ΕΠΑΡΧΙΑΚΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ ΛΑΡΝΑΚΑΣ Αρ. Αγωγής: 1223/2018
Ενώπιον: Μ.Π. Μιχαήλ. Ε.Δ
Μεταξύ:
ΚΥΠΡΙΑΚΗ ΕΤΑΙΡΕΙΑ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗΣ ΠΕΡΙΟΥΣΙΑΚΩΝ ΣΤΟΙΧΕΙΩΝ ΛΤΔ (ΗΕ387704), εκ Γρίβα Διγενή 68, 6046, Λάρνακα
Ενάγουσα
και
ΜΙΧΑΗΛ ΔΗΜΗΤΡΙΟΥ ΜΙΧΑΗΛ, (Α.Τ [ ]), εκ [ ] 7,[ ] Λάρνακα
Εναγομένου
Ημερομηνία: 16/06/25
Εμφανίσεις:
Για Ενάγουσα: κ. Χριστόφορος Σωτηρίου για ΔΗΜΗΤΡΊΟΥ & ΔΗΜΗΤΡΊΟΥ ΔΕΠΕ
Για Εναγόμενο: κ. Χρίστος Πουτζιουρής για ΧΡΙΣΤΟΣ ΠΟΥΤΖΙΟΥΡΉΣ & ΣΥΝΕΡΓΆΤΕΣ ΔΕΠΕ
- Εισαγωγή - Παραδεκτά γεγονότα:
Με την παρούσα αγωγή η Ενάγουσα αξιώνει εναντίον του Εναγομένου απόφαση για πληρωμή του ποσού των €6,528.97 δυνάμει συμφωνίας πιστωτικής διευκόλυνσης, πλέον τόκο 10,25% από 01/07/2018 επί του εν λόγω ποσού, μέχρι εξοφλήσεως, με κεφαλαιοποίηση του τόκου την 30/06 και 31/12 εκάστου έτους. Διαζευκτικά αξιώνει το ποσό των €6,528.97 στη βάση των αρχών του αδικαιολόγητου πλουτισμού.
Οι διάδικοι μέσω των δικηγόρων τους, συμφώνησαν σε πλαίσιο παραδεκτών γεγονότων, το οποίο κατατέθηκε γραπτώς και σημειώθηκε ως έγγραφο Α στις 31/03/25. Το εν λόγω πλαίσιο παραδεκτών γεγονότων, ως προσδιορίστηκε από τους ίδιους τους διαδίκους, έχει ως εξής:
- Οι διάδικοι υπέγραψαν συμφωνία δανείου σε τρεχούμενο λογαριασμό την 03/12/2010 με όριο €5,000. Η συμφωνία κατατέθηκε εκ συμφώνου και σημειώθηκε ως τεκμήριο 1.
- Συμφωνήθηκε ότι το δάνειο σε τρεχούμενο θα τοκίζεται με τόκο 8,25%
- Η πλευρά του Εναγόμενου δεν αμφισβητεί ότι ο όρος 2 της πιστωτικής συμφωνίας (τεκμήριο 1) δίνει δικαίωμα στους Ενάγοντες να κεφαλαιοποιούν τον τόκο 2 φορές το χρόνο.
- Οι Ενάγοντες τερμάτισαν την συμφωνία σε τρεχούμενο λογαριασμό την 02/03/2018 και απαίτησαν το υπόλοιπο του λογαριασμού από τον Εναγόμενο.
- Οι διάδικοι συμφωνούν ότι το υπόλοιπο του λογαριασμού την 31/12/2017 ήταν €5,608.27, πλέον τόκο 8,25% από 01/01/2018.
- Ο Εναγόμενος αποδέχεται την έκδοση απόφασης εναντίον του για το παραπάνω ποσό, ήτοι €5,608.27, πλέον τόκο 8,25% από 01/01/2018.
- Ο Εναγόμενος αποδέχεται απόφαση εναντίον του για τα έξοδα των εναγόντων όπως υπολογιστούν από τον Πρωτοκολλητή και εγκριθούν από το Δικαστήριο.
