σύμφωνα με την οποία οι γονείς του σκοτώθηκαν κατά την έναρξη του πολέμου στην χώρα του, και της αναφοράς του ότι εγκατέλειψε τη χώρα καταγωγής του λόγω κινδύνου για την ασφάλεια και τη ζωή του με τον Αιτητή να διευκρινίζει ότι η μητέρα του είναι εν ζωή και ότι μόνο ο πατέρας του έχει αποβιώσει (ερυθρό 21 2χ δ.φ.).

 

Κατά τα διευκρινιστικά ερωτήματα που τέθηκαν, αρχικά ερωτηθείς ο Αιτητής να αναφέρει πού και πότε συνέβησαν τα περιστατικά που περιέγραψε και δήλωσε ότι αυτά έλαβαν χώρα στο χωριό του, χωρίς όμως να θυμάται με ακρίβεια πότε, προσδιορίζοντας το χρονικό διάστημα μεταξύ Ιουλίου και Αυγούστου του 2018-2019 (ερυθρό 20 1χ δ.φ.).

 

Όταν κλήθηκε ο Αιτητής να περιγράψει το περιστατικό της απαγωγής του, δήλωσε ότι όταν ξέσπασε η κρίση άρχισαν να δημιουργούνται στρατόπεδα, ενώ στο χωριό του εμφανίστηκαν οι «Amba Boys». Εξήγησε ότι οι περισσότεροι δεν επιθυμούσαν να πολεμήσουν, ωστόσο, σύμφωνα με τον ίδιο, όποιος δεν υποστήριζε τους «Amba Boys» θεωρούνταν εχθρός τους. Πρόσθεσε ότι, όταν ξεκίνησαν τη δράση τους, τα περισσότερα μέλη της ομάδας είχαν παρατακτική συμπεριφορά και άρχισαν να πυροβολούν και να συλλαμβάνουν ηγέτες που είχαν σχέσεις με την κυβέρνηση, προσθέτοντας κατόπιν σχετικής ερώτησης ότι ο πατέρας του ήταν επικεφαλής της «Tenacy» (ερυθρό 20 δ.φ.). Σχετικά με το ποσό των λύτρων που ζήτησαν οι «Amba Boys» για την απελευθέρωση του πατέρα του, ο Αιτητής ανέφερε ότι ανέρχονταν σε 3.000.000 φράγκα. Κληθείς να διευκρινίσει από ποιον πληροφορήθηκε ότι ο πατέρας του υπέστη κακομεταχείριση από τους «Amba Boys», εξήγησε ότι, όταν επέστρεψε από το σχολείο, έμαθε ότι ο πατέρας του είχε απαχθεί και μετέβη στο σημείο, όπου διαπίστωσε τι είχε συμβεί. Εκεί, προσπάθησε να συνομιλήσει με τους «Amba Boys», οι οποίοι του ζήτησαν να ενταχθεί στην ομάδα τους. Ερωτηθείς εάν ο πατέρας του απελευθερώθηκε μετά την καταβολή των λύτρων από τη μητέρα του, απάντησε καταφατικά, διευκρινίζοντας ότι η μητέρα του κατέβαλε το ποσό του 1.000.000 φράγκων, με τη συμφωνία ότι θα τους παραχωρούσε κακάο από το αγρόκτημά τους (ερυθρό 20 δ.φ.).

 

Ακολούθως, κληθείς να περιγράψει τις συνθήκες αιχμαλωσίας του από τους «Amba Boys», ανέφερε ότι μεταφέρθηκε στο στρατόπεδό τους σε δασώδη περιοχή και εκεί συνάντησε τον αρχηγό. Αρχικά του ζήτησαν το λόγο της παρουσίας του εκεί, και ο ίδιος απάντησε ότι επέστρεφε από το σχολείο και είχε μεταβεί στο σημείο για να δει τον πατέρα του. Όταν τον ρώτησαν γιατί συνέχιζε τις σπουδές του ενώ εκείνοι πολεμούσαν, εξήγησε ότι φοιτούσε στο σχολείο πριν από την έναρξη των γεγονότων. Τότε, του ζήτησαν να εγκαταλείψει το σχολείο και να πολεμήσει για τη χώρα του, ωστόσο ο ίδιος δήλωσε ότι δεν ήταν έτοιμος να γίνει στρατιώτης. Πρόσθεσε ότι, όταν τον έθεσαν υπό κράτηση, έδωσαν εντολή να τον ξυλοκοπήσουν, τον έδεσαν και τον κράτησαν έγκλειστο για δύο εβδομάδες  ονομάζοντας την συγκεκριμένη ομάδα «Manyucounty». Ο Αιτητής ανέφερε ότι διέφυγε με τη βοήθεια μέλους των «Amba Boys», όταν ο στρατός επιτέθηκε στο στρατόπεδό τους, και ότι το πρόσωπο αυτό τον μετέφερε σε άλλο αγρόκτημα. Ακολούθως, στην ερώτηση πόσες ημέρες κρατήθηκε, απάντησε «σχεδόν μία εβδομάδα», ενώ προηγουμένως είχε αναφέρει διάρκεια δύο εβδομάδων (ερυθρά 20–19 δ.φ.).

 

Ερωτηθείς ο Αιτητής τί φοβάται ότι θα του συμβεί σε περίπτωση επιστροφής στη χώρα του, ανέφερε ότι φοβάται τους μαχητές «Amba Boys» και επιπλέον ανέφερε ότι οι αρχές της χώρας του δεν μπορούν να τον προστατεύσουν και τέλος δήλωσε ότι δεν μπορεί να εγκατασταθεί σε κάποια άλλη περιοχή του Καμερούν (ερυθρά 19, 18 δ.φ.). 

 

Β. Η αξιολόγηση των ουσιωδών ισχυρισμών από τους Καθ' ων η αίτηση

 

Προχωρώντας στην αξιολόγηση που διενεργήθηκε επί των όσων ο Αιτητής παρέθεσε κατά τη διάρκεια της συνέντευξής του από τους Καθ' ων η αίτηση, διαφαίνεται ότι ο Λειτουργός εντόπισε και εξέτασε δυο ισχυρισμούς: Ο πρώτος αναφορικά με τα προσωπικά στοιχεία του Αιτητή, τη χώρα καταγωγής και τον τόπο διαμονής του, και  ο  δεύτερος αναφορικά με το ότι απειλείται η ζωή του από τους  «Amba Boys».

 

Αποδεκτός έγινε ο πρώτος ουσιώδης ισχυρισμός, ήτοι ότι πρόκειται για υπήκοο Καμερούν με περιοχή διαμονής πριν την αναχώρηση από τη χώρα του το χωριό Eyang, στη νοτιοδυτική περιφέρεια του Καμερούν καθώς οι δηλώσεις του Αιτητή κρίθηκαν ως ακριβείς και σαφείς, επιβεβαιώθηκαν δε από εξωτερικές πηγές πληροφόρησης.

 

Αντίθετα ο δεύτερος ισχυρισμός δεν έγινε δεκτός διότι κρίθηκε ότι ο Αιτητής δεν ήταν σε θέση να δώσει ικανοποιητικές και επαρκείς πληροφορίες σε θέματα που άπτονται στον πυρήνα του αιτήματος του. Συγκεκριμένα εντοπίστηκαν αντιφάσεις (όπως η αντίφαση μεταξύ της δήλωσης στην καταγραφή ότι πέθαναν και οι δυο γονείς του και της δήλωσης στην συνέντευξη ότι μόνο ο πατέρας του έχει πεθάνει).  Επίσης δεν γνώριζε πότε απήγαγαν το πατέρα του ενώ αναμενόταν να γνωρίζει έστω περίπου πότε απήχθη ο πατέρας του.

 

Ακολούθως, η Λειτουργός προχώρησε σε αξιολόγηση του κινδύνου σε περίπτωση επιστροφής του Αιτητή στο Καμερούν, στη βάση των αποδεκτών ισχυρισμών. Στο πλαίσιο αυτό, η Λειτουργός παρέθεσε πληροφορίες σχετικά με την κατάσταση ασφαλείας στη Νοτιοδυτική περιφέρεια του Καμερούν και κατέληξε ότι συντρέχει εύλογη πιθανότητα ότι ο Αιτητής πιθανόν να αντιμετωπίσει δίωξη ή κίνδυνο σοβαρής βλάβης, σε περίπτωση επιστροφής του στην χώρα καταγωγής του και συγκεκριμένα στον τόπο συνήθους διαμονής του, τo χωριό Eyang στην περιοχή South West.

 

Ακολούθως, κατά τη νομική ανάλυση κρίθηκε πως δεν προκύπτει βάσιμος φόβος δίωξης βάσει του άρθρου 3 του περί Προσφύγων Νόμου, αλλά ούτε και πραγματικός κίνδυνος σοβαρής βλάβης στο πλαίσιο του άρθρου 19 του Περί Προσφύγων Νόμου. Ειδικότερα, κατά την αξιολόγηση των προϋποθέσεων του άρθρου 19 (2) (α) και (β) του Περί Προσφύγων Νόμου, κρίθηκε πως ο Αιτητής κατά την επιστροφή του στο Καμερούν, δεν θα αντιμετωπίσει πραγματικό κίνδυνο θανατικής ποινής ή εκτέλεσης, ούτε μπορεί να θεωρηθεί ότι θα αντιμετωπίσει πραγματικό κίνδυνο βασανιστηρίων ή απάνθρωπης ή εξευτελιστικής μεταχείρισης ή τιμωρίας. Κατά την αξιολόγηση των προϋποθέσεων του άρθρου 19 (2) (γ) του Περί Προσφύγων Νόμου, ο Λειτουργός κατέληξε, αφού έλαβε υπόψη τις προσωπικές περιστάσεις του Αιτητή, πως ο Αιτητής δεν θα αντιμετωπίσει πραγματικό κίνδυνο να υποστεί σοβαρή και προσωπική απειλή κατά της ζωής ή της σωματικής ακεραιότητας λόγω αδιάκριτης άσκησης βίας.

 

Στη βάση όλων των ανωτέρω, το αίτημα του Αιτητή για διεθνή προστασία απορρίφθηκε δια της προσβαλλόμενης απόφασης.

