Αριθμός 868/2026

ΤΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ ΤΟΥ ΑΡΕΙΟΥ ΠΑΓΟΥ

Δ' Πολιτικό Τμήμα

Συγκροτήθηκε από τους Δικαστές: Σωκράτη Πλαστήρα, Αντιπρόεδρο του Αρείου Πάγου, Ερασμία Λιούλη, Ζωή Καραχάλιου, Αθανάσιο Νικολόπουλο και Αριστέα Τσαμαδιά, Αρεοπαγίτες.

Συνήλθε σε δημόσια συνεδρίαση στο Κατάστημά του, στις 8 Μαΐου 2026, με την παρουσία και του Γραμματέα Αθανασίου Λιάπη, για να δικάσει μεταξύ:

Του αναιρεσείοντος: ΟΤΑ (ΝΠΔΔ) με την επωνυμία "Δήμος Βριλησσίων", που εδρεύει στα Βριλήσσια Αττικής και εκπροσωπείται νόμιμα, ο οποίος δεν παραστάθηκε.

Της αναιρεσίβλητης: Ζ. Κ. του Χ., κατοίκου ..., η οποία δεν παραστάθηκε, ούτε εκπροσωπήθηκε στο ακροατήριο.

Κατά την εκφώνηση της υπόθεσης αυτής από το πινάκιο, δεν παραστάθηκε κανένας από τους διαδίκους, όπως σημειώνεται πιο πάνω. Στο σημείο αυτό ο Γραμματέας ζήτησε και έλαβε από τον Πρόεδρο το λόγο και δήλωσε, ότι ο αναιρεσείων, διά του πληρεξούσιου δικηγόρου του Δημητρίου Κούνα, κατέθεσε στη Γραμματεία του Αρείου Πάγου την από …2026 δήλωση παραίτησης από το δικόγραφο και το δικαίωμα της από …2023 αίτησης αναίρεσης, κατά της ανωτέρω αναιρεσίβλητης, για αναίρεση της υπ' αριθμ. 4528/2023 τελεσίδικης απόφασης του Τριμελούς Εφετείου Αθηνών.

Το Δικαστήριο διασκέφθηκε με τη συμμετοχή και του Γραμματέα και επιφυλάχθηκε να αποφασίσει. Εισηγήτρια ορίστηκε η Αρεοπαγίτης Αριστέα Τσαμαδιά.

ΣΚΕΦΘΗΚΕ ΣΥΜΦΩΝΑ ΜΕ ΤΟ ΝΟΜΟ

Από τον συνδυασμό των διατάξεων των άρθρων 294, 295 παρ. 1, 297 και 299 ΚΠολΔ, τα οποία εφαρμόζονται κατά το άρθρο 573 παρ. 1 του ίδιου Κώδικα και στη διαδικασία της δίκης για την αναίρεση, προκύπτει ότι ο αναιρεσείων μπορεί με δήλωση που καταχωρίζεται στα πρακτικά συνεδρίασης του δικαστηρίου ή με δικόγραφο που επιδίδεται στον αναιρεσίβλητο ή με δήλωση στις προτάσεις να παραιτηθεί από το δικόγραφο και το δικαίωμα της αίτησης αναίρεσης χωρίς τη συναίνεση του αντιδίκου του, εφόσον το δικαστήριο δεν προχώρησε στην προφορική συζήτηση της ουσίας της υπόθεσης, ενώ η παραίτηση που γίνεται αργότερα είναι απαράδεκτη, εφόσον ο αναιρεσίβλητος προβάλλει αντίρρηση και πιθανολογεί ότι έχει έννομο συμφέρον η δίκη να περατωθεί με την έκδοση οριστικής απόφασης. Ως δικόγραφο νοείται κάθε έγγραφο που συντάσσεται από τον διάδικο ή τον δικαστικό πληρεξούσιό του, για την πιστοποίηση των διαδικαστικών πράξεων που ενεργούν ή από το δικαστήριο, και το οποίο (έγγραφο), κατ’ άρθρο 118 ΚΠολΔ, είτε υποβάλλεται στο δικαστήριο, είτε επιδίδεται από τον ένα διάδικο στον άλλο (ΟλΑΠ 4/2012, ΟλΑΠ 20/1999, ΑΠ 269/2025). Για το κύρος δε της εν λόγω παραίτησης δεν είναι αναγκαία η κλήτευση του αναιρεσίβλητου, αφού αυτός, και αν τυχόν είχε κληθεί και παρίστατο, δεν θα μπορούσε να αντιταχθεί σε αυτή, εφόσον γίνεται προτού το δικαστήριο προχωρήσει στην έρευνα των λόγων της αναίρεσης (ΟλΑΠ 744/1982, ΑΠ 842/2025, ΑΠ 269/2025). Με βάση τα παραπάνω η παραίτηση από το ένδικο μέσο της αναίρεσης (δικόγραφο ή δικαίωμα) μπορεί να γίνει με εξώδικη δήλωση του παραιτούμενου που υπογράφεται από τον πληρεξούσιο δικηγόρο τούτου, οπότε στην περίπτωση της παραίτησης μόνο από το δικόγραφο της αίτησης αναίρεσης αρκεί η ύπαρξη γενικής μόνο πληρεξουσιότητας στο πρόσωπο του δικηγόρου του παραιτούμενου, ενώ στην περίπτωση της παραίτησης από το δικαίωμα ο δικηγόρος του παραιτούμενου πρέπει να έχει ειδική πληρεξουσιότητα προς τούτο, σύμφωνα με το άρθρο 98 εδ. β' του ΚΠολΔ (ΑΠ 1819/2022). Η παραίτηση που γίνεται με τον προαναφερόμενο τρόπο έχει ως αποτέλεσμα ότι η αίτηση αναίρεσης θεωρείται πως δεν ασκήθηκε και η δίκη καταργείται, χωρίς να είναι αναγκαία η έκδοση απόφασης που να κηρύσσει την κατάργησή της.