- Το επίδικο ζήτημα και οι θέσεις των δύο πλευρών :
Οι διάδικοι συμφωνούν ότι το μοναδικό επίδικο ζήτημα που εκκρεμεί προς εκδίκαση είναι το κατά πόσο οι Ενάγοντες έχουν δικαίωμα για κεφαλαιοποίηση των τόκων 2 φορές το χρόνο, μετά τον τερματισμό της επίδικης συμφωνίας δανείου στις 02/03/2018, σύμφωνα με τον όρο 2 της συμφωνίας που κατατέθηκε ως τεκμήριο 1.
Επισημαίνεται ότι δεν υπάρχει οποιαδήποτε αμφισβήτηση ως προς τα πραγματικά γεγονότα, γι’ αυτό και η ακρόαση της υπόθεσης διεκπεραιώθηκε με την εκατέρωθεν καταχώρηση γραπτών αγορεύσεων αναφορικά με το νομικό ζήτημα που εγείρεται, χωρίς να παραστεί ανάγκη να ακουστεί μαρτυρία. Τα δύο επιμέρους ζητήματα που εγείρονται παρατίθενται και σχολιάζονται στη συνέχεια:
Το πρώτο ζήτημα που εγείρει η πλευρά του Εναγομένου είναι ότι η επιδίκαση κεφαλαιοποίησης του τόκου από το Δικαστήριο θα έρχεται σε αντίθεση με το άρθρο 33.3 του Ν. 14/60 που αναφέρει ότι “(3) Ουδέv τωv εv τω παρόvτι άρθρω περιλαμβαvoμέvωv θα παρέχη εξoυσίαv πρoς παρoχήv τόκoυ επί τόκoυ”. Προς επίρρωση της θέσης τους παραπέμπουν στην απόφαση του Εφετείου ΓΕΩΡΓΙΟΣ ΓΕΩΡΓΙΑΔΗΣ v. MARFIN POPULAR BANK PUBLIC CO LTD, Πολιτική Έφεση Αρ. 195/2018, 18/12/2024.
Διαφωνώ με τη θέση του Εναγομένου.
Η επιδίκαση κεφαλαιοποίησης τόκου από πιστωτικό ίδρυμα μετά που τέθηκε σε ισχύ ο Ν. 160(Ι)/99 έχει ήδη κριθεί από την Νομολογία του Ανωτάτου ότι είναι επιτρεπτή και δεν προσκρούει στις πρόνοιες του άρθρο 33.3 του Ν. 14/60. Παραπέμπω στην απόφαση του Ανωτάτου Δικαστηρίου Λαϊκή Κυπριακή Τράπεζα Λίμιτεδ v. Λάμπρου Χαριλάου Λίμιτεδ (2009) 1 Α.Α.Δ. 479, όπου αναφέρθηκε σχετικά το εξής:
«Τόκος επί τόκου.
Η εφεσείουσα τράπεζα ισχυρίζεται ότι το εύρημα του πρωτόδικου Δικαστηρίου ότι απαγορεύεται η επιδίκαση τόκου επί τόκου είναι λανθασμένο.
Το σχετικό απόσπασμα του πρωτόδικου Δικαστή αναφέρει ότι:
"Επισημαίνω ότι η φιλελευθεροποίηση του επιτοκίου έγινε με τον Νόμο 160(I)/99 ο οποίος τέθηκε σε ισχύ από την 1/01/2001 αρκετά χρόνια δηλαδή μετά που ο επίδικος λογαριασμός λειτούργησε. Παρόλα αυτά με βάση το Άρθρο 30(3) του περί Δικαστηρίων Νόμου (Ν.14/60) εξακολουθεί να απαγορεύεται η επιδίκαση τόκου επί τόκου."