 

ΙΙΙ. Η αξιολόγηση του Δικαστηρίου

 

Α. Ο ισχυρισμός περί έλλειψης δέουσας έρευνας και η έκταση του δικαστικού ελέγχου

 

Αναφορικά με τον εναπομείναντα λόγο ακυρώσεως, παρατηρώ ότι αυτός προωθείται με γενικότητα και αοριστία χωρίς οποιαδήποτε εξειδίκευση σε συνάρτηση με τα πραγματικά περιστατικά της υπόθεσης του Αιτητή.[1] Τούτο δε τούτο, αντίθετα με τα όσα επιτάσσει ο Κανονισμός 7 του Διαδικαστικού Κανονισμού του Ανωτάτου Συνταγματικού Δικαστηρίου 1962.[2] Έχει πλειστάκις λεχθεί και από το παρόν Δικαστήριο, με παραπομπή στη σχετική επί του θέματος νομολογία ότι τα επίδικα θέματα στοιχειοθετούνται και προσδιορίζονται από τη δικογραφία[3], ενώ ξεκάθαρη είναι η απαίτηση για αιτιολόγηση των νομικών σημείων της αίτησης ακυρώσεως, ούτως ώστε αυτά να μπορούν να τύχουν εξέτασης από το Δικαστήριο.[4] Δεν αρκεί συνεπώς η γενικόλογη και αόριστη επιχειρηματολογία περί έλλειψης δέουσας έρευνας και πλάνης περί τα πράγματα, χωρίς ταυτόχρονα την εξειδίκευση και αναφορά στα γεγονότα της συγκεκριμένης υπόθεσης και στη βάση ποιας συγκεκριμένης επιχειρηματολογίας προωθούνται οι συγκεκριμένοι λόγοι ακυρώσεως. Η έννοια του Κανονισμού 7 είναι η οριοθέτηση με λεπτομέρεια, (αυτή είναι η έννοια της λέξης «πλήρως»), ούτως ώστε τα επίδικα θέματα να περιορίζονται στα απολύτως αναγκαία, με τους διαδίκους να γνωρίζουν με ακρίβεια το λόγο που προωθείται η νομική εισήγηση, αλλά και το Δικαστήριο να ασχολείται μόνο με συγκεκριμένα ζητήματα και όχι με γενικότητες και αοριστολογίες.

 

Εν πάση περιπτώσει ενόψει και της υποχρέωσης που έχει το παρόν Δικαστήριο να προβαίνει σε έλεγχο τόσο της νομιμότητας, όσο και της ορθότητας κάθε προσβαλλόμενης απόφασης, εξετάζοντας πλήρως και από τούδε και στο εξής (ex nunc) τα γεγονότα και τα νομικά ζητήματα που τη διέπουν[5], θα προχωρήσω να εξετάσω τον ισχυρισμό αυτόν -παρά την γενικότητα με την οποία προωθείται- σε συνάρτηση και με την ουσία της υπόθεσης αυτής.

 

Επισημαίνεται ότι, το Δικαστήριο στα πλαίσια ελέγχου της προσβαλλόμενης απόφασης εξετάζει κατά πόσον το αρμόδιο όργανο ερεύνησε όλα εκείνα τα στοιχεία που όφειλε να ερευνήσει και να συνεκτιμήσει για να καταλήξει στην απόφασή του σύμφωνα με τις πρόνοιες του Νόμου. Η έρευνα θεωρείται πλήρης όταν το διοικητικό όργανο συλλέξει και εξετάσει όλα τα ουσιώδη στοιχεία μιας υπόθεσης, ώστε να καταλήξει σε ασφαλή συμπεράσματα. Το είδος και η έκταση της έρευνας εναπόκειται στην διακριτική ευχέρεια του αποφασίζοντος οργάνου και διαφέρει κατά περίπτωση.[6]

 

Β. Η αξιολόγηση της αξιοπιστίας των ουσιωδών ισχυρισμών

 

Αξιολογώντας τα όσα έχουν ανωτέρω εκτεθεί, υπό το φως και των εφαρμοστέων νομοθετημένων προνοιών και έχοντας μελετήσει επισταμένως τόσο την Εισηγητική Έκθεση του Λειτουργού, σε συνάρτηση με τις δηλώσεις του Αιτητή και το σύνολο των ενώπιον μου στοιχείων, καταλήγω στα ακόλουθα:

 

Αναφορικά με τον πρώτο ουσιώδη πραγματικό ισχυρισμό, ο οποίος αφορά την ταυτότητα, τη χώρα καταγωγής και τα βασικά προσωπικά στοιχεία του Αιτητή, οι δηλώσεις του είναι κατά τα ουσιώδη σταθερές και συνάδουν με τα έγγραφα του διοικητικού φακέλου. Αποδέχομαι επίσης ότι τελευταίος τόπος συνήθους διαμονής του στο Καμερούν ήταν το χωριό Εyang[7], στην υποδιαίρεση Upper Bayang του διαμερίσματος Manyu, στη νοτιοδυτική περιφέρεια του Καμερούν. Ο ισχυρισμός αυτός γίνεται, συνεπώς, αποδεκτός.

 

Ως προς τον δεύτερο ουσιώδη ισχυρισμό, σε αυτόν εντάσσονται η φερόμενη στοχοποίηση της οικογένειας του Αιτητή λόγω της σύνδεσης του πατέρα του με την κυβέρνηση του Καμερούν, η απαγωγή του πατέρα του και η απόπειρα εξαναγκαστικής στρατολόγησης, κράτησης και κακομεταχείρισης του ίδιου. Τα περιστατικά αυτά συγκροτούν, κατά την αφήγησή του, μία συνδεδεμένη αλληλουχία και εξετάζονται στο πλαίσιο του ίδιου ισχυρισμού, με διακριτή αξιολόγηση των επιμέρους πτυχών τους.

 

Προβαίνοντας σε ανεξάρτητη αξιολόγηση, διαπιστώνω ουσιώδη αντίφαση μεταξύ της αρχικής αναφοράς ότι αμφότεροι οι γονείς του σκοτώθηκαν κατά την έναρξη της κρίσης και της δήλωσής του κατά τη συνέντευξη ότι η μητέρα του βρίσκεται εν ζωή και διατηρεί επικοινωνία μαζί του. Όταν του τέθηκε ρητά η αντίφαση, περιορίστηκε να αναφέρει ότι μόνο ο πατέρας του έχει αποβιώσει, χωρίς να εξηγήσει την αρχική διαφορετική αναφορά. Η απάντηση αυτή προσδιορίζει ποια εκδοχή υποστηρίζει, αλλά δεν δικαιολογεί τη μεταξύ των δύο εκδοχών ασυμβατότητα. Η αντίφαση δεν αφορά περιφερειακή λεπτομέρεια, αλλά την τύχη των προσώπων των οποίων τη στοχοποίηση επικαλείται ως αφετηρία της προσωπικής του περιπέτειας. Αντίθετα, δεν αποδίδω αρνητική βαρύτητα στη μη αναφορά της αιτίας θανάτου του πατέρα του, δεδομένου ότι δεν του ζητήθηκε σχετική διευκρίνιση.

 

Ως προς τη χρονική τοποθέτηση των περιστατικών, ο Αιτητής τα προσδιόρισε μεταξύ Ιουλίου και Αυγούστου του «2018-2019», ενώ δήλωσε ότι αναχώρησε από το Καμερούν στις 06.03.2019. Η αναφορά αυτή δεν θεμελιώνει ασφαλώς αντίφαση με τον χρόνο αναχώρησής του, αφού ενδέχεται να αφορά το 2018. Παραμένει, ωστόσο, ασαφής ως προς το έτος κατά το οποίο συνέβησαν τα γεγονότα. Δεν αντιμετωπίζω την αδυναμία ακριβούς χρονολόγησης ως αυτοτελή λόγο απόρριψης, αλλά τη συνεκτιμώ ως περιορισμό της χρονικής συγκεκριμενοποίησης της αφήγησης.

 

Περαιτέρω, εντοπίζεται αντίφαση ως προς τη διάρκεια της προσωπικής του κράτησης. Ενώ αρχικά ανέφερε ότι κρατήθηκε για δύο εβδομάδες, ακολούθως, στην ερώτηση «How many days they captured you?», απάντησε «Almost a week». Η ερώτηση δεν προσδιορίζει διαφορετικό περιστατικό, ούτε ο Αιτητής διέκρινε ρητά δύο περιόδους κράτησης. Συνεπώς, από το πρακτικό προκύπτουν διαφορετικές απαντήσεις για τη διάρκεια της ίδιας, κατά τα φαινόμενα, αιχμαλωσίας. Η απόκλιση αφορά άμεσα το επικαλούμενο προσωπικό βίωμα και όχι κάποιο δευτερεύον στοιχείο. Λαμβάνω, πάντως, υπόψη ότι δεν του ζητήθηκε να την εξηγήσει και, ως εκ τούτου, δεν τη χαρακτηρίζω ως αντίφαση για την οποία απέτυχε να παράσχει εξήγηση ούτε της αποδίδω αυτοτελώς καθοριστική βαρύτητα.

 

Συνεκτιμώ υπέρ του Αιτητή ότι περιέγραψε την απαίτηση να εγκαταλείψει το σχολείο και να πολεμήσει, την άρνησή του, το δέσιμο και τον ξυλοδαρμό του. Εξήγησε επίσης τη διαφορά μεταξύ απαιτηθέντων και καταβληθέντων λύτρων με τη συμφωνία παραχώρησης κακάο. Τα στοιχεία αυτά προσδίδουν συγκεκριμένο περιεχόμενο και επιμέρους συνοχή στην αφήγησή του. Δεν αίρουν, εντούτοις, την ανεξήγητη αντίφαση ως προς την τύχη της μητέρας του ούτε αποκαθιστούν τη συνέπεια των δηλώσεών του για τη διάρκεια της προσωπικής του κράτησης.

 

Ως προς την επικαλούμενη σύνδεση του πατέρα του με την κυβέρνηση, ο Αιτητής, ερωτηθείς σχετικά με τη θέση που κατείχε, ανέφερε ότι ήταν «Chief Tenacy», χωρίς να αποσαφηνίζεται η συγκεκριμένη ιδιότητα ή η φύση της συνεργασίας του με τις κυβερνητικές αρχές. Ως εκ τούτου, η προβαλλόμενη αιτία στοχοποίησης της οικογένειας παραμένει περιορισμένα ανεπτυγμένη. Λαμβάνω, πάντως, υπόψη ότι δεν τέθηκαν περαιτέρω ερωτήσεις επί του ζητήματος και δεν αντιμετωπίζω την έλλειψη αυτή ως αυτοτελή ένδειξη αναξιοπιστίας.