Στην περίπτωση αυτή η εκκαθάριση των δικαστικών εξόδων γίνεται από το αρμόδιο δικαστήριο κατά τη διαδικασία των άρθρων 614 αριθ. 5 και 622Α του ΚΠολΔ, όπως οι διατάξεις αυτές αντικαταστάθηκαν από το άρθρο 1 άρθρο τέταρτο του Ν. 4335/2015 (ΑΠ 842/2025, ΑΠ 712/2025, ΑΠ 460/2024). Δεν αποκλείεται όμως και η έκδοση απόφασης του δικαστηρίου που να αναγνωρίζει το κύρος της παραίτησης και να κηρύσσει καταργημένη τη δίκη, οπότε με την απόφαση αυτή γίνεται και η εκκαθάριση των δικαστικών εξόδων, εφόσον υποβλήθηκε σχετικό αίτημα (ΑΠ 842/2025, ΑΠ 712/2025). Τα έξοδα βαρύνουν κατ’ αρχήν τον παραιτούμενο, δεν αποδίδονται, όμως, τα έξοδα στα οποία ο αντίδικός του υποβλήθηκε για τη σύνταξη και την κατάθεση προτάσεων, εφόσον γνώριζε ότι είχε ήδη γίνει έγκυρη παραίτηση, αφού τότε πρόκειται για έξοδα από απροσεξία ή από υπερβολική πρόνοια του αντιδίκου του (ΑΠ 842/2025, ΑΠ 712/2025 ΑΠ 387/2023).