Η πιο πάνω προσέγγιση είναι λανθασμένη. Όπως πολύ ορθά έχει υποδειχθεί από την ευπαίδευτη συνήγορο της εφεσείουσας τράπεζας, το Άρθρο 33(1) του περί Δικαστηρίων Νόμου (αρ. 14/60) επιτρέπει την επιδίκαση τόκου όπως προνοεί η συμφωνία των διαδίκων ή σύμφωνα με το προβλεπόμενο διά νόμου επιτόκιο. Το Άρθρο 33(1) του Νόμου 14/60 έχει τροποποιηθεί με τις πρόνοιες του περί Ελευθεροποίησης του Επιτοκίου και Συναφών Θεμάτων Νόμου αρ. 160(I)/99, το Αρθρο 3(δ) του οποίου καθορίζει την υποχρέωση σε πιστωτικά ιδρύματα να μην ανατοκίζουν περισσότερο από δύο φορές ετησίως.
Στην παρούσα περίπτωση η εφεσείουσα τράπεζα δεν απαιτούσε την επιδίκαση τόκου επί τόκου. Η αξίωσή της ήταν για £66.668,49 με τόκο 12.5% από 18/3/05 με κεφαλαιοποίηση των τόκων δύο φορές ετησίως. Η εφεσείουσα τράπεζα είχε το δικαίωμα, σύμφωνα με τις πρόνοιες της συμφωνίας μεταξύ των διαδίκων (Τ.1), να τροποποιεί το επιτόκιο μέχρι το επιτρεπόμενο νόμιμο επιτόκιο. Η εφεσείουσα τράπεζα τροποποίησε το επιτόκιο με σχετικές επιστολές ημερομηνίας 26/8/2002 οι οποίες στάληκαν στους εφεσίβλητους, στις οποίες αναφερόταν ότι το επιτόκιο του λογαριασμού μεταβαλλόταν σε 12.5% και ότι ο τόκος θα εκεφαλαιοποιείτο την 1η Ιανουαρίου και 1η Ιουλίου κάθε χρόνο. Μέσα στα πιο πάνω πλαίσια κρίνεται ότι η αξίωση της εφεσείουσας τράπεζας ήταν καθόλα νόμιμη.»
H πρόσφατη απόφαση του Εφετείου ΓΕΩΡΓΙΟΣ ΓΕΩΡΓΙΑΔΗΣ v. MARFIN POPULAR BANK PUBLIC CO LTD, Πολιτική Έφεση Αρ. 195/2018, 18/12/2024, στην οποία κάνει ειδική αναφορά ο Εναγόμενος, με όλο το σεβασμό θεωρώ ότι δεν μπορεί να υποστηρίξει το επιχείρημα του περί γενικής απαγόρευσης έκδοσης απόφασης που να περιλαμβάνει κεφαλαιοποίηση του τόκου, παρά την ύπαρξη σχετικού συμφωνηθέντος όρου στη δανειακή σύμβαση των μερών που επιτρέπει την κεφαλαιοποίηση. Κατά τη γνώμη μου αυτό που αποδοκιμάστηκε στην εν λόγω απόφαση ήταν η ενέργεια του τραπεζικού ιδρύματος να αυξήσει μονομερώς το επιτόκιο σε δύο δανειακές συμβάσεις, τη χρονική στιγμή του τερματισμού τους, από 6,75% και 6% αντίστοιχα, σε 14% με κεφαλαιοποίηση 2 φορές το χρόνο. Η συμβατική ρήτρα που έδινε δικαίωμα μονομερούς τροποποίησης του επιτοκίου από το τραπεζικό ίδρυμα κρίθηκε συνεπακόλουθα ως καταχρηστική και ανεφάρμοστη σύμφωνά με τις πρόνοιες του περί Καταχρηστικών Ρητρών σε Καταναλωτικές Συμβάσεις Νόμος 93(1)/1996, που βρισκόταν, κατά τον ουσιώδη χρόνο, σε ισχύ. Κρίνω σκόπιμο να παραθέσω σχετικό απόσπασμα από την εν λόγω απόφαση:
“Σημειώνουμε επιπροσθέτως πως ακόμα και αν καταδεικνυόταν σε τούτο το πλαίσιο η καταχρηστικότητα κάποιας ρήτρας ή πράξης - που όπως σωστά επισημαίνει το πρωτόδικο Δικαστήριο δεν προσδιορίστηκε καν συγκεκριμένη ρήτρα από τον εφεσείοντα - τούτο δεν θα οδηγούσε σε απαλλαγή των υποχρεώσεων του. Θα του έδινε απλώς δικαίωμα είτε τερματισμού των συμβάσεων είτε επιμονής για μη εφαρμογή της ρήτρας, με τη σύμβαση να συνεχίζει να ισχύει, εκτός και αν δεν θα μπορούσε να διαχωριστεί από την καταχρηστική ρήτρα (βλ. άρθρο 6(2) του Ν.93(1)/1996, Περικλέους v. Ellinas Finance Ltd κ.ά. (2015) 1Α Α.Α.Δ. 513 και Κουλλαπής v. Εθνική Τράπεζα της Ελλάδος (Κύπρου) Λτδ (2015) 1Γ Α.Α.Δ. 2376).