 

Αξιολογώντας σωρευτικά τα ανωτέρω, με τη διαφορετική βαρύτητα που αναλογεί σε καθένα, κρίνω ότι οι αδυναμίες της αφήγησης εκτείνονται τόσο στην επικαλούμενη οικογενειακή στοχοποίηση όσο και στην προσωπική αιχμαλωσία του Αιτητή. Παρά την ύπαρξη συγκεκριμένων περιγραφικών στοιχείων, οι δηλώσεις του δεν παρουσιάζουν επαρκή συνοχή ως προς ουσιώδεις πτυχές των γεγονότων που συγκροτούν τον δεύτερο ισχυρισμό. Ως εκ τούτου, ο βασικός πραγματικός πυρήνας του ισχυρισμού κρίνεται εσωτερικά αναξιόπιστος.

 

Ως προς την εξωτερική αξιοπιστία σχετικά με τον ισχυρισμό του περί κρίσης μεταξύ αγγλόφωνων αυτονομιστών (Amba boys) και κυβερνητικών την περίοδο που αναφέρει ο Αιτητής από έρευνα του Δικαστηρίου σε έγκυρες εξωτερικές πηγές πληροφόρησης εντοπίστηκε πληθώρα πηγών οι οποίες αναφέρονται στην ύπαρξη κρίσης μεταξύ αγγλόφωνων αυτονομιστών, oι οποίοι ενίοτε αναφέρονται ως «Αmba boys» και κυβερνητικών δυνάμεων[8]. Ειδικότερα:

 

·         Σύμφωνα με έκθεση από την «Human Rights Watch» του Δεκεμβρίου 2021 που περιγράφει την κατάσταση περίπου την περίοδο που αναχώρησε από την χώρα του ο Αιτητής, επιβεβαιώνεται ότι η κρίση ξεκίνησε μετά την βίαιη καταστολή εκ μέρους της κυβέρνησης διαδηλώσεων Αγγλόφωνων δικηγόρων και δασκάλων τον Οκτώβριο και Νοέμβριο του 2016. Διαμαρτύρονταν για ό,τι θεωρούσαν προσπάθειες της κεντρικής κυβέρνησης να περιθωριοποιήσει και να ενσωματώσει τα αγγλόφωνα δικαστήρια και σχολεία στο γαλλόφωνο σύστημα.[9]

 

·         Σχετικά με την κλιμάκωση της κρίσης το 2018 και 2019 αναφέρεται ότι το 2018, χιλιάδες μέλη των δυνάμεων ασφαλείας στάλθηκαν στις αγγλόφωνες περιοχές, όπου πραγματοποίησαν συχνά καταχρηστικές μεγάλες επιχειρήσεις για να εντοπίσουν και να εκδιώξουν ένοπλους αυτονομιστές. Οπλισμένοι αυτονομιστές πήραν τον έλεγχο ορισμένων αγροτικών και αστικών περιφερειακών περιοχών, στήνοντας οδοφράγματα και σημεία ελέγχου.[10]

 

Ως προς τον ισχυρισμό του Αιτητή ότι οι «Amba boys» ζήτησαν λύτρα για την απελευθέρωση του πατέρα του, τον οποίον είχαν συλλάβει λόγω της σύνδεσής του με τη κυβέρνηση και ότι ζήτησαν από τον Αιτητή να πολεμήσει μαζί τους, τον χτύπησαν και του στέρησαν την ελευθερία του όταν αρνήθηκε, εντοπίζονται οι εξής πληροφορίες:

 

·         Oι ομάδες αυτονομιστών χρησιμοποιούν όλο και περισσότερο τις απαγωγές ως τακτική. Στις 3 Μαΐου 2022, το «France 24» ανέφερε την απαγωγή της γερουσιάστριας του κυβερνώντος κόμματος του Καμερούν, Regina Mundi, στην Bamenda Βορειοδυτικό Καμερούν[11]. Η Mundi απελευθερώθηκε από τον στρατό του Καμερούν μετά από ένα μήνα που κρατούνταν όμηρος.[12] Επίσης, σύμφωνα με τους Ρεπόρτερ Χωρίς Σύνορα (RSF), οι δημοσιογράφοι του Καμερούν «έχουν παρενοχληθεί και κατηγορηθεί ότι εργάζονται για την κυβέρνηση από τις ομάδες αυτονομιστών».  Όπως ανέφερε η Deutsche Welle (DW), ένας από τους ηγέτες των Δυνάμεων Άμυνας Αμπαζονίας (ADF), ο Daniel Capo, ανακοίνωσε στη σελίδα του στο Facebook ότι «οποιοσδήποτε δημοσιογράφος συλληφθεί πρέπει να πληρώσει 2 εκατομμύρια CFA φράγκα της Κεντρικής Αφρικής για να εξασφαλίσει την απελευθέρωσή του».[13]

 

·         Από τον Νοέμβριο του 2019, η έκθεση του Συμβουλίου Ασφαλείας του ΟΗΕ για την κατάσταση στην Κεντρική Αφρική ανέφερε ότι οι «ανησυχίες τους σχετικά με την προστασία των εφήβων αγοριών και των νεαρών ανδρών παρέμειναν, συμπεριλαμβανομένων των φόνων, απαγωγών, αυθαίρετων κρατήσεων και υποχρεωτικής στρατολόγησης».[14]

 

·         Σύμφωνα με μια έκθεση του Μαρτίου 2023 από την OCHA, «οι έφηβοι και οι άνδρες διατρέχουν μεγαλύτερο κίνδυνο αυθαίρετης σύλληψης και παράνομης κράτησης, υποχρεωτικής στρατολόγησης και σωματικής βίας». Οι άνδρες και οι νεαροί άνδρες που ζουν στις περιοχές Βορειοδυτικά και Νοτιοδυτικά του Καμερούν «παραμένουν τα κύρια θύματα καταγεγραμμένων περιστατικών παραβίασης της προστασίας, αποτελώντας μεταξύ 85% και 95% αυτών που εκτίθενται σε βασανιστήρια ή απάνθρωπη μεταχείριση, κλοπή, εκβιασμό και αυθαίρετη ή παράνομη σύλληψη ή/και κράτηση». Οι άνδρες αντιμετωπίζουν βία από στρατιωτικές αρχές και ένοπλες ομάδες εκτός κράτους. [15]

 

Το Δικαστήριο διεξήγαγε έρευνα αναφορικά με το όνομα της ομάδας των «Amba boys» «manyucounty» όπως ανέφερε ο Αιτητή και από έρευνα στο ecoi.net και στο EUAA coi portal δεν προέκυψαν αποτελέσματα. Άρθρο του  ICG 2019[16] παραθέτει λίστα με τα ονόματα των ομάδων αυτονομιστών όπου και πάλι δεν επιβεβαιώθηκε η ύπαρξη του συγκεκριμένου ονόματος. Αναφέρεται όμως ότι:  «Είναι δύσκολο να εκτιμηθούν οι αριθμοί σε αυτές τις ένοπλες ομάδες στο αγγλόφωνο μέρος του Καμερούν, γιατί τείνουν να δηλώνουν περισσότερα μέλη από ό,τι έχουν πραγματικά. Για παράδειγμα, ο ηγέτης της SOCADEF είπε ότι η ομάδα του είχε περισσότερους από 3.500 ενεργούς μαχητές, αλλά φαίνεται να έχει το πολύ 500. Η International Crisis Group έχει καταγράψει μόνο ομάδες με τουλάχιστον 200 μέλη, επίσημο όνομα και αναγνωρίσιμο ηγέτη. Υπάρχουν επίσης περίπου 20 μικρότερες ημι-εγκληματικές, ημι-αποσχιστικές ομάδες με μερικές δεκάδες μέλη.[17]

 

Οι εξωτερικές πηγές πληροφόρησης επιβεβαιώνουν το γενικότερο πλαίσιο ένοπλης σύγκρουσης στις αγγλόφωνες περιοχές του Καμερούν, καθώς και πρακτικές απαγωγών, απαίτησης λύτρων, εξαναγκαστικής στρατολόγησης και κακομεταχείρισης από αυτονομιστικές ομάδες. Συνεπώς, η αφήγηση του Αιτητή είναι συμβατή με καταγεγραμμένες πρακτικές στη χώρα καταγωγής του. Η συμβατότητα αυτή συνεκτιμάται υπέρ του, χωρίς, ωστόσο, να συνιστά αυτοτελή επιβεβαίωση ότι ο ίδιος και ο πατέρας του υπέστησαν τα συγκεκριμένα περιστατικά.

 

Περαιτέρω, η μη ανεύρεση αναφορών σε ομάδα με την ονομασία «Manyu County» δεν αξιολογείται ως στοιχείο που αναιρεί την αφήγησή του, δεδομένου ότι οι διαθέσιμες καταγραφές δεν είναι εξαντλητικές και αναγνωρίζουν τη δράση μικρότερων αυτονομιστικών σχηματισμών.

 

Αξιολογώντας συνολικά τα ανωτέρω, κρίνω ότι η εξωτερική συμβατότητα της αφήγησης, μολονότι αποτελεί θετικό στοιχείο, δεν επαρκεί για να υπερκεράσει τις ουσιώδεις αδυναμίες που διαπιστώθηκαν κατά την αξιολόγηση της εσωτερικής της αξιοπιστίας. Η κρίση αυτή δεν στηρίζεται στην απουσία εξωτερικής επιβεβαίωσης των προσωπικών περιστατικών, αλλά στη συνολική στάθμιση των δηλώσεων του Αιτητή και των διαθέσιμων πληροφοριών. Ως εκ τούτου, δεν αποδέχομαι ως αξιόπιστο τον δεύτερο ουσιώδη ισχυρισμό ως προς τον βασικό πραγματικό του πυρήνα, ήτοι την απαγωγή του πατέρα του λόγω της φερόμενης σύνδεσής του με την κυβέρνηση και την απόπειρα εξαναγκαστικής στρατολόγησης, κράτησης και κακομεταχείρισης του ίδιου.

 

Γ. Εξέταση των προϋποθέσεων αναγνώρισης προσφυγικού καθεστώτος

 

Έχοντας ολοκληρώσει την αξιολόγηση της αξιοπιστίας των ουσιωδών ισχυρισμών του Αιτητή, το Δικαστήριο προχωρεί στην εξέταση του κατά πόσον, στη βάση των πραγματικών περιστατικών που έγιναν αποδεκτά και υπό το φως των επικαιροποιημένων πληροφοριών για τη χώρα καταγωγής, πληρούνται οι νόμιμες προϋποθέσεις για την αναγνώρισή του ως πρόσφυγα.