Στην προκειμένη περίπτωση, επί της από …2022 (αριθ. εκθ. καταθ. …2022), ενώπιον του Τριμελούς Εφετείου Αθηνών, αίτησης που άσκησε η ήδη αναιρεσίβλητη, στρεφόμενη, μεταξύ των άλλων, και κατά του ήδη αναιρεσείοντος Δήμου Βριλησσίων, εκδόθηκε, αντιμωλίαν των διαδίκων και κατά την ειδική διαδικασία του Ν. 2882/2001 - Κώδικας Αναγκαστικών Απαλλοτριώσεων Ακινήτων (ΚΑΑΑ), η με αριθμό 4528/2023 απόφαση του Τριμελούς Εφετείου Αθηνών. Κατά της απόφασης αυτής, ο 1ος καθ' ου και ήδη αναιρεσείων άσκησε την κρινόμενη από …2023 και με αριθμό έκθεσης κατάθεσης …2023 αίτηση αναίρεσης, για τη συζήτηση της οποίας ορίστηκε η προκειμένη δικάσιμος. Μεταγενέστερα ο αναιρεσείων Δήμος Βριλησσίων με το από …2026 δικόγραφο, που κατατέθηκε στη Γραμματέα του Δικαστηρίου τούτου στις …2026, υπογραφόμενο, δυνάμει του υπ’ αριθ. …2026 ειδικού πληρεξουσίου της συμβολαιογράφου Αθηνών Ιωάννας Κούνα, από τον πληρεξούσιο δικηγόρο του Δημήτριο Κούνα, παραιτήθηκε από το δικόγραφο της υπό κρίση αίτησής του για αναίρεση της με αριθμό 4528/2023 απόφασης του Τριμελούς Εφετείου Αθηνών. Το δικόγραφο αυτό της παραίτησης του αναιρεσείοντος από την κρινόμενη αίτηση αναίρεσης επιδόθηκε στις 24-4-2026, ήτοι πριν από την προκείμενη δικάσιμο που είχε οριστεί για τη συζήτησή της, με επιμέλεια του ίδιου ως άνω πληρεξουσίου δικηγόρου, στην αναιρεσίβλητη, όπως προκύπτει από την υπ’ αριθ. …2026 έκθεση επίδοσης της δικαστικής επιμελήτριας της περιφέρειας του Εφετείου …, με έδρα στο Πρωτοδικείο …, Θ. Τ. Κατά συνέπεια, η γενόμενη με τον προαναφερθέντα τρόπο παραίτηση του ως άνω αναιρεσείοντος από το δικόγραφο της υπό κρίση αίτησης αναίρεσης είναι έγκυρη (άρθρο 297 ΚΠολΔ) και επέφερε τα αποτελέσματά της, δηλαδή η αίτηση αναίρεσης θεωρείται αναδρομικά ότι δεν ασκήθηκε (άρθρα 295 παρ. 1, 299 ΚΠολΔ) και ως εκ τούτου πρέπει η προκειμένη δίκη να κηρυχθεί καταργημένη. Σημειωτέον ότι ως προς την παραίτηση από το δικαίωμα που ασκήθηκε με την αίτηση αναίρεσης, η παραίτηση δεν είναι νομότυπη, καθόσον δεν εγκρίθηκε με την υπ' αριθ. 139/2025 απόφαση του Δημοτικού Συμβουλίου Βριλησσίων. Διάταξη περί επιστροφής παραβόλου δεν θα περιληφθεί, διότι ο αναιρεσείων Δήμος ως ΝΠΔΔ δεν βαρύνεται, κατ' άρθρο 276 παρ. 1 εδ. β Ν. 3463/2006, σε συνδυασμό με το άρθρο 28 παρ. 4 του Ν. 2579/1998, με τέτοια υποχρέωση, καθόσον και οι ΟΤΑ απολαμβάνουν όλων ανεξαιρέτως των ατελειών που παρέχονται στο Δημόσιο (ΑΠ 1123/2025, ΑΠ 788/2025, ΑΠ 655/2025) και διάταξη περί δικαστικών εξόδων, τέλος, δεν θα περιληφθεί, λόγω απουσίας της αναιρεσίβλητης και μη υποβολής σχετικού αιτήματος.

ΓΙΑ ΤΟΥΣ ΛΟΓΟΥΣ ΑΥΤΟΥΣ

Θεωρεί ως μη ασκηθείσα την από …2023 αίτηση του Δήμου Βριλησσίων, για την αναίρεση της υπ’ αριθ. 4528/2023 απόφασης του Τριμελούς Εφετείου Αθηνών, που εκδόθηκε κατά την ειδική διαδικασία του Ν. 2882/2001 - Κώδικας Αναγκαστικών Απαλλοτριώσεων Ακινήτων (ΚΑΑΑ).

Κηρύσσει καταργημένη τη δίκη.

ΚΡΙΘΗΚΕ, αποφασίσθηκε στην Αθήνα, στις 22 Μαΐου 2026.

ΔΗΜΟΣΙΕΥΘΗΚΕ σε δημόσια συνεδρίαση στο ακροατήριό του, στην Αθήνα, στις 4 Ιουνίου 2026.

Ο ΑΝΤΙΠΡΟΕΔΡΟΣ Ο ΓΡΑΜΜΑΤΕΑΣ

<< Επιστροφή