Δεν ισχύει το ίδιο για την επιβολή επιτοκίου 14% που επιβλήθηκε στους λογαριασμούς των δύο δανείων του εφεσείοντος από την ημερομηνία τερματισμού (20.4.2010) με κεφαλοποίηση δύο φορές τον χρόνο. Αυτή η μονομερής ενέργεια από πλευράς εφεσίβλητης, λυπούμαστε να παρατηρήσουμε, αποτελεί «μνημείο» αυθαιρεσίας και καταχρηστικότητας.
Αρκούντως αποκαλυπτικό της αυθαιρεσίας είναι το ακόλουθο απόσπασμα από την αντεξέταση του ΜΕ1..
(...)
Από αυτό και μόνον το απόσπασμα καταρρίπτεται η απαίτηση καλής πίστης για την οποία γίνεται λόγος στο άρθρο 5 του Νόμου. Δεν απαλλάσσει όμως, ως προαναφέραμε, τον εφεσείοντα από τις δανειακές του υποχρεώσεις. Θα έπρεπε ωστόσο να αποτιμηθεί από το πρωτόδικο Δικαστήριο και να μην επιδικαστεί τέτοιο εξοντωτικό, τιμωριτικό ποσοστό επιτοκίου, ως ο ίδιος ο ΜΕ1 ουσιαστικά ομολόγησε.
Το ποσοστό αυτό επιβλήθηκε προφανώς δυνάμει της ρήτρας 4(γ) και/ή 5 του τεκμηρίου 3, 5(γ) και/ή 6 του τεκμηρίου 10, αλλά και της ρήτρας 17(1)(ε) και (ζ) των «Γενικών όρων και Κανονισμών» - τεκμήριο 4 (βλ. συνημμένο 1). Οι ρήτρες αυτές είναι καταχρηστικές και ανεφάρμοστες.
Στην παρούσα περίπτωση η κεφαλαιοποίηση του τόκου από τους Ενάγοντες δύο φορές το χρόνο αποτελούσε συμφωνηθέν όρο στη σύμβαση (βλέπε όρο 2 του τεκμηρίου 1). Δεν ήταν αποτέλεσμα μονομερούς τροποποίησης του επιτοκίου κατά τον τερματισμό της συμφωνίας. Ούτε και κρίθηκε ως καταχρηστικός και ανεφάρμοστος ο εν λόγω συμφωνηθείς όρος. Αυτό αποτελεί και την ειδοποιό διαφορά της παρούσας υπόθεσης σε σχέση με την απόφαση του Εφετείου στην Πολιτική Έφεση 195/18 ( βλέπε ανωτέρω).
Το επόμενο ζήτημα που εγείρει ο Εναγόμενος είναι ότι ο συμβατικός όρος (βλέπε όρο 2 του τεκμηρίου 1) που δίνει δικαίωμα κεφαλαιοποίησης των τόκων από τους Ενάγοντες, δεν μπορεί να τυγχάνει εφαρμογής μετά το τερματισμό της πιστωτικής συμφωνίας. Όπως ισχυρίζεται δεν μπορούν οι Ενάγοντες να επωφελούνται από όρους συμφωνίας που τερμάτισαν.