 

Ως προς το εφαρμοστέο νομοθετικό πλαίσιο, επισημαίνεται ότι, για τους λόγους που αναλύθηκαν εκτενώς στην απόφαση του παρόντος Δικαστηρίου E.O.A. ν. Κυπριακής Δημοκρατίας μέσω Υπηρεσίας Ασύλου, Υπόθεση αρ. 1003/2023, ημερ. 18.09.2026, και  οι οποίοι υιοθετούνται mutatis mutandis και στην παρούσα υπόθεση, ως προς την εξέταση των ουσιαστικών προϋποθέσεων για την αναγνώριση του Αιτητή ως δικαιούχου διεθνούς προστασίας εφαρμοστέος είναι ο Κανονισμός (ΕΕ) 2024/1347, ο οποίος εφαρμόζεται από τις 12.06.2026 και αντικατέστησε, ως προς τα ζητήματα που ρυθμίζει, την Οδηγία 2011/95/ΕΕ.

 

Χωρίς να κρίνεται αναγκαία η εκ νέου παράθεση της εκτενούς ανάλυσης που περιλαμβάνεται στην ανωτέρω απόφαση ως προς τη διαχρονική εφαρμογή του νέου κανονιστικού πλαισίου, αρκεί για τους σκοπούς της παρούσας να επισημανθεί ότι η εξέταση από το Δικαστήριο, κατά τον χρόνο έκδοσης της παρούσας απόφασης, του κατά πόσον ο Αιτητής πληροί τις ουσιαστικές προϋποθέσεις αναγνώρισής του ως πρόσφυγα διενεργείται βάσει των σχετικών διατάξεων του Κανονισμού (ΕΕ) 2024/1347.

 

Ειδικότερα, σύμφωνα με το άρθρο 3(5) του Κανονισμού (ΕΕ) 2024/1347, ως «πρόσφυγας» νοείται, καθόσον αφορά υπήκοο τρίτης χώρας, πρόσωπο το οποίο, συνεπεία βάσιμου φόβου δίωξης για λόγους φυλής, θρησκείας, ιθαγένειας, πολιτικών πεποιθήσεων ή συμμετοχής σε ιδιαίτερη κοινωνική ομάδα, ευρίσκεται εκτός της χώρας της ιθαγένειάς του και δεν μπορεί ή, λόγω του φόβου αυτού, δεν επιθυμεί να θέσει εαυτόν υπό την προστασία της χώρας αυτής και στο οποίο δεν εφαρμόζεται το άρθρο 12.

 

Στην παρούσα υπόθεση έγιναν αποδεκτά τα προσωπικά στοιχεία και η καμερουνέζικη ιθαγένεια του Αιτητή, καθώς και η προηγούμενη συνήθης διαμονή του στο χωριό Eyang της νοτιοδυτικής περιφέρειας του Καμερούν. Αντίθετα, δεν έγιναν αποδεκτά τα περιστατικά οικογενειακής και προσωπικής στοχοποίησης από τους «Amba Boys», περιλαμβανομένων της απαγωγής του πατέρα του και της απόπειρας εξαναγκαστικής στρατολόγησης, κράτησης και κακομεταχείρισης του ίδιου. Συνεπώς, τα περιστατικά αυτά δεν μπορούν να αποτελέσουν την πραγματική βάση διαπίστωσης βάσιμου φόβου μελλοντικής δίωξης.

 

Η απόρριψή τους, ωστόσο, δεν εξαντλεί την εξέταση. Απαιτείται αυτοτελής και επίκαιρη εκτίμηση του κατά πόσον τα αποδεκτά χαρακτηριστικά του Αιτητή, σε συνδυασμό με τις συνθήκες στον τόπο επιστροφής του, θεμελιώνουν τέτοιο φόβο.

 

Οι πληροφορίες που εξετάστηκαν καταγράφουν ένοπλη σύγκρουση στις αγγλόφωνες περιφέρειες και σοβαρές παραβιάσεις σε βάρος αμάχων από κρατικές δυνάμεις και αυτονομιστικές ομάδες. Η αγγλόφωνη ταυτότητα του Αιτητή, η καταγωγή του από πληγείσα περιοχή και το προφίλ του ως νεαρού άνδρα συνεκτιμώνται υπό το πρίσμα αυτό. Η αναγνώριση προσφυγικού καθεστώτος δεν προϋποθέτει πάντοτε προηγούμενη προσωπική στοχοποίηση, εφόσον ο κίνδυνος μπορεί να προκύπτει και από την υπαγωγή σε ομάδα που υφίσταται δίωξη. Εντούτοις, οι παρατεθείσες πληροφορίες, συνεκτιμώμενες με τα αποδεκτά ατομικά δεδομένα, δεν παρέχουν επαρκές έρεισμα για τη διαπίστωση βάσιμου φόβου δίωξης του συγκεκριμένου Αιτητή αποκλειστικά λόγω των χαρακτηριστικών αυτών.

 

Ειδικότερα, δεν προέκυψε αποδεκτό πραγματικό στοιχείο που να συνδέει τον Αιτητή με πολιτική δραστηριότητα ή να θεμελιώνει ότι κρατικοί ή μη κρατικοί φορείς τού αποδίδουν υποστήριξη προς κάποια από τις αντιμαχόμενες πλευρές. Ούτε θεμελιώθηκε η επικαλούμενη οικογενειακή σύνδεση με την κυβέρνηση ως αιτία προσωπικού κινδύνου από τους αυτονομιστές. Αντίστοιχα, από τα λοιπά αποδεκτά στοιχεία, περιλαμβανομένου του θρησκεύματός του, δεν προκύπτει βάση διαπίστωσης φόβου δίωξης για άλλον προστατευόμενο λόγο.

 

Κατά συνέπεια, από τη συνολική αξιολόγηση των αποδεκτών περιστατικών και των πληροφοριών χώρας καταγωγής δεν θεμελιώνεται βάσιμος φόβος δίωξης συνδεόμενος με κάποιον από τους λόγους του άρθρου 3 σημείο 5 του Κανονισμού (ΕΕ) 2024/1347. Ως εκ τούτου, δεν πληρούνται οι προϋποθέσεις αναγνώρισης του Αιτητή ως πρόσφυγα. Ακολουθεί αυτοτελής εξέταση των προϋποθέσεων επικουρικής προστασίας.

 

Δ. Επί της υπαγωγής του Αιτητή στο καθεστώς επικουρικής προστασίας

 

Κατόπιν της διαπίστωσης ότι ο Αιτητής δεν πληροί τις προϋποθέσεις αναγνώρισής του ως πρόσφυγα, απομένει να εξεταστεί κατά πόσον πληροί τις προϋποθέσεις αναγνώρισής του ως προσώπου που δικαιούται επικουρική προστασία, κατά την έννοια του άρθρου 3(6) του Κανονισμού (ΕΕ) 2024/1347.

 

Σύμφωνα με την εν λόγω διάταξη, ως «πρόσωπο που δικαιούται επικουρική προστασία» νοείται υπήκοος τρίτης χώρας ή ανιθαγενής ο οποίος δεν πληροί τις προϋποθέσεις για να χαρακτηρισθεί πρόσφυγας, αλλά για τον οποίο έχουν καταδειχθεί ουσιώδεις λόγοι να πιστεύεται ότι, εάν επιστρέψει στη χώρα καταγωγής του ή, στην περίπτωση ανιθαγενούς, στη χώρα της προηγούμενης συνήθους διαμονής του, θα αντιμετωπίσει πραγματικό κίνδυνο να υποστεί σοβαρή βλάβη, όπως αυτή ορίζεται στο άρθρο 15, και στον οποίο δεν εφαρμόζεται το άρθρο 17(1) και (2), ενώ δεν δύναται ή, λόγω του κινδύνου αυτού, δεν επιθυμεί να θέσει εαυτόν υπό την προστασία της χώρας αυτής.

 

Κατά δε το άρθρο 15 του Κανονισμού (ΕΕ) 2024/1347, ως σοβαρή βλάβη νοείται:

 

(α) η θανατική ποινή ή εκτέλεση·

 

(β) τα βασανιστήρια ή η απάνθρωπη ή εξευτελιστική μεταχείριση ή τιμωρία του αιτητή στη χώρα καταγωγής· ή

 

(γ) η σοβαρή και προσωπική απειλή κατά της ζωής ή της σωματικής ακεραιότητας αμάχου λόγω αδιάκριτης βίας σε καταστάσεις διεθνούς ή εσωτερικής ένοπλης σύγκρουσης.

 

Από τα αποδεκτά πραγματικά περιστατικά δεν προκύπτει ότι ο Αιτητής αντιμετωπίζει πραγματικό κίνδυνο θανατικής ποινής ή εκτέλεσης κατά την έννοια του άρθρου 15 στοιχείο (α). Ως προς το στοιχείο (β), η μη αποδοχή των περιστατικών προσωπικής στοχοποίησης αποκλείει τη θεμελίωση κινδύνου στη βάση εκείνης της αφήγησης, χωρίς να απαλλάσσει από την εξέταση τυχόν κινδύνου που απορρέει από τα αποδεκτά χαρακτηριστικά του σε συνδυασμό με τις συνθήκες επιστροφής. Ιδιαίτερη συνεκτίμηση απαιτούν οι πληροφορίες για τη μεταχείριση ανδρών στα σημεία ελέγχου κρατικών δυνάμεων και αυτονομιστικών ομάδων, τόσο κατά τη μετάβαση στον τόπο προηγούμενης διαμονής όσο και κατά τις αναγκαίες μετακινήσεις του στην περιοχή.

 

Ως προς την ερμηνεία του άρθρου 15(γ), επισημαίνεται ότι ο Κανονισμός (ΕΕ) 2024/1347 αποτυπώνει πλέον ρητώς στις αιτιολογικές του σκέψεις βασικές αρχές που είχαν διαμορφωθεί νομολογιακά υπό το προϊσχύσαν καθεστώς. Ειδικότερα, κατά την αιτιολογική σκέψη 50, η έννοια της αδιάκριτης βίας περιλαμβάνει βία η οποία δύναται να επεκταθεί σε πρόσωπα ανεξαρτήτως των προσωπικών τους περιστάσεων.

 

Περαιτέρω, κατά την αιτιολογική σκέψη 51, για τους σκοπούς της αξιολόγησης της σοβαρής βλάβης, ως εσωτερική ένοπλη σύγκρουση νοούνται καταστάσεις στις οποίες οι ένοπλες δυνάμεις τρίτης χώρας συγκρούονται με μία ή περισσότερες ένοπλες ομάδες ή δύο ή περισσότερες ένοπλες ομάδες συγκρούονται μεταξύ τους. Δεν απαιτείται η σύγκρουση να χαρακτηριστεί ως «ένοπλη σύγκρουση μη διεθνούς χαρακτήρα» κατά το διεθνές ανθρωπιστικό δίκαιο ούτε απαιτείται, επιπλέον της αξιολόγησης του επιπέδου της βίας στην οικεία περιοχή, χωριστή εξέταση της έντασης των ένοπλων συγκρούσεων, του επιπέδου οργάνωσης των εμπλεκόμενων ενόπλων δυνάμεων ή της διάρκειας της σύγκρουσης.

 

Ιδιαίτερη σημασία έχει η αιτιολογική σκέψη 52, σύμφωνα με την οποία δεν απαιτείται από τον αιτητή να αποδείξει ότι αποτελεί ειδικό στόχο λόγω παραγόντων που αφορούν τις προσωπικές του περιστάσεις. Όσο, όμως, περισσότερο ο αιτητής αποδεικνύει ότι επηρεάζεται ειδικώς λόγω παραγόντων που συνδέονται με τις προσωπικές του περιστάσεις, τόσο χαμηλότερο είναι το απαιτούμενο επίπεδο αδιάκριτης βίας. Περαιτέρω, σε εξαιρετικές περιπτώσεις, η ύπαρξη σοβαρής και προσωπικής απειλής θεωρείται ότι στοιχειοθετείται όταν ο βαθμός αδιάκριτης βίας που χαρακτηρίζει την ένοπλη σύγκρουση είναι τόσο υψηλός ώστε να υπάρχουν ουσιώδεις λόγοι να πιστεύεται ότι άμαχος ο οποίος επιστρέφει στη χώρα καταγωγής ή στο σχετικό τμήμα αυτής θα αντιμετωπίσει, λόγω και  μόνο της παρουσίας του εκεί, πραγματικό κίνδυνο σοβαρής βλάβης.

 

Οι ανωτέρω πρόνοιες αντανακλούν τη νομολογιακή προσέγγιση που είχε ήδη διαμορφώσει το Δικαστήριο της Ευρωπαϊκής Ένωσης, ιδίως στις αποφάσεις Elgafaji, C-465/07, και CF και DN, C-901/19. Ειδικότερα, κατά την Elgafaji, όσο περισσότερο ο αιτητής δύναται να αποδείξει ότι θίγεται ειδικώς λόγω παραγόντων που αφορούν την προσωπική του κατάσταση, τόσο μικρότερος είναι ο βαθμός αδιάκριτης βίας που απαιτείται για τη θεμελίωση επικουρικής προστασίας. Αντιστρόφως, όταν δεν συντρέχουν τέτοιοι εξατομικευμένοι παράγοντες, απαιτείται η αδιάκριτη βία να έχει ανέλθει σε εξαιρετικά υψηλό επίπεδο, ώστε ο πραγματικός κίνδυνος να απορρέει από μόνη την παρουσία του αμάχου στην οικεία περιοχή.

 

Ως προς δε την αξιολόγηση του επιπέδου της αδιάκριτης βίας, εξακολουθούν να είναι συναφείς οι παράγοντες που προσδιορίστηκαν από το ΔΕΕ στην CF και DN, C-901/19, μεταξύ άλλων η ένταση των ένοπλων συγκρούσεων, το επίπεδο οργάνωσης των εμπλεκόμενων ενόπλων δυνάμεων, η διάρκεια της σύγκρουσης, η γεωγραφική έκταση της αδιάκριτης βίας, ο πραγματικός προορισμός του αιτητή σε περίπτωση επιστροφής και οι εκ προθέσεως επιθέσεις κατά αμάχων. Η αξιολόγηση δεν μπορεί, συνεπώς, να στηρίζεται αποκλειστικά στον αριθμό των καταγεγραμμένων θυμάτων, αλλά απαιτεί συνολική εκτίμηση όλων των περιστάσεων που χαρακτηρίζουν την κατάσταση στην οικεία περιοχή.

 

Περιοχή αναφοράς για την αξιολόγηση του κινδύνου αποτελεί ο αποδεκτός τελευταίος τόπος συνήθους διαμονής του Αιτητή, το χωριό Eyang, στην Upper Bayang του διαμερίσματος Manyu, στη νοτιοδυτική περιφέρεια. Η νοτιοδυτική περιφέρεια εμπίπτει στη ζώνη της αγγλόφωνης κρίσης, στο πλαίσιο της οποίας συνεχίζονται οι ένοπλες αντιπαραθέσεις μεταξύ κρατικών δυνάμεων ασφαλείας και μη κρατικών ενόπλων ομάδων αυτονομιστικού χαρακτήρα. Δέχομαι, συνεπώς, ότι στην περιοχή υφίσταται κατάσταση εσωτερικής ένοπλης σύρραξης. Το ζήτημα που απομένει είναι ο βαθμός της αδιάκριτης βίας και ο κίνδυνος που συνεπάγεται για τον συγκεκριμένο Αιτητή.

 

Ως προς την ένταση και τα χαρακτηριστικά της βίας, το Δικαστήριο ανέτρεξε σε εξωτερικές πηγές πληροφόρησης σχετικά με την πρόσφατη κατάσταση ασφαλείας στο νοτιοδυτικό (South West) Καμερούν και ειδικότερα στην υποπεριοχή Upper Bayang του διαμερίσματος Manyu, στη νοτιοδυτική περιφέρεια όπου βρίσκεται η τοποθεσία καταγωγής (Eyang) και τελευταίας συνήθους διαμονής του Αιτητή από τις οποίες προέκυψαν τα ακόλουθα:

 

·         Μεταξύ Απριλίου και Ιουνίου 2026, η ανθρωπιστική κατάσταση στις περιοχές Βορειοδυτικά και Νοτιοδυτικά (NWSW) παρέμεινε σοβαρή, με επιθέσεις από τα εμπλεκόμενα στην κρίση μέρη, απαγωγές για λύτρα, αυθαίρετες συλλήψεις, πολλαπλά παράνομα σημεία ελέγχου διέλευσης και την απαίτηση για παράνομες πληρωμές, οδοφράγματα και αυξανόμενα προβλήματα προστασίας. Οι συγκρούσεις μεταξύ των δυνάμεων ασφαλείας του κράτους (SSF) και των μη κρατικών ένοπλων ομάδων (NSAGs) συνεχίζονταν σε πολλές περιοχές[18].

 

Η ΕUAA αναφέρει σε έκθεση του 2025[19]:

 

• Τον Νοέμβριο του 2023, αυτονομιστές σκότωσαν τουλάχιστον 20 άτομα, τραυμάτισαν 10 και έκαψαν 15 σπίτια κατά τη διάρκεια επιδρομής τα ξημερώματα στο Egbekaw, Mamfe.

 

• Μεταξύ 16 και 26 Φεβρουαρίου 2024, περίπου 3.000 άτομα εκτοπίστηκαν από τα σπίτια τους στην Upper Bayang του διαμερίσματος Manyu, λόγω βίας και συγκρούσεων μεταξύ των SSF και των NSAGs.

 

• Στις 17 Φεβρουαρίου 2024, οι στρατιωτικές δυνάμεις συγκρούστηκαν με τους αποσχιστές στο Ayukaba (Mamfe, Manyu) κατά τη διάρκεια στρατιωτικής επιχείρησης. Τουλάχιστον 4 αυτονομιστές και 1 πολίτης σκοτώθηκαν. Το χωριό θεωρείται οχυρό των αυτονομιστών στην περιοχή.

 

Πληθώρα άλλων πηγών επιβεβαιώνουν την ασταθή κατάσταση[20]. Στις πηγές αυτές δεν ανευρέθη πληροφορία ειδικότερα για την κατάσταση στην συγκεκριμένη τοποθεσία ή χωριό καταγωγής του Αιτητή, Eyang.

 

Σχετικά με την κατάσταση ειδικότερα στην Upper Bayang, σύμφωνα με την έρευνα του Δικαστηρίου σε αξιόπιστες πηγές πληροφόρησης, στις αρχές Φεβρουαρίου 2024, ένας διαβόητος ηγέτης μιας ένοπλης μη κρατικής ομάδας φέρεται να απαίτησε από κοινότητες της Upper Bayang την καταβολή χρηματικών ποσών υπό την απειλή εκτέλεσης αμάχων. Ο ηγέτης της ομάδας ζήτησε από κάθε κοινότητα να του πληρώσει (λύτρα/παράνομο φόρο) 5.000.000 FCFA πριν τις 18/02/2024, αλλιώς θα ξεκινούσε να εκτελεί πολίτες στα χωριά. Οι απειλές αυτές ανάγκασαν τον πληθυσμό του Ayukaba και άλλων γύρω χωριών στην Upper Bayang,  Manyu (Mamfe) να κρυφτούν στο δάσος περνώντας τη νύχτα κρυμμένοι, φοβούμενοι να επιστρέψουν στα σπίτια τους. Αργότερα ο πληθυσμός κατέφυγε στην πόλη Μamfe και στο Widikum στη Βορειοδυτική περιοχή. Αναφέρθηκε ότι οι ένοπλες ομάδες ανταπέδωσαν καίγοντας συστηματικά σπίτια και άλλες ιδιοκτησίες στα εγκαταλελειμμένα χωριά. Για αυτόν τον λόγο, ο πληθυσμός δυσκολεύεται να εδραιωθεί και να χτίσει βιώσιμα μέσα διαβίωσης καθώς αναγκάζεται να φεύγει συνεχώς αναζητώντας ασφάλεια και προστασία. [21]

 

Για τη διαμόρφωση τελικής κρίσης απαιτείται, συνεπώς, συγκεκριμένη εκτίμηση της διαδρομής επιστροφής, της συχνότητας και της φύσης των κινδύνων κατά τη διέλευσή της, καθώς και του κατά πόσον τα αποδεκτά ατομικά χαρακτηριστικά του Αιτητή τον εκθέτουν σε πραγματικό κίνδυνο κατά την άφιξη και παραμονή του στον τόπο επιστροφής. Η εκτίμηση αυτή αφορά τόσο ενδεχόμενη μεταχείριση υπαγόμενη στο άρθρο 15 στοιχείο (β) όσο και αυξημένη έκθεση στην αδιάκριτη βία κατά το στοιχείο (γ).