Δεν συμφωνώ με την θέση του Εναγομένου, η οποία να σημειώσω δεν υποστηρίζεται από την οποιαδήποτε απόφαση του Ανωτάτου Δικαστηρίου. Αντιθέτως, η επιδίκαση τόκων με κεφαλαιοποίηση μέχρι δύο φορές το χρόνο και μέχρι πλήρους εξόφλησης του χρέους γίνεται κατά κόρον αποδεκτή από τις αποφάσεις του Εφετείου και του Ανωτάτου Δικαστηρίου όταν αυτό πηγάζει από τη συμβατική σχέση των διαδίκων (Βλέπε ενδεικτικά ΑΝΔΡΕΑΣ ΜΑΤΟΛΗΣ v. SOCIETE GENERALE BANK - CYPRUS LTD, Πολιτική Έφεση αρ. 362/19, 10/7/2024, ΤΡΑΠΕΖΑ ΚΥΠΡΟΥ ΔΗΜΟΣΙΑ ΕΤΑΙΡΕΙΑ ΛΤΔ ν. ΕΦΟΡΟΥ ΕΤΑΙΡΕΙΩΝ ΚΑΙ ΕΠΙΣΗΜΟΥ ΠΑΡΑΛΗΠΤΗ, ΩΣ ΠΡΟΣΩΡΙΝΟΥ ΕΚΚΑΘΑΡΙΣΤΗ ΤΗΣ ΠΕΡΙΟΥΣΙΑΣ ΤΗΣ ΕΤΑΙΡΕΙΑΣ DEME-DAIRY LTD κ.α., Πολιτική Εφεση Αρ. 246/2013, 11/12/2019, ECLI:CY:AD:2019:A523, ECLI:CY:AD:2019:A523, ΓΙΩΡΓΟΣ ΒΕΛΕΤΙΝΑ v. Β2KAPITAL CYPRUS LTD κ.α., Πολιτική Έφεση αρ. 385/2014, 30/5/2023, ECLI:CY:AD:2023:A219, ECLI:CY:AD:2023:A219)
Ο τόκος και εν προκειμένω η κεφαλαιοποίηση αυτού 2 φορές το χρόνο, όπως προβλέπεται με βάση της συμφωνία των διαδίκων, μπορούν να αξιωθούν και να επιδικαστούν μετά τον τερματισμό της συμφωνίας, εν είδει αποζημίωσης, ως αυτή εφαρμόζεται στο δίκαιο των συμβάσεων σύμφωνα με τα άρθρα 73 – 75 του Κεφ. 149 ( βλέπε Evelthon Developments Ltd και άλλος ν. Εθνική Τράπεζα της Ελλάδος (Κύπρου) Λτδ και άλλος (2012) 1 ΑΑΔ 2486).
Θεωρώ συνεπώς χωρίς έρεισμα τη συγκεκριμένη ένσταση του Εναγομένου ως προς τη μη δυνατότητα αξίωσης και επιδίκασης κεφαλαιοποίησης του τόκου μετά τον τερματισμό της παρούσας πιστωτικής συμφωνίας.
III. Κατάληξη:
Ενόψει των πιο πάνω, κρίνω ως αβάσιμες τις ενστάσεις του Εναγομένου αναφορικά με την επιδίκαση κεφαλαιοποίησης του τόκου δύο φορές το χρόνο από την ημερομηνία τερματισμού της επίδικης συμφωνίας.
Συνεπώς εκδίδεται απόφαση υπέρ των Εναγόντων και εναντίον του Εναγομένου για το συμφωνηθέν ποσό των €5,608.27, πλέον τόκο 8,25% από 01/01/2018, με κεφαλαιοποίηση του τόκου 2 φορές το χρόνο και συγκεκριμένα την 30/06 και 31/12 εκάστου έτους. Έξοδα ως έχει συμφωνηθεί επιδικάζονται υπέρ των Εναγόντων και εναντίον του Εναγομένου, ως θα υπολογιστούν από τον Πρωτοκολλητή και εγκριθούν από το Δικαστήριο.
(Υπ.) ......................................
Μ. Π. Μιχαήλ. Ε.Δ
Πιστόν αντίγραφο
Πρωτοκολλητής
cylaw.org: Από το ΚΙΝOΠ/CyLii για τον Παγκύπριο Δικηγορικό Σύλλογο