 

Επί του θέματος αυτού, εντοπίζονται τα ακόλουθα:

 

Λειτουργία σημείων ελέγχου (checkpoints) / οδοφραγμάτων (roadblocks) από ομάδες αυτονομιστών: Σύμφωνα με πρόσφατη έκθεση του Γραφείου του Επιτρόπου για τους Πρόσφυγες και τους Ανιθαγενείς του Βελγίου, οι μετακινήσεις εντός της επικράτειας του Καμερούν είναι δυνατές, ωστόσο οι συνθήκες ασφαλείας παραμένουν απρόβλεπτες λόγω του κινδύνου επιθέσεων και της παρουσίας οδοφραγμάτων τόσο από την πλευρά των ενόπλων ομάδων όσο και από την πλευρά των δυνάμεων ασφαλείας.[22] Οι ένοπλες ομάδες εγκαθιστούν σταθμούς διοδίων και σημεία ελέγχου με σκοπό να εκβιάζουν τους πολίτες και να εκμαιεύουν χρηματικές συνεισφορές υπό την απειλή βίας.[23] Ως «εν δυνάμει μαχητές», οι άντρες εκλαμβάνονται ως απειλή τόσο από τις ένοπλες ομάδες όσο και από τις δυνάμεις ασφαλείας. Οι άντρες και τα αγόρια είναι ιδιαίτερα ευάλωτοι να υποστούν ελέγχους στα σημεία ελέγχου από αμφότερες πλευρές. Εκτίθενται σε αυξημένο κίνδυνο βασανισμού ή απάνθρωπης μεταχείρισης, σε βιασμό και παρενόχληση, σε εκβιασμό, καθώς και σε αυθαίρετη σύλληψη και/ ή κράτηση από αμφότερες πλευρές, ειδικά αν δεν διαθέτουν ταυτοποιητικά έγγραφα. Ορισμένες οικογένειες περιορίζουν τις μετακινήσεις των υιών τους προς αποφυγή της αναγκαστικής στρατολόγησης ή του θανάτου.[24]

 

Περιορισμούς στην ελεύθερη μετακίνηση προσώπων και αγαθών εντός της επικράτειας της χώρας από τους ένοπλους αυτονομιστές με σκοπό την παρενόχληση και τον εκφοβισμό του ντόπιου πληθυσμού αναφέρει κατά το χρονικό διάστημα, έτος 2021, η έκθεση του Υπουργείου Εξωτερικών των Ηνωμένων Πολιτειών της Αμερικής.[25] Περαιτέρω, η λειτουργία οδοφραγμάτων και σημείων ελέγχου, η οποία δυσχέραινε την πρόσβαση ανθρωπιστικής βοήθειας στις πληττόμενες περιοχές της Βορειοδυτικής και της Νοτιοδυτικής περιφέρειας του Καμερούν κατά το έτος 2022, καταγράφηκε από το Γραφείο των Ηνωμένων Εθνών για τον Συντονισμό Ανθρωπιστικών Υποθέσεων (UN OCHA).[26]

Tέλος, από τα πλέον πρόσφατα διαθέσιμα ποσοτικά δεδομένα, σύμφωνα με αναζήτηση στην βάση δεδομένων ACLED, προκύπτει ότι κατά το τελευταίο έτος (με ημερομηνία τελευταίας ενημέρωσης 20/10/2026) στη νοτιοδυτική περιφέρεια του Καμερούν καταγράφηκαν συνολικά 1,299 περιστατικά πολιτικής βίας («Political violence», η οποία περιλαμβάνει περιστατικά βίας κατά αμάχων, εκρήξεις/απομακρυσμένη βία, μάχες, εξεγέρσεις και διαμαρτυρίες) από τα οποία προκύπτουν 814 καταγεγραμμένοι θανάτοι. Παράλληλα κατά την ίδια περίοδο, στο χωριό Eyang δεν καταγράφηκαν περιστατικά[27]. Σημειώνεται ότι ο πληθυσμός της νοτιοδυτικής περιφέρειας του Καμερούν σύμφωνα με εκτίμηση για το 2025 ανέρχεται σε 2,098,500 πολίτες. [28]

 

Αξιολογώντας συνολικά τις ανωτέρω πληροφορίες, διαπιστώνω ότι στην περιοχή αναφοράς επικρατεί σοβαρή και συνεχιζόμενη ανασφάλεια, με ουσιώδεις επιπτώσεις στον άμαχο πληθυσμό. Οι ένοπλες συγκρούσεις, οι επιθέσεις κατά κοινοτήτων, οι καταστροφές κατοικιών, οι εκτοπισμοί και οι περιορισμοί στις μετακινήσεις συνεκτιμώνται ως προς τη φύση, την ένταση και τις συνέπειες της βίας. Η απουσία καταγεγραμμένων περιστατικών στο Eyang δεν αντιμετωπίζεται ως αυτοτελής απόδειξη ασφάλειας, αλλά αξιολογείται στο πλαίσιο της κατάστασης στην ευρύτερη Upper Bayang.

 

Οι πληροφορίες για τις επιθέσεις και τους εκτοπισμούς στην Upper Bayang καταδεικνύουν τη σοβαρότητα της σύγκρουσης και την ικανότητα των ενόπλων ομάδων να πλήττουν ολόκληρες κοινότητες. Τα ειδικότερα περιστατικά που παρατέθηκαν αφορούν, ωστόσο, κυρίως το 2023 και το 2024, ενώ οι νεότερες πληροφορίες επιβεβαιώνουν τη συνέχιση της ανασφάλειας σε ευρύτερο περιφερειακό επίπεδο. Συνεκτιμώμενες με τα διαθέσιμα ποσοτικά δεδομένα, οι πληροφορίες αυτές δεν καταδεικνύουν ότι η αδιάκριτη βία στον τόπο επιστροφής έχει ανέλθει στο εξαιρετικά υψηλό επίπεδο που συνεπάγεται πραγματικό κίνδυνο σοβαρής βλάβης για άμαχο λόγω μόνης της παρουσίας του εκεί. Η κρίση αυτή δεν στηρίζεται αποκλειστικά στην απουσία καταγραφών για το συγκεκριμένο χωριό ούτε σε αριθμητική αναλογία θυμάτων προς πληθυσμό.

 

Περαιτέρω, εξετάζω εάν οι αποδεκτές προσωπικές περιστάσεις του Αιτητή, σε συνδυασμό με το υφιστάμενο επίπεδο βίας, θεμελιώνουν πραγματικό κίνδυνο για τον ίδιο. Πρόκειται για ενήλικο άνδρα, απόφοιτο δευτεροβάθμιας εκπαίδευσης, ο οποίος διέμενε επί μακρόν στον τόπο καταγωγής του. Η εκπαίδευση και η εξοικείωσή του με την περιοχή συνεκτιμώνται ως στοιχεία της προσωπικής του κατάστασης, χωρίς να θεωρείται ότι εξουδετερώνουν αφ’ εαυτών τους αντικειμενικούς κινδύνους ασφαλείας.

 

Η ιδιότητά του ως νεαρού άνδρα από αγγλόφωνη περιοχή αποτελεί παράγοντα αυξημένης έκθεσης, δεδομένων των πληροφοριών για την αντιμετώπιση ανδρών ως εν δυνάμει μαχητών, τις καταχρήσεις στα σημεία ελέγχου και τον κίνδυνο εξαναγκαστικής στρατολόγησης. Αποδίδω ουσιαστική βαρύτητα στον παράγοντα αυτόν, ανεξάρτητα από τη μη αποδοχή των περιστατικών προηγούμενης προσωπικής στοχοποίησής του.

 

Ως προς την κατάσταση της υγείας του, στον διοικητικό φάκελο περιλαμβάνονται εργαστηριακές εξετάσεις με θετικό αποτέλεσμα για το αντιγόνο HBsAg («High Reactive») και τα αντισώματα Anti-HBc IgG («Reactive»), ενώ οι εξετάσεις Anti-HBc IgM και HBeAg ήταν αρνητικές. Κατά την προσωπική του συνέντευξη ανέφερε ότι έπρεπε να επαναλάβει εξετάσεις για τη διερεύνηση ηπατίτιδας Β. Τα αποτελέσματα αυτά συνεκτιμώνται ως στοιχεία ζητήματος υγείας, χωρίς το Δικαστήριο να υποκαθιστά την απαιτούμενη ιατρική εκτίμηση ως προς τη χρονιότητα, τη βαρύτητα ή τις θεραπευτικές ανάγκες.

 

Παρατηρώ ότι ο Αιτητής, μολονότι εκπροσωπείται από δικηγόρο στην παρούσα διαδικασία, δεν προέβαλε ειδικό ισχυρισμό σχετικά με επιδείνωση της υγείας του, ανάγκη συγκεκριμένης θεραπείας ή δυσχέρεια πρόσβασης σε αναγκαία περίθαλψη σε περίπτωση επιστροφής. Ούτε προσκομίστηκαν νεότερες εξετάσεις ή ιατρική γνωμάτευση που να αποσαφηνίζουν την εξέλιξη και τις επιπτώσεις της κατάστασής του. Η επισήμανση αυτή δεν αναιρεί τα υφιστάμενα εργαστηριακά ευρήματα ούτε απαλλάσσει το Δικαστήριο από τη συνεκτίμησή τους· προσδιορίζει το περιεχόμενο του διαθέσιμου αποδεικτικού υλικού.

 

Από το υλικό αυτό δεν προκύπτει ιατρικά τεκμηριωμένη σοβαρή λειτουργική επιβάρυνση ή ιδιαίτερη ανάγκη φροντίδας που να περιορίζει την ικανότητά του να μετακινηθεί ή να αντιμετωπίσει τους κινδύνους της σύγκρουσης. Συνεπώς, δεν τεκμηριώνεται ότι η κατάσταση της υγείας του αυξάνει την έκθεσή του στην αδιάκριτη βία σε βαθμό που να μεταβάλλει την εκτίμηση υπό το άρθρο 15 στοιχείο (γ). Ούτε προκύπτουν συγκεκριμένα στοιχεία κινδύνου εκ προθέσεως στέρησης αναγκαίας ιατρικής περίθαλψης που να θεμελιώνουν σοβαρή βλάβη υπό το στοιχείο (β). Η διαπίστωση αυτή αφορά τις προϋποθέσεις επικουρικής προστασίας και δεν συνιστά ιατρική κρίση περί απουσίας νόσου ούτε εξαντλεί την αυτοτελή εξέταση τυχόν κωλύματος απομάκρυνσης για λόγους υγείας.

 

Συνεκτιμώντας σωρευτικά τις προσωπικές περιστάσεις του Αιτητή, περιλαμβανομένου του παράγοντα αυξημένης έκθεσης λόγω ηλικίας και φύλου, κρίνω ότι οι παρατεθείσες πληροφορίες δεν καταδεικνύουν, με επαρκή ειδικότητα ως προς τη συχνότητα, την έκταση και τις περιστάσεις εκδήλωσης της βίας, πραγματική και προσωπική απειλή για τον ίδιο κατά την έννοια του άρθρου 15 στοιχείο (γ). Η κρίση αυτή δεν στηρίζεται στην απουσία προηγούμενης δίωξης, αλλά στη συνολική αποτίμηση του περιφερειακού επιπέδου βίας και των αποδεκτών ατομικών δεδομένων, κατ’ εφαρμογή της αναπροσαρμοζόμενης κλίμακας.

 

Αυτοτελώς εξετάζω, υπό το άρθρο 15 στοιχείο (β), τον κίνδυνο σκόπιμης κακομεταχείρισης κατά την επιστροφή και τις αναγκαίες μετακινήσεις του Αιτητή. Οι πληροφορίες για βασανισμούς, αυθαίρετες κρατήσεις, εκβιασμούς και εξαναγκαστική στρατολόγηση στα σημεία ελέγχου καταδεικνύουν σοβαρούς κινδύνους. Ειδικότερα, η αντιμετώπιση ανδρών και αγοριών ως εν δυνάμει μαχητών συνδέεται άμεσα με το προφίλ του Αιτητή και συνεκτιμάται ως παράγοντας αυξημένης έκθεσης. Δεν απαιτείται, προς θεμελίωση του κινδύνου, να έχει ήδη υποστεί παρόμοια μεταχείριση ούτε να αναζητείται προσωπικά από κάποιον φορέα.

 

Διακρίνω, ωστόσο, την αυξημένη πιθανότητα υποβολής σε έλεγχο από τον πραγματικό κίνδυνο ο έλεγχος αυτός να καταλήξει σε μεταχείριση υπαγόμενη στο άρθρο 15, στοιχείο (β). Οι παρατεθείσες πηγές τεκμηριώνουν ότι τέτοιες καταχρήσεις συμβαίνουν και ότι οι άνδρες αποτελούν ιδιαίτερα εκτεθειμένη κατηγορία. Οι πληροφορίες αυτές αξιολογούνται ως προς το αν καταδεικνύουν πρακτική τέτοιας έκτασης και εφαρμογής ώστε, λαμβανομένων υπόψη των χαρακτηριστικών του Αιτητή και των συνθηκών επιστροφής του, να θεμελιώνονται ουσιώδεις λόγοι να πιστεύεται ότι ο ίδιος θα αντιμετωπίσει πραγματικό κίνδυνο τέτοιας μεταχείρισης. Η εκτίμηση αυτή δεν προϋποθέτει αριθμητικό προσδιορισμό της πιθανότητας επέλευσης της βλάβης. Αντίστοιχα, η αναφορά ότι οι άνδρες αποτελούν μεγάλο ποσοστό των καταγεγραμμένων θυμάτων καταδεικνύει τη δυσανάλογη επιβάρυνσή τους, χωρίς να προσδιορίζει αφ’ εαυτής τον κίνδυνο σοβαρής βλάβης για κάθε άνδρα που επιστρέφει στην περιοχή.

 

Στην περίπτωση του Αιτητή δεν έγιναν αποδεκτές η προβαλλόμενη προηγούμενη σύγκρουσή του με τους αυτονομιστές και η οικογενειακή σύνδεση με την κυβέρνηση ως αιτία στοχοποίησής του. Συνεπώς, η εκτίμηση του κινδύνου στηρίζεται στο αποδεκτό προφίλ του και στις αντικειμενικές συνθήκες επιστροφής του, χωρίς να συνυπολογίζονται ως αποδεδειγμένα τα απορριφθέντα περιστατικά προηγούμενης στοχοποίησης. Η μη αποδοχή τους δεν αποκλείει τη θεμελίωση πραγματικού κινδύνου λόγω των λοιπών προσωπικών χαρακτηριστικών του, σε συνδυασμό με τις πληροφορίες χώρας καταγωγής. Περαιτέρω, δεν θεωρώ δεδομένο ότι στερείται ταυτοποιητικών εγγράφων, περίσταση την οποία οι πηγές συνδέουν με ιδιαίτερη επιβάρυνση, ούτε, αντιστρόφως, ότι η κατοχή εγγράφων θα εξασφάλιζε αφ’ εαυτής ασφαλή διέλευση.

 

Συνεκτιμώντας τα ανωτέρω, αναγνωρίζω ότι ο Αιτητής ενδέχεται να υποβληθεί σε ελέγχους και ότι, λόγω ηλικίας, φύλου και καταγωγής, εκτίθεται περισσότερο στους καταγεγραμμένους κινδύνους. Κρίνω, εντούτοις, ότι οι παρατεθείσες πληροφορίες, αξιολογούμενες συνολικά με τα αποδεκτά ατομικά δεδομένα, δεν καταδεικνύουν ότι η αυξημένη αυτή έκθεση θεμελιώνει, στη συγκεκριμένη περίπτωση, ουσιώδεις λόγους να πιστεύεται ότι θα αντιμετωπίσει πραγματικό κίνδυνο βασανιστηρίων ή απάνθρωπης ή εξευτελιστικής μεταχείρισης. Η κρίση αυτή δεν στηρίζεται αποκλειστικά στην απουσία ποσοτικών στοιχείων για τη συχνότητα των καταχρήσεων ούτε στην έλλειψη προηγούμενης προσωπικής στοχοποίησης, αλλά στη συνολική εκτίμηση της φύσης και της έκτασης της καταγεγραμμένης πρακτικής και της σύνδεσής της με την ατομική του κατάσταση.

Top of Form

Bottom of Form

 

IV. ΚΑΤΑΛΗΞΗ

 

Λαμβάνοντας υπόψη το σύνολο των όσων αναπτύχθηκαν ανωτέρω και κατόπιν πλήρους και ex nunc εξέτασης των πραγματικών και νομικών ζητημάτων της υπόθεσης, καταλήγω ότι ο Αιτητής δεν πληροί τις ουσιαστικές προϋποθέσεις για την αναγνώρισή του ως δικαιούχου διεθνούς προστασίας.

 

Από τη συνεκτίμηση των αποδεκτών πραγματικών περιστατικών και των πληροφοριών χώρας καταγωγής που εξετάστηκαν, δεν καταδείχθηκε βάσιμος φόβος δίωξης για οποιονδήποτε από τους προβλεπόμενους λόγους του άρθρου 3, σημείο 5, του Κανονισμού (ΕΕ) 2024/1347.

 

Περαιτέρω, δεν καταδείχθηκαν ουσιώδεις λόγοι να πιστεύεται ότι ο Αιτητής, σε περίπτωση επιστροφής του στο Καμερούν και ειδικότερα στο χωριό Eyang, στην Upper Bayang του διαμερίσματος Manyu της νοτιοδυτικής περιφέρειας, το οποίο αποτελεί τον τελευταίο τόπο συνήθους διαμονής του, θα αντιμετωπίσει πραγματικό κίνδυνο σοβαρής βλάβης κατά την έννοια του άρθρου 15 του ίδιου Κανονισμού. Για τη διαμόρφωση της κρίσης αυτής συνεκτιμήθηκαν οι αποδεκτές προσωπικές του περιστάσεις, περιλαμβανομένης της κατάστασης της υγείας του, καθώς και οι πληροφορίες για την κατάσταση ασφαλείας και τις συνθήκες μετακίνησης στην περιοχή επιστροφής.

Ο προβαλλόμενος λόγος περί έλλειψης δέουσας έρευνας εξετάστηκε, παρά τη γενικότητα με την οποία προωθήθηκε, σε συνάρτηση με την ουσιαστική βασιμότητα του αιτήματος διεθνούς προστασίας. Στο πλαίσιο αυτό, το Δικαστήριο προέβη σε αυτοτελή αξιολόγηση των ουσιωδών ισχυρισμών και σε πλήρη και ex nunc εξέταση της ανάγκης προστασίας του Αιτητή. Από την εξέταση αυτή δεν προέκυψε λόγος ανατροπής της προσβαλλόμενης απόφασης ως προς την απόρριψη του αιτήματός του.

 

Ως εκ τούτου, η προσφυγή απορρίπτεται και η προσβαλλόμενη απόφαση επικυρώνεται ως προς την απόρριψη της αίτησης του Αιτητή για διεθνή προστασία, με έξοδα €1.000 υπέρ των Καθ’ ων η αίτηση και εναντίον του Αιτητή.

 

                                                                                                           

Ε. Ρήγα, Δ.Δ.Δ.Δ.Π.

 



[1]  Βλ. «Εγχειρίδιο Διοικητικού Δικαίου», Επαμεινώνδας Π. Σπηλιωτόπουλος, 14 ης Έκδοση, Νομική Βιβλιοθήκη, σ. 260, υποσημ. 72, «Εισηγήσεις Διοικητικού Δικονομικού Δικαίου», Χαράλαμπος Χρυσανθάκης, 2 η Έκδοση, Νομική Βιβλιοθήκη, σελ. 247 και Π.Δ. Δαγτόγλου, (Διοικητικό Δικονομικό Δίκαιο), σελ. 552

[2] Σύμφωνα με τον Κανονισμό 2 των περί της Λειτουργίας του Διοικητικού Δικαστηρίου Διεθνούς Προστασίας Διαδικαστικών Κανονισμών του 2019 : « Ο Διαδικαστικός Κανονισμός του Ανωτάτου Συνταγματικού Δικαστηρίου 1962, και  οι περί της Λειτουργίας του Διοικητικού Δικαστηρίου Διαδικαστικοί Κανονισμοί (Αρ.1) του 2015, τυγχάνουν εφαρμογής σε όλες τις προσφυγές που καταχωρούνται στο Διοικητικό Δικαστήριο Διεθνούς Προστασίας από 18.6.2019, με τις αναγκαίες τροποποιήσεις που αναφέρονται στη συνέχεια και κατ΄ ανάλογη εφαρμογή των δικονομικών κανόνων και πρακτικής που ακολουθούνται και  εφαρμόζονται στις ενώπιον του Διοικητικού Δικαστηρίου προσφυγές εκτός αν ήθελε άλλως ορίσει το Δικαστήριο.».

[3] Βλ. ενδεικτικά Δημοκρατία ν. Κουκκουρή κ.ά. (1993) 3 Α.Α.Δ. 598

[4]  Ζωμενή-Παντελίδου ν. Α.Η.Κ., Υποθ. Αρ. 108/2006, ημερ. 26.07.2007

[5] Άρθρο 11(3) του περί της Ίδρυσης και Λειτουργίας Διοικητικού Δικαστηρίου Διεθνούς Προστασίας Νόμου του 2018 (N. 73(I)/2018).

[6] Απόφαση αρ. 128/2008 JAMAL KAROU v Αναθεωρητικής Αρχής Προσφύγων, ημερ. 01.02.2010

[7] Eyang, South West Region, Cameroon, διαθέσιμο σε: https://www.mindat.org/feature-6858139.html

[8] Ενδεικτικά αποτελέσματα έρευνας με τον όρο Ambazonians στο ecoi.net και στο euaa coi portal:  https://www.ecoi.net/en/document-search/?content=ambazonians&country%5B%5D=cmr και Advanced Search | EASO COI Portal και ειδικότερα το EUAA,  14/06/2021, EASO COI Query, Latest developments on security situation in Anglophone region between 1 January 2020 and 31 May 2021 2021_06_ EASO_COI_Query11_CAMEROON_Security_Anglophone,

(ημερομηνία τελευταίας πρόσβασης 14/10/2021).

Επίσης τo άρθρo The Conversation, Cameroon's conflict is part of a bigger trend: negotiations are losing ground to military solutions, 19 Αυγούστου 2025, https://theconversation.com/cameroons-conflict-is-part-of-a-bigger-trend-negotiations-are-losing-ground-to-military-solutions-261697 (ημερομηνία τελευταίας πρόσβασης 14/10/2026) και άρθρο στην ιστοσελιδα  GCRP (Global Centre for the Responsibility to Protect), Cameroon, 14 Νοεμβρίου 2025, https://www.globalr2p.org/countries/cameroon/ (ημερομηνία τελευταίας πρόσβασης 14/10/2026)

[9] Human Rights Watch, December 2021, “They Are Destroying Our Future” Armed Separatist Attacks on Students, Teachers, and Schools in Cameroon’s Anglophone, cameroon1221_reportcover_8.5x11 σελ. 16 (ημερομηνία τελευταίας πρόσβασης 14/10/2026)

[10] Human Rights Watch, December 2021, “They Are Destroying Our Future” Armed Separatist Attacks on Students, Teachers, and Schools in Cameroon’s Anglophone, cameroon1221_reportcover_8.5x11 σελ. 17 (ημερομηνία τελευταίας πρόσβασης 14/10/2026)

[11] Αρθρο του France24, 03/05/2022, Ruling party senator abducted in Bamenda - Eye on Africa - France 24, (ημερομηνία τελευταίας πρόσβασης 14/10/2026)

[12]Αρθρο ιστοσελίδας Africa news, 13/08/2024, Cameroon: Soldiers free senator held hostage by Anglophone separatists | Africanews, (ημερομηνία τελευταίας πρόσβασης 14/10/2026)

[13] Αρθρο της Deutsche Welle, 5/11/2023, Cameroon: 'Ambazonians' threaten journalists, (ημερομηνία τελευταίας πρόσβασης 14/10/2026)

[14] UN Security Council, Report of the Secretary-General, The situation in Central Africa and the activities of the United Nations Regional Office for Central Africa, 29 November 2019, σελ.5, S_2019_913_E.pdf, (ημερομηνία τελευταίας πρόσβασης 14/10/2026)

[15] UN OCHA, The Humanitarian Needs Overview, March 2023, σελ. 31- 32, CMR_HNO_2023_v7_20230405.pdf, (ημερομηνία τελευταίας πρόσβασης 14/10/2026)

[16] [16]ICG, Cameroon’s Anglophone Crisis: How to Get to Talks?, 2-5-2019,  Cameroon’s Anglophone Crisis: How to Get to Talks? | International Crisis Group, (ημερομηνία τελευταίας πρόσβασης 14/10/2026)

[17]ICG, Cameroon’s Anglophone Crisis: How to Get to Talks?, 2-5-2019,  Cameroon’s Anglophone Crisis: How to Get to Talks? | International Crisis Group, (ημερομηνία τελευταίας πρόσβασης 14/10/2026)

 

[18] UNOCHA, Cameroon: North-West and South-West, Situation Report No.86, 30 Ιουνίου 2026, Cameroon: North-West and South-West Situation Report No.86, 1 April to 30 June 2026 | OCHA, (ημερομηνία τελευταίας πρόσβασης 14/10/2026)

[19] EUAA, January 2025, COI Query - Cameroon: Security Situation in the Northwest, Southwest and Far North Regions | European Union Agency for Asylum, https://www.euaa.europa.eu/publications/coi-query-cameroon-security-situation-northwest-southwest-and-far-north-regions,  (ημερομηνία τελευταίας πρόσβασης 14/10/2026)

[20] Ενδεικτικές πηγές: UNFPA, Situation report on the crisis in Cameroon - May 2026 Situation report on the crisis in Cameroon - May 2026 | United Nations Population Fund, (ημερομηνία τελευταίας πρόσβασης 14/10/2026)

Refugee Documentation Centre of Ireland, 10 July 2025, Cameroon Security Situation,  2025_07_Cameroon_Security_situation, (ημερομηνία τελευταίας πρόσβασης 14/10/2026)

Global Protection Cluster, CAMEROON, Protection Analysis Update, March 2025, pau25_protection_analysis_update_cameroon_march2025_final.pdf, (ημερομηνία τελευταίας πρόσβασης 14/10/2026)

ACLED, Q&A, The evolution of Ambazonian Separatists Groups in Anglophone Cameroon, 10-10-2024,  https://acleddata.com/sites/default/files/wp-content-archive/uploads/2024/10/QA-Cameroon-PDF.pdf , (ημερομηνία τελευταίας πρόσβασης 14/10/2026)

CGRS-CEDOCA (Office of the Commissioner General for Refugees and Stateless Persons (Belgium), COI unit), Cameroun; Régions anglophones: situation sécuritaire, 11 June 2025, σελ. 4

https://www.cgra.be/sites/default/files/rapporten/coi_focus_cameroun._regions_anglophones._situation_securitaire_20250611.pdf (ημερομηνία τελευταίας πρόσβασης 14/10/2026)

[21] Global Protection Cluster, CAMEROON, Protection Analysis Update, March 2025, pau25_protection_analysis_update_cameroon_march2025_final.pdf, σελ. 10, (ημερομηνία τελευταίας πρόσβασης 14/10/2026)

[22] CGRS-CEDOCA (Office of the Commissioner General for Refugees and Stateless Persons (Belgium), COI unit), Cameroun; Régions anglophones: situation sécuritaire [Cameroon; English-speaking regions: security situation], 11 June 2025, https://www.cgra.be/sites/default/files/rapporten/coi_focus_cameroun._regions_anglophones._situation_securitaire_20250611.pdf, σελ. 4 , (ημερομηνία τελευταίας πρόσβασης 14/10/2026)

[23] CGRS-CEDOCA (Office of the Commissioner General for Refugees and Stateless Persons (Belgium), COI unit), Cameroun; Régions anglophones: situation sécuritaire [Cameroon; English-speaking regions: security situation], 11 June 2025, https://www.cgra.be/sites/default/files/rapporten/coi_focus_cameroun._regions_anglophones._situation_securitaire_20250611.pdf, σελ. 42 , (ημερομηνία τελευταίας πρόσβασης 14/10/2026)

[24] CGRS-CEDOCA (Office of the Commissioner General for Refugees and Stateless Persons (Belgium), COI unit), Cameroun; Régions anglophones: situation sécuritaire [Cameroon; English-speaking regions: security situation], 11 June 2025, https://www.cgra.be/sites/default/files/rapporten/coi_focus_cameroun._regions_anglophones._situation_securitaire_20250611.pdf, σελ. 43-44, ημερομηνία πρόσβασης 14/20/2026, με αναφορά στις εκεί ειδικότερες πηγές: United Nations Office for the Coordination of Humanitarian Affairs (OCHA), Humanitarian Needs Overview Cameroon, 04/2024, Cameroon: Humanitarian Needs Overview (HNO) 2024 - At A Glance | OCHA; United Nations Office for the Coordination of Humanitarian Affairs (OCHA), Humanitarian Needs Overview Cameroon, 11/05/2023, Cameroon Humanitarian Needs Overview 2023 (March 2023) - Cameroon | ReliefWeb, (ημερομηνία τελευταίας πρόσβασης 14/10/2026)

[25] USDOS (US Department of State), 2021 Country Report on Human Rights Practices: Cameroon, 12 April 2022, https://www.state.gov/reports/2021-country-reports-on-human-rights-practices/cameroon/, (ημερομηνία τελευταίας πρόσβασης 14/10/2026)

[26] UN OCHA (UN Office for the Coordination of Humanitarian Affairs), Cameroon Humanitarian Needs Overview 2022, 14 April 2022, available at: https://reliefweb.int/sites/reliefweb.int/files/resources/Cameroon-2022%20Humanitarian%20Needs%20Overview-%20HNO.pdf , σελ. 24, (ημερομηνία τελευταίας πρόσβασης 14/10/2026)

[27] Πλατφόρμα ACLED Explorer, με χρήση των εξής φίλτρων αναζήτησης: Country: Cameroon, South West, Events / Fatalities, Political Violence, Past Year, διαθέσιμη σε: https://acleddata.com/platform/explorer  (ημερομηνία τελευταίας πρόσβασης 29/10/2026).

[28] City Population, Cameroon: SouthWest Region, διαθέσιμο σε: Cameroon: Regions, Major Cities & Towns - Population Statistics, Maps, Charts, Weather and Web Information   (ημερομηνία τελευταίας πρόσβασης 29/10/2026).


cylaw.org: Από το ΚΙΝOΠ/CyLii για τον Παγκύπριο Δικηγορικό Σύλλογο